TUNCELİ’DE “ÖTEKİ” OLMAK: “ÖTEKİ”NİN, “ÖTEKİSİ”NE BAKIŞI ÜZERİNE BİR ALAN ARAŞTIRMASI

Bu çalışma, farklı nedenlerle Tunceli’de yaşayan ve Tuncelili olmayanlar üzerine yapılmıştır. Çalışmanın temel amacı, bu kişilerin “öteki” olmayı nasıl algıladıkları ile bir “öteki” olarak kentte yaşadıkları sorunları ortaya çıkarmaya yöneliktir. Bu araştırmanın verileri, 175 kişiye uygulanan anket çalışmasından elde edilen sonuçlara dayanmaktadır. Tüm anketler, 2016 yılının Ocak ve Şubat aylarında yapılmıştır. Çalışmanın temel kavramını oluşturan “ötekilik” meselesi, cinsiyet, kimlik, dil, inanç, siyasal görüş, meslek vb. kategorilerde ele alınmıştır. Ötekilik ya da ötekileştirme esasen, kimlik, dil, inanç vb. farklılıkların insanlar tarafından sıradanlaştırılması, belli bir süre sonra bu farklılıkların doğal, kalıcı, içkin farklılıklarmış gibi algılanmasına dayanır. Üstelik her kimliğin, bir toplumsal süreç sonucunda ortaya çıktığını, kültür aşamalarında inşa edildiğini ve meşru olduğunu görmezden gelen ötekileştirme durumu, geniş genellemeler, ilgisiz çıkarımlar ve katı önyargılarla doludur. Böylelikle “öteki” kavramıyla ifadesini bulan kişiler, kitlenin/grubun genel yargısında değiştirilmesi güç bir yer işgal etmeye başlarlar. Bu yer, benzerlikler karşısında farklılıkların ikamet ettiği, biz’e karşı onlar’ın tanımlandığı, bazen kalın sınırlarla çevrili bir kültürel alanı kapsar. Dolayısıyla, Tunceli gibi ufak bir şehirde “öteki olmak”, bir takım sosyolojik gerçekleri de içerisinde taşımaktadır. Netice itibarıyla bu çalışmanın odaklandığı nokta, Tunceli’de “öteki” olarak yaşadığını düşündüğümüz insanların bu sosyolojik gerçekliklerine temas edebilmek, böylesi bir “ötekilik” durumunun günlük hayatta nasıl ve hangi şekillerde yaşadığını keşfedebilmektir.

TO BE "OTHER" IN TUNCELI: A FIELD INVESTIGATION ON "THE OTHERS"

This study was conducted on non-Tunceli residents living in Tunceli for different reasons. The main purpose of the work is to reveal how these people perceive being the "other" and the problems they have experienced in the city as an "other". The data of this study is based on the results of a questionnaire survey of 175 people. All surveys were conducted in January and February 2016. The issue of "otherness", which constitutes the basic concept of work, is gender, identity, language, belief, political opinion, are covered in the categories. Otherness or othering is primarily based on identity, language, belief, etc. the ordinarization of differences by humans is based on the perception of these differences as natural, permanent, intrinsic differences after a certain period of time. Moreover, the state of uttering that ignores the fact that every identity is created as a result of a social process, that it is built in cultural stages, and that it is legitimate, is filled with broad generalizations, irrelevant inferences, and rigid prejudices. Thus, those who find expression with the concept of "the other" begin to occupy a place that is hard to change in the general judgment of the group/group. This includes a cultural area, where they are defined by us, sometimes surrounded by thick borders, where differences reside in the face of similarities. Therefore, in a small city like Tunceli, "being the other" carries some sociological facts. Consequently, the focus of this study is to be able to come into contact with these sociological realities of people who we think of as "the other" in Tunceli, to be able to discover how and in what form such an "otherness" situation lives in everyday life.

Kaynakça

Bayart, Jean-F. (1999), Kimlik Yanılsamaları, (Çev: Mehmet Moralı), Metis Yayınları, İstanbul, 1. Baskı

Bilgin, N. (1997), Siyaset ve İnsan, Bağlam Yayınları, İstanbul, 1. Baskı

Bilgin, N. (1994).Sosyal Bilimlerin Kavşağında Kimlik Sorunu. Ege Yayıncılık, 1. Baskı

Cohen, Anthony P. (1999), Topluluğun Simgesel Kuruluşu, (Çev: Mehmet Küçük), Ankara, 1. Baskı

Crandall, C. .S & Schaller M. (2004) Social Psychology of Prejudice: Historicaland Contemporary Issues. Lewinian Pub.

Çetin, A. (2010). “Bir Kavramın Kısa Tarihi: ‘Mahalle Baskısı’.” Mukaddime Dergisi, Sayı: 3

Fiske, S. T. & Taylor, S. E. (2010). Social Cognition: From Brains to Culture. Boston: McGraw- HillPub.

Giddens, A. (2000), Sosyoloji, (Çev: Hüseyin Özel), Ayraç Yayınları, Ankara, 1. Baskı

Göregenli, M. (2011), “Temel Kavramlar: Önyargı, Kalıpyargı ve Ayrımcılık”, Makalenin indirildiği web adresi: http://secbir.org/images/haber/2011/01/02-melek-goregenli-1.pdf (Görüntülenme tarihi: 05.06.2018)

Karasar, N.(1984). Bilimsel Araştırma Metodu. Ankara: Hacetepe Taş Kitapçılık.

Koç Başaran, Y. (2017). “Sosyal Bilimlerde Örnekleme Kuramı”, Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5,(47), 480-495.A

Malow, A. (2001). İnsan Olmanın Psikolojisi. Kuraldışı Yayıncılık

Packer, D. J, Chasteen, A. L, Kang, S. K. (2011). “Facing Social Identity Change: Interactive effects of current AND projected collective identification on expectation sregarding future self- esteemand psychological well-being.” British Journal of SocialPsychology. 50, 414–430.

Quillian, L.’den aktaran Paker, M. (2011), “Psikolojik Açıdan Önyargı ve Ayrımcılık”, Makalenin indirildiği web adresi: http://secbir.org/images/haber/2011/01/04-murat-paker-1.pdf (Görüntülenme tarihi: 05.06.2018)

Suveren, Y. & Demir, M. C. (2014). “Bugüne Kadarki Yaralarımız Hep Ondan”, Dersimli (Tuncelili) Olmak ve Tezahürleri. Alevilik Araştırmaları Dergisi, 8, 171-193.

Yıldırım, C. (1966). Eğitimde Araştırma Metotları. Ankara: Akyıldız Matbası.

Kaynak Göster