Sağlık Sektörü Projelerinin Ekonomik Analizi: Maliyet-Etkililik Analizi

Diğer sektörlerde olduğu gibi, sağlık sektöründe de faydaları maksimize, maliyet­leri minimize eden yatırım projeleri seçilmeli ve uygulanmalıdır. Sağlık projelerinin ekonomik analizi olabildiğince etkili yatırım projelerinin seçilmesine önemli katkılar sağlamaktadır. Sağlık sektöründe projelerin tasarımı ve faydaların değerlendirilmesi maliyet-fayda analizinin geleneksel olarak uygulandığı diğer sektörlere göre daha kar­maşıktır. Maliyet-fayda analizi, faydaların parasal değerle ifade edilmesini gerektir­mektedir. Ancak maliyet-etkilik analizi faydaların parasal değer dışındaki ölçütlerle ifade edilmesine olanak tanımaktadır. Bu analizde kurtarılan yaşam sayısı, önlenen komplikasyon sayısı, önlenen hastalık vaka sayısı, kazanılan sağlıklı yaşam yılları vb. fayda (etkililik) ölçüm birimleri kullanılmaktadır. Yeterli veriye ulaşamamak maliyet-etkilik analizini uygulamadaki temel problemdir.
Anahtar Kelimeler:

ekonomik analizler

Economic Analysis of the Health Sector Projects: Cost-Effectiveness Analysis

The article examines health sector through discussing the investment projects in health sector, as in other sectors, should be selected and applied, maximizing benefits and minimizing costs. Economic analysis of health projects makes significant contribution to selecting investment projects as efficient as possible. Project design and cost-benefit valuation in the health sector are much more complex than other sectors that traditionally apply economic cost-benefit analysis. Cost-benefit analysis requires that benefits be expressed in monetary terms, whereas cost-effectiveness analysis permits the use of any commensurate measure of benefits other than monetary valuation. Lives saved, complications averted, cases of illness prevented, and healthy years of life gained are the examples of possible benefit (effectiveness) units. Finally it is said that the most practical problem in cost-effectiveness analysis of health sector projects is the lack of adequate data.

Kaynakça

Adhikari, Ramesh - Gertler, Paul - Lagman, Anneli (1999), Economic Analysis of Health Sector Projects: A Review of Issues, Methods and Approaches. Asian Developmnet Bank, Philippines.

Asian Development Bank (2000), Handbook of the Economic Analysis of Health Sector Projects. Asian Development Bank, Philippine.

Ayanoğlu, Kamil - Düzyol, Cüneyd M. - İlter, Niyazi - Yılmaz, Cevdet (1996), Kamu Yatırım Projelerinin Planlanması ve Analizi. DPT İktisadi Sektörler ve Koordinasyon Genel Müdürlüğü. Proje, Yatırımları Değerlendirme ve Analiz Dairesi, Aralık 1996, Ankara. (http://www.dpt.gov.tr/dptweb/ekutup96/prjplan/prj*.html, 10.08.2003).

Belli, Bedro - Anderson, Jock - Barnum, Howard - Dixon John - Tan, Jee-Peng (1998), Handbook on Economic Analysis of Investment Operations. World Bank, Operational Core Services Network, Learning nad Ledarship Center, Washington.

Belli, Pedro (1996), Is Economic Analysis of Projects Still Useful?, The World Bank Operations Policy Department, Policy Research Working Paper No. 1689, December 1996, Washington.

Castillo, Cecillia Perez de, (1998), Economic Analysis of Social Investment Fund Projects. World Bank, April 23,1998, Washington.

Hammer, Jeffrey S. (1996), Economic Analysis for Health Projects. The World Bank Policy Resarch Department Public Economics Division, Policy Research Working Paper No. 1611, Washington.

(http://www.dpt.gov.tr/kamuyat/sektorler/2003_10saglik1 .xls, 10.08.2003)

Jack, William (October 1999), Principles of Health Economics for Developing Countries. The World Bank, WBI Development Studies, Washington.

Kantar, Gökhan (2002) Sağlık Yatırımları 2002. (Sağlık Bakanlığı Araştırma Planlama Koordinasyon Kurulu Başkan Yardımcısı). H.Ü. Sağlık İdaresi Yüksekokulu SÎD 496 Staj Teorik Eğitim Seminerleri, Mart 2002.

Murray, Chiristopher J.L. (1996) "Rethinking DALYs", Murray, Chiristopher J.L. and Lopez, Alan D. (Ed.) The Global Burden of Disease. Global Burden of Disease and Injury Series Volume I. World Health Organization, Geneva.

OECD (2001), OECD Health Data 2001: Comparative Analysis of 30 Countries. (Software Program) Version 15.06.2001.

Shepard, Donald S ve Thompson, Mark S (1991), "Cost-Effectiveness Analysis in Health: First Principles", Over, Mad (Ed.) Economics for Health Sector Analysis: Concepts and Cases. Economic Development Institute of The World Bank, Washington.

World Bank (1993), World Development Report 1993: Investing in Health, Oxford University Press.

Zelman, William N. - McCue, Micheal J. - Milikan, Alan R. (2000), Financial Management of Health Care Organizations: An Introduction to Fundamental Tools, Concepts and Applications, Blacwell Publishers Inc., Oxford.

Kaynak Göster