Cinsel İstismar Şüphesi Bulunan Çocukla Görüşme: Öğretmenler ve Okul Psikolojik Danışmanları Nasıl Davranmalı ve Neler Yapmalı?

Çocuk cinsel istismarı, kısa ve uzun vadede ruhsal etkileri bulunan travmatik bir deneyimdir. Çocuğun maruz kaldığı istismarın son bulması ve yasal sürece yönelik müdahalelerin başlatılması için kritik müdahale olarak görülen bildirim, çocuğun istismara ilişkin yapacağı açıklamaya bağlıdır. Ancak konuyla ilgili literatür incelendiğinde, cinsel istismar mağduru çocukla yapılacak görüşmelere temel oluşturacak kaynakların sınırlı sayıda olduğu gözlemlenmiştir. Bu nedenle bu derleme ilgili literatüre ve bu alanda çalışan uzmanlara katkı sağlamak amacıyla gerçekleştirilmiştir. İstismar mağduru çocukla yapılacak görüşmelerde son derece dikkatli olmak gerekmektedir. Zira kanıtlanması güç olan bu durumun bildiriminde çocukların anlatımları oldukça önemlidir. Görüşmeyi gerçekleştiren meslek elemanlarının vereceği tepkiler, sonrasında çocuğun anlatımlarından vazgeçmesinin sebebi olabilmektedir. Çocuklar yetişkinlere göre daha hassas ve incinebilir yapıdadır. Bu nedenle mağdur çocuğun ikinci bir travma yaşamaması için görüşmenin titizlikle yürütülmesi, görüşme boyunca çocuğun yüksek yararı ve korunması ilkelerince hareket edilmesi önem taşımaktadır.

Interview with the Child Suspected of Sexual Abuse: How Should Teachers and School Counsellors Behave and What Should They Do?

Child sexual abuse is a traumatic experience with psychological effects in the short and long term. The reporting, which is considered critical intervention for termination of child's abuse and initiation of interventions in legal process depends on child's explanation of abuse. However, when literature on the subject was examined, it was observed that there was a limited number of the sources that would form the basis for the interviews with the child who was victim of sexual abuse were not easily accessible. Therefore, this study was carried out in order to contribute to related literature and professionals who works in this area. It is necessary to be extremely careful in the interviews with the child who is victim of abuse. Because the expression of children are very important in reporting the case, which is difficult to prove. The responses of the interviewers may be reason why the child gives up his/her narrative. Children are sensitive and vulnerable than adults. Therefore, to ensure that the child does not suffer a second trauma, it is important to conduct the interview carefully and to act on the principles of high benefit and protection of the child throughout the interview.

Kaynakça

Akgül, E. (2015). Okul öncesi eğitim kurumlarında çalışan personelin cinsel istismar bildirim durumları. (Yüksek lisans tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.

Alaggia, R. (2005). Disclosing the trauma of child sexual abuse: A gender analysis. Journal of Loss Trauma, 10, 453-470.

Allnock, D. (2010). Children and young people disclosing sexual abuse: An introduction to the research.https://www.academia.edu/24368767/Children_and_young_people_disclosing_sexual_abuse_An_introduction_to_the_research?auto=download sayfasından erişilmiştir.

Atılgan, E. Ü., Yağcığlu, S., & Çavdar Y. (2014). Çocuklarla adli görüşme için rehber. http://www.unicef.org.tr/files/bilgimerkezi/doc/15.%20Adli%20G%C3%B6r%C3%BC%C5%9Fme%20i%C3%A7in%20Rehber.pdf sayfasından erişilmiştir.

Bayraktar, S. (2015). İnsanlığın kanayan yarası çocuk istismarı ve ihmali. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri.

Baker, C. D. (2002). Female survivors of sexual abuse: An integrated guide to treatment. New York: Brunner Routledge.

Barron, I., & Topping, K. (2010). School-based child sexual abuse prevention programs: Implications for practitioners. American Professional Society on the Abuse of Children (APSAC) Advisor, 22(2&3), 11-19. doi: 10.3102/0034654308325582

Blandon-Gıtlın, I., & Pezdek, K. (2009). Children’s memory in forensic contexts: Suggestibility, false memory, and ındividual differences. B. L. Bottoms, C. Najdowski, & G. S. Goodman, (Ed.). Children as victims, witnesses and offenders: Psychological science and the law içinde. New York: The Guilford Press.

Bulut, S. (2007). Çocuk cinsel istismarı hakkında bir derleme. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 28(3), 139-156.

Bulut, S. (2008). Erken çocukluk dönemi cinsel istismarının psikodinamik oyun terapisiyle teşhisi ve tedavisi. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 29(3).

Bulut, S., & Karaman, H. B. (2018). Engelli bireylerin cinsel, fiziksel ve duygusal istismarı. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 19(2), 277-301. doi: 10.21565/ozelegitimdergisi.382961

Butler, A. C. (2013). Child sexual assault: Risk factors for girls. Child Abuse & Neglect, 37(9), 643–652. doi: 10.1016/j.chiabu.2013.06.009

Cederborg, A. C. (1999). Questioning of Children by the Police: A Case of 193 Cases Reported to Police. National Board of Health and Welfare, Social Abuse of Children.

Clayton, E., Jones, C., Brown, J., & Taylor, L. (2018). The aetiology of child sexual abuse: A critical review of the empirical evidence. Child Abuse Review, 27, 181–197.

Crosson-Tower, C. (2003). The role of educators in preventing and responding to child abuse and neglect. Fairfax, VA: Caliber Associates.

Cry, C., Euser, E. M., Bakermans-Kranenburg. M. J., & Van Ijzendoorn, M. H. (2010). Attachment security and disorganization in maltreating and high-risk families: A series of meta-analyses. Development and Psychopathology, 22, 87-108.

Çağlar, E., & Kocabaşoğlu, N. (2018). Bellek boşluklarını doldurmaya zorlamanın çocuk görgü tanığı belleği üzerindeki olumsuz etkileri. Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, 9(34), 451-473.

Dağlı, T., & İnanıcı, M. A. (2010). Üniversiteler için hastane temelli çocuk koruma merkezleri el kitabı. Ankara: Fersa Ofset Matbaacılık.

Dağlı, T., & İnanıcı, M. A. (2011). Hastane temelli çocuk koruma merkezleri için başvuru kitabı: İstismar ve ihmale uğrayan çocuğa bütüncül yaklaşım. Ankara: Fersa Ofset Matbaacılık.

Davies, E. A., & Jones, A. C. (2013). Risk factors in child sexual abuse. Journal of Forensic and Legal Medicine, 20(3), 146–150. doi: 10.1016/j.jflm.2012.06.005

DeVoe, E. R., & Faller, K. C. (2002). Questioning strategies ın ınterviews with children who may have been sexually abused. Child Welfare, 81(1), 5-31.

Dube, S. R., Anda, R. F., Whitfield, C. L., Brown, D. W., Felitti, V. J., Dong, M., & Giles, W. H. (2005). Long-term consequences of childhood sexual abuse by gender of victim. The American Journal of Preventive Medicine, 28(5), 430–438.

Er, T. (2010). Cinsel istismara maruz kalan ve kalmayan ergenlerin anksiyete, depresyon ve benlik algısı açısından karşılaştırılması. (Yüksek lisans tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.

Erikson, A. (2011). A Review of Promising Practices to Improve Case Management, Psychosocial and Mental Health Interventions, and Clinical Care for Child Survivors of Sexual Abuse: Caring for Child Survivors of Sexual Abuse in Humanitarian Settings. http://www.unicefinemergencies.com/downloads/eresource/docs/GBV/Caring%20for%20Child%20Survivors%20Humanitarian%20Settings%20Aug%202011.pdf sayfasından erişilmiştir.

Faller, K. C. (2007a). Forensic and clinical interviewer roles in child sexual abuse. K. C. Faller (Ed.), Interviewing children about sexual abuse: Contraversies and best practice içinde (s. 3-10). New York: Oxford University Press.

Faller, K. C. (2007b). Interviewing children about sexual abuse. K. C. Faller (Ed.), Interviewing children about sexual abuse: Contraversies and best practice içinde (s. 66-89). New York: Oxford University Press.

Finkelhor, D. (1993). Epidemiological factors in the clinical identification of child sexual abuse. Child Abuse and Neglect, 17, 67-70.

Finkelhor, D., & Korbin, J. (1988). Child abuse as an international issue. Child Abuse and Neglect, 12, 3-23.

Gilbert, R., Widom, C., Browne, K., Fergusson, D., Webb, E., & Janson, S. (2009). Burden and consequences of child maltreatment in high-income countries. Lancet, 373(3), 68-81.

Goebbels, A. F. G., Nicholson, J. M., Walsh, K., & De Vries, H. (2008). Teachers’ reporting of suspected child abuse and neglect: behaviour and determinants. Health Education Research, 23(6), 941-51.

Gümüş, A. E. (2017). Çocuk cinsel istismarı şüphesinin bildirimi öncesinde çocukla yapılacak ilk görüşme. Klinik Psikiyatri, 20, 45-58.

Hacettepe Üniversitesi (2015). Türkiye’de Kadına Yönelik Aile İçi Şiddet Araştırması. http://www.hips.hacettepe.edu.tr/KKSA-TRAnaRaporKitap26Mart.pdf sayfasından erişilmiştir.

Heneghan, A., Stein, R. E. K., Hurlburt, M. S., Zhang, J., Rolls-Reutz, J., Fisher, E., …, & Horwitz, S. M. (2013). Mental health problems in teens investigated by U.S. child welfare agencies. Journal of Adolescent Health, 52(5), 634–640.

Jackson, A. M., & Deye, K. (2015). Aspects of abuse: Consequences of childhood victimization. Current Problems in Pediatric and Adolescent Health Care, 45(3), 86–93.

Jonson-Reid, M., Kohl, P. L., & Drake, B. (2012). Child and adult outcomes of chronic child maltreatment. Pediatrics, 129(5), 839–845.

Jones, D. P. H. (2003). Communicating with vulnerable children: A guide for practitioners. London: Geskell.

Kadushin, A., & Kadushin, G. (2013). The social work interview (5th Ed.). New York: Colombia University Press.

Kenny, M. C. (2001). Child abuse reporting: Teachers’ perceived deterrents. Child Abuse and Neglect, 25(1), 81–92.

Kenny, M. C., & Wurtele, S. K. (2012). Preventing childhood sexual abuse: An ecological approach. Journal of Child Sexual Abuse, 21(4), 361–367. doi: 10.1080/10538712.2012.675567.

Kim, J., & Cicchetti, D. (2010). Longitudinal pathways linking child maltreatment, emotion regulation, peer relations, and psychopathology. Journal of Child Psychology and Psychiatry, 51(6), 706–716.

Koç, F., Aksit, S., Tomba, A., Aydın, C., Koturoğlu, G., Aslan, A., …, & Solak, U. (2012). Çocuk istismarı ve ihmali olgularımızın demografik ve klinik özellikleri: Ege Üniversitesi Çocuk Koruma Birimi’nin bir yıllık deneyimi. Türk Pediatri Arşivi, 47(2), 119-124.

Koçtürk, N. (2018). Çocuk ihmalini ve istismarını önlemede okul çalışanlarının sorumlulukları. MSKU Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(1), 38-47.

Kürklü, A. (2011). Öğretmenlerin çocuk istismarı ve ihmaline yönelik farkındalık düzeyleri. (Yüksek lisans tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.

Lamb, M. E., Orbach, Y., Hershkowitz, I., Esplin, P. W., & Horowitz, D. (2007). A structured forensic interview protocol improves the quality and the informativeness of investigative interviews with children: A review of research using the NICHD investigative interview protocol. Child Abuse and Neglect, 31, 1201-1231. doi: 10.1016/j.chiabu.2007.03.021

London, K., Bruck, M., Ceci, S. J., & Shuman, D. W. (2005). Disclosure of child sexual abuse: What does the research tell us about the ways that children tell? Psychology, Public Policy, and Law, 11(1), 194-226.

Lovett, B. B. (2004). Child sexual abuse disclosure: Maternal response and other variables impacting the victim. Child and Adolescent Social Work Journal, 21(4), 355-371.

Lyon, T. D., & Ahern, E. C. (2011). Disclosure of child sexual abuse. J. E. B. Myers (Ed.). The apsac handbook on child maltreatment içinde (3th Ed.). London: Sage Publication.

Maniglio, R. (2010). Child sexual abuse in the etiology of depression: A systematic review of reviews. Journal of Depression and Anxiety, 27, 631-642.

Miller, K. L., Dove, M. K., & Miller, S. M. (2007, October). A counselor's guide to child sexual abuse: Prevention, reporting and treatment strategies. Psikolojik Danışman Eğitimi ve Süpervizyonu Konferansı’nda sunulmuş bildiri, Columbus, OH.

Newton, A. W., & Vandeven, A. M. (2010). The role of the medical provider in the evaluation of sexually abused children and adolescents. Journal of Child Sexual Abuse 19(6), 669-686.

Odhayani, A. A., Watson, W. J., & Watson, L. (2013). Behavioural consequences of child abuse. Canadian Family Physician, 59, 831-6.

Orbach, Y., Hershkowitz, I., Lamb, M. E., Sternberg, K. J., Esplin, P. W., & Horowitz, D. (2000). Assessing the value of structured protocols for forensic ınterviews of alleged child abuse victims. Child Abuse and Neglect, 24(6), 733- 752.

Öztürk, M., Uzel-Tanrıverdi, B., & Yalın Sapmaz, Ş. (2017). Cinsel istismara uğrayan çocuk ve ergenlerin sosyodemografik ve klinik özelliklerinin değerlendirilmesi, psikopatoloji ve ilişkili risk etkenleri. Çocuk ve Gençlik Ruh Sağlığı Dergisi, 24(2), 155-163.

Pence, D. M. (2011). Child abuse and neglect investigation. J. E. B. Myers (Ed.). The apsac handbook on child maltreatment içinde (3th Ed.). London: Sage Pub.

Pelendecioğlu, B., & Bulut, S. (2009). Çocuğa yönelik aile içi fiziksel istismar. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Dergisi, 9(1), 49-62.

Pérez-Fuentes, G., Olfson, M., Villegas, L., Morcillo, C., Wang, S., & Blanco, C. (2013). Prevalence and correlates of child sexual abuse: a national study. Comprehensive Psychiatry, 54(1), 16–27. doi: 10.1016/j.comppsych.2012.05.010

Pipe, M. E., Orbach, Y., Lamb, M., Abbott, C. B., & Stewart, H. (2008). Do Best Practice Interviews with Child Abuse Victims Influence Case Processing. Unpublished Report. US Department of Justice.

Piperno, F., Di Biasi, S., & Levi, G. (2007). Evaluation of family drawings of physically and sexually abused children. European Child and Adolescent Psychiatry, 16(6), 389-97. doi: 10.1007/s00787-007-0611-6

Polat, O. (2007). Tüm boyutlarıyla çocuk istismarı: Tanımlar. Ankara: Seçkin Yayıncılık.

Price, E. A., Ahern, E. C., & Lamb, M. E. (2016). Rapport-building in investigative interviews of alleged child sexual abuse victims. Applied Cognitive Psychology, 30(5), 743-749. doi: 10.1002/acp.3249.

Putnam, F. W. (2003). Ten-year research update review: Child sexual abuse. American Academy Of Child And Adolescent Psychiatry, 42(3), 269-278.

Roeber, B. J., Tober, C. L., Bolt, D. M., & Pollak, S. D. (2012). Gross motor development in children adopted from orphanage settings. Developmental Medicine and Child Neurology, 54(6). 527–531.

Saywitz, K. J., Lyon, T. D., & Goodman, G. S. (2011). Interviewing children. J. E. B. Myers (Ed.). The apsac handbook on child maltreatment içinde (3th Ed.). London: Sage Pub.

Scholes, L., Jones, C., Stieler-Hunt, C., Rolfe, B., & Pozzebon, K. (2012). The teachers’ role in child sexual abuse prevention programs: Implications for teacher education. Australian Journal of Teacher Education, 37(11). http://dx.doi.org/10.14221/ajte.2012v37n11.5

Sousa, C., Mason, W. A., Herrenkohl, T. I., Prince, D., Herrenkohl, R. C., & Russo, M. J. (2018). Direct and ındirect effects of child abuse and environmental stress: A lifecourse perspective on adversity and depressive symptoms. American Journal of Orthopsychiatry, 88(2), 180-188.

Sternberg, K. J., Lamb, M. Y., Orbach, E., Esplin, P. W., & Mitchell, S. (2001). Use of a structured ınvestigative protocol enhances young children's responses to free-recall prompts ın the course of forensic interviews. Journal of Applied Psychology, 86(5), 997-1005.

Teoh, Y. (2010). Preparing children for investigative interviewes; rapport-building, instruction and evaluation. Applied Developmental Science, 14(3), 154-163.

Thompson, R., Litrownik, A. J., Isbell, P., Everson, M. D., English, D. J., Dubowitz, H., …, & Flaherty, E. G. (2012). Adverse experiences and suicidal ideation in adolescence: Exploring the link using the LONGSCAN samples. Psychology of Violence, 2(2), 211-225.

Thornberry, T. P., Henry, K. L., Ireland, T. O., & Smith, C. A. (2010). The causal impact of childhood-limited maltreatment and adolescent maltreatment on early adult adjustment. Journal of Adolescent Health, 46(4), 359–365.

Trickett, P. K., Noll, J. G., & Putnam, F. W. (2011).The impact of sexual abuse on female development: Lessons from a multigenerational longitudinal research study. Development and Psychopathology, 23(2), 453–476.

Topçu, S. (2009). Silinmeyen izler. Ankara: Phoenix.

Türk Ceza Kanunu (2006). Ankara, (23. Baskı), s. 64-80.

Türkkan, T., & Odacı, H. (2018). Lise öğrencilerinin çocukluk istismarı deneyimleri, bilişsel çarpıtma ve yalnızlık düzeyleri arasındaki ilişki. Klinik Psikiyatri Dergisi, 22(1), 93-103.

Uçar, S., Yıldız, Y., Dursun-Bilgin, M., & Baştemur, Ş. (2020). Okul psikolojik danışmanlarının çocuk istismarıyla çalışma yeterliliklerine ilişkin nitel bir araştırma. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 35(2), 404-414. doi: 10.16986/HUJE.2018044070

UNICEF. (2010). Türkiye’de Çocuk İstismarı ve Aile İçi Şiddet Araştırması. http://www.unicef.org.tr/files/bilgimerkezi/doc/cocuk-istismari-raporu-tr.pdf sayfasından erişilmiştir.

Walker, N. E. (2002). Forensic interviews of children: The components of scientific validity and legal admissibility. Law and Contemporary Problems, 65(1),149–78. doi: 10.2307/1192369

Webb, E. (2013). Poverty, maltreatment and attention deficit hyperactivity disorder. Archives of Disease in Childhood, 98, 397– 400.

Westcott, H. L., & Page, M. (2002). Cross examination, sexual abuse and child witness identity. Child Abuse Review, 11, 137-152.

Widom, C. S., Czaja, S. J., & Paris J. A. (2009). Prospective investigation of borderline personality disorder in abused and neglected children followed up into adulthood. Journal of Personality Disorders, 23(5), 433–446.

Wilson, H. W., & Widom, C. S. (2008). An examination of risky sexual behavior and HIV in victims of child abuse and neglect: A 30-year follow-up. Health Psychology, 27(2),149–158.

World Health Organization [WHO]. (1999). Report of the Consultation on Child Abuse Prevention, 29–31 March 1999. Geneva: WHO.

World Health Organization [WHO]. (2016). Child maltreatment. http://www.who.int/mediacentre /factsheets/fs150/en/ sayfasından erişilmiştir.

Zeanah, C. H., Egger, H. L., Smyke. A. T., Nelson, C. A., Fox, N. A., Marshall, P. J., & Guthrie, D. (2009). Institutional rearing and psychiatric disorders in Romanian preschool children. American Journal of Psychiatry, 166(7), 777–785.

Zeuthen, K., & Hagelskjaer, M. (2013). Prevention of child abuse: Analysis and discussion of the field, Journal of Child Sexual Abuse, 22, 742-760.

Kaynak Göster

APA Odacı, H , Türkkan, T . (2021). Cinsel İstismar Şüphesi Bulunan Çocukla Görüşme: Öğretmenler ve Okul Psikolojik Danışmanları Nasıl Davranmalı ve Neler Yapmalı? . Türk Eğitim Bilimleri Dergisi , 19 (1) , 685-706 . DOI: 10.37217/tebd.699740
  • Yayın Aralığı: Yılda 2 Sayı
  • Yayıncı: Gazi Üniversitesi

12.1b 9.8b