Beyaz yakalı orta sınıfın toplumsal ağları üzerine bir çözümleme

Bu çalışmanın temel amacı, beyaz yakalı orta sınıfın “yakın” ilişki içerisinde bulundukları bireylerden oluşan sosyal ağlarının kompozisyonunu ve bu ağların sınıf, yaş ve eğitim düzeyi bakımından kadınlar ve erkekler için ne derece bir benzerlik taşıdığını niceliksel bir açıdan çözümlemektir. Çalışmanın temel kaynağını, İstanbul’da bir site içerisinde yaşayan 37 kadın ve 32 erkekle yapılan mülakatlardan elde edilen veriler oluşturmaktadır. Veriler, sosyal bağların oluşturucularının hayli farklılaşmış olduğuna işaret etmekle birlikte, orta sınıf üyelerinin önemli ölçüde yakın akrabalarıyla bağ kurduklarını, buna karşılık uzak akrabaların sosyal ağları içinde pek fazla yer tutmadığını göstermektedir. Ayrıca, toplumsal cinsiyet temelinde bazı farklılıklar bulunmasına karşın, komşular ve iş arkadaşları da sosyal bağların önemli bir oranını temsil etmektedir. Orta sınıfın sosyal ağ kalıpları görece sınıf-içi bir karakter taşımakta ve inşa edilen yakın bağlar yaş ve eğitim temelinde önemli ölçüde benzerlik göstermektedir. Ancak bu benzerliğin derecesi toplumsal cinsiyete göre farklılıklar sergilemektedir.

The main purpose of this study is to analyze constituents of social network of white- collar middle class, which is formed by their intimate ties, as well as the extent to which such networks carries similarity for women and men in terms of social class, age and educational level. Data come from interviews conducted with 37females and 32 males living in a segregated residential area in Istanbul. Findings indicate that although constituents of social network are diversified, members of middle class establish social bonds with their immediate kin, yet extended kin do not take an important place in their social network. In addition, neighbors and co-workers represent a considerable proportion of their social bonds. Middle class pattern of social network carries a relatively intra-class character, and on the basis of age and education, established social bonds display a high degree of similarity. However, in terms of gender the degree of similarity shows some differences.

Kaynakça

ALLAN, Graham 2008 Flexibility, friendship and family”. Personal Relationships, 15, s:1-16.

ANDERSON, Alistair ve Sarah JACK 2002 “The Articulation of Entrepreneurial Social Capital: Content and Process”, Entrepreneurship and Regional Development, 4/3, s: 193-210.

AYATA, Sencer 2005 “Yeni Orta Sınıf ve Uydu Kent Yaşamı”, iç. Kültür Fragmanları (Der. D. Kandiyoti ve A. Saktanber), İstanbul: Metis Yayınları, s: 37-56.

BATTERO, Wendy 2005 Stratification: Social Division and Social Inequality, Londra: Routledge.

BOTT, Elizabeth 1957 Family and Social Network. Roles, Norms and External Relationships in Ordinary Urban Families, Londra: Tavistock.

DEDEOĞLU, Saniye 2004 “Sinderella’nın Pazara Yolculuğu – Toplumsal Cinsiyet Rolleri, Aile ve Kadının İşgücüne Katılımı Üzerine Bir Deneme”, Neoliberalizmin Tahribatı (Der. N. Balkan ve S. Savran), İstanbul: Metis Yayınları, s: 254-274.

DEMİR, Erol 1998 “Kentsel Farklılaşma, Aile ve Akrabalık”, Mürekkep, 10/11, s: 134-159.

DUBETSKY, Alan 1976 “Kinship, primordial ties, and factory organisation in Turkey: An Anthropological Approach”, International Journal of Middle East Studies, 7/3, s: 433-51.

DUBETSKY, Alan 1977 “Class and Community in Urban Turkey”, Commoners, Climbers and Notables (Der. C.A.O. Van Nieuwenhuijze), Leiden: E.J. Brill, s. 361-371.

ERAYDIN, Ayda ve Asuman ERENDİL 1996 New Production Processes in Export-Oriented Garment Industry and Different Ways of Participation of Female Labour to This Process, İstanbul: Türkiye Sosyal Bilimler Derneği.

ERDER, Sema 1996 İstanbul’a Bir Kent Kondu: Ümraniye, İstanbul: İletişim Yayınları.

FELD, Scott ve William C. CARTER 1998 “Foci of Activity as Changing Context for Friendship”, Placing Friendship in Context (Der. R. G. Adams ve G. Allan), Cambridge: Cambridge University Press, s. 136-152.

FISCHER, Claude S. 1982 To Swell Among Friends: Personal Networks in Town and City, Chicago: University of Chicago Press.

FREY, Frederick W. 1965 The Turkish Political Elite, Massahusetts: The M.I.T. Press.

GANS, Herbert J. 1961 “Planning and Social Life – Friendship and Neighbor Relations in Suburban Communities”, Journal of the American Institute of Planners, 2, s: 35-9.

GENİŞ, Şerife. 2007 “Küreselleşme. Toplumsal Eşitsizlik ve Mekansal Ayrışma”, Sivil Toplum, 4, s: 69-84

GIDDENS, Anthony 1991 Modernity and Self-Identity. Self and Society in the Late Modern Age. Stanford, California: Stanford University Press.

GOLTHORPE, John, David LOCKWOOD, Frank BECHOFER ve Jennifer PLATT 1969 The Affluent Worker in the Class Structure, Cambridge: Cambridge University Press.

GOUGH, Mary 1954 The Plain and Rough Places, Chatto & Windus: Londra.

GÖKÇE, Birsen, Feride ACAR, Ayşe AYATA, Aytül KASAPOĞLU, İnan ÖZER, Hamza UYGUN 1993 Gecekondularda Aileler Arası Geleneksel Dayanışmanın Çağdaş Organizasyonlara Dönüşümü, Ankara: Başbakanlık Kadın ve Sosyal Hizmetler Müsteşarlığı Yayınları.

GRANOVETTER, Mark 1985 “Economic Action and Social Structure: The Problem of Embeddedness”, The American Journal of Sociology, 91, s: 481-510.

HILL, Stephen 1976 The Dockers, London: Heineman.

İNSEL, Ahmet 1999 “Yaşam Alanlarımıza Sahip Çıkmak”, Birikim, Temmuz, s: 23-25.

KALAYCIOĞLU, Sibel, Kezban ÇELİK, Ümit ÇELEN ve Sinan TÜRKYILMAZ 2010 “Temsili Bir Örneklemde Sosyo_Ekonomik Statü (SES) Ölçüm Aracı Geliştirilmesi: Ankara Kent Merkezi Örneği” Sosyoloji Araştırmaları Dergisi, 13/1, s: 183-220.

KASAPOĞLU, Aytül 2005 Değişen Toplumsal Yapıda Karakter, Ankara: Ütopya Yayınları. KIRAY, Mübeccel 1981 “The Women of Small Town”, Women in Turkish Society (Der. N. Abadan-Unat), Leiden: E.j. Brill.

KIRAY, Mübeccel 1985 “Metropolitan City and The Changing Family”, Family in Turkish Society (Der. T. Erder), Ankara: Ankara Sosyal Bilimler Derneği, s: 259-274.

KONGAR, Emre 1976 “A Survey of Familial Change in Two Turkish Gecekondu Areas”, Mediterranean Family Structure, (Der. J.G. Peritiany), Cambridge: Cambridge University Press, s: 205-218.

KURTOĞLU, Ayça 2005 “Mekansal Bir Olgu Olarak Hemşehrilik ve Bir Hemşehrilik Mekanı Olarak Dernekler”, European Journal of Turkish Studies, 2, s: 1-28.

LERNER, Daniel 1958 The Passing of Traditional Society, Illinois: The Free Press.

LI, Yaojun, Mike SAVAGE, Gindo TAMPUBOLON, Alan WARDE, Mark TOMLINSON 2002 “Dynamics of social capital trends and turnover in associational membership in England and Wales, 1972-98”, Sociological Research Online, 7/3, s: 1972-98.

MANSUR, Fatma 1972 Bodrum; A Town in the Aegean, Leiden: E.J. Brill.

McPHERSON, Miller, Lynn SMITH-LOVIN ve James M. COOK 2001 “Birds of Feather: Homophily in Social Networks”, Annual Review of Sociology, 27, s: 415-444.

NEWBY, Howard 1980 Community, Milton Keynes: The Open University Press.

ÖNCÜ, Ayşe 1997 “The Myth of the ‘Ideal Home’ Travels Across Cultural Borders to Istanbul”, Space, Culture and Power: New Identities in Globalising Cities (Der. A. Öncü ve P. Weyland, Zed: Londra.

PAHL, Ray 2000 On Friendship, Cambridge: Polity.

SPENCER, Liz ve Ray PAHL 2006 Rethinking Friendship: Hidden Solidarities Today, Princeton: Princeton University Press.

TATLIDİL, Ercan 1989 Kentleşme ve Gecekondu, İzmir: EÜEF Yayınları.

TEZCAN, Mahmut 1997 Kültürel Antropoloji, Ankara: T.C. Kültür Bakanlığı Yayınları.

UZUN, C. Nil 2005 “Residential Transformation of Squatter Settlements: Urban Redevelopment Projects in Ankara”, Journal of Housing and Built Environment, 20/1, s: 83-99

VERBRUGGE, Lois M. 1977 “The Structure of Adult Friendship Choices”, Social Forces, 56, s: 187-209.

VERGİN, Nur 1985 “Social Change and Family in Turkey”, Current Anthropology, 26/5, s: 571-4.

WARDE, Alan ve Gindo TAMPUBOLON 2002 “Social Capital, Networks and Leisure Consumption”, The Sociological Review, 50/2, s: 155-180.

WRIGHT, Paul H. 1997 Toward and Expanded Orientation to the Study of Sex Differences in Friendship, iç. Sex Differences and Similarities in Communication (Der. D. J. Canary ve K. Dindia), Mahwah, New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates, s: 41-63.

YANIKLAR, Cengiz 2001 Class, Status and Gender: Social Stratification in a Turkish Town, Yayınlanmamış Doktora Tezi, University of Essex.

YANIKLAR, Cengiz 2008 “Sermaye ve Emek Arasında: Goldthorpe ve Wright’ın Sınıf Yaklaşımları Üzerine Eleştirel bir Değerlendirme,” Sosyoloji Araştırmaları Dergisi, 11/2, s: 151-182.

YANIKLAR, Cengiz 2012 “Stability and Instability in the Friendship Networks of the Turkish White- Collar Class” Social Behavior and Personality: An International Journal, 40, (Yayın aşamasında).

Kaynak Göster