Farklı Toprak Oluşumlarında Pedolojik Benzerliklerin Çok Değişkenli İstatistiksel Analizi

Bu çalışmada killi aluviyal depozitler, marn ve bazalt ana materyalleri ve farklı yükseklikler üzerinde oluşan toprakların pedolejik özellikleri dikkate alınarak, ziko-kimyasal özelliklerine göre benzerliklerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışma, Samsun ili Ondokuzmayıs ilçesi içerisinde yer alan SAMMEY tarım işletmesi alanında yürütülmüştür. Typic Haplustept, Typic Calciustept ve Leptic Hapulustert olarak sını andırılan toprakların benzerliklerine göre sını andırılmasında çok değişkenli istatistik yöntemlerinden kümeleme ve çok boyutlu ölçekleme yöntemleri kullanılmıştır. Kümeleme yöntemine göre Leptic Hapulustert ve Typic Calciustept’e ait horizonlar ile Typic Haplustept’e ait C horizonu benzer olarak algılanarak aynı grupta sını andırılmıştır. Typic Haplustept’e ait diğer horizonlar ise bu horizonlardan farklı algılanmıştır. Çok boyutlu ölçekleme yöntemi ile yapılan sını andırmada kümeleme ile önemli benzerlikler göstermiştir. Ayrıca çok boyutlu ölçekleme yönteminde toprakların benzerliklerinin ortaya konulmasında birincil boyutta en önemli olan ziko-kimyasal toprak özelliklerinin kil, KDK, kum, silt ve yarayışlı Fe olduğu belirlenmiştir. 

Multivariate Statistical Analysis of Pedological Similarities in Different Soil Formations

The main goal of this study is to determine relationships between soils formed on ne alluvial depozit, marl and basalt parent materials and different elevations by taking into consideration of pedologic properties using multivariate statistical analyses according to their physico-chemical characteristics. This research was carried out in SAMMEY farm state area located in Ondokuz Mayis district of Samsun province. Cluster analysis and multi dimentional scaling known as multivariate statistical analyses were used to determine similarity soils classi ed as Typic Haplustept, Typic Calciustept ve Leptic Hapulustert. According to cluster method, horizons belonging to Leptic Hapulustert and Typic Calciustept and C horizon of Typic Haplustept were determined to be similar. On the other hand, other horizons of Typic Haplustept were found different from horizons of Leptic Hapulustert and Typic Calciustept. In addition, the same results were obtained from using these multivariate statistical analysis methods. Besides, Clay, CEC, sand, silty, and available Fe of soils were determined to be the most signi cant physico- chemical soil properties by taking into consideration of their similarities in multi dimentional scaling method.

Kaynakça

Bremner, J.M., Mulvaney, C.S., 1982. Nitrogen-total. Chemical and Microbiological Properties. In: Methods of Soil Analysis, Part II, 2nd Ed. ASA Agronomy Monograph, No 9, Madison, Wis- consin.

Bruce, R.C., Rayment, G.E., 1982. Analytical methods and interp- retations used by the agricultural chemistry branch for soil and land use surveys. Queensland Department of Primary Industri- es, Bulletin QB8 (2004), Indooroopilly, Queensland.

DSİ, 1986. Bafra projesi planlama revizyon raporu. DSİ 7. Bölge Müdürlüğü, Samsun.

FAO, 1990. Micronutrient, assessment at the country level: an inter- national study. FAO Soil Bulletin by Sillanpaa, Rome.

Follet, R.H., 1969. Zn, Fe, Mn and Cu in colorado soils. PhD. Dis- sertation, Colorado State University.

Gee, G.W., Bauder, J.W., 1986. Particle-size analysis. Methods of Soil Analysis. In: Physical and Mineralogical Methods, Part I, 2nd Ed. Agronomy, No 9, Madison, Wisconsin.

Hendershot, W.H., Lalande, H., Duquette, M., 1993. Soil reaction and exchangeable acidity. In: Soil Sampling and Methods of Analysis, (Editor: Carter, M.R.), Canadian Society of Soil Sci- ence.

Holford, I.C.R., Cullis, B.R., 1985. Effects of phosphate buffer ca- pacity on yield response curvature and fertiliser requirements of wheat in relation to soil phosphate tests. Australian Journal of Soil Research, 23: 417–427.

İşler, D.B., 2010. SPSS uygulamalı çok değişkenli istatistik teknik- leri. (Editör: Kalaycı, Ş.), Asil Yayın Dağıtım Ltd. Şti., An- kara.

Johnson, R., Wichern, D., 1992. Applied multivariate statistical analysis, 3th Ed. Prentice Hall.

Lindsay, W:L., Norwell, W:A., 1969. Development of a DTPA mic- ronutrient soil test. Soil Sci. Am. Proc., 35: 600-602.

Lindsay, W.L., Norvell, W.A., 1978. Development of a DTPA soil test for zinc, iron, manganese and copper. Soil Sci. Soc. Am. J., 42: 421- 428.

Metson, A.J., 1961. Methods of chemical analysis for soil survey samples. Soil Bureau Bulletin No. 12, New Zealand Depart- ment of Scienti c and Industrial Research, 168–175.

MTA, 1961. Türkiye jeoloji haritası, Sinop paftası. MTA yayınları, Ankara.

Nelson, R.E., 1982. Carbonate and gypsum. chemical and microbi- ological properties. In: Methods of Soil Analysis, Part II, 2nd Ed. Agronomy, No 9, Madison, Wisconsin.

Nelson, D.W., Sommers, L.E., 1982. Total carbon, organic carbon, and organic matter. chemical and microbiological properties. In: Methods of Soil Analysis, Part II, 2nd Ed. Agronomy, No 9, Madison, Wisconsin.

Olsen, S.R., Cole, C.V., Watanabe, F.S., Dean, L.A., 1954. Estimati- on of available phosphorous in soils by extraction with sodium bicarbonate. USDA Circular, No 939, Washington, USA.

Rhoades, J.D., 1986. Cation exchange capacity. chemical and mic- robiological properties. In: Methods of Soil Analysis, Part II, 2nd Ed. ASA and SSSA Agronomy Monograph, No 9, Madi- son, Wisconsin.

Sağlam, M., 2013. Çok değişkenli istatistiksel yöntemler ile toprak özelliklerinin gruplandırılması. Topraksu Dergisi, 2(1): 7-14.

Şahin, A., Miran, B., 2007. Çiftçi algılarına göre bitkisel ürünlerin risk haritası: Bayındır ilçesi örneği. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 44 (3): 59-74.

Şahin, A., 2008. Risk koşullarında tarım işletmelerinin planlanma- sı: oyun teorisi yaklaşımı. Doktora Tezi, Ege Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İzmir.

Şahin, A., Atış, E., Miran, B., 2008. Daha etkin tarım-çevre politi- kaları için homojen alanların belirlenmesi: ege bölgesi örneği. Ekoloji Dergisi, 17 (67): 15-23.

Sarıoğlu, F.E., Dengiz, O., 2012. Soil Survey and mapping of soils formed on two different physiographic units and their clas- si cation. 8th International Soil Science Congress On “Land Degradation and Challenges in Sustainable Soil Manage- ment”, 581-586, May 15-17, Çeşme-İzmir, Turkey.

Soil Survey Staff, 1993. Soil soil survey manual. USDA Handbook, No: 18, Washington D.C.

Soil Survey Staff, 1999. Soil taxonomy. A basic of soil classi cati- onfor making and ınterpreting soil survey. USDA Handbook, No: 436, Washington D.C.

Taşdemir, İ., Güngör, E., 2002. Çok boyutlu karar verme metotları ve ormancılıkta uygulama alanları. ZKÜ Bartın Orman Fakül- tesi Dergisi, 4 (4): 1-19.

Uçar, N., 2010. SPSS uygulamalı çok değişkenli ıstatistik teknikle- ri. (Editör: Kalaycı, Ş.), Asil Yayın Dağıtım Ltd. Şti., Ankara.

Wolf, B. 1971. The determination of boron in soil extracts, plant materials, composts, manures, water and nutrient solutions. Soil Science and Plant Analysis, 2: 363-374

Kaynak Göster

Bibtex @araştırma makalesi { jist383740, journal = {Journal of the Institute of Science and Technology}, issn = {2146-0574}, eissn = {2536-4618}, address = {}, publisher = {Iğdır Üniversitesi}, year = {2013}, volume = {3}, pages = {79 - 90}, doi = {}, title = {Multivariate Statistical Analysis of Pedological Similarities in Different Soil Formations}, key = {cite}, author = {Sağlam, Mustafa and Dengı̇z, Orhan} }
APA Sağlam, M , Dengı̇z, O . (2013). Multivariate Statistical Analysis of Pedological Similarities in Different Soil Formations . Journal of the Institute of Science and Technology , 3 (3) , 79-90 .
MLA Sağlam, M , Dengı̇z, O . "Multivariate Statistical Analysis of Pedological Similarities in Different Soil Formations" . Journal of the Institute of Science and Technology 3 (2013 ): 79-90 <
Chicago Sağlam, M , Dengı̇z, O . "Multivariate Statistical Analysis of Pedological Similarities in Different Soil Formations". Journal of the Institute of Science and Technology 3 (2013 ): 79-90
RIS TY - JOUR T1 - Multivariate Statistical Analysis of Pedological Similarities in Different Soil Formations AU - Mustafa Sağlam , Orhan Dengı̇z Y1 - 2013 PY - 2013 N1 - DO - T2 - Journal of the Institute of Science and Technology JF - Journal JO - JOR SP - 79 EP - 90 VL - 3 IS - 3 SN - 2146-0574-2536-4618 M3 - UR - Y2 - 2013 ER -
EndNote %0 Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Multivariate Statistical Analysis of Pedological Similarities in Different Soil Formations %A Mustafa Sağlam , Orhan Dengı̇z %T Multivariate Statistical Analysis of Pedological Similarities in Different Soil Formations %D 2013 %J Journal of the Institute of Science and Technology %P 2146-0574-2536-4618 %V 3 %N 3 %R %U
ISNAD Sağlam, Mustafa , Dengı̇z, Orhan . "Multivariate Statistical Analysis of Pedological Similarities in Different Soil Formations". Journal of the Institute of Science and Technology 3 / 3 (Eylül 2013): 79-90 .
AMA Sağlam M , Dengı̇z O . Multivariate Statistical Analysis of Pedological Similarities in Different Soil Formations. Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der.. 2013; 3(3): 79-90.
Vancouver Sağlam M , Dengı̇z O . Multivariate Statistical Analysis of Pedological Similarities in Different Soil Formations. Journal of the Institute of Science and Technology. 2013; 3(3): 79-90.
IEEE M. Sağlam ve O. Dengı̇z , "Multivariate Statistical Analysis of Pedological Similarities in Different Soil Formations", Journal of the Institute of Science and Technology, c. 3, sayı. 3, ss. 79-90, Eyl. 2013
Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi
  • ISSN: 2146-0574
  • Yayın Aralığı: Yılda 4 Sayı
  • Yayıncı: Iğdır Üniversitesi

19.7b8.5b

Sayıdaki Diğer Makaleler

Siirt ve İlçelerinde Yetiştirilen Yerel Üzüm Çeşitlerinin Beslenme Sorunlarının Yaprak ve Toprak Analizleri ı̇ le Belirlenmesi

Ferit SÖNMEZ, Cüneyt UYAK, Şefik TÜFENKCİ

Düzce İlinde Bulunan Arıcılık İşletmelerinde Görülen Koloni Kayıplarının, Bal Arısı Hastalık ve Zararlılarının ve Mücadele Yöntemlerinin Araştırılması

Meral KEKEÇOĞLU, Pınar GÖÇ RASGELE, Filiz ACAR, Salih Tunç KAYA

Allium Cepa L. (Amaryllıdaceae) Kök Ucu Hücrelerinde 1,4 Dioksan Tarafından Teşvik Edilen Sitotoksisitenin Belirlenmesi

Deniz TEKER, Kültiğin ÇAVUŞOĞLU

Çok Ölçütlü Karar Verme Yaklaşımlarından Analitik Hiyerarşi Süreci’nin Hayvancılıkta Kullanımı

Hande KÜÇÜKÖNDER, Ercan EFE, Fatih ÜÇKARDEŞ

Kahramanmaraş Koşullarında Bazı Pamuk (Gossypiumhirsutum L. ve Gossypiumbarbadense L.) Çeşitlerinin ve Türler Arası Melezlemelerle Elde Edilen Hatların (G. hirsutum L. X G. barbadense L.) Lif Teknolojik Özelliklerinin Belirlenmesi

Ali Rahmi KAYA, Tamer ERYİĞİT, Burhan ARSLAN

Tarımsal Büyümeye Etki Eden Ekonomik Faktörlerin Belirlenmesi Üzerine Bir Çalışma

Mustafa TERİN, Adem AKSOY, İrfan Okan GÜLER

Nijerya’nın Katsine Eyaletinde Bulunan Seçilmiş Köylerin Su Rezervi

İsaiah Adesola OKE, Stephen ADEYENI, Adeyemi ADESINA, Oyebisi AJIBADE

Taşıma ve Dolaşım Ünitesinin Öğretiminde Argümentasyon Tabanlı Bilim Öğrenme Yaklaşımının Etkisi

Esra Özay KÖSE

Farklı Toprak Oluşumlarında Pedolojik Benzerliklerin Çok Değişkenli İstatistiksel Analizi

Mustafa SAĞLAM, Orhan DENGİZ

Erzurum İli’nde Organik Tarım Yapan ve Yapmayan Tarım İşletmelerinin Sermaye Yapılarının Karşılaştırılması

Köksal KARADAŞ, Semiha KIZILOĞLU KIZILOĞLU