Türkiye’de Makroekonomik Göstergelerdeki Değişim

Makroekonomik göstergeler ile birlikte belirlenen ilişkilerinden yararlanılarak ileriye yönelik tahminlere ve hükümet politikalarına öncülük edilebilmektedir. Çalışmada özellikle 1980’li yıllardan itibaren literatürde sıkça tartışılan makro göstergeler incelenerek, çalışmanın geçmişte uygulanan politikalar ışığında gelecekte uygulanması düşünülen politikalara yol gösterici olması amaçlanmıştır. İncelenen makroekonomik göstergeler; büyüme, enflasyon, yabancı doğrudan yatırımlar, dış borç stoku, işsizlik, cari işlemler dengesi ve faiz oranları göstergelerini kapsamaktadır. Çalışmada, makroekonomik göstergeler hakkında kısaca bilgi verildikten sonra söz konusu göstergelerde uzun süreli meydana gelen değişmeler grafiklerle incelenmiş ve o dönemlerde uygulanan politikalar ve sebepleri tartışılmıştır. Türkiye ekonomisi 1980’li yıllardan günümüze kadar yurtiçi dengenin sağlanması adına çok önemli gelişmeler kaydetmiştir. Türkiye, büyüme, enflasyon, yabancı doğrudan yatırımlar, cari açık gibi alanlarda önceden belirlenen hedeflere ulaşmada başarılı olmuştur. Ancak işsizlik ve dış borçlar ekonominin sorunu olmaya devam etmektedir. 
Anahtar Kelimeler:

makroekonomik göstergeler

Changes of Macroeconomic Indicators in Turkey

By using the relationships established with macroeconomic indicators, forward-looking forecasts and government policies can be pioneered. In this study, macro indicators which are discussed frequently in the literature since 1980s have been examined and it is aimed to guide the policies which are thought to be applied in the future in the light of the policies applied in the past. The analyzed macroeconomic indicators includes the indicators of growth, inflation, foreign direct investments, external debt stock, unemployment, current account balance and interest rates. In the study, after giving brief information about macroeconomic indicators, long term changes in these indicators have been examined with graphics and the policies applied in those periods and reasons have been discussed. The Turkish economy has made significant progress in order to achieve domestic balance since the 1980s. Turkey, growth, inflation, foreign direct investment has been successful in reaching predetermined targets in areas such as the current account deficit. However, unemployment and external debts remain the problems of the economy.

___

  • Bekiroğlu, C. (2010). Türkiye’de işsizlik sorununun çözümlenmesinde uygulanan ekonomi politikalarının analizi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Kadir Has Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  • Çelik, S. & Direkçi, B. T. (2013). Türkiye’de 2001 krizi öncesi ve sonrası dönemler için dış borç ekonomik büyüme ilişkisi. International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkıc, 8(3), 111 - 135.
  • Çondur, F., & Bölükbaş, M. (2014). Türkiye’de işgücü piyasası ve genç işsizlik-büyüme ilişkisi üzerine bir inceleme. Amme İdaresi Dergisi, 47(2), 77 - 93.
  • Erkan, Ç., Tutar, E., Tutar, F., & Eren, V. M. (2012). Türkiye’nin dış borçlarının analizi (1980-2012). International Conference on Eurasian Economies, http://www. eecon. info/papers/483. pdf, Erişim Tarihi: 05.01.2019.
  • Eroğlu, Ö. (2002). Türkiye ekonomisi. İstanbul: Beta Yayıncılık.
  • http://tuik.gov.tr/UstMenu.do?metod=temelist, Erişim Tarihi: 25.12.2018.
  • https://databank.worldbank.org/data/reports.aspx?source=2&series=DT.DOD.DECT.CD&country=, Erişim Tarihi: 28.12.2018.
  • https://evds2.tcmb.gov.tr/ , Erişim Tarihi: 28.12.2018.
  • Kar, M., & Tatlısöz, F. (2008). Türkiye’de doğrudan yabancı sermaye hareketlerini belirleyen faktörlerin ekonometrik analizi. KMU İİBF Dergisi, 1, 10 - 14.
  • Kaymak, H. (2005). Yabancı doğrudan yatırımları artırmak için teşvikler gerekli ve/veya yeterli mi? Maliye Dergisi, 149, 74 - 104.
  • Koyuncu, F. T., & Tekeli, S. (2010). 1990 sonrası dönemde Türkiye’de dış borç stoku üzerinde etkili olan ekonomik faktörlerin analizi. Ekonomi Bilimleri Dergisi, 2(1), 123 - 130.
  • Köse, Z. (2016). Türkiye ekonomisinde 2003-2014 döneminde ekonomik büyüme işsizlik ve enflasyon ilişkisi. Türk Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 1(1), 58 - 75.
  • Parasız, İ. (1997). Modern büyüme teorileri-dinamik makroekonomiye giriş. Bursa: Ezgi Yayınevi.
  • Şahin, H. (2007). Türkiye ekonomisi (9. Baskı). Bursa: Ezgi Kitapevi.
  • T.C Hazine ve Maliye Bakanlığı. (2018). Aylık ekonomik göstergeler. Kasım.
  • Uygur, E. (2012). Türkiye’de cari açık tartışması (No.2012/25). Discussion Paper, Turkish Economic Association.
  • Yüksel, S. (2016). Türkiye’de cari işlemler açığının belirleyicileri: Mars yöntemi ile bir inceleme. Bankacılar Dergisi, 96(27), 102 - 121.