Yüksek Hızlı Trenler ve Değişen Mekansal Erişilebilirlik

Yüksek hızlı tren (YHT) ile zaman-mekan boyutunda mesafeler kısaldığından, farklı bölgelerdeki ve farklı ekonomik faaliyetlerdeki insanlar arasındaki hareketlilik ve etkileşimler daha da artmaktadır. YHT hizmetlerinin sağladığı erişilebilirlik faydası nedeniyle Türkiye, yeni YHT hatlarını yapımına devam etmektedir. YHT'nin doğrudan faydalarından biri erişilebilirlikteki iyileşmedir. Bu bağlamda, bu çalışmanın amacı, 2003-2023 yılları arasında Türkiye'deki şehirlerin YHT ağındaki genişlemeden elde ettikleri veya edecekleri faydaların bir göstergesi olarak erişilebilirliği ve erişilebilirlik bağlamında bölgesel eşitsizliği incelemektir. Bu kapsamda kullandığımız üç gösterge: ağırlıklı ortalama seyahat süreleri (WATT), ekonomik potansiyel (PA) ve günübirlik erişilebilirliktir (DA). Çalışma sonuçlarına göre ekonomik potansiyele erişebilirlik açısından (PA) en erişilebilir şehir Sakarya, WATT göstergesine göre en erişilebilir şehir Eskişehir ve günübirlik erişebilirlik açısından en erişilebilir şehir Bilecik'tir. Ayrıca varyasyon katsayısı değerlerine göre bölgesel erişilebilirlikteki eşitsizliğin azaldığı görülmektedir.

High Speed Railways and Changing Spatial Accessibility

The mobility and interactions among people in different regions and different economic activities can be promoted since the space-time distance is shorted by high speed railway (HSR). Due to the benefits of HSR services, Turkey is continuing to invest new HSR routes. One of the most direct benefits of HSR is the improvement in accessibility. In this context, the purpose of this study is to examine the disparity of accessibility as an indicator of the benefits that cities have received or will receive from the HSR network extension in Turkey between 2003 and 2023. Accessibility impact of the new infrastructure is measured by three indicators: weighted average travel times (WATT), economic potential (PA) and daily accessibility (DA). The most accessible city using the WATT indicator is Eskisehir. In the case of the PA indicator, the most accessible city is Sakarya. The most accessible city in terms of the DA is Bilecik. The inequality in regional accessibility decreases according to coefficient of variation values.

Kaynakça

Black, J., Conroy, M. (1977). Accessibility measures and the social evaluation of urban structure, Environ. Plann. A 9 (9), 1013–1031. doi: 10.1068/a091013

Cao, J., Liu, X.C., Wang, Y., Li, Q. (2013). Accessibility impacts of China's high-speed rail network, Journal Transport Geography, 28, 12–21. doi: 10.1016/j.jtrangeo.2012.10.008

Dantzig, G.B. (1958). On the Shortest Route through a Network, Report P-1345. The RAND Corporation, Santa Monica, California, 1958 [published in Management Science 6 (1960) 187–190].

Dundon, D.M., Gibb, R.A. (1994). The Channel Tunnel and regional economic development. Journal Transport Geography, 2 (3), 178-189. doi: 10.1016/0966-6923(94)90003-5

Guttierrez, J. (2001). Location, economic potential and daily accessibility: an analysis of the accessibility impact of the high-speed line Madrid-Barcelona-French border. Journal Transport Geography, 9, 229–242. doi:10.1016/S0966-6923(01)00017-5

Hansen, W.G. (1959). How accessibility shapes land use. J. Am. Inst. Planners, 25 (2), 73–76. doi: 10.1080/01944365908978307

Harvey, D. (2014) Postmodernliğin Durumu. (Çev. S. Savran). Metis Yayıncılık.

Hou, Q., Li, S. (2011). Transport infrastructure development and changing spatial accessibility in the Greater Pearl River Delta, China, 1990–2020, Journal Transport Geography, 19, 1350–1360. doi: 10.1016/j.jtrangeo.2011.07.003

Jiao, J., Wang, J., Jin, F., Dunford, M. (2014). Impacts on accessibility of China's present and future network, Journal Transport Geography, 40, 123–132. doi: 10.1016/j.jtrangeo.2014.07.004

Kim, E., Hewings, G.J.D. (2009). An application of an integrated transport network multiregional CGE model to the calibration of synergy effects of highway investments, Economic System Research, 21, 377–397. doi: 10.1080/09535310903444758

Kim, H., Sultana, S. (2015). The impacts of high-speed rail extensions on accessibility and spatial equity changes in South Korea from 2004 to 2018, Journal Transport Geography, 45, 48–61. doi: 10.1016/j.jtrangeo.2015.04.007

Koopmans, C., Rietveld, P., Huijg, A. (2012). An accessibility approach to railways and municipal population growth, 1840–1930, Journal Transport Geography, 25, 98–104. doi: 10.1016/j.jtrangeo.2012.01.031

Lopez, E., Gutiérrez, J., Gómez, G. (2008). Measuring regional cohesion effects of larges- cale transport infrastructure investments: an accessibility approach, European Planing Studies, 16 (2), 277–301. doi: 10.1080/09654310701814629

Lutter, H., Putz, T., Spangenberg, M. (1992). Accessibility and Peripherality of Community Regions: The Role of Road Long Distance Railway and Airport Networks. Commission of the European Communities, Brussels.

Monzon, A., Ortega, E., López, E. (2013). Efficiency and spatial equity impacts of high- speed rail extensions in urban areas, Cities, 30, 18–30. doi: 10.1016/j.cities.2011.11.002

Nakamura, H., Ueda, T. (1989). The impacts of the Shinkansen on regional development. In: Selected Proceedings of the Fifth World Conference on Transport Research ( 95–110). Yokohama, Japan.

Piskin, M., Hewings, G.J.D., Hannum, C.M. (2020). Synergy effects of highway investments on the Turkish economy: An application of an integrated transport network with a multiregional CGE model, Transport Policy, 95, 78-92. doi: 10.1016/j.tranpol.2020.05.011

Shaw, S.L., Fang, Z., Lu, S., Tao, R. (2014). Impacts of high speed rail on railroad network accessibility in China, Journal Transport Geography, 40, 112–122. doi: 10.1016/j.jtrangeo.2014.03.010 TÜİK, (2021). Nüfus Projeksiyonları. https://data.tuik.gov.tr/Kategori/GetKategori?p=Nufus-ve-Demografi-109 adresinden alındı.

Ulastırma ve Altyapı Bakanlıgı (2018). Ulaşan ve Erisen Türkiye, Demiryolu Sektor Raporu, Ankara. https://www.uab.gov.tr/uploads/pages/bakanlik-yayinlari/ulasan-ve-erisen-turkiye-2018.pdf adresinden alındı.

Wang, L., Liu, Y., Sun, C., Liu, Y. (2016). Accessibility impact of the present and future high-speed rail network: a case study of Jiangsu province, China, Journal Transport Geography, 54, 161–172. doi: 10.1016/j.jtrangeo.2016.05.015

Kaynak Göster

Bibtex @araştırma makalesi { aucbd995062, journal = {Coğrafi Bilimler Dergisi}, issn = {1303-5851}, eissn = {1308-9765}, address = {Ankara Üniversitesi, Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi, Coğrafya Bölümü, Sıhhiye, Ankara.}, publisher = {Ankara Üniversitesi}, year = {2022}, volume = {20}, pages = {121 - 138}, doi = {10.33688/aucbd.995062}, title = {Yüksek Hızlı Trenler ve Değişen Mekansal Erişilebilirlik}, key = {cite}, author = {Pişkin, Metin} }
APA Pişkin, M. (2022). Yüksek Hızlı Trenler ve Değişen Mekansal Erişilebilirlik . Coğrafi Bilimler Dergisi , 20 (1) , 121-138 . DOI: 10.33688/aucbd.995062
MLA Pişkin, M. "Yüksek Hızlı Trenler ve Değişen Mekansal Erişilebilirlik" . Coğrafi Bilimler Dergisi 20 (2022 ): 121-138 <
Chicago Pişkin, M. "Yüksek Hızlı Trenler ve Değişen Mekansal Erişilebilirlik". Coğrafi Bilimler Dergisi 20 (2022 ): 121-138
RIS TY - JOUR T1 - Yüksek Hızlı Trenler ve Değişen Mekansal Erişilebilirlik AU - Metin Pişkin Y1 - 2022 PY - 2022 N1 - doi: 10.33688/aucbd.995062 DO - 10.33688/aucbd.995062 T2 - Coğrafi Bilimler Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 121 EP - 138 VL - 20 IS - 1 SN - 1303-5851-1308-9765 M3 - doi: 10.33688/aucbd.995062 UR - Y2 - 2022 ER -
EndNote %0 Coğrafi Bilimler Dergisi Yüksek Hızlı Trenler ve Değişen Mekansal Erişilebilirlik %A Metin Pişkin %T Yüksek Hızlı Trenler ve Değişen Mekansal Erişilebilirlik %D 2022 %J Coğrafi Bilimler Dergisi %P 1303-5851-1308-9765 %V 20 %N 1 %R doi: 10.33688/aucbd.995062 %U 10.33688/aucbd.995062
ISNAD Pişkin, Metin . "Yüksek Hızlı Trenler ve Değişen Mekansal Erişilebilirlik". Coğrafi Bilimler Dergisi 20 / 1 (Nisan 2022): 121-138 .
AMA Pişkin M. Yüksek Hızlı Trenler ve Değişen Mekansal Erişilebilirlik. CBD. 2022; 20(1): 121-138.
Vancouver Pişkin M. Yüksek Hızlı Trenler ve Değişen Mekansal Erişilebilirlik. Coğrafi Bilimler Dergisi. 2022; 20(1): 121-138.
IEEE M. Pişkin , "Yüksek Hızlı Trenler ve Değişen Mekansal Erişilebilirlik", Coğrafi Bilimler Dergisi, c. 20, sayı. 1, ss. 121-138, Nis. 2022, doi:10.33688/aucbd.995062