KÜLTÜR TURLARINDA GASTRONOMİK ÜRÜNLERİN TERCİH EDİLMESİNDE TURİST REHBERLERİNİN ÖNEMİ

Turist rehberlerinin kültür turlarında gastronomik ürünlerin tercih edilmesindeki önemini belirlemek amacıyla yapılan çalışmayla hem turist rehberlerinin hem de turistlerin yeme-içme yerlerini tercih ederken hangi konulara dikkat ettikleri belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmada ayrıca yerel restoran işletmelerinin turist rehberlerinden beklentileri ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Araştırma kapsamında nitel araştırma yönteminden faydalanılmıştır. Yarı yapılandırılmış görüşme formlarıyla toplanan araştırma verileri turist rehberleri ile yapılan görüşmelerden elde edilmiştir. Gastronomi konusunda bilgi sahibi olan ve kartopu örnekleme yöntemiyle seçilen 24 eylemli turist rehberi araştırmaya katılmıştır. Betimsel analiz uygulanarak belirli temalar belirlenmiş ve doğrudan alıntılar eklenerek yorumlamalar yapılmıştır. Araştırma sonucunda turist rehberlerinin yeme-içme yeri tercihi yaparken en çok temizlik ve hijyene, turistlerin ise fiyata önem verdiği belirlenmiştir. Diğer yandan araştırmada ulaşılan sonuçlara göre; yerel yiyecek ve içecek işletmeleri, turist rehberlerinin turistleri daha fazla harcama yapmaya yönelik olarak teşvik etmelerini beklemektedir. Araştırma sonunda uygulayıcılara ve gelecek çalışmalara yönelik çeşitli öneriler getirilmiştir.

The Importance of Tourist Guides in Preference of Gastronomic Products on Cultural Tours

With the study carried out to determine the importance of tourist guides in the preference of gastronomic products in cultural tours, it was tried to determine what issues both tourist guides and tourists pay attention to when choosing eating and drinking places. The research also tried to reveal the expectations of local restaurant businesses from tourist guides. Qualitative research method was used within the scope of the research. Research data collected with semi-structured interview forms were obtained from interviews with tourist guides. Twenty-four active tourist guides, who are knowledgeable about gastronomy and selected by snowball sampling method, participated in the research. By applying descriptive analysis, certain themes were determined and interpretations were made by adding direct quotations. As a result of the research, it was determined that the tourist guides gave importance to cleanliness and hygiene the most, while tourists gave importance to the price while choosing a place to eat and drink. On the other hand, according to the results of the research, local food and beverage businesses expect tourist guides to encourage tourists to spend more. At the end of the research, various suggestions were made for practitioners and future studies.

___

Akay, B. ve Özöğütçü, B. (2018). Turist rehberlerinin turlarda gastronomiyi kullanmaları üzerine bir araştırma. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 6(3), 143-153. doi: 10.21325/jotags.2018.244

Aksoy, M. ve Sezgi, G. (2015). Gastronomi turizmi ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi gastronomik unsurları. Journal of Gastronomy Studies, 3(3), 79–89. Erişim adresi: https://www.jotags.org/Articles/2015_vol3_issue3/2015_vol3_issue3_article8.pdf

Akyürek, S. ve Kutukız, D. (2020). Gastro turistlerin deneyimleri: Gastronomi turları kapsamında nitel bir araştırma. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 8(4), 3319-3346. doi: 10.21325/jotags.2020.764

Altıntaş, V. ve Hazarhun, E. (2020). İzmir’in gastronomi turizmi potansiyeline turist rehberlerinin bakış açıları. International Journal of Applied Economic and Finance Studies, 5(2), 13-36. Erişim adresi: http://www.ijaefs.com/wp-content/uploads/2020/12/02_altıntas-hazarhun.pdf

Ap, J. ve Wong, K. K. F. (2001). Case study on tour guiding: Professionalism, issues and problems. Tourism Management. 22, 551-563. https://doi.org/10.1016/S0261-5177(01)00013-9

Ardıç Yetiş, Ş. (2015). Kapadokya yemek kültürü ve Mustafapaşa Beldesi (Sinasos) örneği. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 3(2), 12-19. Erişim adresi: https://www.jotags.org/Articles/2015_vol3_issue2/2015_vol3_issue2_article2.pdf

Aslan, H. ve Aktaş, N. (2011). Turizm ön lisans öğrencilerinin gastronomi turizmine yönelik tutumları ve gastronomi davranışlarının belirlenmesi. E-Journal of New World Sciences Academy Social Sciences, 6(3), 363-373. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/187096

Aylan, F. K. ve Sezgin, M. (2021). Sorumlu turizmin destinasyon rekabetçiliği ve yerel halkın yaşam kalitesi ile ilişkisinin incelenmesi, Turizm Akademik Dergisi, 8(2), 207-227. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1528056

Başoda, A., Aylan, S., Kılıçhan, R. ve Acar, Y. (2018). Gastronomi uzmanlığı, turları ve rehberliği: Kavramsal bir çerçeve. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11(3), 1809-1926. doi: 10.17218/hititsosbil.436190

Cankül, D., Kaya ve Cankül, I. (2021). Turist rehberlerinin deneyimleri çerçevesinde turistlerin restoran seçiminde göz önünde bulundurduğu kriterler. Akademik Matbuat, 5(2), 45-60. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/2116218

Chang, R. C., Kivela, J. ve Mak, H. A. (2011). Attributes that influence the evaluation of travel dining experience: When east meets west. Tourism Management, 32, 307-316. https://doi.org/10.1016/j.tourman.2010.02.009

Cohen, E. ve Avieli, N. (2004). Food in tourism attraction and impediment, Annals of Tourism Research, 31(4), 755-778. https://doi.org/10.1016/j.annals.2004.02.003

Creswell, J. W. (2016). Researchdesing, qualitative, quantitative, and mixed methods approaches. California: Sage Publications. Erişim adresi: https://us.sagepub.com/en-us/nam/research-design/book255675

Çalışkan, O. (2013). Destinasyon rekabetçiliği ve seyahat motivasyonu bakımından gastronomik kimlik, Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 1(2), 39-51. Erişim adresi: https://www.jotags.org/Articles/2013_vol1_issue2/2013_vol1_issue2_article4.pdf

Çokal, Z. (2019). Turist rehberlerinin performansının destinasyon imajına etkisinde etik davranışlarının düzenleyici rolü: Nevşehir örneği. (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi/Sosyal Bilimler Enstitüsü, Nevşehir. Erişim adresi: http://acikerisim.nevsehir.edu.tr/handle/20.500.11787/622

Du Rand, G. E., ve Heath, E. (2006). Towards a framework for food tourism as an element of destination marketing. Current Issues in Tourism. 9(3), 206-234. Erişim adresi: https://www.tandfonline.com/doi/abs/10.2164/cit/226.0

Efendi, M. ve Atay, H. (2020). Turist rehberlerinin gözlemlerinden turistlerin gastronomik tercihlerinin saptanması, Türk Turizm Araştırmaları Dergisi, 4(1): 567-579. Erişim adresi: https://www.tutad.org/index.php/tutad/article/view/193

Gregorio, D. D., ve Licari, E. (2006). Rural Development and Wıne Tourism In Southern Italy, 46th Congress of the Europen Regional Science Association, 1-26. Erişim adresi: https://www.econstor.eu/bitstream/10419/118448/1/ERSA2006_626.pdf

Guruge, M. C. B. (2020). Conceptual review on gastronomy tourism, International Journal of Scientific and Research Publications, 10(2), 319-325. doi: 10.29322/IJSRP.10.02.2020.p9844

İrigüler, F. ve Güler, M. E. (2017). Tourist guides’ perceptions on gastronomic tourism in Turkey, Journal o f Tourism and Gastronomy Studies, 5 (1), 3-19. Erişim adresi: https://www.researchgate.net/publication/315743064.

Karamustafa, K. ve Çeşmeci, N. (2006). Paket tur operasyonunda turist rehberlerinin karşılaştıkları yönetsel sorunlar üzerine bir araştırma, Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 17(1), 70-86. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/154339

Köroğlu, A., Köroğlu, O. ve Sarıoğlan, M. (2007). Türk mutfağının tanıtılmasında profesyonel turist rehberlerinin rolüne ilişkin ampirik bir çalışma. I. Ulusal Gastronomi Sempozyumu ve Sanatsal Etkinlikler, 4-5 Mayıs, Antalya.

Lin, Y. C., Pearson, T. E., ve Cai, L. A. (2011). Food as a form of destination identity: A tourism destination brand perspective. Tourism and Hospitality Research, 11(1), 30- 48. https://doi.org/10.1057/thr.2010.22

Ling, T.P, Noor, S.M, Lim, K.Y. ve Mohamed, R. (2011). Tour guides as interpreters of cultural heritage in promoting mindful tourists for sustainable tourism in Malaysia, Proceedings of 2nd Regional Conference on Tourism Research. Penang, Universiti Sains Malaysia.

Liu, X. ve Pan, Y. (2016). A study of carbon emissions during a tour: A case study of a four-day guided tour in Guilin, China. Journal of Hospitality and Tourism Management, 29(1), 80-87. https://doi.org/10.1016/j.jhtm.2016.01.006

Luoh, H. F. ve Tsaur, S. H. (2013). The effects of age stereotypes on tour leader roles. Journal of Travel Research, 53(1), 111-123. https://doi.org/10.1177/0047287513482774

Mak, A. H., Lumbers, M., Eves, A. ve Chang, R. C. (2017). The effects of food-related personality traits on tourist food consumption motivations. Asia Pacific Journal of Tourism Research, 22(1), 1-20. https://doi.org/10.1080/10941665.2016.1175488

Özdemir, B. ve Seyitoğlu, F. (2017). A conceptual study of gastronomical quests of tourists: Authenticity or safety and comfort, Tourism Management Perspectives, (23)1, 1-7. https://doi.org/10.1016/j.tmp.2017.03.010

Patton, M. Q. (1987). How to use qualitative methods in evaluation. Newbury Park, CA: Sage. Erişim adresi:https://us.sagepub.com/en-us/nam/how-to-use-qualitative-methods-in-evaluation/book2388

Solmaz, S. A. ve Ulama, S. (2014). Türkiye’de turizm eğitim-öğretiminde mevcut durum üzerine analitik bir değerlendirme, Ist International Congress of Tourism & Management Researches, 97-115. Erişim adresi: file:///C:/Users/ASUS/Downloads/TrkiyedeTurizmEitim-retimindeMevcutDurumzerineAnalitikBirDeerlendirme.pdf

Shenoy, S. (2005). Food tourism and the culinary tourist. A thesis Presented to the Graduate School of Clemson University, USA. Erişim adresi: https://www.proquest.com/openview/efdec11a3bc22be6210734493462ea8d/1?pq-origsite=gscholar&cbl=18750&diss=y

Sormaz, Ü., Özata, E. ve Güneş, E.(2015). Turizmde gastronomi. Sosyal Bilimler Dergisi, 1(2), 67–73. Erşim adresi: https://sobider.com/?mod=sayi_detay&sayi_id=616

Stanley, J., ve Stanley, L. (2015). Food tourism a practical marketing guide. Boston: CABI. Erişim adresi: https://www.cabi.org/leisuretourism/ebook/20143413788

TÜRSAB (2015). Gastronomi turizmi raporu, Erişim Adresi: https://www.tursab.org.tr/dosya/12302/tursab-gastronomi-turizmiraporu_12302_3531549.pdf

UNWTO. (2015). World tourism highlights 2015, Erişim Adresi: http://www.eunwto.org/doi/pdf/10.18111/9789284416899

Üner, E. H. ve Şahin, G. G. (2016). Gastronomi turizmi potansiyelinin her şey dahil satış sistemi içinde değerlendirilmesi. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 4(3), 76-100. doi: 10.21325/jotags.2016.44

Williams, H., Williams, R. L., ve Omar, M. (2014). Gastro-tourism as destination branding in emerging markets. International Journal of Leisure and Tourism Marketing, 4(1), 1-17. Erişim adresi: https://www.napier.ac.uk/~/media/worktribe/output-180965/gastro-tourism-as-destination-branding-in-emerging-markets.pdf

Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.

Yılmaz, G. ve Özdemir, B. (2017). Turizm destinasyonlarında restoran biçimleşmeleri: Kapadokya bölgesi üzerine nitel bir araştırma. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 28(1), 81-95. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/306755

Yuan, S. (2015). Reflections on local specialties and gastronomic tourism. Chinese Studies, 4, 15-19. doi: 10.4236/chnstd.2015.41003

___

APA Düzgün, E. (2022). KÜLTÜR TURLARINDA GASTRONOMİK ÜRÜNLERİN TERCİH EDİLMESİNDE TURİST REHBERLERİNİN ÖNEMİ . Hitit Sosyal Bilimler Dergisi , 15 (1) , 120-141 . DOI: 10.17218/hititsbd.1111524