Emel TÜZEL İŞERİ, Burcu YAVUZ TABAK
ORTAOKUL ÖĞRENCİLERİNİN OKULA BAĞLILIKLARININ OKULUN ÖZELLİKLERİ VE ÖĞRENCİLERİN KİŞİSEL DEĞİŞKENLERİ AÇISINDAN İNCELENMESİ
Öz Bu çalışmanın amacı, ortaokul öğrencilerinin okula bağlanma düzeylerini, sahip oldukları demografik değişkenler ve öğrenim gördükleri okulların özellikleri açısından incelemektir. Araştırmanın çalışma grubunu 2017-2018 eğitim öğretim yılında Tokat il merkezindeki 14 farklı ortaokulda öğrenim görmekte olan 1011 öğrenci oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak “Öğrenci Formu”, “Okul Özellikleri Formu” ve Hill (2006) tarafından çocuk ve ergenlerin okula bağlanma düzeylerini değerlendirmek amacıyla geliştirilmiş ve Savi (2011) tarafından Türkçe’ye uyarlanmış olan “Çocuk ve Ergenler İçin Okula Bağlanma Ölçeği” kullanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatististikler, parametrik testlerden korelasyon, T-Testi, ANOVA testi, non parametrik testlerden ise Mann Whitney U testleri kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre öğrencilerin sırasıyla öğretmenlerine, arkadaşlarına ve okullarına bağlılık gösterdikleri belirlenmiştir. Öğrencilerin farklı bağlılık boyutları ve toplam bağlılık düzeylerinin cinsiyet, yaş, sınıf düzeyi, anne-babalarının eğitim durumu, gelir düzeyi, kardeş sayılarına ve okullarının bulunduğu yerleşim yerine, okullarında rehberlik servisi ve spor salonu bulunup bulunmama durumuna göre anlamlı farklılıklar gösterdiği belirlenmiştir. Sonuç olarak ortaokullarda bağlılığı etkileyen birçok değişken bulunmaktadır. Bu nicel değişkenlerden hareketle okul yaşamını ve okul yaşamının niteliğinin derinlemesine incelenmesi önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler: okula bağlılık, öğretmenebağlılık, arkadaşa bağlılı, ortaokul öğrencileri
Anahtar Kelimeler:

Kaynakça

Altuntaş, S., Sezer, Ö. (2017). Investigating School Attachment of Secondary School Students, Inonu University Journal of the Faculty of Education, 18(1), 83-97. DOI: 10.17679/inuefd.295722

Anderson, A. R., Christenson, S. L., Sinclair, M. F., & Lehr, C. A. (2004). Check & Connect: The importance of relationships for promoting engagement with school. Journal of School Psychology, 42(2), 95-113.

Arastaman, G. (2009). Lise birinci sınıf öğrencilerinin okula bağlılık (school engagement) durumlarına ilişkin öğrenci, öğretmen ve yöneticilerin görüşleri. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 26(26), 102-112.

Archambault, I., Janosz, M. Fallu, J. S. ve Pagani, L.S. (2009). Student engagement and its relationship with early high school dropout. Journal of Adolescence, 32(3), 651-70. doi: 10.1016/j. adolescence.2008.06.007.

Argon, T., & İsmetoğlu, M. (2016). Öğrencilerin lise yaşam kalitesi algıları ile okula bağlılık düzeyleri arasındaki ilişki. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 5(1), 238-249.

Bellici, N. (2015). Ortaokul öğrencilerinde okula bağlanmanın çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi.

Cemalcılar, Z. (2010). Schools as socialization contexts: Understanding the impact of school climate factors on students’ sense of school belonging. Applied Psychology, 59(2), 243-272.

Finn, J. D. (1989). Withdrawing from school. Review of Educational Research, 59, 117–142. doi:10.2307/1170412

Fredricks, J. A., Blumenfeld, P. C., and Paris, A. (2004). School engagement: potential of the concept: state of the evidence. Review of Educational Research, 74, 59–119.

Furlong, M. J., Whipple, A. D., Jean, G. S., Simental, J., Soliz, A., & Punthuna, S. (2003). Multiple contexts of school engagement: Moving toward a unifying framework for educational research and practice. The California School Psychologist, 8(1), 99-113.

Jimerson, S. R., Campos, E., & Greif, J. L. (2003). Toward an understanding of definitions and measures of school engagement and related terms. The California School Psychologist, 8(1), 7-27.

Kalaycı, H., & Özdemir, M. (2013). Lise öğrencilerinin okul yaşamının niteliğine ilişkin algılarının okul bağlılıkları üzerine etkisi. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 33(2), 293-315.

Karaşar, B., & Kapçı, E. G. (2016). Lise öğrencilerinde okula bağlanma ve akademik başarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 49(1), 21-42.

Klem, A. M., & Connell, J. P. (2004). Relationships matter: Linking teacher support to student engagement and achievement. Journal of school health, 74(7), 262-273.

Lecroy, C.W., Krysik, F. (2008). Predictors of academic achievement and school attachment among hispanic adolescents. Children &School, 30 (4), 197-209.

Maddox, S. J., & Prinz, R. J. (2003). School bonding in children and adolescents: Conceptualization, assessment, and associated variables. Clinical Child & Family Psychology Review, 6, 31–49.

Mouton, S. G., Hawkins, J., McPherson, R. H., & Copley, J. (1996). School attachment: Perspectives of low‐attached high school students. Educational Psychology, 16(3), 297-304.

Nichols, S. L. (2008). An exploration of students' belongingness beliefs in one middle school. The Journal of Experimental Education, 76(2), 145-169

Osterman, K. F. (2000). Students' need for belonging in the school community. Review of educational research, 70(3), 323-367.

Özdemir, Y. (2015). Ortaokul öğrencilerinde okul tükenmişliği: Ödev, okula bağlılık ve akademik motivasyonun rolü. Adnan Menderes Üniversitesi Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 6(1), 27-35.

Sánchez, B., Colón, Y. & Esparza, P. (2005). The role of sense of school belonging and gender in the academic adjustment of Latino adolescents. Journal of youth and Adolescence, 34(6), 619-628.

Savi, F. (2011). School attachment scale for children and adolescents: The study of validity and reliability. Elementary Education Online, 10(1), 80-90.

Wang, M. T., & Fredricks, J. A. (2014). The reciprocal links between school engagement, youth problem behaviors, and school dropout during adolescence. Child development, 85(2), 722-737.

Wei,H.S., Chen, J.K. (2010). School attachment among Taiwanese adolescents: the roles of individual characteristics, peer relationships, and teacher wellbeing.Social Indicators Research, 95 (3), 421-436.

Willms, J. D. (2003). Student engagement at school: A sense of belonging and participation. Results from PISA 2000. Paris: OECD.

Yılmaz, E., Yıldırım, A., ve Yılmaz Y. (2016). Ortaokul öğrencilerinde okul tükenmişliği ile okula bağlılık arasındaki ilişkinin incelenmesi. Internatıonal Academıc Research Congress (2016) Tam Metin Bildiri, 791-803.