Türkiye’de Soğan Üretimi, Fiyat Değişimi, Dış Ticareti ve Rekabet Gücü

Bu çalışmada Türkiye sebzeciliğinde önemli bir yere sahip olan soğanın üretimi, fiyatındaki değişim, dış ticareti ve rekabet gücü incelenmiştir.  Türkiye’de 2,10 milyon ton civarında soğan (yeşil ve kuru) üretilmektedir. 2017 verilerine göre Dünya kuru soğan üretiminin % 22.23’ü Türkiye’de üretilmiştir. Son yıllarda (2016) Türkiye’nin toplam soğan ihracatı ve ithalatı sırasıyla 105 ve 20 bin ton kadardır. Soğan fiyatlarının 2005-2017 döneminde yıldan yılla artan azalan bir seyir izlediği belirlenmiştir. Bununla birlikte 2005 yılı fiyatlarına göre 2018 yılında yeşil soğan fiyatları 2.37 kuru soğan fiyatları ise 2.61 katı artmıştır. Ayrıca Türkiye’nin soğanda rekabet gücü (karşılaştırmalı üstünlüğünün) 2012-2014 döneminde derecesi zayıf iken, 2015-2016 döneminde bir avantajının olmadığı (dezavantaj) tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler:

Soğan, üretim, fiyat, ihracat

The Production, Price Change, Foreign Trade and Competition Power of Onions in Turkey

In this study, it was evaluated the production, price change, foreign trade and competition power of onions, which has a significant value in Turkey. It is produced about 2.10 million tons of onions (dry or green) in Turkey. According to 2017 data, Turkey has 22.23 % of production of onions in the world. It was determined that onion prices increased or decreased year to year in the period of 2005-2017. However according to 2005 prices, green and dry onion prices increased by 2.37 and 2.61 times in 2018, respectively. In recent years (2016), dry onions exports and imports in Turkey are respectively 105 and 20 thousand tons. While Turkey's competitiveness (comparative advantages) in onions was low during the period 2012-2014, it has been determined not to have an advantage in 2015-2016. Besides, it is possible to increase production, qualification, and competitiveness in export by means of the measures taken in onions.

___

  • Alan R, Güvenç İ 1992. Türkiye’nin Sebze İhracatına Genel Bir Bakış. Tarımda Kaynak Dergisi, 1, (1-2): 15-17.Anonim 2018a. Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO). FAOSTAT, http://www.fao.org/faostat/en/#data/QC. (Erişim Tarihi: 11.05.2018).Anonim 2018b. Bitkisel Üretim İstatistikleri. TUİK, http://www.tuik.gov.tr/ PreTablo.do?alt_id=1001. (Erişim Tarihi: 01.05.2018).Anonim 2018c. Bitkisel Üretim İstatistikleri. Tarım ve Ormancılık Bakanlığı Bitkisel Üretim Genel Müdürlüğü (BUGEM), https://www.tarim.gov.tr/BUGEM/Menu/9/Veriler. (ErişimTarihi: 03.04.2018).Bashimov G. 2016.Türkiye’nin Domates İhracat Performansı ve Rekabet Gücü. (bk. http://dergipark.gov.tr/download/article-file/311449). Bojnec S, Fertő I 2006. Does Comparative Advantages in Agro-Food Trade Matter for Multifunctional Rural Development: The Case of Hungary and Slovenia. Journal of Central European Agriculture, 7 (3): 583-586.Erkan B 2012. BRIC Ülkeleri ve Türkiye’nin İhracat Uzmanlaşma ve Rekabet Düzeylerinin Karşılaştırmalı Analizi. Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 8 (1):101-131.Erkan B, Arpacı BB, Yaralı F, Güvenç İ 2015. Türkiye’nin Sebze İhracatında Karşılaştırmalı Üstünlükleri. KSÜ Doğa Bil. Dergisi, 18(4): 70-76.Fertő I, Hubbardn LJ 2001. Regional Comparative Advantage and Competitiveness in Hungarian AgriFood Sectors. 77th EAAE Seminar / NJF Seminar No. 325, August 17-Güvenç I, Kaymak HC 2008. Türkiye’de Sebze Üretimi ve Tüketimindeki Değişme, Gereksinim ve Projeksiyon. Alınteri, 15 (B): 40-45.Güvenç İ, 2017. Sebzecilik: Temel Bilgiler, Muhafaza ve Yetiştiricilik. Nobel Yayınları, S: 288.Güvenç İ, Alan R 1994b. Türkiye’nin Avrupa Topluluğu Ülkelerine Sebze İhracatı. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 25, (1) :94-99.Güvenç İ, Alan, R 1994a. Türkiye’nin Orta Doğu Ülkelerine Sebze İhracatı. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 25 (2): 269-274. Hinloopen, J., Marrewijk, C.V. 2001. On the empirical distribution of the Balassa Index. Review of World Economics, Vol: 137, No:1, March 2001, P: 13.Karagölge C, Kızıloğlu S ve Yavuz O, 1995. Tarım ekonomisi (Temel İlkeler). A.Ü. Ziraat Fak. Yayını No: 324, S: 221. Kaymak HC, Güvenç İ, Dursun A, 2005. Türkiye’de Sebze Tarımının Mevcut Durumu, Önemli Bazı Gelişmeler ve Çözüm Önerileri. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 36, (2): 221-228.Mykhnenko, V. 2005. What Type of Capitalism in Eastern Europe? Institutional Structures, Revealed Comparative Advantages and Performance of Poland and Ukraine. Centre for Public Policy for Regions (CPPR) Discussion Paper, No:6, September 2005, p:27Yinanç R. ve Elibüyük, M 1988. Maraş Tahrir Defteri. Osmanlı Tarihi Araştırma ve Uygulama Merkezi Yayınları No: 1, S: 468.Yüzer AF, Ağaoğlu E, Tatlıdil H, zmen A, Şıklar E 2006. İstatistik. Anadolu Üniversitesi Yayını, No: 1448, S: 331.
Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi-Cover
  • ISSN: 1308-7576
  • Başlangıç: 1991
  • Yayıncı: Yüzüncü Yıl Üniversitesi Ziraat Fakültesi
Sayıdaki Diğer Makaleler

Malatya’da Ova Koşullarında Yetiştirilen Bazı Ceviz Çeşit ve Yerel Ümitvar Seleksiyonlarının Fiziksel ve Kimyasal Meyve Kalite Özellikleri

Hüseyin KARLIDAĞ, Fırat Ege KARAAT, İbrahim Kutalmış KUTSAL, Oktay Turgay ALTUN, Tuncay KAN

Hayvan Islahında İkili Lojistik Regresyon Modelinde Çoklu Etki Noktalarının Tespit ve Teşhis Yöntemleri

Burcu MESTAV

Biyoçeşitlilik Sıcak Noktası ve Jeolojik Miras Alanı Olan Karstik Peyzajların Zamansal Değişimi: Çankırı Jipsli Tepeleri

Ali ÖZCAN, İbrahim AYTAŞ

Düzeltme (A New Edible Macrofungus Record for Turkish Mycobiota)

Ali KELEŞ

Farklı Azot Seviyelerinin Tatlı Kestane (Castanea sativa Mill.) Meyve Verimi ve Bazı Kalite Özelliklerine Etkisi

Serdar TOPRAK

Nijerya’da Ziraat Fakültesi Öğrencilerinin Girişimciliklerini Etkileyen Faktörler

Abigail ADEYONU, Olubunmi BALOGUN, Kayode OBANIYI

Arıtma Çamuru ile Zenginleştirilmiş Toprağa Uygulanan Kadmiyum ve Çinkonun Marulun (Lactuca sativa L. var. longifolia) Gelişimi ve Antioksidatif Enzim Aktivitesine Etkisi

Ayşegül BİTİKTAŞ, Sibel BOYSAN CANAL, Mehmet Ali BOZKURT

Bazı Trichoderma Türlerinin Isırgan Otunun (Urtica dioica L.) Çimlenme Oranına Etkisi

Hasret GÜNEŞ, Emre DEMİRER DURAK, Abdullah YEŞİLOVA, Semra DEMİR

Yaprağı Yenen Sebzelerdeki Mikroorganizma Türlerinin MALDI-TOF MS (Matris Destekli Lazer Desorpsiyon/İyonizasyon Uçuş Süresi Kütle Spektrometresi) Tekniği Kullanılarak Tanılanması

Aysun UYSUL, Şener KURT, Soner SOYLU, Emine Mine SOYLU, Merve KARA

Türkiye’den 5 Centaurea L. ve 3 Psephellus Cass. Taksonunun Polen Morfolojileri

Bahar GÜRDAL, Engin ÖZHATAY