İnfertilte Tedavisi Gören Kadınlarda Kaygı Düzeyi ve Etkileyen Faktörler Level of Anxiety and Affecting Factors At Women Who Have Received Infertility Treatment

ÖZET Amaç: bu araştırma, infertilite tedavisi gören kadınlarda infertil olma durumu ile ilgili bazı değişkenlerin kaygı düzeyine etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Materyal ve Metod: Tanımlayıcı ilişki arayıcı  nitelikte olan bu çalışma,  Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Tüp Bebek Merkezinde 01 Eylül 2012 – 01 Ocak 2013 tarihleri arasında yapılmıştır. Çalışmanın örneklemini ise, tüp bebek merkezine başvuran uzmanlar tarafından yapılan jinekolojik değerlendirme sonucunda primer veya eş kaynaklı infertilite tanısı almış olan, olasılıksız örnekleme yöntemiyle seçilen,  araştırmaya katılmayı gönüllü kabul eden toplam 287 infertil kadın oluşturmuştur.Verilerin toplanmasında  kişisel bilgi formu ve Spielberger durumluk-sürekli kaygı envanteri aracılığıyla yüz yüze görüşülerek toplanmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, Mann-Whitney U-testi ve Kruskal-Wallis testi kullanılmıştır. Bulgular: Çalışmayan, çekirdek aile yapısına sahip olan, 11 yıl ve daha fazla süredir evli olan, görücü usulüyle isteyerek evlenen, evlilik hayatını "iyi" olarak değerlendiren kadınların durumluk kaygı düzeylerinin daha yüksek olduğu saptanmıştır (p<0.05). Geliri giderine denk olan kadınların ise durumluk ve sürekli kaygı puanları anlamlı şekilde daha yüksek bulunmuştur (p<0.05).  Daha önce infertilite tedavisi alınması durumu, infertilite tedavisi konusunda bilgisi olma durumu, kullanılan tedavi yöntemi ile durumluk kaygı puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark tespit edilmiştir (p<0.05).Kadınların %34.1’i infertilitenin kendinden kaynaklandığını, %24’ü eşinden kaynaklandığını belirtmiş olup, infertilitenin kaynaklandığı kişinin  durumluk kaygı düzeyini etkilemediği fakat,  Sürekli kaygı düzeyini anlamlı düzeyde etkilediği saptanmıştır (p<0.05). Sonuç: İnfertilite tedavisi gören kadınların durumluluk kaygı puan ortalaması 45.1±9.4 ve sürekli kaygı puan ortalaması 46.0±7.7 olarak yüksek kaygı düzeyine sahip oldukları bulunmuştur.ABSTRACT Objective: This study in women undergoing infertility treatment is carried out to investigate the effect of some variables related to the anxiety state of being infertile. Materials and Methods:  This study which is descriptive nature of relations detectors, Ondokuz Mayıs University Faculty of Medicine IVF Center in the September 1, 2012 - was conducted between 01 January 2013.The sample of the study, in vitro fertilization and primary gynecological evaluation made by experts who applied to the center or co-sourced, which had been diagnosed with infertility, selected by unprobability sampling method, formed voluntarily accepting a total of 287 infertile women to participate in research.  The data were collected personal information form and Spielberger state-trait anxiety inventory were collected through face to face interviews. In analyzing the data, descriptive statistics, Mann-Whitney U-test and Kruskal-Wallis test was used. Results: Inoperative, with the nuclear family, who have been married for more than 11 years and, arranged marriage willingly married, married life as "good" was found to be higher in women evaluates state anxiety levels (p<0.05).  The women with income equivalent to resolve state and trait anxiety scores were significantly higher(p<0.05).   Before taking the case of infertility treatment, infertility treatment information on the situation to be a statistically significant difference between state anxiety scores and the treatment method used it has been identified (p<0.05).  Women 34.1% is self-caused infertility is caused by the wife mentioned that 24% of the people that caused infertility but does not affect the state anxiety, trait anxiety level was found to significantly affect (p<0.05). Conclusion: The women undergoing infertility treatment trait anxiety mean score of 45.1 ± 9.4 and mean trait anxiety scores were found to have high levels of anxiety as 46.0 ± 7.7. Key Words: Women; Infertility; Trait Anxiety; State Anxiety

___

  • KAYNAKLAR
  • Altuntuğ K, Kızılırmak A, Başer M ve ark. İnfertil çiftlerde kaygı düzeyi ve sosyodemografik özellikler. Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi, 2012; 7: 65-78.
  • Ataman H, Arslan H. Doğal gebelikler ile infertilite tedavisi sonucu oluşan gebeliklerde psiko-sosyal bakım gereksinimleri Aile ve Toplum, 2010; 11(6): 23 Ekim-Kasım-Aralık 2010 ISSN: 1303-0256.2
  • Devine K, Stillman RJ, Decherney A. The affordable care act: early implications for fertility medicine. Fertility And Sterility, 2014; 101: 1224-1227.
  • Eren N. İnfertil çiftlerde algılan sosyal desteğin infertilite ile ilişkili stres ve evlilik uyumu üzerine etkisİ. [Yayınlanmamış Uzmanlık Tezi] Ankara: Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri AD; 2008.
  • Greil AL, Shreffler KM, Schmidt L, McQuillan J. Variation in distress among women with infertility: evidence from a population-based sample. Hum Reprod, 2011; 26:2101-12.
  • Güz, H., Ozkan, A., Sarısoy, G., Yanık, F., Yanık, A. “psychiatric symptoms ın turkish ınfertile women” J Psychosom Obstet Gyneco, 2003;24: 267-271 Gülseren L, Çetinay P, Tokatlıoğlu B, Sarıkaya OO, Gülseren S, Kurt S. Depression and anxiety levels in infertile Turkish women. J Reprod Med, 2006; 51(5): 421-426.
  • Karabulut A, Özkan S,Oğuz N. Predictors of fertility quality of life (fertiqol) in infertile women:analysis of confounding factors. European Journal Of Obstetrics & Gynecology And Reproductive Biology,2013; 170:193–197.
  • Kargın M. İnfertil bireylerde umutsuzluğun belirlenmesi. gazi üniversitesi sağlık bilimleri enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, Ankara, 2009.
  • Kavlak, O., Saruhan. “İnfertil kadınlarda yalnızlık düzeyi ve bunu etkileyen faktörlerin incelenmesi” Ege Tıp Dergisi, 2002; 41(4):229-232.
  • Keskin G, Gümüş BA. İnfertilite: Umutsuzluk Perspektifinden Bir İnceleme. Psikiyatri Hemşireliği Dergisi - Journal of Psychiatric Nursing, 2014;5(1): 9-16.
  • Kırca N, Pasinlioğlu T. İnfertilite tedavisinde karşılaşılan psikososyal sorunlar. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 2013; 5(2): 162-178.
  • Kırca N İnfertilite tedavisinde başrılı olmuş kadınların tedavi sürecinde yaşadıkları psikososyal sorunların değerlendirilmesi. Atatürk Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, Erzurum, 2011.
  • Kırço T. İnfertilitenin cinsel yaşam üzerine etkisinin incelenmesi. Haliç Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul, 2009.
  • Koçyigit O.T. İnfertilite ve sosyokültürel etkileri. İnsan Bilimleri Dergisi, 2012; 1:27-38.
  • Kuş C. İnfertilite durumunda kadınların yaşam kalitesi ve algıladıkları sosyal desteğin belirlenmesi. Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Ens.Yüksek Lisans Tezi, İstanbul, 2008.
  • Oğuz DH, infertilite tedavisi gören kadınlarda infertilitenin ruh sağlığına, evlilik ilişkileri ve cinsel yaşama etkileri, Yayımlanmamış Uzmanlık Tezi, istanbul, 2004.
  • Oltuluoğlu H, Günay U, Aylaz R. İnfertil çiftlerin duygu durumları: niteliksel bir çalışma. Sağlık Bilimleri Dergisi (Journal of Health 92 Sciences), 2014 ; 23 (2): 92-98.
  • Öner N, Le Compte A. Durumluk ve sürekli kaygı envanteri el kitabı. İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınları. 1983:1,3
  • Özkan M, Baysal B. Emotional distress of infertilite women in Turkey. Clin Exp Obstet Gynecol, 2006; 33:44-46.
  • Peterson BD, Newton CR, Rosen KH, Skaggs GE. Gender differences in how men and women who are referred for IVF cope with infertility stress. Hum Reprod, 2006;21:2443-9.
  • Saleh RA, Ranga GM, Raina R ve ark. Sexual dysfunction in men undergoing infertility evaluation: a cohort observational study. Fertil Steril, 2003; 79(4):909-12.
  • Sezgin H, Hocaoğlu Ç. İnfertilitenin psikiyatrik yönü. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 2014; 6: 165-184.
  • Smeenk JM, Verhaak CM, Eugster A ve ark. The effect of anxiety and depression on the outcome of in-vitro fertilization. Hum Reprod, 2001; 16(7):1420-1423.
  • Spielberger CD, Gorsuch RL, Lushene R. Manual for the state-trait anxiety inventory. CA: 1970. Consulting Psychologists Press
  • Sömek A. İnfertil Bireylerde Yalnızlık Düzeyi Ve Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi. İstanbul Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi İstanbul, 2008.
  • Şen E, Bulut S, Şirin A. Primer infertil kadınlarda eşlerarası uyumun incelenmesi. F.N. Hem. Dergisi, 2014; 22(1): 1: 17-24 ISSN 2147-4923.
  • Taşçı E, Bolsoy N, Kavlak O ve ark. İnfertil kadınlarda evlilik uyumu. Türk Jinekoloji ve Obstetrik Derneği Dergisi, 2008; 5: 105- 110.
  • Teskereci G. İnfertilite tedavisi gören çiftlerde yaşam tarzının, yaşam kalitesine etkisi. Akdeniz Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, Antalya, 2010.
  • Uğur A.S. İnfertilite tedavisi alan kadınlarda üreme problemlerinin fiziksel, duygusal, sosyal ve ilişkisel yaşam alanlarına etkisi. İstanbul Bilim Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Hemşirelik Yüksek Lisans Programı İstanbul 2014.
  • Upkong D,Orji E, Nijerya'daki infertil kadınlarda ruh sağlığı. Türk Psikiyatri Dergisi, 2006;17(4): 259- 65.
  • WHO. Mother or nothing the agony of infertility. WHO Bulletin. Available from URL: http://www.who.int/bulletin/volumes/88/12/10.011210.pdf (Erişim tarihi: 21 July 2015).
  • Wu AK1, Elliott P, Katz PP, Smith JF. Time costs of fertility care: The hidden hardship of building a family. Fertility And Sterility, 2013; 99:2025-30.
  • Yanıkkerem E, Kavlak O, Sevil Ü. İnfertil çiftlerin yasadıkları sorunlar ve hemşirelik yaklaşımı. Atatürk Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi, 2008; 11: 112-121.