Damla sulama yöntemiyle sulanan Şanlıurfa biberinin (Capsicum annum L.) sulama programı

Tarımsal üretimimde gerek verimde artışın sağlanmasında gerekse bitki deseninin çeşitlendirilmesinde sulama en önemli girdilerden bir tanesidir. Bitkinin gereksinim duyduğu su, çevre sorunu yaratmadan ihtiyaç duyulduğu zamanda ve miktarda karşılanmalıdır. Çalışma, Harran Ovası koşullarında yaygın olarak yetiştiriciliği yapılan biber bitkisinin (Capsicum annum L.) sulama programının belirlenmesi amacıyla, Harran Üniversitesi Ziraat Fakültesi deneme alanında yürütülmüştür. Araştırmada üç farklı sulama aralığı (2, 4 ve 6 gün) ile üç farklı bitki pan katsayısı (Kcp1=1.25, Kcp2=1.00 ve Kcp3=0.75) dikkate alınmıştır. Uygulanacak sulama suyu miktarının belirlenmesinde açık su yüzeyi buharlaşması, bitki örtü yüzdesi ile düzeltilerek hesaplanmıştır. Deneme konularına uygulanan sulama suyu miktarları 652-1010 mm, mevsimlik su tüketimleri ise 726-1069 mm arasında değişmiştir. Konulardan elde edilen verim değerleri 2444 - 4703 kg/da arasında gerçekleşmiştir. Ayrıca toplam su kullanım randımanı (WUE) 2.75-5.22 kg/da/mm, sulama suyu kullanım randımanı (IWUE) 3.03-5.81 kg/da/mm ve sulama suyunun evapotranspirasyonu karşılama yüzdesi (I/ET) %85-96 arasında değişim gösterdiği saptanmıştır. Çalışma sonunda, Harran Ovası koşullarında biber bitkisinin damla sulama yöntemiyle sulanması durumunda, sulama aralığı olarak 2 gün, bitki katsayısı olarak 1.25’in seçilmesinin yanında sulama suyu miktarının hesaplanmasında bitki örtü yüzdesi değeri ile düzeltilmesinin uygun olacağı belirlenmiştir.

Scheduling Şanlıurfa Pepper (Capsicum annum L.) irrigation with drip irrigation

Irrigation is one of the most significant input in agricultural production to provide yield increase and various cropping patters. Plant water requirements should be met at desired periods with desired amounts without causing any environmental problems. This study was carried out over the experimental fields Harran University Agricultural Faculty to determine the proper drip irrigation scheduling for Şanlıurfa pepper (Capsicum annum L.). Three different irrigation intervals (2,4 and 6 days) and three different plant pan coefficients ((Kcp1=1.25, Kcp2=1.00 and Kcp3=0.75) were taken into consideration in this study. Amount of irrigation water to be applied was calculated by using free-water surface evaporation values corrected with plant cover ratios. Amount of applied irrigation water varied between 652-1010 mm and seasonal water consumption varied between 726-1069 mm. Yields from treatments were between 2444 – 4703 kg/da. Total water use efficiency (WUE) was 2.75-5.22 kg/da/mm, irrigation water use efficiency (IWUE) was 3.03-5.81 kg/da/mm, ration of irrigation water to evapotranspiration (I/ET) was between 85-96%. It was concluded in this study under Harran Plain conditions that irrigation interval for pepper should be selected as 2 days, plant coefficient should be prefered as 1.25 and amount of irrigation water should be calculated with a plant cover ratio correction.

Kaynakça

Bracy, R.P., Ediling R.J., Moser, E.B. 1995. Drip-Irrigation Management and Fertilization of Bell Pepper in a Humid Area. Proceedings of the Fifth Microirrigation Congress, pp. 181-185, Orlonda, Florida, USA.

Çelik, S., Köse, C., 1988. Tokat-Kozova Koşullarında Biberin Su Tüketimi ve Farklı Sulama Programlarının Kurumalara Olan Etkisinin Saptanması. 3. Ulusal Kültürteknik Kongresi 20-23 Eylül 1988 Cilt 3: 118-129. İzmir.

Çetin, Ö., Nacar, A.S., 1995. Harran Ovası Koşullarında Çeşitli Bitkilerin Alttan Sızdırma (Porous Pipes) Yöntemiyle Sulanma Olanakları. Toprak ve Su Kaynakları Araştırma Yıllığı 1996. T.C. Başbakanlığı Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü APK Daire Başkanlığı Toprak ve Su Kaynakları Araştırma Şube Müdürlüğü Yayınları No:98. ANKARA.

Çevik, B., Abak, K., Sarı, N., Kırda, C., Topaloğlu, F., 1996. Harran Ovası Koşullarında Damla Sulama Yöntemiyle Sulanan Sebzelerde Farklı Su Düzeylerinin Verim ve Kaliteye Etkileri. Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi Genel Yayın No: 169. Adana.

Değirmenci, V., Sözbilici, Y., 1995. GAP Bölgesinde Harran Ovası Koşullarında Biberin Sulama Programı. Toprak ve Su Kaynakları Araştırma Yıllığı 1996. T.C. Başbakanlığı Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü APK Daire Başkanlığı Toprak ve Su Kaynakları Araştırma Şube Müdürlüğü Yayınları No:98. ANKARA.

Dinç, U., Şenol, S., Sayın, M., Kapur, S., Güzel, N., Derici, R., Yeşilsoy M. Ş., Yeğengil, İ., Sarı, M., Kaya, Z., Aydın, M., Kettaş, F., Berkman, A., Çolak, A.K., Yılmaz, K., Tunçgögüs, B., Çavuşgil, V., Özbek, H., Gülüt, K.Y., Karaman, C., Dinç, O., Öztürk, N., Kara, E.E., 1988. Güneydoğu Anadolu Bölgesi Toprakları. (GAT): I. Harran Ovası. TÜBİTAK Tarım ve Ormancılık Araştırma Grubu Güdümlü Araştırma Projesi Kesin Raporu. Proje No: TOAG-534, Adana.

Doorenbos, J., Pruitt W. O., 1992. Crop Water Requirements. Irrigation and Drainage Paper, FAO,, Roma, 24

Ertek, A., Kanber, R., 1999. Farklı Sulama Programlarında Pamuk Tipik Bitki Pan Katsayılarının Değişimi. Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi 1999, 14 (3):61-70.

Eylen, M., Kanber, R., Tok, A., 1986. Çukurova Koşullarında Karık ve Damla Sulama Yöntemleri İle Sulanan Çileğin Verim ve Su Tüketimi. Köy Hizmetleri Araştırma Enstitüsü Yayınları 135. 77. 39 s. Tarsus.

Howell, T.A., Cuenca, R.H., Solomon, K.H., 1990. Crop Yield Response. Management of Farm Irrigation Systems. (ed. Hoffman et al.). ASAE, 312 s. James, L.G., 1993. Principles of farm irrigation system design. Krieger Puplishing Company, Malabar, Florida, USA. p. 544.

Kanber, R., Yüksel, G., Eylen, M., Demiröz, C., 1980. Kahramanmaraş Koşullarında Phytophthora Capsici Leonian ile Bulaşık Alanlarda Azot Miktarı ve Sulama Suyunun Kırmızı Biberin Verim ve Su Tüketimine Etkisi. T.C. Köyişleri ve Kooperatifler Bakanlığı TOPRAKSU Genel Müdürlüğü Tarsus Bölgesi TOPRAKSU Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü Yayınları. Genel Yayın No: 105. Tarsus.

Kanber, R., Baştuğ, R., Yazar, A., 1988. Farklı Toprak, Ekim Zamanı ve Sulama Aralığı Koşullarında Yetiştirilen Yerfıstığında Evapotranspirasyon İle Açık Su Yüzeyi Buharlaşması Arasındaki İlişki. Doğa Bilim Dergisi 13, 36: 1049-1062.

Kanber, R.,Yazar, A., Köksal, H., Oguzer, V., 1992. Evapotranspiration of Grapefruit in The Eastern Mediterranean Region of Turkey. Sci. Hort., 52;53-62 s.

Kanber, R., Köksal, H., Önder, S., Eylen, M., 1994. Farklı Sulama Yöntemlerinin Genç Portakal Ağaçlarında Veri, Su Tüketimi ve Kök Gelişimine Etkileri. J. of. Agriculture and Forestry 20 (1996) 163-172.

Kang, S., Zhang, L., Hu, X., Lı, Z., Jerie, P., 2001. An Improved Water Use Efficiency For Hot Pepper Grown Under Controlled Alternate Drip Irrigation on Partial Roots. Scientia Horticulturae 89 (2001): 257-267.

Karakuş, L., Anlağan, M., 1996. GAP Bölgesi Harran Ovası Koşullarında Biberin Azotlu Gübre İsteği. Toprak ve Su Kaynakları Araştırma Yıllığı 1997. T.C. Başbakanlığı Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü APK Daire Başkanlığı Toprak ve Su Kaynakları Araştırma Şube Müdürlüğü Yayınları No:102. ANKARA.

Leliart, J., 1987. Irrigation Systems. Post-Graduate Course in Eromology. Dep. Fo Soil Physics, Fac. Of Agric. Science, Gent_Belgium, 70.s

Oğuzer, V., Kanber, R., Eylen, M., 1984. Çukurova Koşullarında Lizimetrelerde Ölçülen Evapotranspirasyon Miktarları İle Buharlaşma Değerleri Arasındaki İlişkiler Üzerine Bir İnceleme. Doğa Bilim Dergisi. Seri D2 Cilt 8 Sayı 3.

Rista, L. M., Sillon M., Fornasero L., 1995. Effect of Different Irrigation Strategies on The Mortality of Pepper by Phytophthora Capsici Leonian in Greenhouses. Horticultural Argantina 1995, 14: 37, 44-51.

Shumueli, M. Goldberg, D. 1972. Response Of Trickle-Irigated Pepper in an Arid Zone to Various Water Regimes. HortScience 7:241-243.

Şeniz,V., 1992. Domates, Biber ve Patlıcan Yetiştiriciliği. Tarımsal Araştırmaları Destekleme ve Geliştirme Vakfı Yayın No:26 Yalova.

Tanner, O.B., Sinclair, T.R. 1983. Efficient Water Use in Crop Prodution; Research Limitation to Efficient Water Use in Crop Production. Ed. By H.M. Waker, S.W., Skogerboe, G.V., 1987. Surface Irrigation: Theory and Practice. Prentice-Hall, Inc., Englewood Cliffs, New Jersey, 375 s.

Yazar, A., Sezen, S.M., Sesveren, S., 2002. LEPA and Trickle Irrigation of Cotton in The Southeast Anatolia Project (GAP) Area in Turkey. Agricultural Water Management 54(2002) 189-203.

Yıldırım, O., Yanmaz, R., Aldemir, D., Atak, H., 1994. Damla Yöntemiyle Sulanan Biber Bitkisinde Uygun Sulama Aralığı ve Sulama Suyu İhtiyacının Belirlenmesi. Ankara Ü. Ziraat Fakültesi Yayın No:1372. ANKARA.

Kaynak Göster