Majör depresif bozukluk ve obsesif kompulsif bozukluk hastalarında üst biliş işlevleri: Kontrollü bir çalışma

Amaç: Çalışmamızın amacı, obsesif kompulsif bozukluk (OKB) ve majör depresif bozukluk (MDB) hastalarının üst biliş işlevlerini ve bunların klinik belirtilerle ilişkisini araştırmaktır. Yöntem: Çalışmaya Fırat Üniversitesi Hastanesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Polikliniği'ne başvuran ve çalışma ölçütlerini karşılayan OKB ve MDB tanılı 50'şer hasta ile 50 sağlıklı kontrol alındı. Hasta ve kontrol grubuna DSM-IV Eksen I Bozuklukları için Yapılandırılmış Klinik Görüşme Ölçeği (SCID-I), Sosyodemografik ve Klinik Veri Formu, Üst Biliş Ölçeği-30 (ÜBÖ); MDB hasta grubuna ek olarak Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ) ile Beck Anksiyete Ölçeği (BAÖ); OKB hastalarına Yale-Brown Obsesyon Kompulsiyon Ölçeği (Y-BOKÖ) ile Obsesif İnanışlar Ölçeği (OİÖ-44) uygulandı. Bulgular: Üst biliş toplam puanları iki hastalık grubunda da kontrol grubuna göre anlamlıydı. OKB hastalarında üst bilişin kontrol edilmezlik tehlike ve kontrol gereksinmesi alt ölçekleri; MDB hastalarında bilişsel güven alt boyutu kontrol grubuna göre anlamlı olarak daha yüksek bulundu. Ayrıca OKB hastalarında Y-BOKÖ kompulsiyon alt boyutu ile kontrol gereksinmesi, OİÖ-44 mükemmeliyetçilik/kesinlik alt ölçeği ile kontrol edilmezlik ve tehlike, bilişsel farkındalık alt ölçekleri arasında pozitif bir korelasyon vardı. MDB hastalarında BDÖ puanları ile üst biliş olumlu inanç, bilişsel güven, kontrol edilmezlik ve tehlike alt ölçekleri arasında pozitif korelasyon saptandı. Sonuç: Çalışmamızda, MDB ve OKB hastalarında ÜBÖ parametrelerinde kontrol grubuna göre anlamlı farklılıklar olduğu gösterilmiştir. Bu farklılıklar ile MDB ve OKB hastalıklarının nedensel ilişkisini saptamaya yönelik daha fazla sayıda çalışmaya gereksinim vardır.

Metacognitive functions in patients who has obsessive compulsive disorder and major depressive disorder: a controlled study

Objective: The aim of this study was to compare metacognitive functions of patients with obsessive compulsive disorder (OCD) and major depressive disorder (MDD) and their relationship to clinical symptoms with those of the control group. Methods: The study included 50 patients with OCD and 50 patients with MDD who were admitted to Fırat University, Clinic of Psychiatry and who met the study criteria and 50 healthy controls. The Structured Clinical Interview (SCID-I) for DSM-IV Axis I Disorders, Sociodemographic and Clinical Data Form, and Metacognition Questionnaire-30 (MCQ-30) were administered to patients and control groups; additionally, the Beck Depression Inventory (BDI) and the Beck Anxiety Inventory (BAI) were also administered to patients with MDD whereas the Yale-Brown obsessive compulsive scale (Y-BOCS) and the Obsessive Beliefs Questionnaire-44 (OBS-44) were administered to patients with OCD. Results: Total metacognition scores were found to be significant in both disease groups as compared to the control group. Metacognition subscales of 'uncontrollability and danger' and 'need to control' were significantly higher in patients with OCD, whereas, the subscale of cognitive confidence was signifycantly higher in patients with MDD as compared to the control group. In addition, there was a positive correlation between Y-BOCS subscale of compulsion and need to control, between the OBQ-44 factor of perfectionism/ certainty and uncontrollability between danger and the subscale of cognitive awareness in patients with OCD. On the other hand, there was a positive correlation between BDI scores and metacognition subscales of positive belief, cognitive confidence and uncontrollability and danger in patients with MDD. Conclusion: The findings of our study demonstrated significant differences in the parameters of metacognition questionnaire between patients with depression and those with OCD. Future studies are warranted to elucidate the causal relationship of these differences to MDD and OCD.

Kaynakça

Crick F. Şaşırtan Varsayım. S Say (Çev.), Ankara: TÜBİTAK Yayınları, 2000.

Wells A, Cartwright-Hatton S. A short form of the metacognitions questionnaire: properties of the MCQ 30. Behav Res Ther 2004; 42:385-396.

Cartwright-Hatton S, Wells A. Beliefs about worry and intrusions: the metacognitions questionnaire and its correlates. J Anxiety Disord 1997; 11:279- 296.

Fisher PL, Wells A. How effective are cognitive and behavioral treatments for obsessive-compul- sive disorder? A clinical significance analysis. Behav Res Ther 2005; 43(12):1543-1558.

Myers SG, Wells A. Obsessive-compulsive symp- toms: the contribution of metacognitions and re- sponsibility. Anxiety Disord 2004; 19:806-817.

Wells A, Papageorgiou C. Relationships between worry, obsessive-compulsive symptoms and meta-cognitive beliefs. Behav Res Ther 1998; 36:899-913.

Papageorgiou C, Wells A. An empirical test of a clinical meta-cognitive model of rumination and depression. Cog Ther Res 2003; 27:261-273.

Clark DM, Ehlers A, McManus F, Hackmann A, Fennell M, Camphell H, et al. Cognitive therapy versus fluoxetine in generalized social phobia: a randomized placebo-controlled trial. J Consult Clin Psychol 2003; 71(6):1058-1067.

Gwilliam P, Wells A, Cartwright-Hatton S. Does meta-cognition or responsibility predict obsess- sive-compulsive symptoms: a test of the meta- cognitive model. Clin Psychol Psychother 2004; 11:137-144.

Fisher PL, Wells A. Metacognitive therapy for obsessive-compulsive disorder: a case series. J Behav Ther Exp Psychiatry 2008; 39:117-132.

Exner C, Kohl A, Zaudig M, Langs G, Lincoln TM, Rief W. Metacognition and episodic memory in obsessive-compulsive disorder. J Anxiety Disord 2009; 23:624-631.

Matthews G, Wells A. Rumination, depression, and metacognition: the SREF model. C Papa- georgiou, A Wells (Eds.), Rumination: Nature, Theory, and Treatment, Chichester: Wiley, 2004.

Soderstrom NC, Davalos DB, Vazquez SM. Meta- cognition and depressive realism: Evidence for the level-of-depression account. Cog Neuro- psychiatry 2011; 16: 461-472.

First MB, Spitzer RL, Gibbon M, Williams JB. Structured Clinical Interview for DSM-IV Clinical Version (SCID-I/CV). Washington D.C; American Psychiatric Press, 1997.

Çorapçıoğlu A, Aydemir Ö, Yıldız M, Esen A, Köroğlu E. DSM-IV Eksen I Bozuklukları için Yapılandırılmış Klinik Görüşme, Klinik Versiyon. Ankara: Hekimler Yayın Birliği, 1999.

Karamustafalıoğlu OK, Üçışık AM, Ulusoy M, Erkmen H. Yale-Brown Obsesyon-Kompulsiyon Derecelendirme Ölçeği Türkçe uyarlaması. 29. Ulusal Psikiyatri Kongresi Program ve Bildiri Özetleri Kitabı, 1993, s. 86, Bursa.

Boysan M, Beşiroğlu L, Çetinkaya N, Atlı A, Aydın A. Obsesif İnanışlar Ölçeği-44, Türkçe uyarlama- sı. Nöropsik Arşivi 2010; 47:216-222.

Ulusoy M, Şahin NH, Erkmen H. Turkish version of the Beck Anxiety Inventory: Psychometric pro- perties. J Cog Psychother 1988; 12:163-172.

Hisli N. Beck Depresyon Envanteri'nin üniversite öğrencileri için geçerliği, güvenirliği. Psikoloji Dergisi 1989:7-13.

Tosun A, Irak M. Üst-Biliş Ölçeği Türkçe uyarla- ması. Türk Psikiyatri Dergisi 2008; 19:67-80.

Yılmaz E, Gençöz T, Wells A. The temporal pre cedence of metacognition in the development of anxiety and depression symptoms in the context of life-stress: a prospective study. J Anxiety Disord 2011; 25:389-396.

Rahimi C, Haghighi M. Responsibility attitudes in obsessive-compulsive patients: the contributions of meta-cognitive beliefs and worry. Iran J Med Sci 2010; 35:195.

Nelson TO, Stuart RB, Howard C, Crowley M. Metacognition and clinical psychology: a preli- minary framework for research and practice. Clin Psychol Psychother 1999; 6:73-79.

Doğan K, Solak ÖS, Özdel K, Türkçapar MH.Obsesif kompulsif bozukluk alt tiplerinde ve sağlıklı kontrol grubunda üstbilişlerin karşılaştırıl- ması. Bilişsel Davranışçı Psikoterapi ve Araştır- malar Dergisi 2013; 2:34-40.

Lee R, Hermens D, Porter M, Redoblado-Hodge M. A meta-analysis of cognitive deficits in first- episode major depressive disorder. J Affect Disord 2012; 140(2):113-124.

Paelecke-Habermann Y, Pohl J, Leplow B. Atten- tion and executive functions in remitted major de- pression patients. J Affect Dis 2005; 89:125-135.

Hermans D, Engelen U, Grouwels L, Joos E, Lemmens J, Pieters G. Cognitive confidence in obsessive-compulsive disorder: Distrusting per- ception, attention and memory. Behav Res Ther 2008; 46(1):98-113.

Myers SG, Wells A. Obsessive-compulsive symp- toms: the contribution of metacognitions and responsibility. J Anxiety Disord 2005; 19:806-817.

Hermans D, Martens K, De Cort K, Pieters G, Eelen P. Reality monitoring and metacognitive beliefs related to cognitive confidence in obsess- sive-compulsive disorder. Behav Res Ther 2003; 41:383-401.

Moritz S, Peters M, Laroi F, Lincoln T. Metacog- nitive beliefs in obsessive-compulsive patients: a comparison with healthy and schizophrenia parti- cipants. Cogn Neuro Psychiatry 2010; 15:531- 548.

Sica C, Steketee G, Ghisi M, Chiri LR, Frances- chini S. Metacognitive beliefs and strate-gies predict worry, obsessive-compulsive symp-toms and coping styles: a preliminary prospective study on an Italian nonclinical sample. Clin Psychol Psychother 2007; 14:258-268.

Önen S, Uğurlu KG, Çayköylü A. The Relationship between metacognitions and insight in obsessive- compulsive disorder. Comp Psych 2013; 54(5):541-548.

Yılmaz AE. Examination of Metacognitive Factors in Relation to Anxiety and Depressive Symtoms: a Cross- Cultural Study. Yayımlanmamış Uzmanlık Tezi, Ankara, Ortadoğu Teknik Üniversitesi, 2007.

Safrancı B. The Association between Metacogni tions and Psychological Symptoms: Moderator Role of Coping Strategies. Yayımlanmamış Uzmanlık Tezi, Ankara, Ortadoğu Teknik Üniver- sitesi, 2010.

Grotte T. Metacognitions, responsibility, and per- fectionism in obsessive-compulsive disorder. Norwegian Uni Sci Technol 2011; 39.

García-Montes JM, Pérez-Álvarez M, Balbuena CS, Garcelán SP, Cangas AJ. Metacognitions in patients with hallucinations and obsessive-com- pulsive disorder: the superstition factor. Behav Res Ther 2006; 44:1091-1104.

Reuven-Magril O, Roseman M, Liberman N, Dar R. Manipulating meta-cognitives beliefs about the difficult to suppress scratching: Implications for obsessive-compulsive disorder. Int J Cognit Ther 2009; 2:143-151.

Kaynak Göster

2695 3168

Arşiv
Sayıdaki Diğer Makaleler

The impact of reflective practices on medical students' attitudes towards mental illness

MERAL DEMİRÖREN, Meram Can SAKA, YEŞİM ŞENOL, Vesile ŞENTÜRK, Özge BAYSAL, Derya ÖZTUNA

Otizm spektrum bozukluğu olan çocukların sağlıklı kardeşlerinin fiziksel morfolojik özellikler açısından değerlendirilmesi

MURAT EYÜBOĞLU, Burak BAYKARA, DAMLA EYÜBOĞLU

Şizofreni tedavisinde çoklu antipsikotik kullanımının belirtiler, yan etkiler ve yaşam niteliği ile ilişkisi

DENİZ CEYLAN TUFAN ÖZALP, Sinem YEŞİLYURT, Berna Binnur AKDEDE, Zeliha SAYIN, Köksal ALPTEKİN

The prevalence of adult separation anxiety disorder in a clinical sample of patients with attention-deficit/hyperactivity disorder

EYLEM ÖZTEN, Ali Evren TUFAN, Gül ERYILMAZ, Gökben HIZLI SAYAR, Hüseyin BULUT

Xanthine oxidase, adenosine deaminase and vitamin E levels in patients with schizophrenia

HASAN KILIÇGÜN, ETEM ERDAL ERŞAN, Sevtap BAKIR, SERPİL ERŞAN, Derya KOÇ, Özlem DEMİRPENÇE, Kübra DOĞAN

Reliability and validity study of the KIDSCREEN Health-Related Quality of Life Questionnaire in a Turkish child/adolescent population

HAKAN BAYDUR, DİLEK ERGİN, Gül GERÇEKLİOĞLU, ERHAN ESER

Majör depresif bozukluk ve obsesif kompulsif bozukluk hastalarında üst biliş işlevleri: Kontrollü bir çalışma

Seda YILMAZ, Filiz İZCİ, Osman MERMİ, Murad ATMACA

Sociodemographic features, depression and anxiety in women with life-long vaginismus

Evrim ÖZKORUMAK KARAGÜZEL, Filiz CİVİL ARSLAN, AHMET TİRYAKİ, MEHMET ARMAĞAN OSMANAĞAOĞLU, Elif KAYGUSUZ ŞİMŞEK