Lise Coğrafya Ders Kitaplarının Fiziksel Yapı, Tasarım İçerik, Dil ve Yardımcı Materyaller Açısından Değerlendirilmesi: Diyarbakır Örneği

Bilgisayar teknolojileri ve araştırma temelli öğretimdeki gelişmelere rağmen ders kitapları eğitimciler için hala en önemli öğretim araçlardan ve öğrenciler için vazgeçilmez bilgi kaynaklardan biridir. Bundan dolayı ders kitaplarının yüksek kalitede olması elzemdir. Bu çalışma da 50 soruluk bir ders kitabı inceleme formu kullanılarak yayın tarihleri 1998 ile 2006 tarihleri arasında değişen 15 coğrafya ders kitabı incelenmiştir. Ders kitaplarını genel görünüm, fiziki görünüm, içerik, kelime ve cümle yapısı ile yardımcı materyaller bakımından değerlendiren bu formlar, 31 coğrafya öğretmen adayı tarafından uygulanmıştır. Çalışma sonuçları Türkiye 'deki coğrafya ders kitaplarının dil ve anlatım açısından gayet iyi bir durumda olduğunu gösterirken, aynı kitapların fiziksel yapı, eleştirel düşünceyi geliştirme ve öğrencileri yaşama hazırlama konusunda eksik kaldıkları ortaya koymuştur.
Anahtar Kelimeler:

Türkiye

Evaluation of High School Geography Textbooks in Terms of Physical Properties, Design, Content, Readability and Supplementary Materials: A Diyarbakir Case Study

In spite of the increasing use of computer technologies and research based teaching, textbooks are still one of the most important teaching tools for educators and a crucial learning resource for students. Therefore, it is essential that they be high quality. In this particular study, the quality of high school geography textbooks is evaluated by using a 50-question textbook evaluation form, which included questions regarding textbook physical properties, content, readability and supplementary materials. Fifteen high school geography textbooks dating from 1998 to 2006 were examined by thirty one geography teacher candidates. The results of the study show that although high school geography textbooks in Turkey are in a quite good condition in terms of language and readability, their physical condition is poor, they do not develop critical thinking, and they are not good at preparing students for real life.
Keywords:

Turkey,

Kaynakça

Altbach, P. (1991). Introduction. In P. Altbach, G. Kelly, H. Petrie & L. Weis (Eds.), Textbooks in american society (pp. 1-7). Albany: State University of New York.

Clifton, C. (1990). Instructional development and third world textbooks. Educational Technology Research and Development, V38(3), 51.

Çebi, A. (2005). Ders kitaplarında kullanılan dil ve anlatım, In Ö. Demirel & K. Kıroğlu (Eds.), Konu alanı ders kitabı İncelemesi (pp. 105-123). Ankara: Pegem A Yayıncılık.

De Blij, H. (1989). Writing a textbook. In M. Kenzer (Ed.), On becoming a professional geographer (pp. 135-146). Columbus: Merrill.

Defatore, J. (1992). What johnny should not read? New Heaven: Yale University Press.

Demirel, Ö., & Kıroğlu, K. (2005). Eğitim ve ders kitapları. In Ö. Demirel & K. Kıroğlu (Eds.), Konu alanı ders kitabı İncelemesi (pp. 1-1.1). Ankara: Pegem A Yayıncılık.

English, R. (1980). The politics of textbook adoption. Phi Delta Kappan(DGCQmber), 275-278.

Fleming, D. B. (1990). High school social studies textbooks: Good or bad compared to what? International Journal of Social Education, 4, 7-9.

Flynn, B. (1990). The perspective of a high school social studies textbook publisher. International Journal of Social Education, 4, 78-80.

Glenn, C. (1987). Textbook controversies: A disaster for public schools. Phi Delta Kappan, February, 451-455.

Herlihy, J. (1992). Nature of the controversy. In J. Herlihy (Ed.), The textbook controversy (pp. 3-16). Nortwood: Ablex Publishing Corporation.

Joâo Batista, O. (1995). Understanding textbook, quality in the USA: How governments distort the market. International Review of Education/Internationale Zeitschrift für Erziehungswissenschaft/Revue internationale Veducation, V41(6),481.

Kaptan, A. (2005a). Ders kitaplarında fiziksel yapı. In Ö. Demirel & K. Kıroğlu (Eds.), Konu alanı ders kitabı İncelemesi (pp. 187-197). Ankara: Pegem A Yayıncılık.

Kaptan, A., & Kaptan, S. (2005). Ders kitaplarında görsel düzen, in Ö. Demirel & K. Kıroğlu (Eds.), Konu alanı ders kitabı İncelemesi (pp. 159-185). Ankara: Pegem A Yayıncılık.

Kaptan, S. (2005b). Ders kitaplarında tasarım, in Ö. Demirel & K. Kıroğlu (Eds.), Konu alanı ders kitabı İncelemesi (pp. 149-158). Ankara: Pegem A Yayıncılık.

Kılıç, D. (2005). Ders kitabının öğretimdeki yeri. In Ö. Demirel & K. Kıroğlu (Eds.), Konu alanı ders kitabı İncelemesi (pp. 37-53). Ankara: Pegem A Yayıncılık.

Nitsche, C. (1992). A teacher and his students examine textbooks. In J. Herlihy (Ed.), The textbook controversy (pp. 113-120). Northwood: Ablex Publishing Corporation.

NYSB, N. Y. S. B. (1988). Why new york remains a local choice state. ERIC, ED337896.

Oral, B. (2005). Ders kitaplarının öğretim programlarına uygunluğu. In Ö. Demirel & K. Kıroğlu (Eds.), Konu alanı ders kitabı İncelemesi (pp. 81-104). Ankara: Pegem A Yayıncılık.

Peter, P., & Lanegran, D. (1990). The secondary geography textbooks: A means not an end. International Journal of Social Education, 4, 199-205.

Spring, J. (1991). Textbook writing and ideological management: A postmodern approach. In P. Altbach, G. Kelly, H. Petrie & L. Weis (Eds.), Textbooks in american society (pp. 185-200). Albany: State University of New York.

Srurm, R., & Weiss, E. (1988). Adoption of high school geography textbooks: The texas maverick regions. Herd, 254-267.

Taş, H. İ. (2004). Ortaöğretim coğrafya ders kitapları değerlendirme kriteri ve İnceleme sonuçları. Marmara Geographical Review, P(Ocak), 33-48.

Tulley, M. (1985). A descriptive study of the intents state-level textbook adoption processes. Educational Evaluation and Policy Analysis, 7, 289-308.

Tyson-Bernstein, H. (1990). Three portraits: Textbook adoption policy changes in north Carolina, texas, California: An occasional . ERIC, ED337890.

Wilce, H. (1984). Textbook "propoganda". The Times Educational Supplement, 22(6).

Woodward, A. (1992). Do illustrations serve an instructional purpose in U.S. Textbooks? In B. e. a. Britton (Ed.), Learning from textbooks: Theory and practice (pp. 115-134). Hillsdale: Lawrence Earlbaum Associates.

Yangın, B. (2005). Ders kitaplarına yardımcı materyaller. In Ö. Demirel & K. Kıroğlu (Eds.), Konu alanı ders kitabı İncelemesi (s. 55-77). Ankara: Pegem A Yayıncılık.

Kaynak Göster