Basit malzemelerle yapılan deneylerin fene yönelik tutuma etkisi

Bu araştırmanın amacı, ilköğretim 7. Sınıf Fen ve Teknoloji dersi “Kuvvet ve Hareket” ünitesinde basit malzemelerle yapılan deneylerin öğrencilerin fene yönelik tutumlarına etkisini incelemektir. Araştırma, 2010-2011 eğitim öğretim yılında, Kayseri ili Kocasinan ilçesi Yemliha kasabasında bulunan bir ilköğretim okulunda, 7. Sınıf öğrencileri (N=40) ile yürütülmüştür. Araştırmada, deneysel yöntem kullanılmıştır. Bu yöntemin “ön test- son test tek gruplu deseni” araştırmanın modelini oluşturmaktadır. Araştırmada Akınoğlu (2001) tarafından geliştirilen güvenirliliği α = 0,89 olan, uygulanan çalışma grubu için ise güvenirliliği α = 0,86 olarak yeniden belirlenen "Fen Bilgisi Tutum Ölçeği (FBTÖ)" kullanılmıştır. Tutum ölçeği 5’li likert tipinde 20 maddeden oluşmaktadır. Öntest- sontest tek gruplu deneysel desen modeline göre FBTÖ, çalışma grubuna uygulamanın başlangıcında öntest olarak uygulanmıştır. “Kuvvet ve Hareket” ünitesi basit ve ucuz malzemelerle yapılan fen deneyleri ile işlenmiştir. Uygulama toplam 4 hafta boyunca devam etmiştir. Uygulama sırasında öğrenciler, yapılan etkinlikler hakkındaki duygu ve düşüncelerini anlatmak için öğrenci günlükleri tutmuşlardır. 4 hafta sonunda FBTÖ sontest olarak tekrar uygulanmıştır. Veriler SPSS 17.00 paket programı aracılığı ile değerlendirilmiştir. Verilerin analizi için “İlişkili t-Testi”, “Mann Whitney U- Testi” ve “Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi” uygulanmıştır. Veriler 0,05 anlamlılık düzeyinde değerlendirilmiştir. Elde edilen nicel veriler öğrenci günlüklerinden elde edilen nitel verilerle desteklenmiştir. Araştırma sonucunda basit malzemelerle yapılan fen deneylerinin grubun tutumu açısından anlamlı bir fark oluşturduğu ortaya çıkmıştır. Bu durum kız ve erkek öğrenciler için ayrı ayrı da incelenmiş, hem kız hem de erkek öğrencilerin uygulanan yöntem sonrasında anlamlı düzeyde olumlu tutum geliştirdiği belirlenmiştir. Ayrıca yapılan analizler sonucunda cinsiyete göre anlamlı bir farlılık elde edilememiştir.

Kaynakça

Akgün, Ş. (2000). Çevre imkânlarıyla basit ders araçları yapımı. Giresun: PegemA Yayıncılık.

Akınoğlu, O. (2001). Eleştirel düşünme becerilerini temel alan fen bilgisi öğretiminin öğrenme ürünlerine etkisi, Yayınlanmamış Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.

Azizoğlu N. & Çetin G. (2009). 6 ve 7. sınıf öğrencilerinin öğrenme stilleri, fen dersine yönelik tutumları ve motivasyonları arasındaki ilişki, Kastamonu Eğitim Dergisi, 17, 171-182.

Başdaş, E. (2007). İlköğretim fen eğitiminde basit malzemelerle yapılan fen aktivitelerinin bilimsel süreç becerilerine, akademik başarıya ve motivasyona etkisi, Yüksek Lisans Tezi, Celal Bayar Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Manisa.

Başdaş, E. & Kirişçioğlu. S. (2006). Fen öğretiminde basit araçlar yaparak aktif öğrenme (hands-on) yöntemi ve uygulamaları, VII. Ulusal Fen Bilimleri Ve Matematik Eğitimi Kongresi Poster Bildiri, Ankara: Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi.

Başkurt, P. (2009). İlköğretim 8. sınıf fen ve teknoloji dersi kuvvet ve hareket ünitesinin basit malzemelerle yapılan fen aktiviteleri ile öğretilmesini başarıya, kalıcılığa ve tutuma etkisi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, Ankara.

Bilgin İ. (2006). The Effects of hands-on activities incorporating a cooperative learning approach on eight grade students’ science process skills and attitudes toward science. Journal of Baltic Science Education, 1 (9), 27–37.

Boylan, C. (1996). Attitudes toward teaching and taking science course: A correlation between teachers and students, Yayınlanmamış Doktora Tezi, Michigan Üniversitesi.

Demiral, S. (2007). İlköğretim fen bilgisi dersi maddenin iç yapısına yolculuk ünitesinde, işbirlikli öğrenme yönteminin öğrenci başarısına, bilgilerin kalıcılığına ve derse karşı tutumlarına etkisi, Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.

Durmaz, H. (2004). Nasıl bir fen eğitimi istiyoruz?, Yaşadıkça Eğitim Dergisi, 83/84, 38- 40.

Ergin, Ö., Şahin-Pekmez, E. & Öngel-Erdal, S. (2005). Kuramdan uygulamaya deney yoluyla fen öğretimi (2. Baskı), İzmir: Dinazor Kitabevi.

Gürdal, A. (1992). İlköğretim okullarında fen bilgisinin önemi, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 8, 185-188.

Gürkan T. & Gökçe E. (2001) İlköğretim öğrencilerinin fen bilgisi dersine yönelik tutumları, IV. Fen Bilimleri Eğitim Kongresi, 6-8 Eylül 2000, Milli Eğitim Basım Evi, Ankara, 188-192.

Hardal, Ö. & Eryılmaz, A. (2004). Basit araçlarla yaparak öğrenme yöntemine göre geliştirilen elektrik devreleri ile ilgili etkinlikler, Eğitimde İyi Örnekler Konferansı, 17 Ocak 2004, Sabancı Üniversitesi, İstanbul.

Harlen, W. (1998). The teaching of science in primary schools, Great Britain: Second Edition, The Cromwell Press, Trowbridge.

İpek, İ. (2007). Implementation of conceptual change oriented instruction using hans on activities on tenth grade students understarding of gases concepts, Yüksek Lisans Tezi. ODTÜ: Orta Öğretim Fen ve Matematik Alanları Eğitimi Bölümü.

Kaptan, F. (1999). Fen Bilgisi Öğretimi, İstanbul: Milli Eğitim Basımevi.

Karamustafaoğlu, S. (2003). Maddenin iç yapısına yoluculuk ünitesi ile ilgili basit araç gereçlere dayalı rehber materyal geliştirilmesi ve öğretim sürecindeki etkililiği, Yayınlanmamış Doktora Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Trabzon.

Karamustafaoğlu, S., Çostu, B. & Ayas, A. (2005). Basit araç-gereçlerle periyodik cetvel öğretiminin etkililiği, Türk Fen Eğitimi Dergisi, 2(1), 19-31

MEB (2005). İlköğretim fen ve teknoloji dersi (4 ve 5. Sınıflar) öğretim programı, Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı, Ankara.

National Center for Improving Science Education (NCISE). (1995). Providing hands-on, minds-on and authentic learning experiences in science, 28.03.2011, http://www.ncrel.org/sdrs/areas/issues/content/cntareas/science/sc500.htm

Nuhoğlu, H. (2008). İlköğretim öğrencilerinin hareket ve kuvvet hakkındaki bilgilerinin değerlendirilmesi, İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 9 (16), 123–140.

Öztürk, G. (2007). Öğrencilerin basit malzemelerle yaptıkları deneylerin kuvvet-enerji kavramını öğrenmelerine ve fene karşı tutumlarına etkisi, Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.

Schell, N. (1994). The effects of hands-on science to facilitate first and second grade students’ understanding of science concepts and motivate an interest in science literature, Texas Woman’s University, Denton, Texas.

Sungur, S. ve Tekkaya, C. (2003). Students’ achievement in human circular system unit: The effects of reasoning ability and gender, Journal of Science Education and Technology, 12, 59-64.

Uysal, E. & Eryılmaz, A. (2002). Newton’un 1. ve 3. hareket yasalarıyla ilgili günlük hayattan basit malzemelerle deneyler. http://www.fedu.metu.edu.tr/ufbmek- 5/b_kitabi/PDF/Fizik/Bildiri/t137.pdf.

Ünal G. & Ergin Ö. (2006) Buluş yoluyla fen öğretiminin öğrencilerin akademik başarılarına, öğrenme yaklaşımlarına ve tutumlarına etkisi, Türk Fen Eğitimi Dergisi, 3(1), 36-50.

Victor, E. & Kellough, R. (1997). Science for the elemantaryand middle school, New Jersey: Prentice Hall.

Yalçın, E. (2010). 5E Öğrenme yönteminin 8. sınıf öğrencilerinin yaşamımızdaki elektrik konusunu anlamalarına ve fene yönelik tutumlarına etkisi, Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, Sakarya.

Yalvaç, B. & Sungur, S. (2000) Fen bilgisi öğretmen adaylarının laboratuar derslerine karşı tutumlarının incelenmesi, Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 12, 44-56.

Yangın, S., Sidekli, S. & Gökbulut, Y. (2007). Sınıf öğretmenleri ve fen bilgisi öğretmen adaylarının fen dersine yönelik tutumları ve öğrenme stilleri arasındaki ilişki, XVI. Ulusal Eğitim Bilimleri Kongresi, Gazi Osman Paşa Üniversitesi Eğitim Fakültesi, 5- 7 Eylül, Tokat.

Yeşilyurt M., Kurt T. & Temur A. (2005) İlköğretim fen laboratuarı için tutum anketi geliştirilmesi ve uygulanması, Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 17,23-37.

Kaynak Göster