DEĞİŞEN MÜZE EĞİTİMİ ALGISI ÇERÇEVESİNDE SOSYAL BİLGİLER VE TARİH ÖĞRETMEN ADAYLARININ MÜZE EĞİTİMİNE YÖNELİK ÖZ-YETERLİK İNANÇLARI

Müzeler tarihe hayat veren mekânlardır. Müzede gerçekleştirilen eğitim bireyin doğrudan, görerek, dokunarak öğrenmesini sağlayarak eğitimin kalıcı olmasına yardımcı olmaktadır. Bu araştırmanın genel amacı; sosyal bilgiler ve tarih öğretmen adaylarının müze eğitimine yönelik özyeterlik inançlarının çeşitli değişkenler açısından belirlenmesidir. Araştırmada, nicel araştırma yöntemine dayalı tarama yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu; Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı Tarih Eğitimi Ana Bilim Dalı’nda ve Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı’nda öğrenim görmekte olan 291 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Çalışma grubu, basit seçkisiz yöntemle ve gönüllük esasına bağlı olarak seçilmiştir. Araştırma verilerinin toplanması sürecinde, araştırmacı tarafından oluşturulmuş olan kişisel bilgi formu ile Yeşilbursa ve Uslu (2014) tarafından geliştirilen ‘Müze Eğitimine İlişkin Özyeterlik İnancı Ölçeği’ kullanılmıştır. Sosyal bilgiler ve tarih öğretmeni adaylarının müze eğitimine yönelik özyeterlik inançlarında; cinsiyet, müze eğitimi dersi alıp almama, son bir yılda müze ziyaretinde bulunma değişkenlerinde anlamlı fark olduğu bulgusuna ulaşılmıştır.

THE SELF EFFICACY BELIEFS OF SOCIAL STUDIES AND HISTORY TEACHER CANDIDATES ABOUT MUSEUM EDUCATION AS PART OF CHANGING MUSEUM EDUCATİON PERCEPTION

Museums are places that give life to history. The training in the museum helps the individual to be Permanent by seeing, touching and learning. The aim of this study was to determine the self-efficacy beliefs of museum teachers in terms of various variables. In this study, quantitative research method based screening method was used. The study group was 291 pre-service teachers of the two state universities in the Central Anatolia Region are continuing their education in the department of History teaching and social studies in the Academic year 2017-2018. The study group was chosen on the basis of simpler and on method and volunteerism. In the process of collecting the research data, the personal information form which was created by the researcher and the Self-Efficacy Scale of Museum Education bur developed by Yeşilbursa and Uslu (2014) were used. The statistical analysis of the data obtained from the research was performed by using IBM SPSS 21.0 program. Social Studies and History teacher candidates' belief in self-efficacy towards museum education; there was a significant difference in the variables of gender, museum education, and the number of visit to the museum in the last year.

Kaynakça

Abacı, O. (2005). Çocuk ve müze. İstanbul: Morpa.

Ata, B. (2002). Müzelerle ve tarihi mekânlarla tarih öğretimi: tarih öğretmenlerinin “müze eğitimine” ilişkin görüşleri. (Doktora tezi). Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü: Ankara.

Ata, B. (2015). Okul dışı sosyal bilgiler öğretiminde müzeler. (Ed.) Şimşek A.ve Kaymakcı S. Okul dışı sosyal bilgiler öğretimi. s.171-186. Ankara: Pegem.

Büyüköztürk, Ş., Kılıç-Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2008). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Pegem.

Çerkez, S. (2011). Sosyal bilgiler dersinde müze eğitimine dayalı öğretim uygulamalarının öğrencilerin akademik başarısına ve tutumlarına etkisi. (Yüksek lisans tezi). Kastamonu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü: Kastamonu.

Çıldır, Z. (2007). Öğretmenlerle müzede yetişkin eğitimi-feza gürsey bilim merkezi örneği. (Yüksek lisans tezi). Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü: Ankara.

Derman, A. (2007). Kimya öğretmeni adaylarının öz yeterlik algıları ve öğretmenlik mesleğine yönelik yutumları. (Yüksek lisans tezi). Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü: Konya.

Dilmaç, O. (2016). The effect of active learning techniques on class teacher candidates’ success rates and attitudes toward their museum theory and application unit in their visual arts course. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 16(5), 1479-1501.

Gürbüz, E. (2017). Sınıf öğretmenlerinin müze eğitimine ilişkin görüşlerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi. (Yüksek lisans tezi). Necmettin Erbakan Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü: Konya.

Gartenhaus, A. R. (2000). Yaratıcı düşünme ve müzeler. (R. Mengenci ve B. Onur Çev.). Ankara Üniversitesi Çocuk Kültürü Araştırma ve Uygulama Merkezi.International Council of Museums ICOM (2018). http://icom.museum/the-vision/museum-definition/ [Erişim 12.12.2018]

İlhan, Ç. A. (2010). “Museum Education in Turkey”. International Internet Education Conference (ICT-Learn 2010) Cairo, Egypt.

Karadeniz, C. ve Çıldır, Z. (2014). İngiltere’de müze eğitimi Londradan izlenimler (Ed. B. Onur). Ankara: Kalemkitap Yayınevi.

Karakaya, İ. (2015). Ortaokul öğrencilerinin sosyal bilgiler dersinde müze alışkanlıkları (Giresun ili örneği). (Yüksek lisans tezi). Giresun Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü: Giresun.

Yılmaz, K. ve Şeker, M. (2012). İlköğretim öğrencilerinin müze gezilerine ve müzelerin sosyal bilgiler öğretiminde kullanılmasına ilişkin görüşlerinin incelenmesi. İstanbul Aydın Üniversitesi Dergisi, 1(2), 21-39.

Meydan, A. ve Akkuş, A. (2014). Sosyal bilgiler öğretiminde müze gezilerinin tarihi ve kültürel değerlerin kazandırılmasındaki önemi. Marmara Coğrafya Dergisi, 29(29), 402-422.

Milli Eğitim Bakanlığı (2019). 2023 Eğitim Vizyonu, http://2023vizyonu.meb.gov.tr/doc/2023_EGITIM_VIZYONU. [Erişim 25.01.2019].

Necatigil, B. (2006). Mitologya sözlüğü. İstanbul: Sel.

Onur, B. (2012). Çağdaş müze eğitim ve gelişim müze psikolojisine giriş. İstanbul: İmge Kitabevi.

Özden, Y. (2014). Öğrenme ve öğretme. Ankara: Pegem.

Peker, N. (2014). Sosyal bilgiler dersinde sanal müze kullanımı ve sosyal bilgiler öğretmeni adaylarının sanal müze kullanımına yönelik tutumları. (Yüksek lisans tezi). Aksaray Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü: Aksaray.

Karataş, S., Yılmaz, A., Kapanoğlu, G. ve Meriçelli, M. (2016). Öğretmenlerin sanal müzelere dair görüşlerinin incelenmesi. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 5(1), 112-125.

Shaw, W. (2004). Osmanlı müzeciliği, müzeler, arkeoloji ve tarihin görselleştirilmesi. (E. Soğancılar Çev.). İstanbul: İletişim.

Solmaz, K. (2015). Sosyal bilgiler öğretmenlerinin müze eğitimine yönelik görüşleri ve uygulamaları. Tunceli Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 4(7), 40-54.

Sosyal Bilgiler Öğretim Programı, (2018). http://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/201812103847686-SOSYAL%20B%C4%B0LG%C4%B0LER%20%C3%96%C4%9ERET%C4%B0M%20PROGRAMI%20.pdf [Erişim 25.12.2018]

Seidel S. ve Hudson K (1999). Müze eğitimi ve kültürel kimlik uluslararası iki çalışma raporu. (B. Ata Çev.). Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Müze Eğitimi Anabilim Dalı Yayınları No:1

Şahin, E. T. (2006). Arkeoloji ve sanat tarihi. Ankara: Dikey.

Şar, E. ve Sağkol T. (2013). Eğitim fakültelerinde müze eğitimi dersi gerekliliği üzerine. Hasan Âli Yücel Eğitim Fakültesi Dergisi, 10(2), 83-90.

Laçin Şimşek, C., Balkan Kıyıcı, F. ve Atabek Yiğit E. (2013). Müze ziyaretinin öğretmen adaylarının düşüncelerine etkisinin incelenmesi. Kalem Uluslararası Eğitim ve İnsan Bilimleri Dergisi, 3(1), 115-148.

Şişginoğlu, K. (2011). Müze kültürü ve eğitimi. Ankara: Duman.

Ulusoy, K. (2010). Open education students' perspectives on using virtual museums application in teaching history subjects. Turkish Online Journal of Distance Education, 11(4), 36-46.

Uslu, S. ve Yeşilbursa C. C. (2014). Öğretmen adayları için müze eğitimine ilişkin öz yeterlik inancı ölçeği geliştirme çalışması. Uluslararası İnsan Bilimleri, 11(2), 1306-1309.

Ustaoğlu, A. (2012). İlköğretim 7. sınıf sosyal bilgiler dersi Türk tarihinde yolculuk ünitesinde sanal müzelerin kullanımının öğrenci başarısına etkisi. (Yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü: Ankara.

Tezcan, K. (2013). Müzeler ve eğitim. E. Altınsapan ve N. Küçükhasköylü (Edt.). Müzecilik ve sergileme. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi Yayınları. 128-154.

Yeşilbursa, C. C. ve Uslu, S. (2014). Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının müze eğitimine yönelik öz-yeterlik inançları. Uluslararası Avrasya Sosyal Bilimler Dergisi, 5(16), 410-428.

Yılmaz, A. (1996). Müzelerde çocuk eğitiminin müze koleksiyonları bağlamında değerlendirilmesi ve Rahmi M. Koç sanayi müzesi örneğinde irdelenmesi. (Yüksek lisans tezi). Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.