YAŞAM DOYUMU, POSTPARTUM DEPRESYON VE ÖZKIYIM OLASILIĞI ARASINDAKİ İLİŞKİ

Öz Amaç: Bu araştırma ile annelerde yaşam doyumu, doğum sonrası depresyon ve özkıyım olasılığı arasındaki ilişkiyi incelemek amaçlanmıştır.  Yöntem: Araştırma, tanımlayıcı ve ilişki arayıcı niteliktedir. Araştırmada örneklem seçimine gidilmemiş 02.01.2016-30.12.2016 tarihleri arasında bir özel hastanenin çocuk polikliniğine başvuran, 0-6 aylık çocuğa sahip 316 anne çalışma kapsamına alınmıştır. Verilerin toplanmasında Yaşam Doyum Ölçeği, Edinburgh Postpartum Depresyon Ölçeği ve İntihar Olasılığı Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen veriler, Pearson Korelasyon analizi ve Çoklu regresyon analizi ile değerlendirilmiştir. Bulgular: Araştırma sonuçlarına göre annelerin yaşam doyumu ile doğum sonrası depresyon düzeyi arasında negatif yönde ve düşük düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur (r= - .25;  p<.01).  Annelerin yaşam doyumu ile intihar olasılığı arasında negatif yönde ve yüksek düzeyde (r= - .53; p<.01),  , doğum sonrası depresyon ile özkıyım olasılığı arasında pozitif yönde ve yüksek düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır r= .53; p<.01). Çoklu regresyon analizine göre annelerin doğum sonrası depresyon düzeyi ve özkıyım olasılığı puanlarının yaşam doyum puanlarının belirleyicisi olduğu saptanmıştır (R= .532, R2= .283, p< .01). Sonuç:  Annelerin yaşam doyumu ile doğum sonrası depresyon düzeyi ve özkıyım olasılığı arasında anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur. Anahtar Kelimeler: Yaşam doyumu; doğum sonrası depresyon; özkıyım olasılığı; hemşire.  ABSTRACTThe relationship between life satisfaction, postpartum depression and suicide intentAim: The study aims to examine the relationships between life satisfaction, postpartum depression, and suicide intent among mothers.Methods: This study is a descriptive and correlational study. The study did not select the sample, rather it included 316 mothers who were admitted to the pediatric policlinic of a private hospital between the dates of 02.01.2016 and 30.12.2016, and who have 0-6 month children. The Life Satisfaction Scale, the Edinburgh Postpartum Depression Scale, and the Suicide Intent Scale were used for the data collection. The data were analyzed using Pearson’s correlation analysis and multiple regression analysis.Results: The analysis results indicated that there was a negative, low-level significant correlation between mothers’ life satisfaction and postpartum depression levels (r=-.25; p<.01), there was a negative, high-level significant correlation between mothers’ life satisfaction and suicide intent (r= - .53; p<.01),  and there was a positive, high-level significant correlation between postpartum depression and suicide intent (r= .53; p<.01). According to the results of the multiple regression analysis, mothers postpartum depression and suicide intent scores were the determinants of their life satisfaction scores (R= .532, R2= .283, p< .01).Conclusion: A significant correlation was found between mothers’ life satisfaction, postpartum depression level, and suicide intent. Keywords: Life satisfaction, postpartum depression, suicide intent, nurse

___

Arslantaş H, Ergin F, Balkaya NA. Aydın İl Merkezinde Doğum Sonrası Depresyon Sıklığı ve İlişkili Risk Etmenleri. Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 2009; 10(3): 13-22.

Avşaroğlu S, Deniz EA, Kahraman A. Teknik Öğretmenlerde Yaşam Doyumu İş Doyumu ve Mesleki Tükenmişlik Düzeylerinin İncelenmesi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 2005; 14: 115-129.

Ayvaz S, Hocaoğlu Ç, Tiryaki A, Ak İ. Trabzon İl Merkezinde Doğum Sonrası Depresyon Sıklığı ve Gebelikteki İlişkili Demografik Risk Etmenleri. Türk Psikiyatri Dergisi 2006; 17(4): 243-251.

Beck CT.Predictors of postpartumdepression. NursingResearch 2001; 50: 275–285.

Beydağ DK. Doğum Sonu Dönemde Anneliğe Uyum ve Hemşirenin Rolü, TSK Koruyucu Hekimlik Bülteni 2007; 6(6): 479-484.

Chen CM, Kuo SF, Chou YH, Chen HC.PostpartumTaiwaneseWomen: TheirPostpartumDepression, SocialSupportandHealth-PromotingLifestyleProfiles. Journal of ClinicalNursing 2007; 16(8): 1550-60.

Cull JG, Gill WS. SuicideProbabilityScale (SPS) Manual. Los Angeles: Western Psychological Services, 1988.

Cox JL, Holden JM, Sagovsky R.Detection of PostnatalDepression. Development of the 10-item EdinburgPostnatalDepressionScale. The British Journal of Psychiatry 1987;150:782-6.

Çalık YK, Aktaş S. Gebelikte Depresyon: Sıklık, Risk Faktörleri ve Tedavisi. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar 2011; 3(1):142-162.

Dağlar G, Nur N. Gebelerin Stresle Başa Çıkma Tarzlarının Anksiyete ve Depresyon Düzeyi ile İlişkisi, Cumhuriyet Tıp Dergisi 2014; 36: 429-441.

Dennis CLE. PreventingPostpartumDepressionPart I: A Review Of Biologicalİnterventions. TheCanadianJournal of Psychiatry 2004; 49:467-75.

Deveci A. Postpartum Psikiyatrik Bozukluklar. Birinci Basamak İçin Psikiyatri 2003; 2: 42-46.

Dilbaz N, Enez A. Kadın ve Depresyon: Doğum Sonrası Görülen Duygudurum Bozuklukları. Türkiye Klinikleri Journal of InternalMedicalSciences 2007; 3(47): 32-40.

Durat G, Kutlu Y. Sakarya’da Doğum Sonrası Depresyon Sıklığı ve İlişkili Faktörler. New SymposiumJournal 2010; 48(1): 63-67.

Durukan E, İlhan MN, Bumin MA, Aycan S. 2 Hafta-18 Aylık Bebeği Olan Annelerde Postpartum Depresyon Sıklığı ve Yaşam Kalitesi. Balkan MedicalJournal 2011; 28: 385-393.

Elkin N. Gebelerin Stresle Başa Çıkma Tarzları ve Bunları Etkileyen Faktörler. Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2015;8(1): 22-31.

Engindeniz AN, Küey L, Kültür S. Edinburgh Doğum Sonrası Depresyon Ölçeği Türkçe Formu Geçerlilik ve Güvenilirlik Çalışması. Bahar Sempozyumları Kitabı. Ankara : Psikiyatri Derneği Yayınları; 1996, p. 51-2.

Erdem Ö, Bucaktepe PGE. Postpartum Depresyon Görülme Sıklığı ve Tarama Yöntemleri. Dicle Tıp Dergisi 2012; 39 (3): 458-461.

Erdem Ö, Çelepkolu T.Postpartum Depresyonun Risk Faktörleri ve Nedenleri. TurkishJournal of FamilyMedicineandPrimaryCare 2014;8(3):93-99.

Eskin M. Age SpecificSuicideRatesandTheRates of İncreaseandSuicideMethods in SwedenandTurkey : AComparison of TheOfficialSuicideStatistics. ReportsfromTheDepartmcnt of Psychology, Stockholm University, 1993, No: 772.

Evcimen YA, Sudak DM. PostpartumDepression. PrimaryCare Update for OB/GYNS 2003;10( 5): 210-9.

Gereklioğlu Ç, Poçan AG, Başhan İ. Annelerin Doğum Sonrası Psikiyatrik Sorunları. Türkiye Klinikleri Journal of GynecologyObstetrcs Special Topics 2007; 17: 126-133.

Glasser S, Barell V, Boyko V, Ziv A, Lusky A, Shoham, A. et al.Pospartumdepression in an Israelicohort:demographic, psychosocialandmedical risk factors. Journal of PsychosomaticObstetricsGynaecology 2000; 21: 99-108.

Gülnar D, Sunay D, Çaylan A. Postpartum Depresyon ile İlişkili Risk Faktörleri. Türkiye Klinikleri Journal of GynecologyObstetrcs Special Topics 2010;20(3):141-8.

Heh S, Fu Y.Effectiveness of İnformationalSupport in ReducingTheSeverity of PostnatalDepressioninTaiwan. Journal of Advanced Nursing 2003; 42(1):30-6.

Heh SS, Coombes L, Barlett H. TheAssociationBetweenDepressiveSymotomsandSocialSupport in TaiwaneseWomenDuringTheMonth. International Journal of NursingStudies 2004; 41(5): 573- 9.

Hewitt J. Critical Evaluation of TheUse of Research Tools in EvaluatingQuality of Life For People withSchizophrenia. International Journal of MentalHealthNursing 2007; 16: 2- 14.

Hung CH.Predictors of PostpartumWomen’sHealthStatus. Journal of NursingScholarship 2004; 36(4): 345-351.

Kaiser SL, Snyder JA, Corcoran R, Drake RJ. TheRelationshipamongİnsight, SocialSupportandDepressin in Psychosis. TheJournal of NervousandMentalDisease 2006; 194(12): 905-908.

Kaplan S, Bahar A, Sertbaş G. Gebelerde Doğum Öncesi ve Doğum Sonrası Dönemlerde Durumluk Kaygı Düzeylerinin İncelenmesi. Atatürk Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi, 2007; 10(1): 113-121.

Karaçam Z, Öz F, Taşkın L.Postpartum Depresyon: Önleme, Erken Tanı Ve Hemşirelik Bakımı. Sağlık ve Toplum 2004;3:14-24.

Karamustafalıoğlu N, Tomruk N.Postpartum Hüzün Ve Depresyonlar. Duygu Durum Dizisi 2000;1(2):64-71.

Kemp B, Bongartz K, Rath W.PsychicDisturbances İn ThePostpartumPeriod: An İncreasing Problem? GeburtshilfeNeonatol 2003;207 (5):159-65.