TÜRKİYE’DE YEREL DÜZEYDE POLİTİK KONJONKTÜREL DEVRELER

Politik konjonktürel devreler teorisi iktidar partilerinin ekonomiyi seçim kazanmak amacıyla manipüle ettikleri tezini savunur. Teorinin versiyonları birçok ülkede test edilmiştir. Teori Türkiye örneğinde merkezi hükümet düzeyinde para ve maliye politikaları, kamu sektörü fiyatları ve kamu gelirleri (vergi yükü) açılarından test edilmiş ve politik konjonktürelel devrelerinin varlığı tespit edilmiştir. Bu makalede ise, teorinin varlığı yerel düzeyde test edilmektedir. Yerel iktidarlar, seçim dönemlerini gözeterek yeniden seçilme şanslarını arttırma açısından genel idareye göre daha az sayıda araca sahiptirler. Bu araçların söz konusu amaç için kullanımı ise daha sınırlıdır. Yine de, harcama kalemlerinin kompozisyonunu değiştirerek seçmenlerce ”gözle görünür” alanlarda harcama yaparak yeniden seçilme şanslarını artırmaya çalışabilirler. Bu çalışma Türkiye’de yerel ölçekte belediye harcamaları açısından bu çabanın varlığına işaret eden bulgular sunmaktadır.

TÜRKİYE’DE YEREL DÜZEYDE POLİTİK KONJONKTÜREL DEVRELER Yrd. Doç. Dr. Fatih SAVAŞAN, Yrd. Doç. Dr. İbrahim DURSUN

Politik konjonktürel devreler teorisi iktidar partilerinin ekonomiyi seçim kazanmak amacıyla manipüle ettikleri tezini savunur. Teorinin versiyonları birçok ülkede test edilmiştir. Teori Türkiye örneğinde merkezi hükümet düzeyinde para ve maliye politikaları, kamu sektörü fiyatları ve kamu gelirleri (vergi yükü) açılarından test edilmiş ve politik konjonktürelel devrelerinin varlığı tespit edilmiştir. Bu makalede ise, teorinin varlığı yerel düzeyde test edilmektedir. Yerel iktidarlar, seçim dönemlerini gözeterek yeniden seçilme şanslarını arttırma açısından genel idareye göre daha az sayıda araca sahiptirler. Bu araçların söz konusu amaç için kullanımı ise daha sınırlıdır. Yine de, harcama kalemlerinin kompozisyonunu değiştirerek seçmenlerce ”gözle görünür” alanlarda harcama yaparak yeniden seçilme şanslarını artırmaya çalışabilirler. Bu çalışma Türkiye’de yerel ölçekte belediye harcamaları açısından bu çabanın varlığına işaret eden bulgular sunmaktadır. Anahtar Kelimeler: Politik çevrim hareketleri, yerel idareler, seçimler.

Kaynakça

AKHMEDOV, A.; A. RAVICHEV, and E. ZHURAVSKAYA, “Regional Political Cycles in Russia”, 2002,

http://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=310022 [Eriim: Mart 2006].

ALESINA, A., “Macroeconomic Policy in a Two-Party System as a Repeated Game”, Quarterly Journal of Economics, 102, 651- 678, 1987.

ASUTAY, M, “Searching for Opportunistic Political Business Cycles in Turkey”, the European Public Choice Society, April 15-18,

2004, www.diw.de/asutay.pdf [Eriim: Kasm 2005]

BERKSOY, Turgay ve 2brahim DEM2R, “Politik Vergi Çevrimleri: Türkiye’de Vergi Yükü Üzerinde Politik Etkiler”, 19. Türkiye Maliye Sempozyumu, Uluda Üniversitesi 22BF Maliye Bölümü, Belek-Antalya, 2004, ss. 513-532.

BLAIS, A., and R. NADEAU, “The Electoral Budget Cycle”, Public Choice, V. 74, no 4, 1992, pp. 389-403.

COELHO, Cesár, F. José VEIGA and Linda G. VEIGA, “Political Business Cycles in Local Employment”, NIPE Working Paper 13, 2005,

http://www.eeg.uminho.pt/economia/nipe/documentostrabalho. php [Eriim: Ocak 2006]

ERDOLAN, Seyfettin, Politik Konjonktürel Hareketleri Teorisi Perspektifi ile Siyaset-Ekonomi li,kileri, 2stanbul: Deiim Yaynlar, 2004.

GUJARATI, Damodar N., Basic Econometrics, Third Edition, 1995, New York: McGrow-Hill, Inc.

HIBBS, D., “Political Parties and Macroeconomic Policy”, The American Political Science Review, 7, 1997, 1467-1487

ITO, Takatoshi, “The Timing of Elections and Political Business Cycles in Japan”, Journal of Asian Economics, Vol. 1, No. 1, 1990, pp.135-156.

KALECKI, M., “Political Aspects of Full Employment”, Political Quarterly, 14, 1943, 322-331.

MER2Ç, Metin ve Mustafa SAKAL, Mahalli dareler ve Finansman4, 1. bask, 2zmir, 2001.

NORDHAUS, W., “The Political Business Cycle”, Review of Economic Studies, 42, 1975, 169-190.

ÖNER, Serif, Yeni Mevzuat Çerçevesinde Türkiye’de Belediye Yönetimi, Ankara: Nobel, 2006.

ÖZATAY, Fatih, “Public Sector Price Controls”, The Central Bank of the Republic of Turkey, Research Department Working Paper, No 05/09, 2005, http://www.tcmb.gov.tr [Eriim: Haziran 2006).

PERSSON, T. and G. TABELLINI, “Macroeconomic Policy, Credibility and Politics.” Switzerland: Harwood Academic Publishers, 1990.

ROGOFF, K., “Equilibrium political budget cycles”, American Economic Review 80, 1990, pp. 21-36.

ROGOFF, K. and SIBERT, A., “Elections and macroeconomic policy cycles”, Review of Economic Studies, 55, 1988, pp. 1-16.

ROSENBERG, Jacop, “Rationality and the Political Business Cycle: The Case of Local Government”, Public Choice, V. 73, N. 1, 1992, pp. 71-81.

SALBAS, 2sa and Muhlis BALD2GEN, Local Government Finance in Turkey, 2stanbul: 2stanbul Ofset Basm A.S., 2003.,

VEIGA, L. G. and F. J. VEIGA, “Political Business Cycles at the Municipal Level”, NIPE, WP 4/2004,

http://www.eeg.uminho.pt/economia/nipe/documentostrabalho. php [Eriim: Ocak 2006]

YerelNet, Yerel Yönetimlerin Gelir ve Harcama 2statistikleri, http://www.yerelnet.org.tr/ [Eriim: Aralk 2005 ve Subat 2006]