Yapay Zekânın Ürettiği Metinlerin Halkbilimi Açısından Değerlendirilmesi

İnsanoğlunun yeryüzünde yaşamaya başladığı andan itibaren edindiği tecrübe birikimi yüzyıllar boyunca bir sonraki nesle aktarılmak suretiyle varlığını korumuştur. Toplulukların yaşadıkları süreçler içerisinde yaşadıkları coğrafya, iklim ve çevre şartları, değerler onların kültür birikimlerini oluşturmuştur. Eski zamanlardan edinilmiş tecrübe ve birikimin gelenek bağı ile yeni nesillere aktarılma sürecinde yaratıldığı toplumun geçmişiyle bağını koruyan ve yaşanılan zamandaki ihtiyaçlara göre dinamikliğini kaybetmeden şekillenen uygulamaların bütünü halkbilimini araştırmacılarının inceleme alanına girmektedir. Teknolojik gelişmelerle birlikte insan zekâsından etkilenerek algoritmalardan üzerinden tasarlanmış olan yapay zekânın topluluğun ortak yaratımı metinleri sistemine yüklendiğinde sunduğu metinlerin folklorun mahiyeti noktasında yer alan ilkeler kapsamında metinlerin durumu çalışma içerisinde tartışılmıştır. Çıkan metinlerin folklor metinlerinden farklılıkları üzerine değerlendirmeler yapılmıştır.

Evaluation of Texts Produced by Artificial Intelligence in Terms of Folklore

Experience accumulation of mankind gained from life has preserved its existence by being transferred to the next generations for centuries. The geographies, climates, environmental conditions, technologies, economies and values of the communities in the processes they live in have formed their culture. All of the practices that preserve their relation with the past of the society in which they were created in the process of transferring the experience and accumulation from ancient times to new generations with the bond of tradition and shaped without losing their dynamism according to the needs of the time are within the scope of folklore researchers. Human communities have created and transferred their cultures in various cultural environments, especially in the oral culture environment. In the center of all these creation and transmission processes, people themselves have taken place. Mankind, which has produced various technologies throughout history, has developed electronic or digital technology as well as writing. The technology development has also played an active role in the creation and transmission of culture by human beings. Artificial intelligence technology developed by humanity is one of the most important technological developments of recent times and has started to show itself in almost every fields of life. Artificial intelligence has also been used in creating narrative texts. This brought up the problem of how the narratives created by artificial intelligence should be perceived or evaluated in what context. In this study, in the context of this problem, the situation of the texts within the scope of the principles of the folklore nature of the texts presented by the artificial intelligence, which was designed through algorithms, influenced by the technological developments, and the co-creation texts of the community, is discussed. Evaluations have been made on the differences of the texts from folklore texts. It has been seen that the produced texts have limitations in terms of context, depth and emotion transfer.

___

  • Adalı, E. (2012). Doğal dil işleme. Türkiye Bilişim Vakfı Bilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Dergisi, 5 (2).
  • Arf, C. (1959). Makine düşünebilir mi ve nasıl düşünebilir?. Atatürk Üniversitesi - Üniversite Çalışmalarını Muhite Yayma ve Halk Eğitimi Yayınları Konferanslar Serisi No: 1, Erzurum, 91-103.
  • Dundes , A. (1998). Doku, metin ve konteks. (çev.: Metin Ekici). Milli Folklor, 5 (38), 106-119.
  • Ekici, M. (1998). Halk bilimi çalışmalarında metin (text), doku (texture), sosyal çevre ve şartlar (konteks). Milli Folklor, 10(39), 25-34.
  • Ilıcak, N. and Çinko, K. (2021). Yapay zekânın tarattığı masal: Prenses ve tilki. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi, 10 (2), 703-719.
  • Pirim, H. (2006). Yapay zekâ. Yaşar Üniversitesi E-Dergisi, 1 (1), 81-93.
  • Tangherlini, T. R. (2016) Big folklore: A special issue on computational folkloristics. Journal of American Folklore, 129 (511), 5-13.
  • Turing, A. M. (1950). Computing machinery and intelligence. Mind, 49, 433-460.
  • Yıldırım, D. (1998). Türk bitiği. Ankara: Akçağ Yayınları.
  • Yıldırım, D. (2019). Önceden tasarlanmış sözlü ortam icra bağlamı. Türkbilig, 2019/38, 1-10.
  • Barr, A. and Feigenbaum E. A. (ed.) (1981). The hand book of artificial inteligence. v. I, USA: William Kaufman, Inc. California.
  • Rabunal, J. R., at al. (2009). Encyclopedia of artificial intelligence. USA: IGI Global.