TÜRKİYE İÇİN İŞSİZLİK HİSTERİSİ YA DA DOĞAL İŞSİZLİK ORANI HİPOTEZİNİN GEÇERLİLİĞİNİN SINANMASI

Bu çalışmada 2000-2013 yılları arasında çeyrek dönemlik işsizlik verileri kullanılarak İşsizlik Histerisinin Türkiye’de geçerli olup olmadığı araştırılmıştır. İşsizlik serisinin birim köklü olması İşsizlik Histerisi varlığını, serinin düzey değerinde durağan olması ise Doğal İşsizlik Oranı varsayımını kanıtlamaktadır. Bu nedenle Phillips-Perron, Augmented Dickey-Fuller, Kwiatkowski-Phillips-Schmidt-Shin ve yapısal kırılmalı Lee –Strazicich birim kök testleri yapılmıştır. Bu sonuç, incelenen zaman boyutu içerisinde işsizlik üzerinde etkili olan şokların kalıcı sonuçlar doğurduğunu yani Türkiye için İşsizlik Histerisi varlığının geçerli olduğunu kanıtlar niteliktedir.

In this study, we investigated that validity of unemployment hysteresis using quarterly datas between 2000-2013 for Turkey. Unemployment series that has unit root prove existence unemployment hysteresis and the series which stationary at level also prove assumption of natural rate of unemployment. Thus, we used Phillips-Perron, Augmented Dickey-Fuller, Kwiatkowski-Phillips-Schmidt-Shin and structural break Lee-Strazicich unit root tests. As a result of this, the shocks that have impacts on unemployment in examined time period occurs permanent effects. In other words this demonstrates the validity of unemployment hysteresis for Turkey

Kaynakça

Asteriou Dimitrios and Stephen G. Hall (2007), Applied Econometrics, London, Palgrave Macmillan

Bocutoğlu, Ersan, KarĢılaĢtırmalı Makro Ġktisat Teoriler ve Politikalar, 5.bs., Ankara, Murat Yayınevi, 2012

Büyükakın, Tahir, “Phillips Eğrisi: Yarım Yüzyıldır Bitmeyen Tartışma”, Ġ.Ü Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, No:39, 2008

Barışık Salih ve Emrah İsmail Çevik, “İşsizlikte Histeri Etkisi: Uzun Dönem Hafıza Modelleri”, Kamu-ĠĢ,C.9,S.4, 2008, (Çevrimiçi), http://www.kamu-is.org.tr/pdf/945.pdf, 15.06.2014

Bayat Tayfur, Selim Kayhan ve Ali Koçyiğit, “Türkiye’de İşsizliğin Asimetrik Davranışının Rejim Değişim Modeliyle İncelenmesi” , Business and Economics Research Journal, V.4, N.2, 2013.

Ball Laurence and N. Gregory Mankiw, “The NAIRU in Theory and Practice”, Journal of Economic Perspectives, V.16, N.4, Fall 2002

Dickey David A. and Wayne.A. Fuller “Likelihood Ratio Statistics for Autoregressive Time Series With a Unit Root”, Econometrica, V.49, N.4, 1981, (p.1057 – 1072)

Enders, Walter Applied Econometric Time Series, 2.bs., Iowa State University John Wiley& Sons Inc.,1995, p.239-240.

Engle Robert F and C.W.J. Granger, “Cointegration And Error Correction: Representation, Estimation, And Testing”, Econometrica, V.55, N.2, 1987, p.251-276.

Gujarati, Damodar Basic Econometrics, 4.bs., A.B.D, McGraw-Hill, 2006, p.312

Güler, Burcu Kümbül “İşsizlik ve Yarattığı Psiko- Sosyal Sorunların Öğrenilmiş Çaresizlik Bağlamında İncelenmesi”, Ġstanbul Üniversitesi Ġktisat Fakültesi Mecmuası, Prof.Dr.Toker Dereli’ye Armağan, C.55, S.1,2006.

Güloğlu, Bülent ve M.Serdar İspir: “Doğal İşsizlik Oranı Mı? İşsizlik Histerisi Mi? Türkiye İçin Sektör Birim Kök Sınaması Analizi”, Ege Akademik BakıĢ, C.11, S.2, 2011, s.205-215

Kayım Halil, Ġstatistiksel Ön Tahminler, Ankara, Hacettepe Üniversitesi Yayın No: 11, 1985, s.13.

Küçükkale, Yakup “Doğal İşsizlik Oranındaki Keynesyen İsteri Üzerine Klasik Bir İnceleme: Kalman Filtre Tahmin Tekniği ile Türkiye Örneği 1950-1995”, V. Ulusal Ekonometri ve Ġstatistik Sempozyumu, Adana,(Çevrimiçi), http://idari.cu.edu.tr/sempozyum/bil40.htm, 01.05.2014

Lee Junsoo and Mark.C. Strazicich: “Minimum Lagrange Multiplier Unit Root Test With Two Structural Breaks”, The Review of Economics and Statistics, V.85, N.4, 2003, p.1082- 1089

Özcan, Burcu “İşsizlik Histerisi Hipotezi OECD Ülkeleri İçin Geçerli Mi? Yapısal Kırılmalı Birim Kök Analizi”, Erciyes Üniversitesi Ġktisadi ve Ġdari Bilimler Fakültesi Dergisi, S.40, 2012, s. 98.

Özdemir, Süleyman Halis Yunus Ersöz ve İbrahim Sarıoğlu, ĠĢsizlik Sorununun Çözümünde KOBĠ’lerin Desteklenmesi, İstanbul, İstanbul Ticaret Odası Yayın No: 2006- 45

Kwiatkowski Denis, Peter C.B.Phillips, Peter Schmidt and Yongcheol Shin, “Testing The Null Hypothesis of Stationarity Against the Alternative of a Unit Root”, Journal of Econometrics, V.54 1992,( p.159-178

Pazarlıoğlu ve Çevik, “Ratchet Model Uygulaması: Türkiye Örneği”, Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve idari bilimler fakültesi”, C.12, S.2, 2007,S.41-51

Perron Pierre, “Testing for a Unit Root in a Time Series With a Changing Mean”, Journal of Business & Economic Statistics, April 1990,V.8, N.2, p.153-162.

Policonomics, “New Keynesian Economics: NAIRU”, (Çevrimiçi), http://www.policonomics.com/lp-nke-nairu/, 22.06.2013

Serter Nur, Genel Olarak ve Türkiye Açısından Ġstihdam ve GeliĢme, İstanbul, İ.Ü. Basımevi ve Film Merkezi, 1993.

Tatoğlu Ferda Yerdelen, “Reel Efektif Döviz Kurunun Durağanlığının Yapısal Kırılmalı Panel Birim Kök Testleri Kullanılarak Sınanması”, DoğuĢ Üniversitesi Dergisi, C.10,S.2,2009.

Tokatlıoğlu, İbrahim Fahriye Öztürk ve Hakan Naim Ardor, “ AB Ülkeleri ve Türkiye İşgücü Piyasasında Histeri Etkisi: Ratchet Modeli Analizi”, Sosyo-Ekonomi, 2014-

2.TÜİK, http://www.tuik.gov.tr/MicroVeri/Hia_2011/turkce/metaveri/tanim/index.htmli

TÜSİAD, Türkiye’ de ĠĢgücü Piyasasının Kurumsal Yapısı ve ĠĢsizlik, Ankara, TÜSİAD Yayın No:2004-11/381.

Wang Peijie, Financial Econometrics Methods and Models, London, Routledge, 2003

Yılancı, Veli “Yapısal Kırılmalar Altında Türkiye İçin İşsizlik Histerisinin Sınanması”, DoğuĢ Üniversitesi Dergisi, C.10,S.2, 2009.

Yıldırım, Selim “Türkiye’de Histeri Hipotezinin Geçerliliğinin Çoklu Yapısal Kırılmalı CKP Birim Kök Testiyle Sınanması”, Akdeniz Ġ.Ġ.B.F. Dergisi, C.22, 2011..

Yılmaz, Tuncay Fatma Fidan ve Veli Karataş, “İşsizliğin Sosyo- Psikolojik Sonuçları: SosyoDemografik Özelliklere Göre Bireylerin Tutumları Bir Alan Araştırması”, Sosyal Siyaset Konferansları, C.48, 2004.

Yiğit Özlem ve Atilla Gökçe, “Türkiye Ekonomisi İçin NAIRU Tahmini”, Ekonomik YaklaĢım, C.23, S.83, 2012