DÜNYA-SİSTEMLERİ KURAMI İLE DÜNYAYI YORUMLAMAK: SOSYAL BİLİMDE ALTERNATİF BİR YAKLAŞIM OLARAK KURAMIN ÖNEMİ, GÜÇLÜ VE ZAYIF YÖNLERİ

Öz Toplumsal sorunların çözümlenmesindesosyal bilim yöntemleri ile elde edilen bulguların öneminin fark edilişi sosyalkuramın gelişimini sağlamıştır. Bu daimi gelişimin vazgeçilmez unsurlarındanbiri, dünyayı sosyal, ekonomik ve kültürel özellikler ile tanımlanan bütün biryapısal sistem olarak analiz etmek olmuştur.Immanuel Wallerstein'ınöncülüğünü yaptığı dünya sistemleri kuramı, bu tür bir analizi, yaygın olarakbilinen klasik kuramlardan farklı bir bakış açısıyla gerçekleştirmeyiamaçlayarak, sosyal bilim dünyasında önemli bir yer edinmiştir. Kuram, kırkyılı aşkın bir süredir, toplumsal dünyayı anlamaya ve açıklamaya yönelik birçokçalışmaya hem kuramsal hem de yöntem bilimsel temeller sağlamıştır. Bu makale Dünya-SistemleriKuramının sosyal çalışmalara farklı bir yaklaşım olarak önemini, onun kuramsalve yöntem bilimsel açıdan gücünü ve zayıf yönlerini dikkate alarakaçıklamaktadır. Tarihsel olaylardan kapitalist sistemlere ve küresel tanımlarile küreselleşmeye kadar geniş bir yelpazeye yayılan tartışmaları kapsayanicerigiyle mevcut makale, kırk yıllık verimli bilimsel tartışmaları katalizeederek dünya üzerindeki toplumsal problemleri farklı bir yaklaşımla anlamaçabasındaki yeni araştırma fikirlerinin gelişimine katkı sağlamayıamaçlamaktadır.

Kaynakça

Aronowitz, S. (1981). A Metatheoretical Critique of Immanuel Wallerstein’s The Modern World-System, Theory and Society, 10(4), pp: 503-520. Doi: http://dx.doi.org/10.1007/BF00182156Brenner, R. (1977). The Origins of Capitalist Development: A Critique of Ne-Smithian Marxism, New Left Review, 104, pp: 25-92. Available through: University of Glasgow Library website http://www.gla.ac.uk/services/library/Chase-Dunn, C. & Grimes, P. (1995). World-Systems Analysis, Annual Review of Sociology, 21, pp: 387-417. Available at: http://www.jstor.org/stable/2777814Denemark, R., & Thomas, K. (1988). The Brenner-Wallerstein Debate, International Studies Quarterly, 32(1), pp: 47-56. Doi: http://dx.doi.org/10.2307/2600412Goldfrank, Walter, L, (2015). Paradigm Regained? The Rules of Wallerstein’s World-System Method. Journal of World-Systems Research, 6(2), pp: 150-195. Doi: http://dx.doi.org. /10.5195/jwsr.2000.223Gulalp, H. (1981). Frank and Wallerstein Revisited: A Contribution to Brenner’s Critique, Journal of Contemporary Asia, 11(2), pp: 169-188. Doi: http://dx.doi.org/10.1080/00472338185390131Hechter, M. (1975). Review Essay on The Modern World-System, Contemporary Sociology, 4(3), pp: 217-222. Available at: http://www.jstor.org/stable/2063180Hier, Sean, P. (2001). The Forgotten Architect: Cox, Wallerstein and World-System Theory, Race and Class, 42(3), pp: 69-86. Doi: http://dx.di.org/10.1177/0306396801423004Robinson, William, I. (2003). Globalisation and the Sociology of Immanuel Wallerstein: A Critical Appraisal, International Sociology, 26(6), pp: 723-745. Doi: http://dx.doi.org/ 10.1177/0268580910393372Sassen, S. (2003). Globalisation or Denationalisation? Review of International Political Economy 10(1); pp: 1-22. Doi: http://dx.doi.org/10.1080/0969229032000048853Skocpol, T. (1997). Wallerstein’s World Capitalist System: A Theoretical and Historical Critique, American Journal of Sociology, 82(5), pp: 1075-1090. Available at: http://www.jstor/stable/2777814Wallerstein, I. (1974a). The Modern World System: Capitalist Agriculture and the Origins of the European World Economy in the Sixteenth Century, Reprint: 1976. Academic Press, New York: LondonWallerstein, I. (1974b). The Rise and Future Demise of the World Capitalist System: Concepts for Comparative Analysis, Comparative Studies in Society and History, 16(4) pp:387-415. Available at: http://www.jstor/stable/171850Wallerstein, I. (2000). Globalisation or the Age of Transition? A Long Term View of the Trajectory of the World-System, International Sociology, 15(2), pp:249-265. Available through: University of Glasgow Library website http://www.gla.ac.uk/services/library/Wallerstein, I. (2003). Anthropology, Sociology and Other Dubious Disciplines, Current Anthropology, 44(4) pp: 453-465. Doi: http://dx.doi.org/10.1086/375868Wallerstein, I. (2004). World Systems Analysis: An Introduction, Duke University Press, Durham, North CarolinaWallerstein, I. (2012). Robinson’s Critical Appraisal Appraised, International Sociology, 27(4), pp: 524-528. Doi: http://dx.doi.org/10.117