Türk Lisansüstü Öğrencilerin Araştırmaya Yönelik Kaygıları ve Bilgi Okuryazarlığı Zorlanma Düzeyleri Arasındaki İlişki

Araştırmanın amacı lisansüstü öğrencilerin araştırmaya yönelik kaygı düzeyleri ile bilgi okuryazarlığı zorlanma düzeyleri arasındaki ilişkiyi belirlemektir. Bu amaç doğrultusunda araştırma ilişkisel tarama modelinde tasarlanmıştır. Araştırmanın örneklemini Türkiye'deki devlet üniversitelerinde öğretmen yetiştirme programlarında lisansüstü öğrenim gören 401 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada Araştırmaya Yönelik Kaygı Ölçeği ve Bilgi Okuryazarlığı Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistikler, Pearson Korelasyon Katsayısı ve basit doğrusal regresyon kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, öğrencilerin araştırmaya yönelik kaygı düzeyleri ile bilgi okuryazarlığı zorlanma düzeyleri arasında orta düzeyde pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu ve bilgi okuryazarlığı zorlanma düzeylerinin araştırmaya yönelik kaygı düzeylerinin anlamlı bir yordayıcısı olduğu belirlenmiştir.

Relationship Between Turkish Graduate Students' Research Anxiety and Uneasiness Levels in Information Literacy

The aim of this study is to investigate the relationship between the graduate students' research anxiety and their levels of uneasiness in information literacy. In accordance with this aim, the study was designed through the use of a correlational survey method. The sample of the study consisted of 401 graduate students from the teacher education programs at public universities in Turkey. Research Anxiety Scale and Information Literacy Scale were used as data collection instruments in the study. Descriptive statistics, t-test, ANOVA, Pearson Correlation Coefficient and simple linear regression were used to analyze data. The results indicated that there was a positive significant relationship between research anxiety and levels of uneasiness in information literacy and the strength of the relationship was moderate. Finally, uneasiness levels in information literacy were found to be a significant predictor of research anxiety.

Kaynakça

Arabacı, C. (2007). Yükseköğrenimde bilgi okuryazarlığı. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi.

Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.

Association of College Research Libraries (ACRL). (2000). Information literacy competency standards for higher education. Chicago: American Library Association. Retrieved from http:// www.ala.org/acrl/sites/ala.org.acrl/files/content/standards/ standards.pdf

Akkoyunlu, B., Yılmaz, M. (2005). Öğretmen adaylarının bilgi okuryazarlık düzeyleri ile internet kullanım sıklıkları ve internet kullanım amaçları. Eğitim Araştırmaları, 19(5), 1-14.

Aşıkcan, M., Akdemir, S. Saban, A. (2015). Sınıf öğretmeni adaylarının bilgi okuryazarlığına yönelik algıları. Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi, 2(3), 41-50.

Bakioğlu, A. Gürdal, A. (2001). Lisansüstü tezlerde danışman ve öğrencilerin rol algıları: Yönetim için göstergeler. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 21(1), 9-18.

Bandura, A. (1981). Self-referent thought: developmental analysis of self-efficacy. Social cognitive development: Frontiers and possible futures. Retrieved from https:// books.google.com.tr/books?h|=tr&lr=&id=4JI5AAAAI AAJ&oi=fnd&pg=PA200&dq=bandura+1981&ots=09 5fhnf2Pb&sig=kOlErZYju-f32uerBnNSthJYg&redir_ esc=y#v=onepage&q=bandura%201981&f=false.

Barrett, A. (2005). The information-seeking habits of graduate student researchers in the humanities. TheJourna/ofAcademic Librarianship, 31(4), 324-331.

Bellard, E. (2007). Information literacy needs of nontraditional graduate students in social work. Research Strategies, 20, 494- 505.

Birch, R. G. (2012). The impact of information literacy instruction on the library anxiety and information competency of graduate students. Unpublished Doctoral Thesis, Olivet Nazarene University, Illinois, United States.

Breivik, P. S. (1989). Information literacy: Revolution in education. In G. E. Mensching T. B. Mensching (Eds.), Coping with information literacy: Bibliographic instruction for the information age (pp. 1-6). Ann Arbor, MI: Pierian Press.

Bruce, B. C. (1997). Critical Issues Literacy Technologies: What Stance Should We Take? Journal of Literacy Research, 29(2), 289-309.

Büyüköztürk, Ş. (1997). Araştırmaya yönelik kaygı ölçeğinin geliştirilme

Büyüköztürk, Ş. (1999). Araştırmaya yönelik kaygı ile cinsiyet, araştırma deneyimi ve araştırma başarısı arasındaki ilişki. Eğitim ve Bilim, 23(112).

Büyüköztürk, Ş. (2012). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. Ankara: Pegem Akademi

Canbaz, S., Sünter, A. T., Aker, S., Pekşen, Y. (2007). Tıp fakültesi son sınıf öğrencilerinin kaygı düzeyi ve etkileyen faktörler. Genel Tıp Dergisi, 17(1), 15-19.

Chartered Institute of Library and Information Professionals (CILIP). (2015). Information Literacy Definition. Retrieved from http://www.cilip.org.uk/cilip/advocacy-campaigns-awards/ advocacy-campaigns/information-literacy/informationliteracy.

Cooney, M. Hiris, L. (2003). Integrating information literacy and its assessment into graduate business course: collaborative framework. Research Strategies, 19(3), 213-232.

Çelik, S. Önder, G. Durmaz, K. Yurdusever, Y. Uysal, N. (2014). Hemşirelik öğrencilerinin bilimsel araştırma yapmaya yönelik kaygı ve tutumlarının belirlenmesi. Sağlık Bilimleri ve Mes/ekleri Dergisi, 1(2), 23-31.

Çokluk-Bökeoğlu, ö. Yılmaz, A. G. K. (2005). üniversite öğrencilerinin eleştirel düşünmeye yönelik tutumları ile araştırma kaygılari arasındaki ilişki. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 41(41), 47-67.

Doğan, T. Çoban, A. E. (2009). Eğitim fakültesi öğrencilerinin öğretmenlik mesleğine yönelik tutumları ile kaygı düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Eğitim ve Bilim, 34(153), 157- 168.

Erdem, A. R. (2012). Bilim insanı yetiştirmede araştırma eğitimi. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi, 2(3), 166-175.

Geçer, A.K. (2012). An examination of studying approaches and information literacy self-efficacy perceptions of prospective teachers. Eurasian Journal of Educational Research, 49, 151- 172.

Green, R. G. (2001). Research learning attributes of graduate students in social work, psychology, and business. Journal of Social Work Education, 37(2), 333--341. 372

Hebert, C., Kulkin, H. S. Ahn, B. (2014). Facilitating research self-efficacy through teaching strategies linked to self-efficacy theory. American International Journal of Social Science, 3( 1), 44-50.

Kalem, G. Akman, İ. (2007). Lisansüstü öğrencilerin proje ve tez çalışmaları sorunları ve çözüm önerileri. Eğitim Bilimleri Enstitüsü III. Lisansüstü Eğitim Sempozyumu Bildiriler Kitabı, Eskişehir.

Karasar, N. (2013). Bilimsel araştırma yöntemi. Ankara: Nobel Yayıncılık.

Kavili-Arap, S. (2010). Türkiye yeni üniversitelerine kavuşurken: Türkiye'de yeni üniversiteler ve kuruluş gerekçeleri. Ankara Universitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 65(1), 001-029.

Konokman, G. Y., Yelken, T. Yokuş, G. (2015). Preschool teacher candidates' research qualifications and anxiety level towards research. Eurasian Journal of Educational Research, 15(60), 57-74.

Korkut, E. Akkoyunlu, B. (2008). Yabancı dil öğretmen adaylarının bilgi ve bilgisayar okuryazarlık öz-yeterlikleri. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 34(3), 178-188.

Lei, S.A. (2008). Factors changing attitudes of graduate school students toward an introductory research methodology course. Education, 128(4): 667-85.

Maschi, T., Bradley, C., Youdin, R., Killian, M. L., Cleaveland, C. Barbera, R.A. (2007). Social work students and the research process: Exploring the thinking, feeling and doing of research. The Journal of Bacca/aureate Social Work, 13(1), 1-12.

McMillan, J.H. Schumacher, S. (2001). Research in education: conceptual instruction. New York, United States: Addison Wesley Longman.

Onwuegbuze, A. ]. (2002). Modeling statistics achievement among graduate students. Educational and Psychological Measurement, 63(6), 1020.

Onwuegbuzie A. J. Wilson V. A. (2003). Statistics anxiety: nature, etiology, antecedents, effects, and treatments-comprehensive review of the literature. Teaching in Higher Education, 8(2): 195-209.

Özden, M. Açıkgül Fırat, E. (2013). The relationship between primary students' science process skills and levels of using information communication Technologies. Adıyaman University Journal of Social Sciences, 6(15), 1-28.

Özel, N. (2013). Araştirma görevlilerine bilgi ve iletişim teknolojileri bağlamında bilgi okuryazarlığı becerilerinin kazandırılması. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.

Pallant, ]. (2003). SPSS SurvivaIManual. Buckingham-Philadelphia: Open University Press.

Polat, C. (2005). Üniversite öğrencilerinin bilgi okuryazarlığı becerilerindeki zorlanma düzeyleri üzerine bir araştırma. Türk Kütüphaneciliği, 19(4), 408-431.

Rezaei, M. Zamani-Miandashti, N. (2013). The Relationship between Research Self-efficacy, Research Anxiety and Attitude toward Research: Study of Agricultural Graduate Students. Journal of Educational and Instructional Studies in the World, 3(4), 69-78.

Saracaloğlu, A. S. (2008). Lisansüstü öğrencilerin akademik güdülenme düzeyleri, araştırma kaygıları ve tutumları ile araştırma yeterlikleri arasındaki ilişki. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(2), 179-208.

Saracaloğlu, A. S., Varol, S. R. Ercan, İ. E. (2005). Lisansüstü eğitim öğrencilerinin araştırma kaygıları, araştırma ve istatistiğe yönelik tutumları ile araştırma yeterlikleri arasındaki ilişki. Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 17, 187-199.

Sevinç, B. (2001). Türkiye'de Lisansüstü Eğitim Uygulamaları, Sorunlar ve Öneriler. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 34(1), 125- 137.

Suna, Ç., Karadağ, R. Selanik Ay, T. (2007). Yükseklisans programı öğrencilerinin Bilimsel araştırma sürecinde karşılaşılan sorunlara ilişkin görüşleri. Eğitim Bilimleri Enstitüsü |||. Lisansüstü Eğitim Sempozyumu. Bildiriler Kitabı, Eskişehir.

Tabachnick, B.G., Fidell, L. S. (2013). Using Multivariate Statistic (6th ed.) Boston: Pearson.

Tekin, M. (2007). Lisansüstü öğrencilerinin arastirmaya yönelik kaygı ve yeterlilik düzeylerinin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi. |||. Lisansüstü Eğitim Sempozyumu. Anadolu Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü. 17--20 Ekim Eskişehir, 485--493.

Trimarco, K. A. (1997). The efi'ects of graduate learning experience on anxiety, achievement, and expectations in research and statistics. 28th Annual Meeting of the Northeastern Educational Research Association, Ellenville, New York, October 28-30. Retrieved from http://files.eric. ed.gov/fulltext/ED419022.pdf.

Tuncer, M. (2013). An analysis on the effect of computer selfefficacy over scientific research self-efficacy and information literacy self-efficacy. Educational Research and Reviews, 8(1), 33-40.

Unrau YA. Beck AR. (2004). Increasing research self-efficacy among students in professional academic programs. Innovative Higher Education, 28(3): 187-204.

Usluel, Y. K. (2006). Öğretmen adayları ve öğretmenlerin bilgi okuryazarlığı öz-yeterliklerinin karşılaştırılması. Eğitim Araştvrmaları, 6(22), 233-243.

Yılmaz, K. Çokluk, Ö. (2010). Fen-edebiyat fakültesi mezunlarının araştırma kaygı düzeyleri. Abant Izzet Baysal Universitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 10(1), 1-9.

Wilensky, U. (1997). What is normal anyway? Therapy for epistemological anxiety. Teaching Sociology, 20(10), 329-332.

Kaynak Göster