Kripto-Para Alım Satımı ve Madenciliği Faaliyetlerinin Vergilendirilmesi Üzerine Bir Tespit ve Öneri

Gelişen bilişim teknolojisinin birer ürünü olan kripto-paralar, merkezi otoriteye bağlı olmaksızın kişiler arasındaki para transferlerine olanak sağlamaktadırlar. Kripto-paraların öncülü olan Bitcoin ortaya koyduğu yenilikçi özellikler sayesinde, pek çok kesim tarafından destek görmüştür. Günümüz itibariyle hem fiyat olarak hem de hacim değeri bağlamında yüksek seviyelere ulaşan kripto-para ekosistemi, dünya gündeminde daha fazla yer edinmeye başlamıştır. Elektronik ortamda para transferlerine olanak sağlayan kripto-para teknolojisi, geleneksel para ve bankacılık sistemine alternatif olmayı hedefleyen dijital paralardan oluşmaktadır. Kripto-paraların yaygınlaşması ile birlikte, bunların hukuki ve vergisel karşılıkları ile ilgili sorunlar belirginleşmeye başlamıştır. Dünya genelinde çeşitli mevzuat çalışmaları bulunmakla birlikte, görüş birliğine varılan ve genel kabul gören bir düzenleme, halihazırda mevcut değildir. Bu çalışmanın amacı da kripto-paraların hukuki olarak tanımlanması ve kripto-paralarla ilgili faaliyetlerin vergisel nitelendirme ve betimlemelerinin ortaya konulması hususunda tespit ve önerilerde bulunmaktır. Çalışma kapsamında kripto-paraların kullanım amaçlarına göre “özel bir menkul varlık/kıymet” ve “özel bir para” olarak tanımlanmaları ve bu yönde Yasal düzenlemelerin yapılması gerek tiği görüşüne varılmıştır. Kripto-paralarla ilgili faaliyetler ise kripto-para alım satımı ve kripto-para madenciliği olmak üzere iki başlık altında incelenmiştir. Devamlı olarak kripto-para alım satımının ticari kazanç olarak değerlendirilmesi, devamlılık arz etmeksizin alım satımda bulunmanın ise değer artış kazancı olarak kabul edilmesi gerektiği yönünde görüş bildirilmiştir. Ayrıca kripto-para madenciliği faaliyetinin niteliği itibariyle, ticari kazanç olarak değerlendirilebileceği yönünde tespitte bulunulmuştur.

A DETERMINATION AND RECOMMENDATION ON THE TRADING OF CRYPTO-MONEY AND THE TAXATION OF MINING ACTIVITIES

Crypto-currencies, which are the products of developing information technology, allow money transfers between people without being connected to a central authority. Bitcoin, the precursor of the crypto-coins, has been supported by many segments based on its innovative features. The crypto-money ecosystem, which has reached high levels in terms of both price and volume value, has started to gain more place in the world agenda.Crypto-money technology, which provides money transfer in electronic environment, consists of digital money which aims to be an alternative to traditional money and banking system.With the spread of the crypto-currencies, the raise of problems related to their legal and tax provisions have started.Although there are various legislative studies around the world, an agreed and generally accepted regulation is not currently available.The purpose of this study is to identify and make recommendations about the legal definition of crypto-currencies and the identification and description of taxation of the activities related to crypto-money. In context of the study, it was concluded that the crypto-currencies should be defined as “a private property” and “special money” and also that legal arrangements (regulations) should be made in this direction. The activities related to crypto-money are examined under two headings: crypto-money trading and crypto-money mining. Continuously crypto-money trading is considered as “business income” and it is stated that buying and selling without continuity should be accepted as “capital gain”. In addition, it was determined that the nature of the crypto-currency mining activity could be considered as “business income”.

Kaynakça

Antonopoulos, M. A. (2017), “Mastering Bitcoin: Programming the Open Blockchain”, O’Reilly Media Inc., Second Release, Sebastopol.

Aslantaş Ateş, B. (2016) “Kripto Para Birimleri, Bitcoin ve Muhasebesi”, Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt: 7, Sayı: (1), 349-366.

Ateş, K. (2017) “Bitcoin İşlemlerinin Muhasebe Kayıtları” http://www.muhasebetr.com/yazarlarimiz/ koray/0254/ Erişim Tarihi: 18 Eylül 2018

Barber, S., Boyen, X., Shi, E. ve Uzun, E. (2012) “Bitter to Better: How to Make Bitcoin a Better Currency”, Lecture Notes in Computer Science, No: 7397, 399-414.

Çarkacıoğlu, A. (2016) “Kripto-Para Bitcoin” Sermaye Piyasası Kurulu Araştırma Raporu, (http://www.spk.gov.tr/SiteApps/Yayin/Yayin- Goster/1130) Erişim Tarihi: 10 Kasım 2017

Gökçe, Ö. (2018) “Kriptografik Para Bitcoin”, Vergi Dünyası Dergisi, Yıl: 37, Sayı: 439, 102-107.

IRS Virtual Currency Guidance: Virtual Currency Is Treated as Property for U.S. Federal Tax Purposes; General Rules for Property Transactions Apply, https://www.irs.gov/newsroom/irsvirtual- currency-guidance.

İnci, S. ve Alper, İ. Bitcoin Devrimi - Değişen Dünya Ekonomisinde Kripto Para Sistemi, Blochchain, Altcoinler- , Ankara: Elma Yayınevi, Şubat 2018.

Khalilov, M.C.K., Gündebahar, M. ve Kurtulmuşlar, İ. (2017) “Bitcoin ile Dünya ve Türkiye’deki Dijital Para Çalışmaları Üzerine Bir İnceleme”, 19. Akademik Bilişim Konferansı Bildirisi, Aksaray Üniversitesi.

Koçoğlu, Ş.; Çevik, Y. E. ve Tanrıöven, C. (2016) “Bitcoin Piyasalarının Etkinliği, Likiditesi ve Oynaklığı”, İşletme Araştırmaları Dergisi, Cilt: 8, Sayı: 2, 77-97.

LLOC- The Law Library of Congress (2018)” Regulation of Cryptocurrency Around the World”, (https://www.loc.gov/law/help/cryptocurrency/ cryptocurrency-world-survey.pdf) Erişim Tarihi: 15 Ağustos 2018.

Nakamoto, S. (t.y.) “Bitcoin: A Peer-to-Peer Electronic Cash System” (https://Bitcoin.org/Bitcoin. pdf) Erişim Tarihi: 30 Temmuz 2018

OECD (2017), “OECD Digital Economy Outlook 2017”, OECD Publishing, Paris. http://dx.doi. org/10.1787/9789264276284-enErişim Tarihi: 20 Ağustos 2018.

Özatay, F. (2015) “Parasal İktisat: Kuram ve Politika”, Elif Yayınevi, 4. Baskı, Ankara.

Özdaş, M. R. (2012) “Kamuda Açık Kaynak Kodlu Yazılım Kullanımı”, T.C. Kalkınma Bakanlığı, Bilgi Toplumu Dairesi, Çalışma Raporu-4, (http:// www.bilgitoplumu.gov.tr/Documents/1/Diger/ Kamuda_Acik_Kaynak_Kullanimi_Calisma_Raporu. pdf) Erişim Tarihi: 15 Kasım 2017

Plassaras, N. ve Gökçen, H.B. (2017) “Dijital Para Birimlerini Düzenleme: Bitcoin’in IMF ile Birlikte Değerlendirilmesi”, Vergi Dünyası Dergisi, Cilt: 36, Sayı: 428, 120-138.

SPK - Semaye Piyasası Kurumu (2016) “Kriptopara Bitcoin” (http://www.spk.gov.tr/SiteApps/ Yayin/YayinGoster/1130) Erişim Tarihi 30 Haziran 2018

Swan, M. (2015) “Blockchain: Blueprint for a New Economy”, O’Reilly Media Inc., First Release, Sebastopol.

Şahin, S.F. (2018) “Kripto Para: Alternatif Sanal Para”, Vergi Dünyası Dergisi, Yıl: 37, Sayı: 443, 25-37.

Vigna, P. ve Casey, M.J. (2017 “Kriptopara Çağı”, Çeviri: A. Atav, Buzdağı Yayınları, 1. Baskı, Ankara.

(https://wiki.Bitcoin.com/w/Wei_Dai) Erişim Tarihi: 20 Haziran 2018

(http://www.historyofBitcoin.org) Erişim Tarihi: 21Haziran 2018

(https://Bitcoin.org/en/choose-your-wallet) Erişim Tarihi: 1 Aralık 2017

(https://coinmarketcap.com/currencies/Bitcoin/) Erişim Tarihi: 2 Temmuz 2017

(https://en.Bitcoin.it/wiki/Private_key) Erişim Tarihi: 9 Temmuz Haziran 2018

(https://www.gwern.net/docs/Bitcoin/2008- nakamoto) Erişim Tarihi: 11 Temmuz 2018

(https://github.com/Bitcoin/Bitcoin) Erişim Tarihi: 5 Kasım 2017

(https://Bitcoin.org/en/you-need-to-know) Erişim Tarihi: 24 Ağustos 2018

(https://cryptocoincharts.info/markets/info) Erişim tarihi: 1 Ağustos 2018

(https://koinbulteni.com/kripto-paralarindunya- capindaki-yasal-durumlari-nasil-tanimlaniyorlar- 23943.html) Erişim Tarihi: 15 Eylül 2018

(https://www.irs.gov/newsroom/irs-virtualcurrency- guidance) Erişim Tarihi: 12 Eylül 2018

(http://fortune.com/2018/03/07/Bitcoin-cftccommodities- coin-drop-markets) Erişim Tarihi: 14 Eylül 2018

(https://www.irs.gov/pub/irs-drop/n-14-21. pdf) Erişim Tarihi: 14 Eylül 2018

(https://cointelegraph.com/news/here-swhat- you-pay-in-taxes-for-using-crypto-fromthe- us-to-switzerland). Erişim Tarihi: 12 Eylül 2018.

(https://kriptoparahaber.com/almanya-maliye- bakani-kriptonun-su-anda-geleneksel-para-bi rimleri-yerine-gecebileceginden-suphe-duyuyor. html). Erişim Tarihi: 02 Ekim 2018.

(http://www.bddk.org.tr/Sss-Kategori/ Odeme-Sistemleri-ve-Elektronik-Para- Kuruluslari/3). Erişim Tarihi: 02 Ekim 2018.

(https://www.irs.gov/pub/irs-pdf/p525.pdf) Erişim Tarihi: 30 Ekim 2018.

Kaynak Göster