Toptancı Sebze ve Meyve Hallerinde Muhasebe ve Vergi Uygulamaları, Olan, Olması Önerilen

Toptancı Sebze Ve Meyve Hallerinde satışlar, genellikle komisyoncular aracılığı ile yapılmaktadır. Ürün ya da ticari mallarını sözü geçen hallerde satmak isteyenler, satmak istedikleri malları kendileri bizzat satamazlar; bu malları hal komisyoncularına teslim ederler, satışlar bunlar tarafından hal dışındaki kimselere, kendilerine mal gönderenlere vekaleten, bu müvekkilleri hesabına satılır. Elde edilen satış tutarının, olduğu gibi müvekkillere yansıtılarak ödenmesi gerekir. Buna karşılık komisyoncular, müvekkillerinden bir komisyon almaya hak kazandıkları gibi, satıştan önce ve satış sırasında müvekkiller hesabına yaptıkları giderleri, müvekkillerinden tahsil ederler. Bu satış sırasında komisyoncuların kendilerinin uygulayacakları muhasebe konusunda çeşitlilikler ve belirsizlikler vardır. Bunu gidermek amacı ile Maliye Bakanlığı 18.01.1988 gün ve GEL:KDV.2601079-6 / 03340 Sayılı genel yazısını yayınlamıştır. En son, 19/10/2019 tarihli ve 30923 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 509 Sıra Nolu VUK. Genel Tebliği uyarınca; 5957 Kanun” hükümlerine göre komisyoncu veya tüccar olarak sebze ve meyve ticareti yapanlara, 1/1/2020 tarihi itibariyle, e-Fatura, e-Arşiv Fatura, e-İrsaliye, eMüstahsil Makbuzu ve e Defter Uygulamalarına geçiş zorunluluğu getirilmiştir. Bütün bunlara rağmen, komisyoncuların müvekkilleri hesabına yaptığı satış bedellerini, müvekkillerine eksik yansıtmaları ve giderleri gerçekte olandan fazla tahsil etmeleri durumunda, var olan hüküm ve uygulamalar, müvekkillerin haklarını korumaya ve dolayısıyla ortaya çıkacak vergi ziyanını önlemeye ve yeterli değildir. Müvekkillerin, komisyoncu nezdindeki oluşumları kontrol olanağının fiilen olmaması, bu konudaki haksızlıkları gizlemeyi kolaylaştırmaktadır. Bunları önlemek için, Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’inde, komisyoncuların muhasebelerinde zorunlu olarak uygulayacakları hesaplara yer vermek gerekmektedir.

___

601079-6 / 03340 Sayılı genel yazısı, Mükellefi Dergisi’ nin Ocak 2001 gün ve 97 Sayılı nüshasından alınmıştır.

Mahmut Vural, Toptancı Hallerde Katma Değer Vergisi Uygulaması, Mükellefin Dergisi, Ocak 2001/97

A.Gündüz, Komisyonculuk Faaliyeti ve Konsinye Malların TicaretininYasalar Karşısında Durumu, Mükellefin Dergisi, Aralık 1997 / 60

M.Ali Canoğlu, Komisyoncu Eli İle Satışlarda Muhasebe, Mükellefin Dergisi, Şubat 2000 / 86

Yılmaz Özbalcı , Katma Değer Vergisi Açıklamaları Kitabı, Külliyat

T. APAK, Konsinye (Komisyoncu Vasıtasıyla) Satış İşlemlerinin Borçlar Hukuku ve Vergi Hukuku Karşısındaki Durumu, Vergi Dünyası, Eylül 2002 , Sayı:253

Yasin ŞEN, Yaş Sebze Ve Meyve Hallerinde Yapılan Alım Satımlarda

Vergi Kayıp Ve Kaçağı Sorunu, Lebip Yalkın MDERGI, Ekim 2015 Sayı 142

Yeni Hal Yasası Kapsamında Sebze Meyve Komisyonculuğu, Mersin S.M.Mali Müşavirler TTK Ve Diğer Mevzuatlar Komitesi 08.08.2012

Maliye Bakanlığı’nın Sebze ve Meyve Ticaretiyle İştigal Eden Komisyoncu ve Tüccarların e-Belge ve e-Defter Uygulamalarına Geçişi Hakkında Duyurusu

Hal Kayıt Sistemi (HKS) Toptancı Hal Hakem Kurulları Yayını

Toptancı Hal Hakem Kurulları Yönetmeliği R.G.: 26 Ağustos 1998 tarih ve 23445 Mükerrer sayıl

Cengiz Türk Hal Muhasebesi Nedir Ve Muhasebe Kayıtları Nelerdir ?

___