KOLLUĞUN SİVİL GÖZETİMİ*

Kamu düzenini sağlamak amacıyla idare tarafından tesis edilen genel düzenleyici işlemler ve bunların uygulanması için yapılan birel işlemler, toplumu oluşturan bireylerin davranışlarını, faaliyetlerini, kararlarını etkilemekte ve sınırlamaktadır. Başka bir ifadeyle idare, toplumda dirlik ve esenliği tesis ederken ve genel sağlığı korurken bireylerin temel hak ve özgürlüklerini kısıtlamakta, dolayısıyla bireylerle karşı karşıya gelmektedir. Temel hak ve özgürlüklere en çok müdahale kolluk vasıtasıyla sunulan kamu hizmetinde ortaya çıkar. Kolluk yetkileri bazı hallerde sınırlanmıştır. Kolluk yetkileri anayasal bakımdan, amaç, sebep ve konu bakımından ayrıca yer ve zaman bakımından bazı sınırlamaları tabi tutulmuştur. Bunun temel nedeni insan hak ve hürriyetlerine zarar verilmesini önlemektir. Nasıl ki özgürlükler sınırsız değilse devletin kullandığı yetkiler de sınırsız değildir. Gözetim bütün kolluk kuruluşlarını, üyelerinin tümünün davranışlarını, kullanılan işlemler ve verdikleri hizmetin kalitesi bağlamında hesap verme yükümlülüğüne tabi tutmak amacıyla kolluk faaliyetlerinin ve bu faaliyetlerin tabi oldukları politikaların çok yönlü ve sürekli olarak izlenmesidir. Bu faaliyetin kolluk hizmetinin alıcısı konumunda olan sivillerce gerçekleştirilmesi önemlidir

CIVILIAN OVERSIGHT

The regulatory procedures established by the administration in order to ensure the public order and the implementations of these procedures affect and limit the behaviors of the members of a society, their activities, and their decisions. In other words, while maintaining the peace and the order in a society and protecting its safety and health, the administration restricts the individuals' basic rights and freedoms, and hence confronts the individuals. The intervention of the basic rights and freedoms appears mostly in the service provided by the law enforcement units. In certain cases, the power granted to the law enforcement agencies is limited. This power is restricted in the constitution in terms of purpose, reason and subject in addition to place and time in general. The main objective is to hinder any possible harm to basic human rights and freedoms. As the freedom is not unlimited, the authorization power of the administration is not unlimited. Surveillance (oversight) is the versatile and continuous monitoring of all law enforcement agencies, the behaviors of their members, and their law enforcement activities and the fundamental policies on which these activities are based in the context of accountability in the service processes and quality. This oversight should be performed by the civilian recipients of the law enforcement services.

Kaynakça

Aktan, C., Ağcakaya, S., Dileyici, D., Kamu Maliyesinde Hesap Verme Sorumluluğu ve Mali Saydamlık, Kamu Maliyesinde Çağdaş Yaklaşımlar, (Ed. A. Balcı vd.), Ankara, Seçkin Yayınları, 2004.

Atay, E.E., Bağımsız İdari Otoriteler ve Türkiye Uygulaması, Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. X, Sayı 1, 2006.

Balcı, A., Kamu Yönetiminde Hesap Verebilirlik Anlayışı, (Editörler: A. Balcı, A. Nohutçu, N.K. Öztürk ve B. Coşkun), Kamu Yönetiminde Çağdaş Yaklaşımlar, Ankara, 2003.

Cerrah, İ., Avrupa Konseyi Avrupa Polis Etiği Kuralları ve Türkiye’de Güvenlik Personelinde Mesleki Sosyalleşme, TESEV Yayınları, İstanbul, 2008.

Çilesiz, C., Anayasal Demokraside Sivil Otorite-Kolluk İlişkileri, İdarecinin Sesi Dergisi, Kasım-Aralık 2010, Sayı: 142.

Demir, G., Ombudsman Aranıyor, Ahi Kültürünü Araştırma ve Eğitim Vakfı Yayınları, 2003, İstanbul.

Demirel, D., Küresel Eksende Devletin Yeni Kimliği: “Etkin Devlet”, Sayıştay Dergisi, Sayı 60, 2006.

Dikici, A., Osmanlı’dan Devralınan Uygulama: Mülki İdare Amirlerinin Polis Yöneticisi, Polis Yöneticilerinin Mülki İdare Amiri Olması, Türk İdare Dergisi, Sayı 466, Mart 2010.

Ekinci, Y., Ahilik Sistemi, Ofset, Ankara, 1989.

Eroğul, C., Çağdaş Devlet Düzenleri, 6. Baskı, İmaj Yayınevi, Ankara, 2008.

Eryılmaz, B., Kamu Yönetimi, Erkam Matbaacılık, İstanbul, 1999.

Eryılmaz, M. B., Özel Güvenlik, Ümit Cizre (Ed.), Almanak: Türkiye 2005- Güvenlik Sektö- rü ve Demokratik Gözetim, TESEV Yayınları, İstanbul, 2006

Erzurumluoğlu, B., Kolluk Kuvvetlerinin Demokratik Denetimi, Ankara Barosu Dergisi, Bahar 2009, Yıl 67, Sayı 2.

Europen Committee For The Prevention Of Torture, 2008, http://www.coe.int/t/democracy/migration/bodies/cpt_en.asp. Göksu, T., Çevik H. H., Filiz O., Gül S. K., Güvenlik Yönetimi, Seçkin Yayınevi, Ankara, 2009.

Karakuş, O., Etkili Denetim Mekanizması, 2013, http://www.caginpolisi. com.tr/eski_sitemiz/50/19-20-21-22.htm (Erişim Tarihi: 19.05.2014).

Karaosmanoğlu, F., İç Güvenlik ve Sivil Denetim, Seçkin Yayınevi, Ankara, 2010.

Kesim, E., Bir Etik Davranış İlkesi Olarak Hesap Verebilirlik (Hesap Verme Sorumluluğu), Siyasette ve Yönetimde Etik Sempozyumu, Sakarya Üniversitesi, Adapazarı 2005.

Kestane, D., Çağdaş Bir Denetim Organizasyonu Olarak Ombudsman (Kamu Denetçiliği), Maliye Dergisi, Sayı 151, Temmuz- Aralık 2006.

Koyuncu, E., İç Güvenlik Sektörünün Sivil Gözetiminin Geliştirilmesi Projesi, İdarecinin Sesi Dergisi, Sayı 142, Kasım-Aralık 2010.

Kuyaksil, A., Yeni Kamu Yönetimi Anlayışı ve Yerelleşme Perspektifinden İç Güvenlik Hizmetlerine Bir Bakış, II. Bölgesel Sorunlar ve Türkiye Sempozyumu, 1-2 Ekim 2012.

Samsun, N., Hesap Verebilirlik ve İyi Yönetişim, www.deu.edu.tr/userweb/hilmi.coban / hesap%20verebilirlik.pdf (Erişim Tarihi: 22.05.2014).

Turgut, K., İnsan Hakları Komisyonu Başkanı Prof. Dr. Zafer Üskül: “Kolluk Görevlisine Gösterilen Şefkat Kollama İradesi Vatandaşa Gösterilmemektedir”, İdarecinin Sesi Dergisi, Sayı 142, Kasım-Aralık 2010.

Yavuzdoğan, S., İngiltere’de Bağımsız Kolluk Şikayet Sistemi ve Türkiye’de Uygulanabilirli- ği, Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi Cilt: 12, Özel Sayı, 2010, s.1231- 1256 (Basım Yılı: 2012).

Yıldız, A.K., Mülki İdare amirlerinin Kolluk Güçleri Üzerindeki Denetim Yetkisi, İç Güvenlik Sektörünün Gözetiminin Geliştirilmesi Projesi Açılış Toplantısı, 23 Ocak 2013.

Kaynak Göster