Köylerin Kalkınması Sorunsalında Köylere Hizmet Götürme Birliklerinin Önemi: Uşak Banaz İlçesi Köylere Hizmet Götürme Birliği Örneği

Türkiye’de kırsal kalkınmaya yönelik çalışmalar Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşundan bu yana devam etmektedir. 1960’lı yıllardan sonra kırsal kalkınma çabalarında yerel yönetim birlikleri içerisinde Köylere Hizmet GötürmeBirlikleri (KHGB)’ninsayıları hızlı bir şekilde artmış bulunmaktadır. Ayrıca, KHG Birlikleriile ilgili olarak, 5355 Sayılı Kanunun 18. maddesinde, tüm köylerin iştiraki ile o ilçenin adını taşıyan KHGB’ ninilçelerde, tarım ürünlerinin pazarlanması hariç olmak üzere, yol, su, kanalizasyon ve benzeri altyapı tesisleri ile köylere ait diğer hizmetlerin yürütülmesine yardımcı olmak, bizzat yapmak, yaptırmak ve kırsal kalkınmayı sağlamak üzere kurulabileceği ve Cumhurbaşkanı’nın, bu konuda genel izin vermeye yetkili olduğu belirtilmektedir (5355 Sayılı Kanun, 2005: 9402). 5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanunu kapsamında,KHGB’ leri kırsal kalkınmayı sağlamak adına kırsal alanlara hizmet sunumuna devam etmektedirler.Çalışma kapsamında, ilk olarakkırsal kalkınma kavramı açıklanacak sonrasında, kırsal kalkınma ve yerel yönetim birlikleri arasındaki ilişkiye değinilmeye çalışılacaktır. Ayrıca, çalışmada, KHG Birliği’ nin yasal temelleri üzerinde durulacak ve ilgili Birlik 5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanunu kapsamında ayrıntılı olarak incelenecektir.Buna ek olarak, çalışmada KHG Birliği’nin genel sorun alanları üzerinde durulacaktır. Son olarak, Uşak Banaz ilçesi KHG Birliği, Banaz ilçesi köy muhtarlarına yönelik anket çalışması özelinde detaylı bir şekilde analiz edilecektir.Çalışmada anket uygulamasına ilişkin Uşak Üniversitesi Sosyal ve Beşeri Bilimler Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu’ndan Etik Kurul izni alınmıştır.

The Importance of the Village Service Unions at theProblem ofVillagesDevelopment: The Case ofUşak Banaz District Village Service Union

The studies towards the rural development have been sustaining since the foundationof the Republic of Turkey. By the 1960sonwards, thenumber of Village Service Unions (KHGB) within the local government unions has increased rapidly in rural development efforts.In addition, regarding the Village Service Unions, in Article 18 of Law No. 5355,it is determinedthat Village Service Unions can be established in the districts that carryingthe name of that districtwith the participation of all villages, to enablerural development and to assist, to make, have it madethe execution of road, water, sewage and similar infrastructure facilities and other services belonging to the villages, except for the marketing of agricultural productsandit is stated that the President is authorized to give general permission in this regard(Law No 5355, 2005: 9402).Within the contextof Law No. 5355 on Local Government Unions, Village Service Unions continue to offer services to rural areas for ensuring rural development.Atthe framework of the study, first, rural development concept will beexpressed, and after thatthe relationshipbetween rural development and local government unions will try to be referred.Moreover, the study will focus on legal foundationsof Village Service Unionsand relevant Union will be examined in detail within the context of Local Government Unions Law No. 5355. Besides, the study will focus on the general problem areas of Village Service Unions. Finally, Uşak Banaz district Village Service Union will be analyzed in detail in the context of the questionnaire for village headmen of Banaz District.Ethics Committee permission was obtained from Uşak University Social and Human Sciences Scientific Research and Publication Ethics Committee regarding the questionnaire implementation in the study.

Kaynakça

Akgül, A., & Çevik, O. (2005). İstatistiksel Analiz Teknikleri: SPSS’te İşletme Yönetimi Uygulamaları, İkinci Baskı, Emek Ofset.

Arıkboğa, E. (2017). Yerel yönetim birlikleri üstüne. Şehir&Toplum, (Sayı:8), Ağustos-Kasım, 77-87.

Arslan, D. A., &Çağlayandereli, M. (2016). “Kır, Köy ve Kırsal Kalkınma”. İçinde (Ed. Doç. Dr. Ali Arslan ve Doç. Dr. Mustafa Çağlayandereli). Sosyoloji Günlük Yaşamı Anlamak. (ss.369-387). Paradigma Akademi.

Ayman Güler, B. (2011). Türkiye’nin Yönetimi: Yapı, 3.Baskı, İmge Kitapevi.

Birleşmiş Milletler (United Nations) (1969). Economic Commission for Africa; United Nations Economic and Social Division (1969-09). “Definition and objectives of rural development” (Introductory note by Moise C.Mensah, FAO Regional Representative for Africa). UN. ECA African Regional Conference on the Integrated Approach to Rural Development, 1969,Oct. 13-24: Moshi,Tanzania. . (Erişim Tarihi 05.01.2020).

Devlet Planlama Teşkilatı (DPT). (1963). 1. Beş Yıllık Kalkınma Planı, (1963-1967), Ocak, 1963. , (Erişim Tarihi 10.02.2020).

Dünya Bankası (World Bank). (1975). World Development Report 1974/75. .(Erişim tarihi 05.02.2020).

Dünya Bankası (World Bank). (2018). Yıllar İtibariyle Türkiye ve Dünyada Kentsel Nüfus Oranları (%). (Erişim Tarihi 20.09.2020).

Gönül, M. (1977). Yerel Yönetim Birlikleri, TODAIE YayınlarıNo.159, Sevinç Matbaası.

Gözler, K. (2018). Mahalli İdareler Hukuku, Ekin Kitabevi Yayınları.

Gülçubuk, B. (2005). “Kırsal Kalkınma”, İçinde (Ed. Prof. Dr. Fahri Yavuz) Türkiye’de Tarım, (ss.68-93), Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, Aralık, 2005.

Hauke, J. & Kossowski, T. (2011). Comparision of values of Pearson’s and Spearman’s correlation coefficients on the same sets of data.Quaestiones Geographicae. 30 (2), 87-93.https://doi.org/10.2478/v10117-011-0021-1

Kara, M., &Görün, M. (2008). Kırsal kalkınmada il özel idarelerinin, köylere hizmet götürme birliklerinin ve ilçe yönetimlerinin rolü ve bazı uygulamalar, Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 13(1), 411-433.

Karagöz, Y. (2017). SPSS ve AMOS Uygulamalı Nitel ve Nicel Karma Bilimsel Araştırma Yöntemleri ve Yayın Etiği, 1. Basım, Nobel Akademik Yayıncılık Eğitim Danışmanlık Tic. Ltd. Şti.

Kavruk, H. (2004). Köy ve Mahalle: Yerleşim ve Yönetim Birimi, Odak Yayın ve Dağıtım.

Keleş, R. (2006). Yerinden Yönetim ve Siyaset, Genişletilmiş 5. Baskı, Cem Yayınevi.

Koçak, B. (2019). Yerel yönetim birliklerinin daha etkin kullanılması için çözüm önerileri.Sosyal Bilimler Araştırma Dergisi, 8 (4), 78-87.

Korkmaz, S. (2018), “Korelason Analizi”, Çocuk Nefroloji Derneği Biyoistatistik Eğitimi 14-15 Nisan 2018, ss.1-22, (Erişim Tarihi 10.02.2020).

Köseoğlu, M. (2010). Yerel yönetim birliklerinin sorunları ve çözüm önerileri, Türk İdare Dergisi, Yıl: 82, Eylül 2010, 468, 85-102.

Leech, N.L., Barrett, K.C., & Morgan, G.A. (2008). SPSS For Intermediate Statistics: Use and Interpretation. Third Edition. Routledge Taylor& Francis Group: London and New York.

Sayın, D. (2000). Yerel yönetim birlikleri ve kavramsal, hukuksal sorunlar, Sayıştay Dergisi, Sayı:38, 103-127.

Schober, P., Boer, C., & Schwarte,L. A. (2018). Correlation coefficients: appropriate use and interpretation, Anesthesia & Analgesia, 126(5),1763-1768.https://doi.org/10.1213/ANE.0000000000002864

Şentürk, Z., Zahal, O., Yurga, C., Gürpınar, E., & Altun, F. (2016). Müzik öğretmenlerinin öğretmenlik mesleğine yönelik tutumlarının profil özelliklerine göre incelenmesi, Journal of Human Sciences, 13(3)5032-5052.https://doi.org/10.14687/jhs.v13i3.4024

Toprak, Z. (2006). Yerel Yönetimler, 6. Baskı, Nobel Yayın Dağıtım.

TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu). (2018a). Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi Sonuçları, 2018, < http:// tuik. gov.tr/ PreHaber Bultenleri.do?id=30709>. (Erişim Tarihi 05.02.2020).

TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu). (2018b). İl Ve İlçelere Göre İl/ İlçe Merkezi, Belde/Köy Nüfusu Ve Yıllık Nüfus Artış Hızı, .(Erişim Tarihi 05.02.2020).

Türkdoğan, O. (1977). Kırsal alanlarda kalkınma ve kooperatifçilik ideolojisi, Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 2(4), 303-317.

Türkiye Cumhuriyeti Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, (2020). Çevresel Göstergeler, Kentsel-Kırsal Nüfus Oranı. https://cevreselgostergeler.csb.gov.tr/kentsel---kirsal-nufus-orani-i-85670(Erişim Tarihi 20.09.2020).

Türkiye Cumhuriyeti İçişleri Bakanlığı Mahalli İdareler Genel Müdürlüğü, (2017), (Erişim Tarihi 05.02.2020).

Ulu, Ö. (2000), İlçe Yerel Yönetimleri, İkinci Baskı, Kuşak Ofset.

Ulusoy, A., & Akdemir, T., (2005). Mahalli İdareler: Teori-Uygulama-Maliye, (3. Baskı), Seçkin Yayıncılık.

Ulusoy, A., & Akdemir, T., (2013). Mahalli İdareler: Teori-Uygulama-Maliye, Seçkin Yayıncılık.

Üçer, A. G., (2005). “Yerel Kamu Hizmetlerinin Sunumunda Yerel Yönetim Birlikleri”, İçinde (Ed. Tahir Çalgüner). Şehircilik Çalışmaları, Gazi Üniversitesi Şehir ve Bölge Planlama Bölümü 20. Yıl Anısına. (ss. 241-256). Nobel Yayın Dağıtım.

Ünver, Ö. Gamgam, H., & Altunkaynak, B., (2011). SPSS Uygulamalı Temel İstatistik Yöntemler, 6. Baskı, Seçkin Yayıncılık.

Yıldız, D., & Uzunsakal, E. (2018). Alan araştırmalarında güvenilirlik testlerinin karşılaştırılması ve tarımsal veriler üzerine bir uygulama, Uygulamalı Sosyal Bilimler Dergisi, 2 (1),14-28.

Yılmaz, H. (2016). 5355 Sayılı Kanun Işığında Yerel Yönetim Birlikleri: Kurumsal ve Yasal Bir İnceleme, Seçkin Yayıncılık.

Yılmaz, M. (2015). Türkiye’de kırsal nüfusun değişimi ve illere göre dağılımı (1980-2012), Doğu Coğrafya Dergisi (Eastern Geographic Review-33), 20(33)161-188.

442 Sayılı Köy Kanunu.(1924). Kabul Tarihi 18/03/1924, Yayımlandığı Resmi Gazete Tarih: 7/4/1924, Sayı: 68, Yayımlandığı Düstur: Tertip:3, Cilt: 5, Sayfa: 336.< https://www.mevzuat. gov.tr/MevzuatMetin/1.3.442.pdf> (Erişim tarihi 05.02.2020).

5355 Sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanunu. (2005).Kabul Tarihi: 26/5/2005, Yayımlandığı Resmi Gazete:11/6/2005, Sayı:25842, Yayımlandığı Düstur: Tertip:5, Cilt: 44. (Erişim tarihi 05.02.2020).

5393 Sayılı Belediye Kanunu. (2005).Kabul Tarihi:3/7/2005, Yayımlandığı Resmi Gazete: 13/7/2005, Sayı:25874, Yayımlandığı Düstur: Tertip:5, Cilt: 44.

(Erişim Tarihi 20.09.2020).

5442 Sayılı İl İdaresi Kanunu. (1949).Kabul Tarihi 10/06/1949, Yayımlandığı Resmi Gazete:18/06/1949, Sayı: 7236, Yayımlandığı Düstur: Tertip:3, Cilt: 30. (Erişim tarihi 05.02.2020).

6360 Sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun. (2012). Kabul Tarihi: 12/11/2012, Yayımlandığı Resmi Gazete: 6/12/2012, Sayı:28489, Yayımlandığı Düstür: Tertip:5, Cilt:53. . (Erişim Tarihi 20.09.2020).

Kaynak Göster