SAĞLIK ÇALIŞANLARININ İŞ DOYUMU VE EMPATİK İLETİŞİM DÜZEYLERİNİN BAZI DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ

Çalışan memnuniyetinde çok önemli bir rol üstlenen iletişim özellikle sağlık çalışanları için insan ilişkilerinin temel bir bileşenidir. Bu çalışmada, Ankara SBÜ Dr. Sami Ulus Kadın Doğum Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde sağlık hizmeti sunumunda çalışan personelin iş doyumu ve empati düzeyinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmada verilerin analizi için IBM SPSS Statistics 23 programından yararlanılmıştır. Verilerin analizinde, tanımlayıcı istatistiksel yöntemler, korelasyon analizi bağımsız örneklerde t testi ve tek yönlü varyans analizinden yararlanılmıştır. Katılımcıların 169’u kadın, 117’si hemşiredir. Çalışma süresi ile iş doyumu ölçeği arasında anlamlı negatif yönlü çok zayıf bir ilişki bulunmuş (p=0,006; r=-0,185); empatik eğilim ölçeği arasında anlamlı pozitif yönlü çok zayıf bir ilişki tespit edilmiştir (p=0,004; r=0,193). Bu çalışmada sağlık hizmeti sunumunda görev alan sağlık çalışanlarının iş doyumu ve empatik iletişim düzeyleri arasındaki ilişki değerlendirilmiş, sağlık çalışanlarının iş doyumuna ulaşması için sunulan sağlık hizmetinin ve çalışma koşullarının iyileştirilmesine yönelik önerilerde bulunulmuştur.

INVESTIGATION OF JOB SATISFACTION AND EMPATHIC COMMUNICATION LEVELS OF HEALTHCARE PROFESSIONALS IN TERMS OF SOME VARIABLES

Communication, which plays a very important role in employee satisfaction, is a fundamental component of human relations, especially for healthcare professionals. This study aimed to evaluate the job satisfaction and empathy level of the personnel working in the health service delivery at Ankara SBU Dr.Sami Ulus Gynecology and Childhood Health and Diseases Training and Research Hospital. In the study, SPSS program was used for data analysis. In the analysis of the data, descriptive statistical methods, correlation analysis, independent samples t test and one-way analysis of variance were used. 169 of the participants are women and 117 are nurses. A significant negative and very weak relationship was found between working time and job satisfaction scale (p=0.006; r=-0.185) and a significant positive and very weak relationship was found between the empathic tendency scale (p=0.004; r=0.193). In this study, the relationship between job satisfaction and empathic communication levels of health workers involved in health service delivery was evaluated. Suggestions have been made to improve the health service and working conditions provided for health workers to achieve job satisfaction.

Kaynakça

Aktaş, S., & Pasinlioğlu, T. (2016). Ebenin empatik iletişim becerisinin doğum eylemine ve doğum sonrası döneme etkisi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 19, 38-45.

Barello, S., Palamenghi, L., & Graffigna, G. (2020). Empathic communication as a “Risky Strength” for health during the COVID-19 pandemic: the case of frontline Italian healthcare workers. Patient education and counseling, 103(10), 2200.

Bertakis, K. D., Roter, D., & Putnam, S. M. (1991). The relationship of physician medical interview style to patient satisfaction. J Fam Pract, 32(2), 175-181.

Burke, R. J., & Wilcox, D. S. (1969). Effects of different patterns and degrees of openness in superior-subordinate communication on subordinate job satisfaction. Academy of Management Journal, 12(3), 319-326.

Chong, H. S., Ko, S. H., & Kim, J. Y. (2017). Impact of empathy ability and gratitude disposition on job satisfaction in psychiatric nurses. Journal of Digital Convergence, 15(11), 395-405.

Dal Santo, L., Pohl, S., Saiani, L., & Battistelli, A. (2014). Empathy in the emotional interactions with patients. Isit positive for nurses too?. Journal of Nursing Education and Practice, 4(2), 74.

Dökmen, Ü. (2004). İletişim çatışmaları ve empati. (26. Basım). İstanbul: Sistem Yayıncılık.

Erdoğan, M., & Kırılmaz, H. (2020). Hasta merkezlilik ve hasta merkezli bakım. İnsan ve İnsan, 7(24), 97-126.

Ersoy, E., & Köşger, F. (2016). Empati: Tanimi ve Önemi/empathy: Definition and its importance. Osmangazi tıp dergisi, 38(2), 9- 17.

Green, M., Zick, A., & Makoul, G. (2009). Defining professionalism from the perspective of patients, physicians, and nurses. Academic Medicine, 84(5), 566-573.

Grunfeld E., Whelan T.J., Zitzelsberger L., Willian A.R., Montesanto B., & Evans W.K. (2000). Cancer care workers in Ontario: prevalence of burnout. Job Stres And Job Satisfaction. 163, 166-9.

Hackman JR, Oldham GR (1975) Development of the job diagnostic survey. J Appl Psychol, 60: 159-170.

Hannah, A., Lim, B. T., & Ayers, K. M. (2009). Emotional intelligence and clinical interview performance of dental students. Journal of Dental Education, 73(9), 1107-1117.

Hassoy, D., & Özvurmaz, S. (2019). Bir devlet hastanesindeki sağlık çalışanlarının iş doyumu ve etkileyen faktörler. Hemşirelik Bilimi Dergisi, 2(3), 27-32.

Hochschild, A. R. (1983). The Managed Heart: Commercialization of Human Feeling. Berkeley: University of California Press, PMid:6218886

Hojat, M., Gonnella, J. S., Mangione, S., Nasca, T. J., Veloski, J. J., Erdmann, J. B., ... & Magee, M. (2002). Empathy in medical students as related to academic performance, clinical competence and gender. Medical education, 36(6), 522-527.

Hojat, M., Louis, D. Z., Markham, F. W., Wender, R., Rabinowitz, C., & Gonnella, J. S. (2011). Physicians' empathy and clinical outcomes for diabetic patients. Academic Medicine, 86(3), 359-364

Kaplan, S. H., Greenfield, S., & Ware Jr, J. E. (1989). Assessing the effects of physician-patient interactions on the outcomes of chronic disease. Medical Care, S110-S127.

Keklik, B., Coşkun, U. N. (2013). Örgütsel adalet algılamalarının iş tatminine etkisi: Hastane çalışanları üzerinde bir araştırma. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 18(2), 143-161.

Kim, S. S., Kaplowitz, S., & Johnston, M. V. (2004). The effects of physician empathy on patient satisfaction and compliance. Evaluation & the health professions, 27(3), 237-251.

Kozier, B. (2008). Kozier and Erb's Fundamentals of nursing: Concepts, process, and practice, 8/e (With DVD). Pearson Education India.

Lal, A., Tharyan, A., & Tharyan, P. (2020). The prevalence, determinants and the role of empathy and religious or spiritual beliefs on job stress, job satisfaction, coping, burnout, and mental health in medical and surgical faculty of a teaching hospital: A crosssectional survey. La Revue de medecine interne, 41(4), 232-240.

Levinson, W. (1994). Physician-patient communication: a key to malpractice prevention. Jama, 272(20), 1619-1620.

Levinson, W., Gorawara-Bhat, R., & Lamb, J. (2000). A study of patient clues and physician responses in primary care and surgical settings. Jama, 284(8), 1021-1027.

Mercer, S. W., & Reynolds, W. J. (2002). Empathy and quality of care. British Journal of General Practice, 52(Suppl), S9-12.

Metin, H. (2011). Empatik iletişim ve yönetişim. İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, 2011(32), 177-204.

Menendez, M. E., Chen, N. C., Mudgal, C. S., Jupiter, J. B., & Ring, D. (2015). Physician empathy as a driver of hand surgery patient satisfaction. The Journal of hand surgery, 40(9), 1860-1865.

Miller, W. R., Benefield, R. G., & Tonigan, J. S. (2001). Enhancing motivation for change in problem drinking: a controlled comparison of two therapist styles.

Nal, M. ve Nal, B. (2018). Sağlık çalışanlarının iş doyumu düzeylerinin incelenmesi bir kamu hastanesi örneği. ODÜ Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 8(1), 131-140.

Neumann, M., Bensing, J., Mercer, S., Ernstmann, N., Ommen, O., & Pfaff, H. (2009). Analyzing the “nature” and “specific effectiveness” of clinical empathy: a theoretical overview and contribution towards a theory-based research agenda. Patient education and counseling, 74(3), 339-346.

Norfolk, T., Birdi, K., & Walsh, D. (2007). The role of empathy in establishing rapport in the consultation: a new model. Medical education, 41(7), 690-697.

Perry, L. Choosing nursing: becoming, staying, flourishing. Journal of Advanced Nursing. 2012; 68: 1441-1442. PMid:22712896 http://dx.doi.org/10.1111/j.1365-2648.2012.06074.x

Platt, F. W., & Keller, V. F. (1994). Empathic communication. Journal of General Internal Medicine, 9(4), 222-226.

Roter, D. L., Frankel, R. M., Hall, J. A., & Sluyter, D. (2006). The expression of emotion through nonverbal behavior in medical visits. Journal of general internal medicine, 21(1), 28-34.

Squier, R. W. (1990). A model of empathic understanding and adherence to treatment regimens in practitioner-patient relationships. Social science & medicine, 30(3), 325-339.

Stewart, M. A. (1995). Effective physician-patient communication and health outcomes: a review. CMAJ: Canadian medical association journal, 152(9), 1423.

Suchman, A. L., Markakis, K., Beckman, H. B., & Frankel, R. (1997). A model of empathic communication in the medical interview. Jama, 277(8), 678-682.

Şakoğlu, G., & İlhan, M. N. (2018). Sağlık hizmet sunumunda görev yapan idari personelin iş doyum düzeyleri ve iş doyumunu etkileyen faktörler. Sağlık ve Sosyal Politikalara Bakış Dergisi, 2(1), 46-72.

Talas, Ş. (2016). Hemşirelere Uygulanan Mobbing ile İş Doyumu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi (Master's thesis, İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü).

Tekir, Ö., Çevik, C., Arık, S. & Çetin, G. (2016). Sağlık çalışanlarının tükenmişlik, iş doyumu düzeyleri ve yaşam doyumunun incelenmesi. Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 18(2), 51-63.

Theodosius, C. Emotional labour in health care: The unmanaged heart of nursing. Hoboken: Taylor & Francis, 2008.

Thom, D. H. (2001). Physician behaviors that predict patient trust. Journal of Family Practice, 50(4), 323-323.

Ünler, E., Kılıç, B., & Çıray, J. C. (2014). İletişim ikliminin, iş doyumu ve işden ayrılma niyeti ilişkisine etkisi-the moderatıng effect of communıcatıon clımate between job satısfactıon and turnover ıntentıon. Öneri Dergisi, 11(41), 237-250.

Yazıcıoğlu, Y. ve Erdoğan, S. (2014). SPSS uygulamalı bilimsel araştırma yöntemleri. (4.baskı). Ankara: Detay Yayıncılık,

Kaynak Göster