TÜRKİYE'DE SOSYOLOJİNİN 100 YILLIK BİRİKİMİ ÜZERİNE BAZI TESPİTLER

Bu makalede, 100 yıllık Türk sosyoloji tarihi ile ilgili olarak bazı çıkarımlar, değerlendirmeler ve sınıflandırmalar yapılmaktadır. Türkiye'de sosyolojinin kazandığı genel özellikler, eğilimler ile sosyologların araştırma alanlarının, yönelimlerinin neler olduğu tespit edilmeye çalışılmaktadır. 100 yıllık Türk sosyoloji tarihi ile birlikte Batı'dan aktarılan ve benimsenen ekollere, yaklaşımlara, paradigmalara değinilmekte; temel etkene, süreklilik ve kopuşlara yer verilmektedir. Yine bu makalede, Doğu toplumlarının ve Türk toplumunun Batılı toplumlardan farklılığı üzerine görüşler, kuramlar üreten sosyologlara dikkat çekilmektedir. Türk sosyoloji tarihinde görüş ve kuramları ile öne çıkan bazı sosyologların kendileri ile özdeşleşmiş görüş ve kuramları birer cümle ile hatırlatılmaktadır

SOME OBSERVATIONS ON THE 100 YEARS EXPERIENCE OF THE SOCIOLOGY IN TURKEY

In this article, some inferences, evaluations and classifications are discussed about Turkish sociology which dates back to 100 years. General characteristics and trends of sociology in Turkey, together with the orientations and research fields of the sociologists are tried to be determined. Along with the 100-year Turkish sociology history, the paradigms, approaches and ecoles that are transferred and adopted from the west are discussed and the main factor, continuity and the disengagements are stated. Also in this article, attention is drawn to the sociologists who produce theories about the difference of the eastern and Turkish societies from the western ones. Some sociologists from the Turkish sociology history who are distinguished by their opinions and theories are also examined shortly within the framework of this article

Kaynakça

Berkes, Niyazi (1984), Teokrasi ve Laiklik, İstanbul, Adam Yayınları.

Çelebi, Nilgün ve Kızılçelik, Sezgin (2008), "Gerhard Kessler", Türkiye'de Sosyoloji I, Derleyen: M. Çağatay Özdemir, Ankara, Phoenix Yayınları, s. 383-404.

Çelebi, Nilgün (2001), Sosyoloji ve Metodoloji Yazıları, Ankara, Anı Yayıncılık.

Çelebi, Nilgün (2005), "Sanal Panelden Sanal Kitaplığa: Bir Değerlendirme", Anovasofie Projesi Karşılaştırmalar, Ankara, Ertem Matbaası, s. 13-18.

Eğribel, Ertan (2010), "Türk Sosyolojisinin Olanakları Üzerine Yeniden Düşünmek: Türk Sosyoloji Geleneği ve Mirasımız Üzerine", Türk Sosyologları ve Eserleri - II, Sosyoloji Yıllığı: 20, Ed. Ertan Eğribel ve Ufuk Özcan, İstanbul, Kitabevi Yayınları, s. 3-15.

Fındıkoğlu, Ziyaeddin Fahri (1963), "Türk Sosyolojisinde İki Alman Sosyoloğu: Prof Kessler ve Prof. Rustow", İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Mecmuası, No.3-4, s. 33-50.

Güngör Ergan, Nevin (2008), "Ziyaeddin Fahri Fındıkoğlu", Türkiye'de Sosyoloji I, Derleyen: M. Çağatay Özdemir, Ankara, Phoenix Yayınları, s. 629-681.

Kaçmazoğlu, H. Bayram (2012a), Türk Sosyolojisinde Temalar 1: Türkçülük İslamcılık Muhafazakârlık, İstanbul, Doğu Kitabevi Yayınları.

Kaçmazoğlu, H. Bayram (2012b), Türk Sosyolojisinde Temalar 2: Kuram Uygulama Sosyalizm, İstanbul, Doğu Kitabevi Yayınları.

Kaçmazoğlu, H. Bayram (2012c), Türk Sosyolojisinde Temalar 3: Doğu-Batı Çatışması, İstanbul, Doğu Kitabevi Yayınları.

Kaçmazoğlu, H. Bayram (2013a), Türk Sosyoloji Tarihi Üzerine Araştırmalar, İstanbul, Doğu Kitabevi Yayınları.

Kaçmazoğlu, H. Bayram (2013b), Türk Sosyolojisi Tarihi II: II. Meşrutiyet'ten Cumhuriyet'e, İstanbul, Doğu Kitabevi Yayınları.

Kaçmazoğlu, H. Bayram (2015), Türk Sosyoloji Tarihi III: Yeni Türkiye'de Sosyolojinin Düşünsel ve Kurumsal Temelleri, İstanbul, Doğu Kitabevi Yayınları.

Kayalı, Kurtuluş (2008), "Bir Asırlık Sosyoloji Birikimi", Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, Cilt: 6, Sayı: 11, s. 33-39.

Kıray, Mübeccel Belik (1999), Toplumsal Yapı Toplumsal Değişme, İstanbul, Bağlam Yayınları.

Öncü, Ayşe (1986), "Sosyoloji Araştırmaları Üzerine Yorum", Türkiye'de Sosyal Bilim Araştırmalarının Gelişimi, Ankara, Türk Sosyal Bilimler Derneği Yayınları, s. 233-238.

Özcan, Ufuk (2010a), "1980 Sonrasında Türk Sosyolojisinde Değişen Tema ve Yaklaşımlar Üzerine Bazı Gözlemler", Türk Sosyologları ve Eserleri - I, Sosyoloji Yıllığı: 20, Ed. Ertan Eğribel ve Ufuk Özcan, İstanbul, Kitabevi Yayınları, s. 136-142.

Özcan, Ufuk (2010b), "Türkiye'de Sosyoloji: Başlıca Akımlar, Dönemler ve Figürler", Türk Sosyologları ve Eserleri - II, Sosyoloji Yıllığı: 20, Ed. Ertan Eğribel ve Ufuk Özcan, İstanbul, Kitabevi Yayınları, s. 95-216.

Sezer, Baykan (1989), "Türk Sosyologları ve Eserleri I", İÜEF Sosyoloji Dergisi, 3. Dizi-1.Sayı, s. 1-96.

Sezer, Baykan (2004), "Baykan Sezer'in Biyografisi İle İlgili Sorulara Verdiği Cevaplar", Baykan Sezer'e Armağan: Baykan Sezer ve Türk Sosyolojisi, Sosyoloji Yıllığı - Kitap 11, İstanbul, Kızılelma Yayınları, s. 23-30.

Tanyol, Cahit (1973), "Türk Sosyolojisinin Bazı Sorunları", Cumhuriyet'in 50. Yılına Armağan, Ayrı Basım, İstanbul, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları.

Toprak, Zafer (1988), "Türkiye'de Toplumbilimin Doğuşu", Türk Toplumbilimcileri 2, Derleyen: Emre Kongar, İstanbul, Remzi Kitabevi, s. 15-29.

Kaynak Göster