Sosyal Güvenlik Hukuku Bakımından Özel İstihdam Bürosu Aracılığıyla Kurulan (Meslek Edinilmiş) Geçici İş İlişkisi Kapsamında Çalışan İşçiler

Özel istihdam büroları aracılığıyla geçici iş ilişkisi kurulması ilk defa 06.05.2016 tarihli ve 6715 sayılı “İş Kanunu ile Türkiye İş Kurumu Ka-nununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun”-la hukuka uygun bulunmuştur. Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kabul edilen Kanun, 20.05.2016 tarihli 29717 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu Kanun ile 4857 sayılı İş Kanunu’nun “geçici iş ilişkisi” ke-nar başlıklı 7. maddesine özel istihdam bürola-rı hakkında ayrıntılı düzenlemeler eklenmiştir. Ayrıca 11 Ekim 2016 tarihinde bu konuya iliş-kin olarak “Özel İstihdam Büroları Yönetmeli-ği” çıkarılmıştır. İş Kanunu’nun 7. maddesinin mevcut durumu dikkate alındığında, özel istih-dam bürosu aracılığıyla ya da holding bünyesi içinde veya aynı şirketler topluluğuna bağlı başka bir işyerinde görevlendirme yapılmak suretiyle geçici iş ilişkisi kurulabilecektir. Özel istihdam bürosu aracılığıyla kurulan geçici iş ilişkisi, meslek edinilmiş geçici iş ilişkisi olarak da nitelendirilmektedir. Biz bu çalışmamızda, özel istihdam bürosu aracılığı ile kurulan geçi-ci iş ilişkisine dair genel açıklamalar yaptıktan sonra bu ilişkinin Sosyal Güvenlik Hukuku ba-kımından sonuçlarını ele almaya çalışacağız.

Employees Working Within The Scope of Temporary Employment Relationship Established Through a Private Employment Office (Temporary Agency Work) in Social Security Law

Establishing temporary employment relation-ship through private employment agencies for the first time has been regulated to comply with the “Law on the Amendment to the Labor Code nd Turkish Employment Agency Code” dated 05.06.2016 and No. 6715. The Law, which was ad-opted by the Turkish Grand National Assembly, entered into force after being published in the Official Gazette dated 20.05.2016 and numbered 29717. With this Law, detailed regulations on pri-vate employment offices have been added to Article 7 of the Labor Law No. 4857, titled “tem-porary employment relationship”. In addition, “Regulation on Private Employment Agencies” was issued on this issue on 11 October 2016. Considering the current status of Article 7 of the Labor Law, a temporary employment relation-ship can be established through the private em-ployment agency or by assigning it to the hold-ing body or at another workplace affiliated with the same group of companies. The temporary employment relationship established through the private employment agency is also defined as the temporary employment relationship ac-quired as a profession as well. In this study, we will try to deal with the results of this relation-ship in terms of Social Security Law after making general explanations about the temporary em-ployment relationship established through the private employment office.

Kaynakça

• Akıntürk Türkmen, Hülya: “İşgücüne Yönelik Olarak İşçinin Üçüncü Bir Kişiye Devri: Ödünç İş İlişkisi”, Yargıtay Dergisi, C. 25, S. 1-2, Ocak/Nisan 1999, s. 130-149.

• Akyiğit, Ercan: İş Hukuku Açısından Ödünç İş İlişkisi, Kamu-İş Yayınları, Ankara 1995, (Ödünç İş İlişkisi).

• Akyiğit, Ercan: “Ödünç İşçinin Sosyal Güvenliği”, TÜHİS İş Hukuku ve İktisat Dergisi, C. 13, S. 5, Mayıs 1995, s.12-37, (İşçinin Sosyal Güvenliği).

• Akyiğit, Ercan: İçtihatlı ve Açıklamalı 4857 Sayılı İş Kanunu Şerhi, 1. Cilt, 3. Güncelleştirilmiş Ge-liştirilmiş Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara 2008, (İş Kanunu Şerhi).

• Akyiğit, Ercan: İş Hukuku, Güncellenmiş 12. Ba-sım, Seçkin Yayıncılık, Ankara 2018, (İş Hukuku).

• Alpagut, Gülsevil: “Mesleki Anlamda Geçici İş İlişkisi ve Yargıtay’ın Konuya İlişkin Bir Kararının Düşündürdükleri”, Legal İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku Dergisi, Y. 2006, C. 3, S. 10, s. 569-584

.• Baskan, Ş. Esra: “Türk İş Hukukunda Meslek Edi-nilmiş Geçici İş İlişkisi”, Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Y. 2017, C. XXI, S. 2, s. 3- 46.

• Benli, Abdurrahman/Yiğit, Yusuf: “4857 sayılı İş Kanunu’na Göre Geçici İş İlişkisi ve Bu İlişkinin Hukuki Sonuçları”, Kamu-İş Dergisi, Y. 2006, C. 8, S. 42, http://kamu-is.org.tr/pdf/841.pdf, (ET.: 10.10.2019).

• Berenbrinker, Martina: Begrenzungen des Ein-satzes von Leiharbeitnehmern, Logos Verlag, Berlin 2017.

• Caniklioğlu, Nurşen: “Geçici (Ödünç) İş İlişkisi-nin Tarafları Açısından Hukuki Sonuçları”, Legal Vefa Toplantıları (II) Prof. Dr. Nuri Çelik’e Saygı, Türk İş Hukukunda Üçlü İlişkiler, Legal Yayıncı-lık, İstanbul 2008, s. 121-155.

• Caniklioğlu, Nurşen: “İş Kanununda Değişiklik Öngören Mesleki Anlamda Geçici İş İlişkisi ve Esnek Çalışma Biçimlerine İlişkin Tasarıların Ge-nel Olarak Değerlendirilmesi”, İşveren Dergisi, C. 50, S. 1, 2012, s. 56- 61, (Değerlendirme)

• Caniklioğlu, Nurşen: “Atipik İstihdam Biçimleri ile Çalışanların - Özellikle Kısmi Süreli Çalışanla-rın- Sosyal Güvenliği”, İstanbul Kültür Üniversi-tesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C.15, S.1, Ocak-Şu-bat 2016, s. 43-78, (Atipik İstihdam Biçimi ile Çalışanların Sosyal Güvenliği).

• Cengiz, Selvinaz: Özel İstihdam Bürosu Aracılı-ğıyla Kurulan Geçici İş İlişkisi, (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Maltepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul 2018.

• Civan, Orhan Ersun: Meslek Edinilmiş Ödünç (Geçici) İş İlişkisi, (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Ensti-tüsü, Ankara 2008, (Ödünç İş İlişkisi).

• Civan, Orhan Ersun: “Yeni Düzenlemeler Çerçe-vesinde Meslek Edinilmiş Ödünç (Geçici) İş İliş-kisi”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergi-si, C. 66, S. 2, 2017, s. 311-397, (Meslek Edinilmiş Ödünç İş İlişkisi)

.• Çelebi Demir, Duygu: Karşılaştırmalı Olarak Türk ve Alman Hukukunda Meslek Edinilmiş Geçici İş İlişkisi, Adalet Yayınevi, Ankara 2019, (Meslek Edinilmiş Geçici İş İlişkisi).

• Çelebi Demir, Duygu: “Özel İstihdam Bürola-rının Meslek Edinilmiş Geçici İş İlişkisi Kurma İzni”, Sicil İş Hukuku Dergisi, S. 41, 2019, s. 183-205, (Özel İstihdam Büroları).

• Çelik, Nuri/Caniklioğlu, Nurşen/Canbolat, Talat: İş Hukuku Dersleri, Yenilenmiş 32. Bası, Beta Ba-sım, İstanbul 2019.

• Doğan Yenisey, Kübra: Yeni Bir Tasarı Işığında Mesleki Faaliyet Olarak Geçici İş İlişkisi ve Geçici İş İlişkisi, Prof. Dr. Turhan Esener Armağanı I. İş Hukuku Uluslararası Kongresi, Seçkin Yayıncılık, Ankara 2016, s. 133-171.

• Ekin, Ayşegül: İş ve Sosyal Güvenlik Hukukunda Mesleki Anlamda Geçici İş İlişkisi, (Yayınlanmış Doktora Tezi), Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilim-ler Enstitüsü, Konya 2019.

• Ekmekçi, Ömer: “4857 Sayılı İş Kanunu’nda Ge-çici (Ödünç) İş İlişkisinin Kurulması, Hükümle-ri ve Sona Ermesi”, Legal İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hukuku Dergisi, Y. 2004, C. 1, S. 2, s. 367-400.

• Ekonomi, Münir: “Mesleki Faaliyet Olarak Ödünç (Geçici) İş İlişkisi”, Devrim Ulucan’a Ar-mağan, Legal Yayıncılık, İstanbul 2008, s. 231-266.

• Engin, Murat: “Atipik İstihdam Biçimleri ve Uy-gulamada Ortaya Çıkan Sorunlar (Özellikle Ödünç İş İlişkisi ve Evde Çalışma)”, Çalışma Ha-yatında Esneklik ve İş Hukukuna Etkileri, İstan-bul: İstanbul Barosu Yayınları, İstanbul 2002, s. 117-132, (Atipik İstihdam).

• Engin, Murat: “Üçlü İş İlişkileri”, III. Yılında İş Ya-sası (Seminer Notları), Türkiye Toprak, Seramik, Çimento ve Cam Sanayi İşverenleri Sendikası, Bodrum, 21-25 Eylül 2005, s. 12-26, (Üçlü İlişki-ler).

• Erdoğan, Canan: “Geçici İş İlişkisinde İşverenin İş Sağlığı ve Güvenliği Önlemleri Alma Yüküm-lülüğü”, Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Hukuk Fa-kültesi Dergisi, Y. 2, S. 2017/2, s. 127-158.

• Erdoğan, Çağla: İşveren ve İşveren Vekilinin İş Kazasından Doğan Cezai Sorumluluğu, Yetkin Yayıncılık, Ankara 2016.

• Güzel, Ali/Heper, Hande: “Sürekli İstihdamdan Geçici Atipik İstihdama!... Mesleki Anlamda Geçici İş İlişkisi”, Çalışma ve Toplum Dergisi, 2017/1, s. 11-58.

• Güzel, Ali/Okur, Ali Rıza/Caniklioğlu, Nurşen: Sosyal Güvenlik Hukuku, Yenilenmiş 18. Bası, Beta Basım, İstanbul 2020.

• Hekimler, Alpay: “Avrupa Birliği’nde Mesleki Anlamda Ödünç Çalışma İlişkisi ve Türkiye İçin Değerlendirmeler”, Sicil İş Hukuku Dergisi, S. 29, 2013, s. 253-265.

• Heper, Hande: “Meslek Edinilmiş Geçici İş İlişki-si ile İlgili Yargıtay Kararının İncelenmesi”, Kadir Has Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 2, S. 1, 2014, s. 177-190.

• Hromadka, Wolfgang/Maschmann, Frank: Ar-beitsrecht Band I, Individualarbeitsrecht, 7. Aufl., Springer, Berlin 2018.

• İnciroğlu, Lütfi: “Özel İstihdam Büroları Aracılığı ile Geçici İş İlişkisi”, Terazi Hukuk Dergisi, C. 12, S. 135, 2017, s. 29-44.

• Junker, Abbo: GrundkursArbeitsrecht, 12. Auf-lage, Verlag C. H. Beck, München 2013.

• Kämmerer, Jörn Axel/Thüsing, Gregor: Leihar-beit und Verfassungsrecht, Duncker&Humbolt Verlag, Berlin 2005.

• Kabakcı, Mahmut: “5920 sayılı Kanunun Ödünç İş İlişkisi Hakkında Veto Edilen Hükmünün AB Yönergesi Işığında Değerlendirilmesi”, Çalışma ve Toplum Dergisi, 2011/4, s. 73-11.

• Karadeniz, Oğuz: “Geçici İş İlişkisi ile Çalışanla-rın Sosyal Güvenliği”, Yaklaşım Dergisi, Y. 11, S. 132, 2003, s. 209-214.

• Mollamahmutoğlu, Hamdi/Astarlı, Muhittin/Baysal, Ulaş: İş Hukuku Ders Kitabı, Cilt 1 Birey-sel İş Hukuku, Gözden Geçirilmiş 3. Baskı, LY-KEION Yayınları, Ankara 2019.

• Müller-Glöge, Rudi/Preis, Ulrich/Schmidt, Ingrid: Erfurter Kommentar zum Arbeitsrecht, 17. neubearbeitete Aufl., C. H. Beck, München 2017, (ErfK/Bölüm Yazarı).

• Nazlı, Seçkin: Özel İş Aracılığı, 1. Baskı, Vedat Ki-tapçılık, İstanbul 2009, (Özel İş Aracılığı).

• Nazlı, Seçkin: “İş Kanununda Düzenlenen Mes-leki Anlamda Geçici İş İlişkisine Yönelik Hüküm-lerin Değerlendirilmesi”, İstanbul Medipol Üni-versitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 3 (1), Bahar 2016, s. 49-168, (Geçici İş İlişkisi).

• Odaman, Serkan: “Yeni Düzenlemeler Çerçeve-sinde Türk İş Hukukunda Ödünç İş İlişkisi Uy-gulaması”, Sicil İş Hukuku Dergisi, S. 36, 2016, s. 41-61, (Ödünç İş İlişkisi Uygulaması).

• Odaman, Serkan: Türk ve Fransız İş Hukukunda Ödünç İş İlişkisi, İstanbul: Legal Yayıncılık, İstan-bul 2007, (Ödünç İş İlişkisi).

• Odaman, Serkan/Çavuş, Ö. Hakan: “İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hukuku Açısından Ödünç İş İlişkisi”, İstanbul Kültür Üniversitesi Hukuk Fa-kültesi Dergisi, C. 15, S. 1, Ocak 2016, s. 249-277.

• Öktem Songu, Sezgi: Türk İş Hukukunda Çalış-ma Sürelerinin Düzenlenmesi, (Yayınlanmamış Doktora Tezi), Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir 2007.

• Özdemir, Erdem: “Mesleki Faaliyet Olarak Ge-çici İş İlişkisi: Düzenlenmeli Ama Nasıl?”, Sicil İş Hukuku Dergisi, S. 18, 2010, s. 20-32, (Geçici İş İlişkisi).

• Özdemir, Erdem: İş Sağlığı ve Güvenliği Huku-ku, Vedat Kitapçılık, İstanbul 2014, (İş Sağlığı ve Güvenliği).

• Özkaraca, Ercüment: “Özel İstihdam Bürosu Aracılığıyla Geçici İş İlişkisi”, İş ve Sosyal Güven-lik Hukuku 2016 Yılı Toplantıları, İstanbul Baro-su Yayınları, İstanbul 2018, s. 53-102.

• Öztürk, Berna: “Özel İstihdam Büroları Aracılı-ğıyla Kurulan Meslek Edinilmiş Geçici İş İlişki-sinde Tarafların İş Sağlığı ve Güvenliği Yüküm-lülükleri”, İş Hukukunda Yeni Yaklaşımlar, Beta Basım, İstanbul 2017, s. 207-256.

• Pélissier, Jean/ Supiot, Alain/ Jemmaud, Antoi-ne: Droit du Travail, 23e édition, Paris 2006.

• Saraç, Coşkun: İşverenin Prim Ödeme Yüküm-lülüğü, Türkiye İşçi Emeklileri Cemiyet Yayınları, Ankara 1998.

• Sözer, Ali Nazım: İşçi, Bağımsız Çalışan ve Kamu Görevlileri Bakımından Türk Sosyal Sigortalar Hukuku, Güncellenmiş 4. Baskı, Beta Basım, İs-tanbul 2019.

• Süzek, Sarper: İş Akdinin Askıya Alınmasının Genel Teorisi, Savaş Yayınları, Ankara 1989.

• Süzek, Sarper: “İş Akdinin Türleri”, Mercek Der-gisi, Y. 6, S. 22, Nisan 2001, s.17-35, (İş Akdinin Türleri).

• Süzek, Sarper: İş Sözleşmesinin Askıya Alınması ve Ücretsiz İzinler, DEÜHFD, Prof. Dr. Ünal Nar-manlıoğlu’na Armağan, C. 9, Özel Sayı, 2007, s. 115-133, (Ücretsiz İzinler).

• Süzek, Sarper: İş Hukuku, Yenilenmiş 18. Baskı, Beta Basım, İstanbul 2019, (İş Hukuku).

• Şahlanan, Fevzi: “Genel Hükümler ve Temel Kavramlar”, İstanbul Barosu/ Galatasaray Üni-versitesi 2003 Yılı Toplantısı: 2, Yeni İş Yasası Sempozyumu (30 Mayıs-31 Mayıs Galatasaray Üniversitesi), İstanbul Barosu Yayınları, İstanbul 2003, s. 25-39.

• Şen, Murat: “Özel İstihdam Büroları Aracılığıyla Kurulan (Meslek Edinilmiş) Geçici İş İlişkisi”, MÜ-HFD, C. III, S. 1, 2014, s.13-23.

• Taşkent, Savaş/Kurt, Dilek: “Mesleki Anlamda Ödünç İş İlişkisi”, Kamu-İş Dergisi, Y. 2013, C. 13, S. 1, s. 1-8.

• Tatar, Gülsüm: “Sosyal Güvenlik Hukukunda Müteselsil Sorumluluk”, Çalışma ve Toplum Dergisi, 2017/4, s. 2133-2170.

• Tuncay, A. Can: “İş Kanunu Tasarısındaki Ödünç İş İlişkisi ve Eleştirisi”, Mercek Dergisi, Y. 8, S. 30, Nisan 2003, s. 56-76.

• Tuncay, A. Can/Ekmekçi, Ömer: Sosyal Güvenlik Hukuku Dersleri, 20. Baskı, Beta Basım, İstanbul 2019.

• Tuncay, A. Can/Savaş, F. Burcu: “Özel İstihdam Büroları Gerçek ve Çağdaş Fonksiyonlarına Ar-tık Kavuşmalıdır”, Mercek Dergisi, Y. 12, S. 48, Ekim 2007, s. 66-77.

• Tunçomağ, Kenan/Centel, Tankut: İş Hukuku-nun Esasları, 9. Baskı, Beta Basım, İstanbul 2018.

• Ulber, Jurgen: Arbeitnehmerüberlassungsge-setz Kommentar, 5. Aufl, Bund Verlag, Frankfurt am Main 2017.

• Ulrici, Bernhard: Arbeitnehmerüberlassungs-gesetz Handkommentar, Nomos Verlag, Leip-zig 2017.

• Uşen, Şelale: Avrupa Birliği’nde Ödünç İş İlişkisi ve Ödünç Emek Büroları: İtalya Uygulaması ve Türkiye, Türkiye Tekstil Sanayi İşverenleri Sendi-kası Yayını, İstanbul 2016.

• Yiğit, Esra: Özel İstihdam Bürosu Aracılığıyla Geçici İş İlişkisi, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul 2019.

Kaynak Göster