TÜRKİYE'DE SAĞLIK SEKTÖRÜNDE İNSAN KAYNAKLARI SİSTEMİNİN İNCELEMESİ

Türkiye'de sağlık sisteminde son 10 yılda sağlık insan gücü alanında önemli değişimler gerçekleşmiştir. Bu çalışmadaki amacımız; Türkiye'deki sağlık insan gücüne ilişkin mevcut işgücü düzeyini, sağlık işgücü finansmanını, sağlık işgücü eğitim durumunu ve dağılımını ortaya koyarak son yıllarda bu alanda gerçekleştirilmiş olan değişimleri veriler doğrultusunda incelemektir.Türkiye'de sağlık personeli sayısı yetersiz olup dengesiz dağılımı söz konusudur. Sağlık personelinin sayısal yetersizliğini gidermeye yönelik tıp fakültesi, hemşirelik yüksek okulları, diş hekimliği ve eczacılık fakülteleri öğrenci kontenjanları arttırılmıştır. Buna paralel öğretim elemanı sayısı da arttırılmıştır. Sağlık insan gücü dağılımı açısından bölgelerarası dengesizliği gidermeye yönelik sözleşmeli personel alımı, mecburi hizmet uygulaması, vekil hemşire ve ebe alımı gibi uygulamaları gerçekleştirilmiş ancak dengesizliğin giderilmesinde yeterli olmamıştır. Performansa dayalı ek ödeme sistemi, aile hekimliği sistemi ve kamu hastane birlikleri uygulamaları sağlıkta insan kaynaklarını etkileyen önemli değişimler olarak değerlendirilmiştir

ANALYSIS OF HUMAN RESOURCES SYSTEM IN HEALTH SECTOR IN TURKEY

Important changes have taken place in health system in Turkey in the last 10 years. The aim of this study is to put out current human resources for health in terms of quantitative adequacies, financing, training, administration and balanced distribution. Also changes have been carried out in recent years in Turkey related human resources for health will be dealt with data.Health personel number is inadequate and there is unbalanced distribution in Turkey.. Student quota of medical school, nursing school, dental and pharmacy faculties were increased to overcome numerical inadequacy of health personnel. Parallel to this the number of teaching staff has been increased. To reduce regional imbalances of health workforce, some applications like under contract staffing, mandatory service for doctors, contracted nurses and midwives have been carried out but it is not adequate to eliminate the imbalance. Applications on performance-based additional payment system, family doctor system and public hospital associations are considered as major changes affecting human resources

Kaynakça

. HOMEDES, n., Ugalde, a.,(2005) human resources: the cinderella of health sector reform in latin america, human resources for health, 3:1, s.1-2. http://www.human-resources-health.com/content/3/1/1

2. HONGORO,C., McPake,B., (2004), How to bridge the gap in human resources for health, Lancet; 364, 1451

3. DUSSAULT,G., Dubois C.A., (2003), Human Resources For Health Policies: A Critical Component İn Health Policies, Human Resources For Health 2003, s.5-8, 10. 1:1 Http://Www.Human-Resources-Ealth.Com/Content/1/1/1

4. T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI, Hıfzıssıhha Mektebi Müdürlüğü. (2007), Sağlıkta İnsan Kay-nakları Mevcut Durum Analizi, Ankara; s. 3-18, 32-39, 22-26, 18-19, 20-21, 38-39

. WHO (2006). The World Health Report, Working Together For Health: 22-266. BOSSERT T, Bärnighausen T, Bowser D, Mitchell A, Gedik G. Assessing Financing, Edu-cation, Management and Policy Context for Strategic Planning of Human Resources for Health. WHO, Geneva, Switzerland; 2007, s.13-17

7. T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI, İstatistik Yıllığı, 2008: 64-68

8. T.C. RESMİ GAZETE. Aile Hekimliği Uygulama Yönetmeliği. Sağlık Bakanlığı tarafından yayınlanan 25.05.2010 tarih ve 27591 sayılı yönetmelik.

9. NAZLIOĞLU, S., İşlek., E. (2014) Dünya Sağlık Örgütü İşyüküne Dayalı Personel İhtiyacıBelirleme Yöntemi Birinci Basamak Sağlık Kurumları Uygulaması Çalışması, Sağlık Ba-kanlığı Sağlık Araştırmaları Genel Müdürlüğü

10. BUCHAN,J. (2000), Health Sector Reform and Human Resources: Lessons from United Kingdom, Health Policy and Planning, 15(3):319-325: 319

11. ESMAİL, L.C., Cohen-Kohler J.C., Djibuti M., (2007), Human resource management in the Georgian National Immunization Program: a baseline assessment, Human Resources for Health, 5:20: s.5-8 http://www.human-resources-health.com/content/5/1/20

12. ANAND, S. Bärnighausen T.,(2004) Human resources and health outcomes: cross-country econometric study" Lancet; 364: 1603-09: 1607

13. ÇELİK Y. Sağlık Ekonomisi, Siyasal Kitapevi, Ankara, 2011, s.54

14. OLDEN, P. C. Mccaughrın W.C.,( 2007), Designing Healthcare Organizations to Reduce Medical Errors and Enhance Patient Safety, Research and Perspectives on Healthcare; Vol. 85, no. 4 Fall. 5-6"

15. T.C. RESMİ GAZETE. 5413 sayılı Eleman Temininde Güçlük Çekilen Yerlerde Sözleşmeli Sağlık Personeli Çalıştırılması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde De-ğişiklik Yapılması Hakkında Kanun, Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu ve Sağlık Bakanlığı-nın Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik YapılmasıHakkında Kanun, Kabul tarihi 20.10.2005, RG: 01.11.2005, 25983.

16. DUSSAULT,G., Franceschini, M.C. (2006), "Not enough there, too many here: understan-ding geographical imbalances in the distribution of the health workforce" Human Resour-ces for Health 2006, 4:12;1-2 http://www.human-resources-health.com/content/4/1/12

17. T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI, İstatistik Yıllığı, 2013. 140-145

18. KILIÇ, M., Tunç, Ş., (2004) ,İnsan Kaynakları Planlaması Açısından Doğu ve Güneydoğu Anadolu, Bölgelerinde Çalışan Hekimlerin Sorunları ve Memnuniyet Durumlarının De-ğerlendirilmesi" Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, Cilt 7, Sayı 1, 40-64. 54-59.

19. T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI, Hıfzıssıhha Mektebi Müdürlüğü, (2007), Sağlıkta İnsan Kay-nakları ve Politika Oluşturma Çalıştayı, 7-8

20. SAYAN, İ.Ö., Küçük, A. (2012) Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, Cilt 67, No. 1, 2012, s. 171-203

21. T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI, (2008). Türkiye Sağlıkta Dönüşüm Programıİlerleme Raporu, Ağustos, Ankara. 86-89, 85, 93-95, 86-89

22. T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI, Sağlık 2006, Sağlık Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı, Ankara, s.129

23. T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI, T.C. Yüksek Öğretim Kurulu, T.C. Başbakanlık Devlet Plan-lama Teşkilatı Müsteşarlığı; (2014), Türkiye'de Sağlık Eğitimi ve Sağlık İnsangücü Durum Raporu, Ankara.84

24. T.C. Sağlık Bakanlığı (2008a) Personel Genel Müdürlüğü, Aktif Çalışan Personel Çalışması, Aralık 2007- Aralık 2008

25. NAZLIOĞLU S, Mollahaliloğlu S, Kosdak M, Öncül H.G, Erkoç Y, Çinal A, Aydın S, Ünüvar N, Tosun N. (Ed). (2011). Sağlıkta İnsan Kaynakları 2023 Vizyonu, TC Sağlık Bakanlığı, Refik Saydam Hıfzıssıhha Merkezi Başkanlığı Hıfzıssıhha Mektebi Müdürlüğü, Sağlık Ba-kanlığı Ya yın No: 851. Ankara. 1-10

26. ÜNAL, Ö., (2011) Tercüme Yasalarla Değil Şura Toplantılarıyla SağlığımızıŞekillendirelim, Sağlık-Sen Dergisi, Sayı 14, Ağustos 2011, 58-61. 59

27. ÇELİK, Y., (2011) Kamu Hastaneleri Birliği Özelleşmeye Giden Yolda Gizli Gündem mi?, Sağlık-Sen Dergisi, Sayı 14, s. 44-53. 52.

28. ATAAY, F., (2011), Devlet Hastaneleri İçin Yeni Bir Model: Kamu Hastane Birlikleri, Sağ-lık-Sen Dergisi, Sayı 14, Ağustos 2011: 18-27.21

29. TARIM, M., (2011) Kamu Hastane Birlikleri Yasa Tasarısı, Sağlık-Sen Dergisi, Sayı 14, Ağustos 2011: 38-43, 41

30. WHO (2011). Statistical Information System, 2014

31. AKDAĞ, Recep (2012), T.C. Sağlık Bakanlığı 2013 Mali Yılı Bütçesi'nin TBMM Plan Ve Bütçe Komisyonu'na Sunumu, Türkiye Sağlıkta Dönüşüm Programı'nın 10. Yılı (Http://Www.Saglik.Gov.Tr/TR/Dosya/1-78664/H/Butce2013.Pdf ) Erişim Tarihi: 15.03.2014.

Kaynak Göster

  • ISSN: 1300-0845
  • Yayın Aralığı: Yılda 2 Sayı
  • Başlangıç: 1994
  • Yayıncı: Marmara Üniversitesi

1.8b 494