Serbest Zaman Doyumunun Mutluluk Üzerindeki Etkisinde Cinsiyetin Düzenleyici Rolü

Araştırmada Türkiye’de turizm bölgelerinde faaliyet gösteren tur şirketlerinden paket satın alan yerli turistlerin katıldıkları serbest zaman etkinliklerine ilişkin deneyimlerinden elde edilecek doyumun mutluluk üzerindeki etkisinde cinsiyet değişkeninin düzenleyici rolü olup olmadığının ortaya çıkarılması amaçlanmıştır. Bu doğrultuda araştırmaya 340 birey katılmıştır. Araştırmada katılımcıların demografik özelliklerini belirlemek amacıyla kişisel bilgi formu ile birlikte, Serbest Zaman Doyum Ölçeği ve Oxford Mutluluk Ölçeği uygulanmıştır. Yapılan analizler neticesinde serbest zaman doyumu ile mutluluk arasında nedensel ilişkinin olduğu ve p değerinin istatistiksel olarak anlamlı olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Düzenleyici etki analizi sonucunda ise “serbest zaman doyumu-estetik ile mutluluk” ilişkisinde ve “serbest zaman doyumu-rahatlama ile mutluluk” ilişkisinde kadın ve erkekler açısından anlamlı farklılıkların olduğu belirlenmiştir.

Moderator Role of Gender in the Effect of Leisure Satisfaction on Happiness

It was aimed to reveal whether moderator role of gender in the effect of leisure satisfaction on happiness existed which would be acquired from the experiences of domestic tourists regarding leisure activities they participated after buying packet tours from the tour operators operating in tourism regions of Turkey. Accordingly, the research included a total of 340 participants. In order to determine the demographic characteristics of the participants, the Leisure Satisfaction Scale and the Oxford Happiness Scale were applied along with the personal information form. As a result of the analyses, it was found that there was a causal relationship between leisure satisfaction and happiness and the p-value was statistically significant. On the other hand, as a result of moderator impact analysis, it was determined that there were significant differences in terms of females and males in the relationship of “leisure satisfaction-aesthetics and happiness” and in the relationship of “leisure satisfaction-relaxation and happiness”.

Kaynakça

Aslan, Z. (1993). Sanayileşme ve kentleşmenin doğada rekreasyon faaliyetlerine duyulan gereksinimi arttırıcı etkisi, Ekoloji ve Çevre Dergisi, 2(8), 22–24.

Anderson, J. C., & Gerbing, D. W. (1988). Structural equation modeling in practice: A review and recommended two-step approach. Psychological bulletin, 103(3), 411.

Ardahan F. (2003). Turizmde Franchising ve Türk evi pansiyonları franchising model önerisi ve uygulaması, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü (Doktora Tezi, Konya). Erişim adresi: http://tez2.yok.gov.tr/

Ardahan, F. & Yerlisu Lapa, T. (2010). Üniversite öğrencilerinin serbest zaman tatmin düzeylerinin cinsiyete ve gelire göre incelenmesi. Spor Bilimleri Dergisi, 21(4), 129-136. ydın, İ. (2016). Fitness Katılımcılarının rekreasyonel etkinliklere yönelik ilgilenim ve mutluluk düzeylerinin belirlenmesi, Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, (Yüksek Lisans Tezi,Ankara). Erişim adresi: http://tez2.yok.gov.tr/

Andrew, F.M. & Withey, S.B. (1976). Social Indicators of Well-Being (Plenum, New Y.)

Avcıkurt, C. (2015). Turizm Sosyolojisi - Genel ve Yapısal Yaklaşım. (4. Baskı). Ankara: Detay Yayıncılık.

Baud-Bovy, M. & Lawson, F. (1998). Tourism and Recreation Handbook of Planning and Design. Oxford: Architecrural Press.

Bell, S. (2001). Design for Outdoor Recreation Second Edition, Midas Printing, China.

Beard, J.G. & Ragheb, M.G. (1980). Measuring leisure satisfaction. Journal of Leisure Research, 12(1), 20-33.

Bailey, A.W. & Fernando, I.K. (2012). Routine and project-based leisure, happiness, and meaning in life. Journal of Leisure Research, 44(2), 139-154. Doi: https://doi.org/10.1080/00222216.2012.11950259

Bloom, J.D., Geurts, S.A.E., Taris, T.W., Sonnentag, S., Weerth, C.D. & Kompier, M.A.J. (2010). Effects of Vacation from Work on Health and Well-Being: Lots off, Quickly Gone, Work & Stress: An International Journal of Work. Health & Organisations, 24(2), 196-216.Doi: https://doi.org/10.1080/02678373.2010.493385

Csikszentmihalyi, M. (2005). Akış Mutluluk Bilimi, çev. Sema Kunt Akbaş, HYB yayıncılık, Ankara.

Doğan, T., & Çötok, N. A. (2016). Oxford mutluluk ölçeği kısa formunun Türkçe uyarlaması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 4(36).

Elçi, G., Doğan, M., & Gürbüz, B. (2019). Bireylerin rekreasyonda algılanan sağlık çıktıları ve yaşam doyumu düzeylerinin incelenmesi. Uluslararası Spor Egzersiz ve Antrenman Bilimi Dergisi, 5(3), 93-106.

Gökçe, H., (2008). Serbest zaman doyumunun yaşam doyumu ve sosyo demografik değişkenler açısından incelenmesi, Pamukkale Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, (Yüksek Lisans Tezi, Denizli).

Gökçe, H., & Orhan, K. (2011). Serbest zaman doyum ölçeğinin Türkçe geçerlilik güvenirlik çalışması. Spor Bilimleri Dergisi, 22(4), 139-145.

Hacıoğlu, N., Gökdeniz, A. & Dinç, Y. (2003). Boş Zaman ve Rekreasyon Yönetimi, Örnek Animasyon Uygulamaları. Ankara: Detay Yayıncılık.

Henderson, K.A. (1990) Anatomy is not destiny: A feminist analysis of the scholarship on women's leisure. Leisure Sciences, 12, 229 - 236.

Hills, P., & Argyle, M. (2002). The Oxford Happiness Questionnaire: a compact scale for the measurement of psychological well-being. Personality and individual differences, 33(7), 1073-1082.

Kelly, J.R. (1990). Leisure. Prentice Hall. Englewood Clieffs. New Jersey.

Kılbaş, Ş. (2001). Rekreasyon–Boş Zamanı Değerlendirme. Adana: Anaca Yayınları.

Kim, J. & Heo, J.(2014). Health benefits of serious ınvolvement in leisure activities among older korean adults. International Journal of Qualitiative Studies on Health and Well-being, 9, 1-9.

Küçük Kılıç S., Lakot Atasoy K., Gürbüz B. ve Öncü E. (2016). Rekreasyonel Tatmin ve Yaşam Doyumu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi, İstanbul Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 6;56-70.

Lin, H.C., Chen, K.Y. & Kuo, K.P. (2014). Relationship between leisure involvement and subjective well-being: moderating effect of spousal support. South African Journal for Research in Sport, Physical Education and Recreation, 36(1), 131-146.

Lu, L. & Hu, C.H. (2002). Experiencing leisure: The case of Chinese university students, Fu Jen Studies: Science and Engineering 36, 1–21.

Lu, L. & Argyle, M. (1993). TV watching, soap opera and happiness. Kaohsiung Journal of Medical Sciences 9, 350–360.

Lu, L. & Argyle, M. (1994). Leisure satisfaction and happiness as a function of leisure activity, Kaohsiung Journal of Medical Sciences 10, 89–96.

Luetkens, S.A. (2004). The Integration of Physical Activity and Social Youth Work Common Goals and Synergy Effects of Two Discrete Social System. International Conference on Leisure, Tourism & Sport-Education, Integration, Innovation, Cologne: Germany (18-21).

Milman, A. (1998). The Impact of tourism and travel experience on senior travelers’ psychological well-being. journal of Travel Research, 37 (2), 166-170.

Marar, Z. & Çağlayan, S. (2004). Mutluluk paradoksu: Özgürlük ve onaylanma. Kitap Yayınevi.

McCabe, S. & Johnson, S. (2013). The happiness factor in tourism: subjective well-being and social tourism. Annals of Tourism Research, 41, 42-65.

Müderrisoğlu, H., Kutay. E.L. & Örnekçi Eşen, S. (2005). Kırsal rekreasyonel faaliyetlerde kısıtlayıcılar. Tarım Bilimleri Dergisi. 11(1), 40-44.

Moore, K., Cushman, G. & Simmons, D. (1995). Behavioral conceptualization of tourism and leisure. Annals of Tourism Research, 22(1), 67-85.

Nawijn, J. & Peeters, P. M. (2010). Travelling ‘Green’: is Tourists’ Happiness at Stake?. Current Issues in Tourism, 13 (4), 381-392.

Schermelleh, E. K., Moosbrugger, H. (2003). Evaluating the fit of structural equation models: tests of significance and descriptive goodness-of-fit measures. Methods Of Psychological Research Online, 8 (2): 23-74.

Schumacher, R. E., Lomax, R. G. (1996). A Beginner’s Guide to Structural Equation Modeling. New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates, Publishers.

Tangeland, T. & Aas, Ø. (2011). Household composition and the importance of experience attributes of natu Weber, K. (2001). Outdoor adventure tourism a review of research approaches. Annals of Tourism Research, 28(2), 360-377.

Veenhoven, R. (2000). Freedom and happiness: A comparative study in forty-four nations in the early 1990s. Culture and subjective well-being, 257-288.

Warren, K. (1990) Women's outdoor adventures, In Miles. J. C. & Priest. S. (Eds.). Adventure Education ss.411-417. State College. PA: Venture.

Kaynak Göster

APA Güzel, P , Yavaş Tez, Ö , Esentaş, M . (2020). Serbest Zaman Doyumunun Mutluluk Üzerindeki Etkisinde Cinsiyetin Düzenleyici Rolü . Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi , 18 (4) , 283-296 . DOI: 10.18026/cbayarsos.711055