DEPREM SONRASI GÖRÜLEN RUHSAL SORUNLARIN SAPTANMASI VE TEDAVİSİ İÇİN GELİŞTİRİLEN BİR PROJEYLE İLGİLİ DENEYİMLER

Bu yazıda 1999 yılında yaşanan Marmara depreminden sonra bölgedeki ruhsal sorunların saptanması ve tedavisini amaçlayan bir proje tanıtılmaktadır. Proje depremden hemen sonra psikolog ve psikiyatrların katılımıyla başlamış, önce sadece çadırkentlerde, daha sonra ek olarak Değırmendere kent merkezinde hizmet verilmeye başlanmıştır Psikiyatrlardan denetim alan psikologlar ağırlıklı olarak depremzedelerın depremle ilgili korkularını ve kaçınmalarını hedef almış, temelde kognıtıf-davranışçı yaklaşımla ihtiyacı olanlara ücretsiz tedavi verilmiştir Uç yıl suren projede Değırmendere, Avcılar merkezlerinde, ayrıca civardaki çadırkent ve prefabriklerde binlerce kişiye ulaşılmıştır Ayrıca Değırmendere merkezi ve İstanbul Avcılar'da yapılan epıdemıyolojık çalışmalarda bölgede her dört kişiden birinde travma sonrası stres hastalığı saptanmıştır Depremden sonra uzun zaman geçse bile ruhsal sorunların azalmadığı anlaşılmaktadır Depremzedelerın kendi kendilerine yardım edebilmeleri amacıyla bir kitapçık hazırlanmış, yaygın olarak dağıtılmıştır. Tedavi prensipleri ihtiyaca göre değiştirilerek tek seanslık psikolojik tedaviler gelışetırılmıştır Geliştirilen bu tedavi yaklaşımlarının tumu yuz güldürücü sonuçlar vermektedir Çok yaygın bir topluluğun etkilendiği bir felaketten sonra tum nüfusa uygulanabilecek bu tur tedavi yaklaşımlarının çok önemli bir işlev göreceği düşünülmektedir.

A Project Designed To Identify and Treat Post-Earthquake Psychological Problems: Dabatem Experience

Thıs paper descrıbes a project whıch aıms to examıne and treat the psychological problems seen after the 1999 Marmara earthguake The project started ımmedıately after the earthquake with the participation of psychologists and psychiatrists. İn the beginning, the project staff provided help free of charge for those in the survivor camps. Later, after a center was set up in Değirmendere, self-referrals were also accepted. The psychologists, supervised regularly by psychiatrists, targeted survivors' earthquake related fears and avoidances using an approach based on cognitive-behavioural principles. During the three years of the project, thousands of survivors were seen and treated in Değirmendere, Avcılar and in the survivor camps. Two epidemiologicai surveys conducted in Değirmendere and Avcılar shovved that about one in four people in the region has posttraumatic stress disorder. They also showed that the symptoms do not seem to subside in time. A self-help booklet was prepared and distributed to the public vvhich was designed to help the survivor treat his/her own earthquake-related fears. The classical therapy rules were modified to fit the needs of survivors and a single-session cognitivebehavioral treatment was introduced. Ali these approaches have given promising results. The fact that such treatment approaches can be applied to large masses in a shot time makes them important in a post-disaster situation

Kaynakça

Aker AT, Ozeren M, Başoğlu M, Kaptanoğlu C, Erol A, Buran B (1999) The Turkısh versıon ot Clınıcıan-admınıstered PTSD Scale for DSM-IV A study of ıts relıabılıty and valıdıty Turkısh Journal of Psychıatry, 10 286-293

Aksoy A, Kılıç C (2001) Değırmendere şehir merkezinde deprem sonrası ruh sağlığı hizmeti kullanımı Bahar sempozyumları 5 Poster bildin Antalya

Başoğlu M, Kılıç C, Şalcıoğlu E, Kalender D, Aksoy A, Sorgun E, Erken S (2000) Travmatık stres belirtilerinin tedavisinde davranışçı grup psıkoterapısı I Ik sonuçlar 36 Ulusal psikiyatrı kongresi, poster bildiri, Antalya

Başoğlu M, Şalcıoğlu E, Lıvanou M, Ozeren M, Aker T, Kılıç C, Mestçıoğlu O (2001) A Study of the Valıdıty of a Screenıng Instrument for Traumatıc Stress in Earthquake Survıvors in Turkey Journal of Traumatıc Stress, 14, 3 491-509

Bay A, Kılıç C, Şalcıoğlu E, Başoğlu M (2001) Depremzedelere yönelik tek seanslık bilişsel davranışçı tedavi uygulaması: İlk sonuçlar. Bahar sempozyumları, 5. Poster bildiri. Antalya.

Bay A, Kılıç C (2001) Depremzede çocuklarda bilişsel-davranışçı grup psikoterapisi: Olgu sunumu. Bahar sempozyumları, 5. Poster bildiri. Antalya.

Dyregrov A (1997) The process in psychological debriefings. J Trauma Stress, 10: 589-605.

Hembree EA, Foa EB (2000) Posttraumatic stress disorder: psychological factors and psychosocial interventions. J Clin Psychiatry, 61 [suppl 7]: 33- 39.

Kılıç C (2001) Psychological Responses to earthquakes in Turkey: assessment and treatment. Presentation in 7th European Conference on Traumatic Stress (ESTSS), Edinburgh.

VVessely S, Rose S, Bisson J (2000) Brief psychological interventions (debriefing) for traumarelated symptoms and the prevention of posttraumatic stress disorder. Cochrane Database Syst Rev: (2) CD000560

Kaynak Göster

APA -, K . (2003). DEPREM SONRASI GÖRÜLEN RUHSAL SORUNLARIN SAPTANMASI VE TEDAVİSİ İÇİN GELİŞTİRİLEN BİR PROJEYLE İLGİLİ DENEYİMLER . Kriz Dergisi , 11 (1) , 0-0 . DOI: 10.1501/Kriz_0000000186