Diyabetli hastalarda uygulanan hızlı depresif belirti envanteri özbildirim formu ve beck depresyon ölçeklerinin değerlendirilmesi

Amaç: Kronik hastalıklar tüm dünyada önemli bir sağlık sorununu oluşturmaktadır. Bunlardan birisi de Diabetes Mellitus’tur (DM). DM beta hücrelerinden salgılanan insülin miktarında azalma, insülin yokluğu ve periferik dokuda insuline duyarsızlık nedeni ile ortaya çıkan hiperglisemi ile karakterize metabolik bir hastalıktır. Komplikasyonlarından birisi depresyondur. Bu çalışmada diyabet ve depresyon arasındaki ilişkinin iki değişik ölçekle tespit edilip karşılaştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Araştırma, İzmir Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniği’nde Mart-Haziran 2013 tarihlerinde gerçekleştirildi. Çalışmaya kendi istekleri ile katılmayı isteyen diabetes mellituslu tüm hastalar (s:80)alındı. Hastalara, Hızlı Depresif Belirti Envanteri Özbildirim Formu ve Beck Depresyon Ölçeği uygulanarak veriler değerlendirildi. Dörtlü likert tipi değerlendirme ile soruların yüzde dağılımı ve ölçeklere göre istatistiki anlamlılıkları çıkarılarak, hastaların puanları hesaplandı. Bulgular: Çalışmaya 41 kadın (%51,2 ) ve 39 erkek (%48,8) olmak üzere 80 kişi katıldı. Araştırmaya katılanlardan 55’i (%68,8) 65 yaş altı, 25’i (%31,2) ise 65 yaş üstü hastalardan oluşmaktaydı. Hızlı depresif belirti envanteri özbildirim formu- na göre 43 kişinin (%53,8) depresif belirti gösterdiği belirlendi. Beck depresyon ölçeğine göre ise 54 kişide (%67,5) depresif belirtiler vardı. Her iki ölçek sorularına verilen cevaplar, istatistiksel anlamlılık açısından birbirleri ile karşılaştırıldığında, sorulara verilen cevaplar, kendi aralarında büyük oranda istatistiksel anlamlılık göstermekteydi. Sonuç: Bu çalışma ile hastalarımızda psikiyatrik bozukluklar açısından dikkatli olmamız gerekliliği ortaya çıkmaktadır. Po- likliniğimize herhangi bir nedenle başvuran her hastaya yukarıdaki iki ölçeğin uygulanması, tanı koyucu değere sahiptir.

Evaluatıon of the quıck self-rated depressıve symptoms ınventory form and beck depressıon ınventory for dıabetıc patıents

Aim: Chronic diseases constitute a major health problem all over the word. One of them is diabetes mellitus (DM). DM is a metabolic disorder, characterised by decrease in the amount of insulin secreted from beta cells, insulin absence and hiper- glisemia because of insulin insensitivity in the peripherial tissue. One of its’ complicasion is depression. In this study; rela- tionship between diabetes and depression was aimed to be compared by two different scales. Material and Method: Study was performed in Izmir Tepecik Education and Research Hospital Family Medicine Polyclinic between March-June 2013. All diabetec patients, who agreed to participate in the study, were included (n:80). Quick Self- Rated Depressive Symptoms Inventory Form and Beck Depression Inventory were applied and evaluated. Quartet with Li- kert-type ratings, questions and scale according to the percentage distribution of statistical significance were removed and patients’ scores were calculated. Findings: Total 80 person; 41 women (51.2%) and 39 men (48.8%) were participated to the study. 55 participants (68.8%) were under 65 years old and 25 participants (31.2%) were older than 65. 43 people (53.8%) showed depressive symptomatol- ogy according to quick self-related depressive symptoms inventory. According to beck depression inventory, 54 persons (67.5%) showed depressive symptomatology. Answers for questions in both of the scales; when compared with each other, demonstrated statistical significance among themselves. Conclusion: In this study, it is found out that we need to be careful in our population in terms of psychiatric disorders. The implementation of the above two scales for every patients admitted for any reason, has diagnostic value.

Kaynakça

Tanyeri F. Diyabetes mellitusun tanı ve sınıflandırması. Aktuel Tıp Diyabet Forumu 2002;7:4-10.

Özer E. Diyabet eğitimi ve önemi. Aktüel Tıp Dergisi 1996; 1(8): 556-569.

Bahar A, Sertbaş G, Sönmez A. Diyabet mellituslu hastaların depresyon ve anksiyete düzeylerinin belirlenmesi. Anadolu Psikiyatri Dergisi 2006; 7:18-26.

Eren E, Oymak Y, Özgür T, ve ark. Diyabetik ketoasidozlu olgularda hematolojik bulgular. Smyrna Tıp Dergisi 2012; 2(2): 5-9.

Kırlı S, Sarandöl A. Diyabet ve Psikiyatrik Sorunlar. İçinde: Diabetes Mellitus 2009 Multidisipliner Yaklaşımla Tanı, Te- davi ve İzlem. Ed: İmamoğlu Ş. Deomed Medikal Yayıncılık, 3. Baskı, İstanbul 2009; 552-557.

Van den Akker M, Schuurman, Metsemakers J, Buntinx F. Is depression related to subsequent diabetes mellitus? Acta Psychiatr Scand 2004;110:178-183.

Altunoğlu EG, Sarı Z, Erdenen F ve ark. Tip 2 Diabet Mellituslu hastalarda diyabet süresi ve HbA1c düzeyleri ile depresyon,anksiyete ve yeti yitimi arasındaki ilişki. İstanbul Tıp Dergisi 2012;13(3):115-119.

Peyrot M, Rubin RR. Levels and risks of depression and anxiety symtomatology among diyabetic adults. Diyabetes Care 1997;20:585-590.

Altekin E, Uysal S, Özden Ş ve ark. Diyabet hastalarında dep- resyon ve öfke yönetiminin Leptin düzeyleri ve glisemik kont- rol ile ilişkisi. Türk Klinik Biyokimya Dergisi 2006;4(2):83- 87.

Akbay PŞ. Diyabette depresyon ve anksiyete bozuklukları. Dahiliye ve Psikiyatri V.1. Baskı, İstanbul, Okuyan Us Yayın- ları, 1993;94-99.

Tav AŞ, Özenli Y, Ünsal A ve ark. Tip 2 DM ve obez hastala- rın anksiyete ve depresif bozukluk açısından karşılaştırmalı değerlendirilmesi. Türk Aile Hekimliği Dergisi 2010; 14(1): 22-25.

Özmen M. Diyabette psikososyal problemler. Türk diyabet yıllığı 2000-20001, İstanbul Türk Diyabet Cemiyeti Yıllık Ya- yın Organı, 2001;51-57.

Güven T. Diabetes Mellitus’lu Hastalarda Yaşam Kalitesi ve Depresyon Etkisinin Araştırılması. T.C. Sağlık Bakanlığı Şişli Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Psikiyatri Kliniği Uzman- lık Tezi, İstanbul 2007.

Olgun N. Diyabette kendi kendine takip ilkeleri. Diyabet mellitusun modern tedavisi 1. Baskı, İstanbul. Türk Diyabet Vakfı, 2003

Nichols GA, Brown JB. Unadjusted and adjusted prevalence of diagnosed depression in type 2 diabetes. Diabetes Care 2003;26:744–749.

Eren İ, Erdi Ö. Tip II diayebetes mellitusda komplikasyonların psikiyatrik komorbiditeye etkisi. Psikiyatri Psikoloji Psikofarmakoloji (3P) Dergisi 2004;12(3):209-216.

Özdemir İ, Hocaoğlu Ç, Koçak M ve ark. Tip 2 diyabetes mellituslu hastalarda yaşam kalitesi ve ruhsal belirtiler. Düşü- nen Adam: Psikiyatri ve Nörolojik Bilimler Dergisi 2011; 24(2):128-138.

Kuloğlu M, Karaoğlu A, Atmaca M ve ark. Tip II Diyabetik hastalarda psikiyatrik belirtiler ve kan şekeri kontrolü. Düşü- nen Adam 2000;13(1):19-23.

Polonsky WH, Fisher L, Earles J et al. Assessing psychosocial distress in diabetes, development of the diabetes distress scale. Diabetes Care 2005;28(3):626-631.

Dunn SM, Smartt H, Beeney L et al. Measurement of emotional adjustment in diabetic patients: validity and reliability of ATT39. Diabetes Care 1986;9:480–489.

Hisli N. Beck depresyon envanterinin geçerliliği üzerine bir çalışma. Psikoloji Dergisi 1989;6(2):118-122.

Neziha ABA, Havva Tel. Diyabet mellituslu hastalarda dep- resyon ve öz bakım gücü. Cumhuriyet Hemşirelik Dergisi 2012;1:18-22.

Hisli N. Beck depresyon envanterinin üniversite öğrencileri için geçerlilik ve güvenililrliği. Psikiyatri Dergisi 1989;7:3-13.

Mergen H, Tavlı T, Öngel K. Hızlı depresif belirti envanterinin Beck depresyon envanteri ile karşılaştırılması. Ayaktan başvu- ran hastalarda geçerlilik ve güvenilirliği. Nöropsikiyatri Arşivi 2012;49:1-5.

Sadok BJ, Sadok VA, Kaplan and sSdok's. Synapsis of psychiatry. Behavioral sciences/ Clinical Psychiatry. Philadelphia 2007;11:527-528.

Rush AJ, Trivedi MH, Ibrahim HM et all. The 16-item Quick inventory of depressive symptomatology (QIDS) Clinician rating (QIDS-C) and self report (QIDS-SR): A psychometric evaluation in patients with chronic major depression. Biological Psychiatry 2003;54:573-583.

Eren İ, Erdi Ö, Özcankaya R. Tip 2 diyabetik hastalarda kan şekeri kontrolü ile psikiyatrik bozuklukların ilişkisi. Türk Psi- kiyatri Dergisi 2003;14:184-191.

Gülseren L, Hekimsoy Z, Gülseren Ş ve ark. Diyabetes mellituslu hastalarda depresyon, anksiyete, yaşam kalitesiyeti yitimi. Türk Psikiyatri Dergisi 2001;12:89-98.

Brown LC, Majumdar SR, Newman SC et al. Type 2 diabetes does not increase risk of depression. CMAJ 2006;175;42-46.

Engum A, Mykletun K, Holen A, et al. Depression and diabetes; a large population based study of sociodemografic,fe style and clinical factors associated with depressionin type and 2 diyabetes care 2005;28;1904-1909.

Türkiye İstatistik Kurumu Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi sonuçları 2011. http://www.tuik.gov.tr/PreHaber Bultenleri. do?id=10736 erişim tarihi:22.07.2012.

T.C. İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Mü- dürlüğü resmi web sitesi. http://www.nvi.gov.tr/ Hizmet- ler/Istatistikler,Statistikler_Main.html erişim tarihi:22.07.2012.

Bahar A, Sertbaş G, Sönmez A. Diyabetes mellituslu hastaların depresyon ve anksiyete düzeylerinin belirlenmesi. Anatolian Journal of Psychiatry 2006;7:18-26.

Kaynak Göster