Oyun ve oyuncağın çocuk sağlığına etkisi

Oyun, yetenek ve zekâ geliştirici, belli kuralları olan, iyi vakit geçirmeye yarayan eğlence olarak oyuncak ise oyun aracı olarak tanımlamaktadır. Oyun, çocuğu eğlendiren, zevk veren bir faaliyet olmasının yanı sıra çocuğun bedensel, duygusal, sosyal, bilişsel ve dil gelişimine önemli yararlar sağlamaktadır. Oyun, çocuğun gelişimi ve yetiştirilmesi yönünden oldukça önemlidir. Çocuğun gözü ile bakıldığında oyun çocuğun en önemli işi, oyuncakları ise en önemli aracıdır. Çocukların, gelişimsel yönden sağlıklı olabilmesi için beslenme, uyku gibi gereksinimleri kadar oyuna gereksinim duyulmaktadır. Bu temel gereksinimin karşılanmaması veya sınırlandırılması, toplumun çekirdeğini oluşturan çocukların sağlıksız bir şekilde gelişmelerine neden olur. Oyun, çocukların olayları farklı bakış açılarıyla görmelerine, yaratıcılıklarının gelişmesine, sevinç ve hüzün gibi duygularının farkına varmalarına, arkadaş grupları içinde toplumsallaşıp, ahlaki ve sosyal kurallara uymayı öğrenmelerine, fiziksel açıdan kas ve kemik yapılarının gelişmesine, ifade yeteneklerinin ve kelime hazinelerinin gelişmesine yardımcı olmaktadır. Çocuklar için uygun oyun ortamları oluşturmalı, gerekli materyalleri sunularak oyun oynamaları desteklemelidirler. Sağlık çalışanları, çocuklarla ilgili uygulamalarda oyun ve oyuncağın çocuk sağlığına ve gelişimine katkı sağlayabileceğini unutmamalıdırlar.

The effect of games and toys on child health

While game is defined as a way of having fun with some certain rules, it also develops both skills and intelligence. It is also a way of spending good time, while toy is defined as a game instrument. Game is an activity that not only entertains and amuses the child, but also makes great contributions to her/his physical, emotional, social, cognitive, and language development. Game is a very important event in the development and upbringing of the child. Considering from the viewpoint of the child, game is the most important business of the child, and the toys are important game instruments for him/her. In addition to requirements such as nutrition and sleep, children need to play games for his/her healthy development. Non-fulfillment or limitation of this basic need causes the unhealthy development of children that constitute the core of society. Game enables children to see the events from a different viewpoint, promotes their creativity, raises level of awareness of their feelings like joy and sorrow, socializes them among friend groups and makes them learn how to obey the moral and social rules, physically develops their muscles and bones, and also their expression skills and vocabulary. Convenient playgrounds should be created for children and their playing games should be promoted by providing them with necessary materials. Healthcare professionals should keep in mind that games and toys can contribute to the wellbeing and development of the child.

Kaynakça

Koçyiğit S, Tuğluk MN, Kök M. Çocuğun gelişim sürecinde eğitsel bir etkinlik olarak oyun. Atatürk Üniversitesi Kazım Karabekir Eğitim Fakültesi Dergisi 2007;16:325-42.

Yavuzer H. Doğum Öncesinden Ergenlik Sonuna Kadar Çocuk Psikolojisi, 20. Baskı. Remzi Kitabevi, İstanbul, 2001. s.176-85.

Akandere M. Eğitici Okul Oyunları. Geliştirilmiş 2. Baskı. Nobel Yayıncılık, Ankara, 2006. s.1-36.

İnan Zİ. Özel okul öncesi eğitim kurumları yönetici ve öğret- menlerinin oyun seçimi hakkındaki görüşleri. Yüksek Lisans Tezi. Yeditepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü. İstanbul. 2011.

Erbay F, Durmuşoğlu Saltalı N. Altı yaş çocuklarının günlük yaşantılarında oyunun yeri ve annelerin oyun algısı. Journal of Kirsehir Education Faculty 2012;13:249-64.

Türk Dil Kurumu. http://www.tdk.gov.tr/ Erişim Tarihi:29.12.2014.

Egemen A, Yılmaz Ö, Akil İ. Oyun, oyuncak ve çocuk. ADÜ Tıp Fakültesi Dergisi 2004;5:39-42.

Arslan F. 1-3 yaş dönemindeki çocuğun oyun ve oyuncak özelliklerinin gelişim kuramları ile açıklanması. C.Ü. Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi 2000;4:40-3.

Bilir Ş, Dönmez B. Hastanede Oyun-Yaş Gruplarına Göre Hastanede Yatan Çocuklar, Çocuk ve Hastane. 2. Baskı. Sim Matbaacılık, Ankara, 1995. s.65-78.

Bolışık B, Bal Yılmaz H, Yavuz B, Tural Büyük E. Yetişkinlerin çocuklar için oyuncak seçimine yönelik davra- nışlarının incelenmesi. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2014;3:976-90.

Kuykendall J. Selecting toys for children. Early Child Development Series 2009:1-4.

UNICEF. Çocuk Haklarına Dair Sözleşme. Ankara, 2004:13.

Şen M. Erken çocukluk eğitiminde oyun ve önemi. İçinde: Diken İH (ed). Erken Çocukluk Eğitimi. 1. Baskı. Ankara, Pegem Akademi; 2010, s.404-27.

Kaytez N, Durualp E. Türkiye'de okul öncesinde oyun ile ilgili yapılan lisansüstü tezlerin incelenmesi. Uluslararası Türk Eğitim Bilimleri Dergisi 2014;2:110-22.

Sääkslahti A, Numminen P, Varstala V, Helenius H, Tammi A, Viikari J, Välimäki I. Physical activity as a preventive measure for coronary heart disease risk factors in early child- hood. Scandinavian Journal of Medicine & Science In Sports 2004;14:143-9. http://dx.doi.org/10.1111/j.1600-0838.2004.00347.x

O'Dwyer MV, Fairclough SJ, Knowles Z, Stratton G. Effect of a family focused active play intervention on sedentary time and physical activity in preschool children. Int J Behav Nutr Phys Act 2012;9:117-30. http://dx.doi.org/10.1186/1479-5868-9-117

Tuğrul B. Oyun temelli öğrenme. İçinde: Zembat R (ed). Okul Öncesinde Özel Eğitim Yöntemleri. 1. Baskı. Ankara, Anı Yayıncılık; 2010. s.187-216.

Çoban B, Devecioğlu S. Antrenörler ve Öğretmenler İçin Top ile Oynanan Eğitsel Oyunlar, 1. Baskı. Nobel Yayınevi, Ankara, 2011. s.1-9.

Onur Sezer G, Sadioğlu Ö. The Comparıson of toy preferen- ces of teacher candıdates in fırst and fourth grades of presc- hool educatıon. Internatıonal Journal of Early Chıldhood Educatıon Research 2012;1:62-75.

Topaloğlu G, Aslan Gördesli M. Oyun ve oyuncak seçimi (0-3 yaş). İçinde: Cürebal F, Çetin Özben G (editörler). Anne- Baba, Veli, Aile Eğitimi ve Rehberliği :0-18 Yaş Grubu Gelişimi Rehberi, İstanbul, Adel Kalemcilik; 2012. s.22-31.

Tezel Şahin F. Üç-altı yaş grubu çocuklarının anne babaları- nın çocuk oyun ve oyuncakları hakkındaki görüşlerinin ince- lenmesi. Bilim Uzmanlığı Tezi. Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü. Ankara. 1993.

Elibol C, Kılıç Y, Burdurlu E. Okul öncesi çocuk oyuncakla- rında malzeme kullanımı ve 4-6 yaş çocuklarının renk tercih- leri. Aile ve Toplum Eğitim Kültür ve Araştırma Dergisi 2006;3:35-43.

Başal H. Geçmişten Günümüze Türkiye'de Geleneksel Çocuk Oyunları. 1. Baskı. Morpa Kültür Yayınları, Ankara, 2010. s.1-7.

Ghabeli F, Moheb N, Nasab SDH. Effect of toys and preope- rative visit on reducing children's anxiety and their parents before surgery and satisfaction with the treatment process. Journal of Caring Sciences 2014;3:21-8.

Golden L, Pagala M, Sukhavasi S, Nagpal D, Ahmad A, Mahanta A. Giving toys to children reduces their anxiety about receiving premedication for surgery. Anesthesia & Analgesia 2006;102:1070-2. http://dx.doi.org/10.1213/01.ane.0000198332.51475.50

Weber FS. The influence of playful activities on children's anxiety during the preoperative period at the outpatient surgi- cal center. Journal De Pediatria 2010;86:209-14. http://dx.doi.org/10.1590/S0021-75572010000300008

Çavuşoğlu H. Çocuk Sağlığı Hemşireliği. Genişletilmiş 10. Baskı. Sistem Ofset Basımevi, Ankara, 2011. s.67.

Ayan S, Memiş UA, Eynur BR, Kabakçı A. Özel eğitime ihtiyaç duyan çocuklarda oyuncak ve oyunun önemi. Uluslararası Hakemli Akademik Spor Sağlık ve Tıp Bilimleri Dergisi 2012;2:80-89.

Mahoney C, Anderson AG, Miles A, Robinson P. Evaluating the effectiveness of applied sport psychology practice: Making the case for a case study approach. The Sport Psychologist 2002;16:433-54.

Kahraman PB, Başal HA. Anne eğitim düzeyine göre çocuk- ların cinsiyet kalıp yargıları ile oyun ve oyuncak tercihleri. E-Journal of New World Sciences Academy 2011;6:1335-57.

Köknel Ö. Kaygıdan Mutluluğa Kişilik. 15. Baskı. Altın Kitaplar Yayınevi, Ankara, 1999. s.71-2.

Taylı A. Kardeş sahibi olup olmama durumunun okulöncesi dönemdeki sosyal oyuna etkisi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 2007;7:103-15.

Cohen NL, Tomlinson-Keasey C. The effects of peers and mothers on toddlers' play. Child Development 1980:921-4. http://dx.doi.org/10.2307/1129488

Cürebal F, Çetin Özben G. Anne-Baba, Veli, Aile Eğitimi ve Rehberliği 0-18 Yaş Grubu Gelişimi Rehberi. Adel Kalemcilik, İstanbul, 2012.

Pehlivan H. Oyun ve Öğrenme. Anı Yayıncılık, Ankara, 2005. s.21.

Özdoğan B. Çocuk ve Oyun. Anı Yayıncılık, Ankara, 2004. s.107.

Blakemore JEO, Centers RE. Characteristics of boys' and girls' toys. Sex Roles 2005;53:619-33. http://dx.doi.org/10.1007/s11199-005-7729-0

Uğurlu ES, Özet F, Ayçiçek D. Examinations of knowledge and applications about toy selections of mothers who have child 1-3 age group. International Journal of Human Sciences 2012;9:879-91.

Çoban B, Nacar E. Okul Öncesi Eğitimde Eğitsel Oyunlar. Nobel Yayın Dağıtım, Ankara, 2006. s.18-23.

Saracho ON. Exploring young children's literacy develop- ment through play. Early Child Development and Care 2001;167:103-14. http://dx.doi.org/10.1080/0300443011670109

Alexander GM. An evolutionary perspective of sex-typed toy preferences: Pink, blue, and the brain. Archives of Sexual Behavior 2003;32:7-14. http://dx.doi.org/10.1023/A:1021833110722

Kaynak Göster

  • ISSN: 2146-2372
  • Yayın Aralığı: Yılda 3 Sayı
  • Başlangıç: 2011

9b4.5b

Sayıdaki Diğer Makaleler

Çocukluk çağı idrar yolu enfeksiyonu tanısında tam idrar tetkikinin tanısal etkinliğinin irdelenmesi

Çapan KONCA, Habip ALMİŞ, İBRAHİM HAKAN BUCAK, Yeliz GENÇ, Ahmet GÜNDÜZ, MEHMET TURGUT, MEHMET TURGUT

Epstein-Barr virüs enfeksiyonuna sekonder Gianotti-Crosti sendromu

Mine DÜZGÖL, Ahu KARA, Nuri BAYRAM, İlker DEVRİM, Malik ERGİN, Simge EREN

West sendromu ile prezente olan serebral kavernoz hemanjiyom

MEHMET CANPOLAT, Gül Demet ÖZÇORA KAYA, Ayşe KAÇAR BAYRAM, GONCA KOÇ, Sefer KUMANDAŞ, Ali KURTSOY, Hakan GÜMÜŞ, Hüseyin PER

Sinus venozus atriyal septal defekt ve parsiyel anormal pulmoner venöz dönüş anomalisi ve konjestif kalp yetersizliği bulguları olan yenidoğanda Galen veni anevrizması

Yeliz SEVİNÇ, Savaş DEMİRPENÇE, Seda TUNCA, Ayda HAKSEVER, Barış GÜVEN, Vedide TAVLI

Klippel Treunanay Syndrome in differential diagnosis of cerebral palsy

Pakize KARAOĞLU, Yasemin TOPÇU, Erhan BAYRAM, Uluç YİŞ, Handan GÜLERYÜZ, Semra HIZ

Antiepileptik tedavinin kesilmesinden sonra nöbet yinelemesini etkileyen risk faktörlerinin değerlendirilmesi

Mehmet ÇELEĞEN, Ünsal YILMAZ, Gürkan GÜRBÜZ, Kübra ÇELEĞEN, Aycan ÜNALP

Ebeveynler haklı mı? İştahsız çocukta risk faktörlerinin ve büyümenin değerlendirilmesi

Yüksel BICILIOĞLU, Kayı ELİAÇIK, Görkem ASTARCIOĞLU, Serdar SARITAŞ, Ali Rahmi BAKİLER

Neonatal resuscitation program provider courses in Turkey

Başak TEZEL, MUSTAFA NECMİ İLHAN, İlker GÜNAY, Sema ÖZBAŞ

Fallot tetralojili olgularda tam düzeltme ameliyatı öncesi pulmoner arter gelişim indekslerini etkileyen faktörler: 100 olguda retrospektif gözlemsel bir değerlendirme

RAHMİ ÖZDEMİR, Taliha ÖNER, Savaş DEMİRPENÇE, Cem KARADENİZ, Murat Muhtar YILMAZER, Önder DOKSÖZ, Barış GÜVEN, YILMAZ YOZGAT, Timur MEŞE, Osman Nejat SARIOSMANOĞLU, Emin Alp ALAYUNT, Vedide TAVLI

Duktus venozus yokluğu olan bir olgu

Şevket BALLI, İlker Kemal YÜCEL, Orhan BULUT