Tüketim Kültürü Bağlamında Türkiye’deki Muhafazakâr Moda Dergileri ve Muhafazakâr Moda Dergilerinin Seküler Moda Dergileriyle Karşılaştırılması Aysha ve Elle Dergileri Örneği

Farklı disiplinler tarafından farklı şekillerde ele alınan muhafazakâr moda dergileri, Türkiye’de tarihî süreçte yaşanansosyal, siyasal ve ekonomik değişimlerin açık bir şekilde izlenebileceği bir mecra olarak önem taşımaktadır. Bu bağlamdamuhafazakâr moda dergilerini, tüketim kültürü çerçevesinde ele almak çalışmanın ana konusunu oluşturmaktadır. Ayrıcatüketim kültürü açısından muhafazakâr moda dergilerinin seküler moda dergileriyle olan benzerlik ve farklılıklarını ortaya koymak bu çalışmanın diğer bir amacını oluşturmaktadır. Bu sebeple Aysha ve Elle dergileri örneklem olarak seçilmiştir. İlgili dergilerin 2016 yılında yayımlanan sayıları, kapsadıkları tüketim iletileri doğrultusunda ele alınmıştır. Dergiler,metinlerde yer alan tüketim iletilerinin deşifre edilmesi amacıyla nicel içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir. Çalışmada:“Tüketim iletileri içeren yazıların toplam yazı türüne oranı nedir?”, “Tüketim iletileri içeren yazıların konu dağılımı nedir?”,“Tüketim iletileri dergilerde ne oranda yer almaktadır?”, “Aysha dergisinin Elle dergisiyle benzerlik ve farklılıkları nelerdir?”şeklindeki sorulara yanıt aranmaktadır. Çalışmada, Aysha dergisinde tüketim iletileri içeren yazıların toplam yazı türüneoranının %70 olduğu, tüketim iletileri içeren yazıların konularının genellikle ürün, mekân tanıtımı ve moda olduğu, dergideyoğun şekilde tüketim iletilerinin bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca tüketim kültürü bağlamında Aysha dergisinin,temel birtakım farklar dışında Elle adlı moda dergisinden çok fazla farklı olmadığı bulgulanmıştır.

Conservative Fashion Magazines in the Context of Consumption Culture in Turkey A Comparison of Conservative and Secular Fashion Magazines with the Case of Aysha and Elle

Conservative fashion magazines dealt with in different ways by different disciplines, social and historical process taking place in Turkey, is important as an area of political and economic change can be monitored in an open manner. In this context, the main subject of the study is to consider conservative fashion magazines within the framework of consumer culture. In addition, the aim of this study is to reveal the similarities and differences between conservative fashion magazines and secular fashion magazines in terms of consumption culture. For this reason, Aysha and Elle journals were chosen as samples. The issues of the related journals published in 2016 were handled in line with the consumption messages they covered. The journals were analyzed with quantitative content analysis method in order to decipher the consumption messages in the texts. In the study, “What is the ratio of articles containing consumption messages to the total text type?”, “What is the subject distribution of articles containing consumption messages?”, “How much are consumption messages in magazines?”, “What are the similarities and differences between Aysha and Elle?” answers are sought. In the study, it is concluded that the ratio of articles containing consumption messages to Aysha magazine is 70%, the subjects of articles containing consumption messages are generally product, space promotion and fashion, and there are intensive consumption messages in the magazine. In addition, in the context of consumer culture, it was found that Aysha magazine was not very different from Elle fashion magazine, except for some basic differences.

___

  • Aktaş, C. (2016). Bacıdan bayanı. İstanbul: İz Yayıncılık.
  • Arık, B. (2006). Tüketim toplumunun basındaki yüzü: Life-Style gazeteciliği. İletişim yazıları içinde (ss. 63-86). Konya: Tablet Yayınları.
  • Aydın, A. E., Marangoz, M. ve Fırat, A. (2015). Tüketim kültürü çalışmaları üzerine bir literatür taraması. Tüketici ve Tüketim Araştırmaları Dergisi, 7(1), 23-40.
  • Aytaç, Ö. (2006). Tüketimcilik ve metalaşma kıskacında boş zaman. Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11(1), 27-53.
  • Baudrillard, J. (2015). Tüketim toplumu. A. Şenel (Çev.). İstanbul: Ayrıntı.
  • Barbarosoğlu, F. (2015). Şov ve mahrem. İstanbul: Profil Yayıncılık.
  • Bilici, M. (2013). İslam’ın bronzlaşan yüzü: Caprice hotel örnek olayı. N. Göle (Der.). İslam’ın yeni kamusal yüzleri içinde (ss. 2016-236). İstanbul: Metis.
  • Binay, A. (2010). Tüketim vasıtasıyla oluşturulan postmodern kimlikler. Global Media Journal Turkish Edition, 1(1), 18-31.
  • Bingöl, Y. ve Akgün, Ş. (2005). Demokratlıktan muhafazakâr demokratlığa: Demokrat Parti ile Adalet ve Kalkınma Partisinin karşılaştırmalı bir analizi. Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 1(9), 1-33.
  • Bocock, R. (2014). Tüketim. İ. Kutluk (Çev.). Ankara: Dost Kitabevi.
  • Çayır, K. (2013), İslamcı bir sivil toplum örgütü: Gökkuşağı İstanbul Kadın Platformu. N. Göle (Der.). İslam’ın yeni kamusal yüzleri içinde (ss. 41-67). İstanbul: Metis.
  • Çölaşan, E. (1984). 24 Ocak bir dönemin perde arkası. Ankara: Milliyet Yayınları.
  • Demirezen, İ. (2015). Tüketim toplumu ve din. İstanbul: Dem Yayınları.
  • Duman, M. Z. (2016). Tüketim kültürünün gelişmesinde artan AVM’lerin etkisi (Van ili örneği). Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 9(47), 806-815.
  • Erkilet, A. (2012). Mahremiyetin dönüşümü: Değer, taklit ve gösteriş tüketimi bağlamında İslami moda dergileri. Birey ve Toplum Dergisi, 2(4), 27-39.
  • Featherstone, M. (1996). Postmodernizm ve tüketim kültürü. M. Küçük (Çev.). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
  • Göle, N. (2012). Seküler ve dinsel: Aşınan sınırlar. İstanbul: Metis Yayınları.
  • Göle, N. (2016). Modern mahrem. İstanbul: Metis.
  • Kaymak, A. (2017). Tüketim kültürü bağlamında İslami moda dergileri: Karşılaştırmalı Bir çalışma örneği. Yüksek lisans tezi. Malatya: İnönü Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  • Karaalioğlu, M. (1993). Tüketim virüsü. İstanbul: Şehir Yayınları.
  • Kawamura, Y. (2016). Moda-loji. Ş. Özüdoğru (Çev.). İstanbul: Ayrıntı.
  • Kirman, A. (2014). Takdim yazısı. İ. Demirezen (Yazar). Tüketim toplumu ve din içinde. İstanbul: Dem Yayınları.
  • Köse, H. (2010). Medya ve tüketim sosyolojisi. Ankara: Ayraç.
  • Manaz, A. (2005). Dünya’da ve Türkiye’de siyasal İslamcılık. Ankara: Ayraç Yayınevi.
  • Mert, Y. (2008). Kapitalizm bizden ne istiyor? İstanbul: Siyah Beyaz.
  • Meşe, İ. (2015). İslami bir moda dergisi örneğinde moda ve tesettür: Ne türden bir birliktelik? Fe Dergi, 7(1), 146-158.
  • Meşe, İ. (2016). Tüketim, din ve kadın bağlamında İslami moda dergileri. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 17(1), 95-110.
  • Neuman, W. L. (2017). Toplumsal araştırma yöntemleri I-II. S. Özge (Çev.). Ankara: Yayın Odası.
  • Öcal, B. (2009). 12 Eylül’den 28 Şubat’a darbe söylemlerindeki değişimin analizi. ETHOS: Felsefe ve Toplumsal Bilimlerde Diyaloglar, 1(4), 1-62.
  • Ritzer, G. (2000). Büyüsü bozulmuş dünyayı büyülemek. Ş. S. Kaya (Çev.). İstanbul: Ayrıntı.
  • Selçuk, F. Ü. ve Ülker, H. İ. (2008). Sivil toplumdaki laiklik ve milliyetçilik tartışmalarını Cumhuriyetin ilk 25 yılı bağlamında okumak. Türkiye’de siyasetin dinamikleri sempozyum kitabı içinde (ss. 1-14).
  • Sever, M. (2006). Türban ve kariyer. İstanbul: Timaş Yayınları.
  • Şimşek, A. (2015). İletişim araştırmalarında paradigma değişimi. B. Yıldırım (Der.). İletişim araştırmalarında yöntemler uygulama ve örnekler içinde (ss. 155-196). Konya: Literatürk Academia.
  • Taslaman, C. (2011). Küreselleşme sürecinde Türkiye’de İslam. İstanbul: İstanbul Yayınevi.
  • Tekin, M. (2004). Kutsal, kadın ve kamu. İstanbul: Açılım Kitap.
  • Toruk, İ. (2011). Türkiye’de başörtüsü sorunu ve yazılı medyada sunumu. Türkiyat Araştırma Dergisi, 30, 483-514.
  • Veblen, T. (2005). Aylak sınıfın teorisi. Z. Gültekin ve C. Atay (Çev.). İstanbul: Babil.
  • Yıldırım, B. (2015). İçerik çözümlemesi yönteminin tarihsel gelişimi uygulama alanları ve aşamaları. B. Yıldırım (Der.). İletişim araştırmalarında yöntemler uygulama ve örneklerle içinde (ss. 105-153). Konya: Literatürk Academia.
  • İnternetten Yararlanılan Kaynaklar
  • İhlas Haber Ajansı. (01.11.2015). 2002’den 2015’e AK Parti’nin seçim zaferleri. http://www.iha.com.tr/haber-2002den-2015e-ak-partinin-secim-zaferleri-508490/ adresinden 09.09.2019 tarihinde erişilmiştir.
  • Hürriyet Gazetesi. (20.07.2001). Gelenekçi Saadet Partisi kuruldu. http://www.hurriyet.com.tr/gundem/gelenekci-saadet-partisi-kuruldu-5312 adresinden 14.09.2019 tarihinde erişilmiştir.
  • Küçükşabanoğlu, P. (27.07.2014). Burcu Çetinkaya tarafından gerçekleştirilen röportaj. Türkiye Gazetesi. https:// www.turkiyegazetesi.com.tr/yasam/174255.aspx adresinden 15.09.2019 tarihinde erişilmiştir.
  • Oğhan, Ş. (2012). Medyada örtülü rekabet. http://www.hurriyet.com.tr/medyada-ortulurekabet-22261377 adresinden 17.04.2016 tarihinde erişilmiştir.
  • Sözcü Gazetesi. (28.02.2015). 28 Şubat süreci nasıl başladı? 28 Şubat kararları sonrası neler oldu? http://www.sozcu.com.tr/2015/gunun-icinden/28-subatsureci-nasil-basladi-28-subat-kararlari-sonrasi-neler-oldu-757603/ adresinden 06.09.2019 tarihinde erişilmiştir.
  • Yeni Şafak. (15.10.2015). İslami moda sektörü 2020’de 327 milyar dolara ulaşacak. https://www.yenisafak.com/ekonomi/ islami-moda-sektoru-2020de-327-milyar-dolara-ulasacak-2323440 adresinden 09.09.2019 tarihinde erişilmiştir.
  • Zorlu, A. (2003). Batılı bir yaşam tarzı olarak tüketim: Türkiye’de tüketim ürünlerinin ve kültürün tarihi gelişimi. Hacettepe Üniversitesi Sosyolojik Araştırmalar e-Dergisi. http://www.sdergi.hacettepe.edu.tr/makaleler/zorlu_ makale.pdf adresinden 24.05.2019 tarihinde erişilmiştir.