Çocukluk çağı obezitesinin demir eksikliğine etkisi ve hepsidin, leptin, interlökin-6 ile ilişkisi

Amaç: Obezitenin son yıllarda demir eksikliği ile ilişkisi gösterilmiştir. Bunun nedeni olarak adipoz doku kaynaklı oluşan kronik inflamasyonun neden olduğu düşünülmüştür. İnflamasyonla hepsidin artışı çesitli çalışmalarda gösterilmiştir. Çalışmamızda, obezite ve demir eksikliği arasındaki ilişki, obezitede hepsidin ve leptinin demir homeostazında yeri ve obezitede oluşan inflamasyonun saptanıp demir parametrelerine etkisinin gösterilmesi amaçlanmıştır.Yöntem: Elli dört obez (vücut kitle indeksi (VKİ)>95p) ve 51 normal kiloda (VKİ: 5p-95p) olan 5-16 yaş arası çocuklarda yapılan bir olgu kontrol çalışmasıdır. İki grupta demir, total demir bağlama kapasitesi (TDBK), ferritin, tam kan sayımı, transferrin saturasyon indeksi (TSİ), interlökin-6 (IL-6), C- reaktif protein (CRP), leptin ve hepsidin çalışıldı. Bulgular: Obez grup kontrol grubuyla karşılaştırıldığında, azalmış serum demir (p=0,004), hemoglobin (Hb) (p=0,010), TSİ (p=0,001) düzeyi, artmış hepsidin (p=0,001), TDBK (p=0,041), leptin (p=0,001), CRP (p=0,001) düzeyleri bulundu. Obez grubunda Hb düzeyleri 18 (%33,3) olguda düşük saptanırken, bunların 8 (%14,8)'inde demir eksikliği anemisi (DEA) ile uyumlu parametreler saptanmıştır. Beş (%9,2) olgu ise kronik hastalık anemisi kabul edilmiştir. Obez grubunda DEA saptananların sayısı istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek saptanmıştır (p=0,032). Hasta grubu Hb düzeyine göre karşılaştırıldığında, anemisi olan olguların VKİ'nin artmış (p=0,001), hepsidin (p=0,008) ve ferritin (p=0,006) düzeylerinin ise azalmış olduğu saptanmıştır. Sonuç: Çalışmamızda, demir eksikliği ile obezite birbiriyle ilişkili bulundu. Demir eksikliği nedeni olarak hepsidinin etkisi gösterildi. Obezite, inflamasyon ve eritropoez arasındaki ilişkiyi anlamaya yönelik olarak yapılacak her çalışma, obez hastalarda demir eksikliği ortaya çıkmasını engellemek için nütrisyonel ve/veya farmakolojik terapiler geliştirilmesine katkı sağlayacaktır.

The impact of childhood obesity on iron deficiency and its relationship with hepcidin, leptin, interleukin-6

Objective: The relationship between iron deficiency, and obesity has been shown in recent years. The reason is thought to be the anemia of chronic disease caused by chronic inflammation originating from adipose tissue. Our aim is to determine the relationship between obesity and iron deficiency, the place of hepcidin in iron homeostasis, and inflammation occurring in obesity, and also demonstrate its effect of the parametres of iron metabolism in obese children. Methods: This study was performed with 54 obese (body mass index (BMI)>95p) and 51 normal weighted (BMI: 5-95p) children aged between 5-16 years. In two groups serum iron, total iron binding capacity (TIBC), ferritin, hemoglobin, transferrin saturation index (TSI), interleukin-6 (IL-6), C-reactive protein (CRP), leptin and hepcidin were studied. Results: When compared with the control group; decreased serum iron (p=0.004), hemoglobin (Hb) (p=0.010), TSI (p=0.001), increased hepcidin (p=0.001), TDBK (p=0.041), leptin (p=0.001), CRP (p=0.001) levels were found in obese children. In 18 cases (%33.3) decreased levels of Hb were detected, while in 8 of these cases (%14.8) the parameters were found compatible with iron deficiency anemia (IDA). Five cases (%9.2) were accepted as anemia of chronic disease. In the obese group the number of patients with IDA was found statistically significantly higher (p=0.032). Besides higher BMI (p=0.001), however decreased hepcidin (p=0.008), and ferritin (p=0.006) levels were detected in anemia patients.Conclusion: In our study obesity was found to be associated with iron deficiency. The effect of hepcidin was shown to be the cause of iron deficiency. Every study to be performed in order to understand the relationship between inflammation, obesity and erythropoiesis will contribute to the development of nutritional, and/or pharmacological therapies with the aim to prevent the onset of iron deficiency in obese patients.

Kaynakça

Nead KG, Halterman JS, Kaczorowski JM, Auinger P, Weitzman M. Overweight children and adolescents: a risk group for iron deficiency. Pediatrics 2004;114(1):104-8. https://doi.org/10.1542/peds.114.1.104

Park CH, Valore EV, Waring AJ, Ganz T. Hepsidin, a urinary antimicrobial peptide synthesized in the liver. J Biol Chem 2001;276(11):7806-10. https://doi.org/10.1074/jbc.M008922200

Brugnara C. Iron deficiency and erythropoiesis: new diag- nostic approaches. Clin Chem 2003;49(10):1573-8. https://doi.org/10.1373/49.10.1573

Ganz T. Hepcidin and its role in regulating systemic iron metabolism. Hematology Am Soc Hematol Educ Program 2006;29-35, 507. https://doi.org/10.1182/asheducation-2006.1.29

de Heredia FP, Gómez-Martínez S, Marcos A. Obesity, inflammation and the immune system. Proc Nutr Soc 2012;71(2):332-8. https://doi.org/10.1017/S0029665112000092

Jurado RL. Iron, infections, and anemia of inflammation. Clin Infect Dis 1997;25(4):888-95. https://doi.org/10.1086/515549

Neyzi O, Günöz H, Furman A, Bundak R, Gökça G, Darendeliler F, Baş F. Türk çocuklarında vücut ağırlığı, boy uzunluğu, baş çevresi ve vücut kitle indeksi referans değerleri. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi 2008;51:1-14.

Türk Hematoloji Derneği. Çocuklarda Demir Eksikliği Anemisi Tanı ve Tedavi Kılavuzu, Bölüm 2, 2011.

Brugnara C, Oski FJ, Nathan DG. Nathan and Oski's hema- tology of infancy and childhood, ed 7, Philadelphia, 2009, WB Saunders, p. 456.

Harris R. Nutrition in the 21st century: what is going wrong. Arch Dis Child 2004;89(2):154-158. https://doi.org/10.1136/adc.2002.019703

Wenzel BJ, Stults HB, Mayer J. Hypoferraemia in obese adolescents. Lancet 1962;2(7251):327-8. https://doi.org/10.1016/S0140-6736(62)90110-1

Yanoff LB, Menzie CM, Denkinger B, Sebring NG, McHugh T, Remaley AT, Yanovski JA. Inflammation and iron defici- ency in the hypoferremia of obesity. Int J Obes (Lond) 2007;31(9):1412-1419. https://doi.org/10.1038/sj.ijo.0803625

Pinhas-Hamiel O, NewŞeld RS, Koren I, Agmon A, Lilos P, Phillip M. Greater prevalence of iron deŞciency in overwe- ight and obese children and adolescents. Int J Obes Relat Metab Disord 2003;27(3):416-8. https://doi.org/10.1038/sj.ijo.0802224

Menzie CM, Yanoff LB, Denkinger BI, McHugh T, Sebring NG, Calis KA, Yanovski JA. Obesity-related hypoferremia is not explained by differences in reported intake of heme and nonheme iron or intake of dietary factors that can affect iron absorption. J Am Diet Assoc 2008;108(1):145-8. https://doi.org/10.1016/j.jada.2007.10.034

Nathan C. Epidemic Inflammation: Pondering Obesity. Mol Med 2008;14(7-8):485-492.

Bekri S, Gual P, Anty R, Luciani N, Dahman M, Ramesh B, et al. Increased adipose tissue expression of hepcidin in seve- re obesity is independent from diabetes and NASH. Gastroenterology 2006;131(3):788-96. https://doi.org/10.1053/j.gastro.2006.07.007

del Giudice EM, Santoro N, Amato A, Brienza C, Calabro P, Wiegerinck ET, et al. Hepcidin in obese children as a poten- tial mediator of the association between obesity and iron deficiency. J Clin Endocrinol Metab 2009;94(12):5102-7. https://doi.org/10.1210/jc.2009-1361

Coimbra S, Catarino C, Santos-Silva A. Etiology and Pathophysiology. The role of adipocytes in the modulation of iron metabolism in obesity. Obesity Reviews 2013;14:771- 779.

Vuppalanchi R, Troutt JS, Konrad RJ, Ghabril M, Saxena R, Bell LN, et all. Serum hepcidin levels are associated with obesity but not liver disease. Obesity (Silver Spring) 2014;22(3):836-41. https://doi.org/10.1002/oby.20403

Aeberli I, Hurrell RF, Zimmermann MB. Overweight child- ren have higher circulating hepcidin concentrations and lower iron status but have dietary iron intakes and bioavaila- bility comparable with normal weight children. Int J Obes (Lond) 2009;33(10):1111-7. https://doi.org/10.1038/ijo.2009.146

Ganz T. Hepcidin-a regulator of intestinal iron absorption and iron recycling by macrophages. Best Pract Res Clin Haematol 2005;18(2):171-82. https://doi.org/10.1016/j.beha.2004.08.020

Nemeth E, Valore EV, Territo M, Schiller G, Lichtenstein A, Ganz T. Hepcidin, a putative mediator of anemia of inflam- mation, is a type II acute-phase protein. Blood 2003;101(7):2461-3. https://doi.org/10.1182/blood-2002-10-3235

Kemna E, Pickkers P, Nemeth E, Van Der Hoeven H, Swinkels D. Time-course analysis of hepcidin, serum iron, and plasma cytokine levels in humans injected with LPS. Blood 2005;106(5):1864-6. https://doi.org/10.1182/blood-2005-03-1159

Dallalio G, Fleury T, Means RT. Serum hepcidin in clinical specimens. Br J Haematol 2003;122(6):996-1000. https://doi.org/10.1046/j.1365-2141.2003.04516.x

Aydın Z, Gürsu M, Uzun S, Karadağ S, Tatlı E, Şumnu A ve ark. Periton Diyalizi Hastalarında Hepsidin ile Anemi ve İnflamasyon Belirteçleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi: Kontrol Gruplu Çalışma. Turk Neph Dial Transpl 2012;21(1):66-71. https://doi.org/10.5262/tndt.2012.1001.11

Nemeth E, Rivera S, Gabayan V, Keller C, Taudorf S, Pedersen BK, et all. IL-6 mediates hypoferremia of inflam- mation by inducing the synthesis of the iron regulatory hor- mone hepcidin. J Clin Invest 2004;113(9):1271-6. https://doi.org/10.1172/JCI200420945

Bereket A, Helvacıoğlu D. Çocukluk Çağındaki Obezitenin Demir Eksikliği Anemisine Neden Olmasının Araştırılması. Uzmanlık Tezi. 2012.

Al Maskari MY, Alnaqdy AA. Correlation between Serum Leptin Levels, Body Mass Index and Obesity in Omanis. Sultan Qaboos Univ Med J 2006;6(2):27-31.

Chung B, Matak P, McKie AT, Sharp P. Leptin increases the expression of the iron regulatory hormone hepcidin in HuH7 human hepatoma cells. J Nutr 2007;137(11):2366-70.

Halterman JS, Kaczorowski JM, Aligne CA, Auinger P, Szilagyi PG, Auinger P, et all. Iron deficiency and cognitive achievement among school-aged children and adolescents in the United States. Pediatrics 2001;107(6):1381-6. https://doi.org/10.1542/peds.107.6.1381

Kaynak Göster

774 380

Arşiv
Sayıdaki Diğer Makaleler

Ender görülen inflamatuvar bir hastalık: Cogan sendromu

Fatih KARAASLAN, Seyit Ahmet GÜRAKAN, Sibel KALÇIN, Betül GEMİCİ KARAASLAN

Tek taraflı renal agenezi ve hipoplazili çocukların klinik özellikleri ve izlem sonuçları

Havva EVRENGÜL, Pelin ERTAN, ERKİN SERDAROĞLU, SELÇUK YÜKSEL

Çocuk ve adölesanlarda sekiz yıllık testis torsiyonu deneyimlerimiz

Ali SAYAN, Mehmet CAN

Pediyatride ilaç hataları ve hata bildirimi

Derya GÖK, HATİCE YILDIRIM SARI

Risk factors for longer hospital stay in children with hepatitis A infections

Ahu KARA, Arzu HALCİ UĞUR, Nuri BAYRAM, İlker DEVRİM

Gastroenterit tanısı ile hastanede yatan çocukların özellikleri ve ebeveynlerin rotavirüs aşısı hakkındaki bilgi düzeyleri

Nazmiye KAÇMAZ ERSÜ, Abdurrahman ERSU, Yasemin KILIÇ ÖZTÜRK, Mehmet HELVACI, Kurtuluş ÖNGEL

Sağlıklı bebekte sitomegalovirüse bağlı gelişen ağır trombositopeni olgusu ve gansiklovir tedavisi

OSMAN TOLGA İNCE, Saadet ÇELİK CENGİZ, ALi KANIK, Berrak SARIOĞLU

Süt çocuğunun geçici hipogamaglobulinemisinde beş yıllık deneyim

Sait KARAMAN, Nesrin GÜLEZ, Semiha BAHÇECİ ERDEM, HİKMET TEKİN NACAROĞLU, Ferah GENEL

Çocukluk çağı obezitesinin demir eksikliğine etkisi ve hepsidin, leptin, interlökin-6 ile ilişkisi

Burak SEYREK, Zuhal ÖRNEK, FATİH BATTAL

Doğum sonu dönemde babaların ebeveynlik davranışlarının incelenmesi

HAVA ÖZKAN, AYDA ÇELEBİOĞLU, ZEHRA DEMET ÜST, FATMA KURUDİREK