Kentsel Mekân Tasarımında Tematik Projelere Yeni Yaklaşımlar ve Eskişehir Örneği

Kentsel mekânlarda uygulama alanı bulan tema; kentte yaşayanlar ve kentin ziyaretçileri ile kent arasında ilişkiler kuran, kent imajını belirleyen, ulusal ve uluslararası platformlarda kentin tanınırlığını artıran bir kavramdır. Bu nedenle kentsel mekânın şekillenmesinde katkıya sahip yönetici, tasarımcı, sanatçı ve kent sakinlerinin mevcut ve yeni yapılacak mekânsal düzenlemelerde temanın önemini, işlevini ve etkilerini göz önünde bulundurmaları gerekmektedir. Kamusal alanlar olan ve herkesin kullandığı bu mekân düzenlemelerinde temanın bulunduğu yerin doğal ve yapay coğrafyası, kültürel coğrafyası ve tarihi coğrafyası ile ilişkilendirilmiş olması; hem imaj ve tanınırlık açısından güçlü ve köklü bir söylem geliştirmesi hem de kentte yaşayanların olduğu kadar yaşamayanların da aidiyetini arttırması açısından önemlidir. Eskişehir tematik projeler açısından Türkiye’de öncü kentlerdendir. Kentin sahip oldukları arasında; güçlü bir coğrafi referansa sahip olan Porsuk Çayı, tarihi açıdan önem taşıyan Odunpazarı Evleri ve özellikle öğrenci kenti imajıyla genç ve dinamik kültürel özellikler sayılabilir. Bu gibi özelliklerin kentte kamusal alan tasarımlarında doğru ve dikkatli bir şekilde kullanılması önem taşımaktadır.

New Approaches to Thematic Projects in the Design of Urban Spaces: Eskisehir Example

Finding an application area in urban spaces; theme is a concept which establishes relationships between the city dwellers, visitors and the city, determines the city image and increases the city’s recognation in national and international platforms. Therefore, it is required for administrators, designers, artists and city dwellers who have a contribution to the formation of urban spaces to consider the importance, function and impacts of the theme in the present and future spatial arrangements. In the arrangement of these spaces which are public areas open for everyone, the fact that the natural and artificial geography of the place where the theme exists is associated with its cultural and historical geography is important for both developing a strong and rooted discourse in terms of image and recognition and increasing the sense of belonging in those who live and do not live in the city. Eskişehir is one of the leading cities in Turkey in terms of thematic projects. In the city, there are; Porsuk Stream that has a strong geographical reference, Odunpazarı Houses that are historically significant, as well as young and dynamic cultural features especially with the image of a student city. It’s important that these features are used properly and carefully in the design of urban public spaces.

Kaynakça

Banger, G. (2010, 28 Mart). Eskişehir, Kültürel Koruma: Mail-i İnhidam. Erişim adresi: https://gurcanbanger.wordpress.com/tag/fabrikalar-bolgesi/

Baudrillard, J. (1994) Simulacra and Simulation: The Body in Theory: Histories of Cultural Materialism. Ann Arbor, MI: Univerity of Michigan Press.

Botterill, J. (1997). The Fairest of the Fairs: a history of fairs, amusement parks and theme parks (Yüksek Lisans Tezi) Simon Fraser University, School of Communication, Canada.

Childs, M. (2008). Storytelling and Urban Design. Journal of Urbanism: International Research on Placemaking and Urban Sustainability, 1(2), 173-186. doi: 10.1080/17549170802221526

Choi, K. (2012). Disneyfication and Localisation: The Cultural Globalisation Process of Hong Kong Disneyland. Urban Studies, 49(2), 383-397. doi: 10.1177/0042098011402234

Clave, S. A. (2007). Global Theme Park Industry. Cambridge: CABI

Dünya Bülteni. (2012, 28 Kasım). Tarihi Bölge Harabe Gibi. Erişim adresi: http://www.dunyabulteni.net/haber/236718/tarih-bolge-harabe-gibi Erb, M. ve Ong, C. (2017). Theming Asia: culture, nature and heritage in a transforming environment. Tourism Geographies, 19(2), 43-167. doi: 10.1080/14616688.2016.1238501

Esgazete. (2016, 4 Şubat). Eski Fabrikalar Bölgesi Yenileniyor. Erişim adresi: http://www.esgazete.com/yasam/eski-fabrikalar-bolgesi-yenileniyorh57117.html

Eskişehir Büyükşehir Belediyesi. (2008, 3 Kasım). Eskişehir’in Deniz İhtiyacını Giderecek Proje: Kent Park. Erişim adresi: http://www.eskisehir.bel.tr/icerik_dvm.php?icerik_id=2&cat_icerik=1&menu _id=24

Eskişehir Kılavuzu Derleme Bürosu (1952). Eskişehir Kılavuzu. Eskişehir: Anıl Matbaası.

Evren, S. ve Kozak, N. (2012). Eskişehir’in Çekici Faktörlerinin Günübirlik Ziyaretçilerin Bakış Açılarıyla Değerlendirilmesi. Anatolia Turizm Araştırmaları Dergisi, 23(2), 220-232. Erişim adresi: http://dergipark.gov.tr/download/article-file/154440

Filep, C. V., Michelle T. ve Murray R. (2014). Built Narratives. Journal of Urban Design, 19(3), 298-316. doi:10.1080/13574809.2014.890043

Gilderbloom, J. I., M. J. Hanka, ve J. D. Ambrosius. (2009). Historic Preservation’s Impact on Job Creation, Property Values, and Environmental Sustainability. Journal of Urbanism, 2 (2), 83–101. doi: 10.1080/17549170903056821

Jackson, P. (2003). Maps of Meaning: An introduction to cultural geography. London and New York: Routledge.

Odunpazarı Evleri Yaşatma Projesi. (2011, 4 Mayıs). Eskişehir’in Kısa Tarihi ve Sultanönü Sancağı. Erişim adresi: http://odunpazarihouses.com/wp/kategoriler/odunpazari/sultan-onu

TMMOB Eskişehir Şubesi. (2015, 2 Mayıs). Workshop Endüstriyel Yapı Mirasını Koruyarak Yeniden Canlandırılması. Erişim adresi: http://www.mimaresk.org.tr/sayfa.asp?tur=hbrdetay&tip=2&aid=105

Tülce, A. H. (2012). The Conservation Principles for the Brick and Tile Factories in Eskişehir (Yüksek Lisans Tezi) ODTÜ The Graduate School of Natural and Applied Sciences, Ankara.

Urry, J. (2002). The Tourist Gaze. 2 nd ed. London: Sage.

Zukin, S. (1991). Landscapes of Power: From Detroit to Disney World. Los Angeles: University of California Press.

Kaynak Göster