Şırnak İli Zeytin Gen Kaynaklarının Morfolojik, Pomolojik Özellikleri İle Yağ Asidi Kompozisyonlarının Belirlenmesi

Ülkemiz Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde yer alan Şırnak ilindeki zeytin gen kaynaklarının oluşturduğu populasyon içerisinden üstün nitelikli olanları belirlemek amacıyla gerçekleştirilen çalışmada, 34 genotipten sürgün, yaprak ve meyve örnekleri alınmıştır. Belirlenen genotiplerde ağaç, meyve ve yaprak özellikleri ile toplam yağ ve yağ asitleri kompozisyonları incelenmiştir. Şırnak ili genotiplerinin çoğunlukla dik ve yarı dik taç yapısında ve tiplerin çoğunluğunun eliptik uzun şekilli yaprağa sahip oldukları görülmüştür. İncelenen tiplerde meyve ağırlığı 0.70 g (Deran5)-4.20 g (Serekani) ve meyve şekli tiplerin çoğunluğunda eliptik olarak belirlenmiştir. Toplam yağ oranı % 2.0 ile % 8.8 arasında bulunmuştur. Yağ asitleri miktarları, palmitik asit %12.57 (Karkamış3)-%19.82 (Oğuzeli1), stearik asit %2.31 (Islahiye1)-%4.23 (Araban2), oleik asit %58.68 (Oğuzeli3)-%72.86 (Karkamış3), linoleik asit %5.10 (Araban1)-%21.06 (Oğuzeli3) ve linolenik asit %0.73 (Oğuzeli1)-%1.71 (Nizip9, Nizip10) olarak belirlenmiştir.

Morphological and Pomological Properties and Fatty Acid Composition of Olive Genetic Resources in Şırnak Province

The aim of this study to identify superior olive genotypes within the population in the olive genetic resources located in the Southeast of the province of Sirnak and for his reasonshoot, leaf and fruit samples were taken from 34 genotypes. Tree, fruit and leaf characteristics with total fat and fatty acid composition were analyzed in 34 genotypes. Genotypes in Sirnak province, mostly has erector semi-erect crown and majority have a longelliptical-shaped leaves. Fruit weight ranged from 0.70 g (Deran5) to 4.20 g (Serekani) and fruit shape in general were elliptical. Total fatratios were between 2.0-8.8%. Palmitic, stearic, oleic, linoleic and linolenic acid content were found between 12.57% (Karkamış3)-19.82% (Oğuzeli1), 2.31% (Islahiye1)- 4.23% (Araban2), 58.68% (Oğuzeli3)- 72.86% (Karkamış3), 5.10% (Araban1)- 21.06% (Oğuzeli3) and 0.73% (Oğuzeli1)-1.71% (Nizip9, Nizip10), respectively.

___

Ağar, İ., Garcia, J.M., Zahran, A., Kafkas, S., Kaşka, N., 1995. Adana ekolojik koşullarında yetiştirilen bazı zeytin çeşitlerinin yağ asitleri karakteristikleri. Türkiye II. Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi, 3-6 Ekim 1995, 1, 741-745, Adana.

Anonim, 1970. FAO/WHO Codex Alimentarius methods of analysis for edible fats and oils. FAO/WHO food standarts programme, codex alimentarius commision, CAC/RM, 9/14,.26p. Rome.

Anonim, 2002. Tariş zeytin ve zeytinyağı Birliği.

Anonim, 2014. http://faostat.fao.org.

Anonim, 2015. http://www.tuik.gov.tr

Akıllıoğlu, M., Dizdaroğlu, T., Özen, Y., Özilbey, N., Akay, Z., Arsel, H., Özen, H., Özahçı, E., 2000. Zeytin Alt Komisyonu., 686- 751.

Aydın, R., Nizamoğlu, A., 1995. Silifke Yağlık çeşidinde klonal seleksiyon çalışmaları. Türkiye II.Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi, 3-6 Ekim 1995, 1, 731-735, Adana.

Barranco, D.,Trujillo I., Rallo, P., 2000. Are ‘Oblanga’ and ‘Frantoio’ Olives the same cultivar. Hortscience. vol. 35 (7): 1323-1325.

Barut, E., 2001. Marmara Bölgesi’nin değişik yörelerinde yetiştirilen bazı zeytin çeşitlerinde ürün yükünün meyvenin yağ asitleri kompozisyonuna etkileri. Marmara Birlik Yay., No:6, 18 s., Bursa.

Bolat, İ., Güleryüz, M., 1995. Çoruh vadisinde yetiştirilen zeytin çeşitlerinin bazı pomolojik özelliklerinin incelenmesi üzerine bir araştırma, Türkiye II. Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi, 3-6 Ekim,736-740, Adana.Canözer, Ö. 1991. Standart zeytin çeşitleri kataloğu. T.C. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, Genel Yayın No: 334, Seri:16, 107s.

Dölek, B., 2003. Erdemli, Silifke ve Mut ilçelerinde yetiştiriciliği yapılan sofralık ve yağlık zeytin çeşit ve tiplerinin morfolojik, fenolojik ve pomolojik özelliklerinin belirlenmesi. Ç.Ü. Fen Bilimleri Enstitüsü Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, 80s., Adana.

Ersoy, B., 1985. Zeytinyağlarının bileşim özellikleri. Zeytincilik Araştırma Enstitüsü, 34, 32 s., Bornova, İzmir.

Kadaster, I.E., 1960. Zirai Kimya Tatbikatı. I. Yem analizleri. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları, 113: 50- 63.

Onal, B., While, P., Hammond, E., 2006. Effects of Linoly oleae on soybean oil flawour and quality in a frying application J. Amer. Oil. Chem. Soc. 84: 157-163.

Öztekin, L., 1996. Yemeklik yağlarda yağ asitleri esterleştirme yöntemlerinin karşılaştırılması. Tarım Orman ve Köyişleri Bakanlığı Zeytincilik Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü, Yay., 47, 40 s., Bornova, İzmir.

Rallo, R., Barranco, D., 1984. Lasvariedades de olivo cultivadas en andalucia. Ministerio de Agricultura- Junta de Andalucia, 387 p, Madrid.

Tous, J., Barranco, D., 1990. Olive cultivars in Catalonia. Acta Horticulturae, Olive Growing, 286 s.

Tous, J., Romero, A., 1998. Marfil olive. Hortscience, 33 (1): 162-163.

___

APA Sakar, E. , Ünver, H. , Ulaş, M. & Ercişli, S. (2017). Şırnak İli Zeytin Gen Kaynaklarının Morfolojik, Pomolojik Özellikleri İle Yağ Asidi Kompozisyonlarının Belirlenmesi . Harran Tarım ve Gıda Bilimleri Dergisi , 21 (3) , 299-308 . DOI: 10.29050/harranziraat.339344
Harran Tarım ve Gıda Bilimleri Dergisi
  • Yayın Aralığı: Yılda 4 Sayı
  • Yayıncı: Harran Üniversitesi

6.3b270

Sayıdaki Diğer Makaleler

Leblebi Üretiminde İkinci Kavurma Koşullarının Leblebi'nin Fizikokimyasal Özellikleri ve Duyusal Kalitesi Üzerine Etkisi

Hidayet SAĞLAM, Atıf Can ASEYDİM

Suriye Ekmeği Üretimi, Üretim Hataları ve Önleme Yolları

Mehmet KÖTEN, Mustafa SATOUF, Halil EKİCİ

Farklı Toprak Bünyelerinde Sulama Suyu Bor Düzeylerinin Fasulye Bitkisi Verimi Üzerine Etkilerinin Belirlenmesi

Aysun CÖMERT, Sema KALE ÇELİK

Siirt Bölgesi Melengiçlerin Toplam Fenolik Madde Miktarları ve Antioksidan Aktivitelerinin Belirlenmesi

Cemhan DOĞAN, Şerafettin ÇELİK, Nurcan DOĞAN

Beyşehir (Konya) İlçesi Elma Bahçelerinde Elma İçkurdu [Cydia pomonella (L.) (Lep.: Tortricidae)]’nun Ergin Popülasyon Gelişimi ve Bulaşıklık Oranlarının Belirlenmesi

Hasan ÇELİK, Levent ÜNLÜ

Nutritional Diversity Assessment in Chickpea-A Prospect for Nutrient Deprived World

Abdullah KAHRAMAN, Anamika PANDEY, Mohd. Kamran KHAN

Bazı Bitki Uçucu Yağlarının Armut Psillidi [Cacopsylla pyri (L.) (Hemiptera: Psyllidae)]’nin Kışlık-Formuna Karşı Yumurta Bırakmayı Engelleyici ve Ovisidal Etkileri

Barış İMREK, Halil GÜVEN, Fedai ERLER, Hilal Şule TOSUN

Pamukta (G. hirsutum L.) Farklı Priming Uygulamalarının Çimlenme ve Fide Gelişim Özellikleri Üzerine Etkisi

Petek TOKLU

Tuz (NaCl) Stresine Maruz Kalan Reyhan (Ocimum basilicum L.) Bitkisinde Bazı Morfolojik, Fizyolojik ve Biyokimyasal Parametreler Üzerine Salisilik Asidin Etkileri

Armağan KAYA, Mehmet İNAN

Şırnak İli Zeytin Gen Kaynaklarının Morfolojik, Pomolojik Özellikleri İle Yağ Asidi Kompozisyonlarının Belirlenmesi

Ebru SAKAR, Hülya ÜNVER, Mehmet ULAŞ, Sezai ERCİŞLİ