Depresyon ve anksiyete bozukluklarında somatizasyon

Genel olarak emosyonel disforiyi bedensel belirtilerle ifade etme eğilimi olarak tanımlanan somatizasyonda, “bedensel bir hastalıkla açıklanamayan fiziksel yakınmalar” mevcuttur ve kişi bu yakınmalarını bedensel bir hastalığa atfederek tıbbi yardım arayışına girer. Somatizasyon (bedenselleştirme) davranışı çeşitli psikiyatrik bozukluklarla ilişkilendirilmekle birlikte, en sık olarak depresyon ve anksiyete bozukluklarına eşlik ettiği bilinmektedir. Anksiyete bozuklukları ve majör depresyon vakalarında, somatik belirtilerin somatize edilmiş disforiyi yansıttığı düşünülmektedir. Psikiyatri ve genel tıp sınırında hala çözülememiş bir sorunun temsilcisi olan somatizasyon, hastaların yaşadıkları sıkıntı ve huzursuzluğu arttırmakta, hastalıkların gidişatını kötüleştirmekte ve yeti yitimini arttırmaktadır. Diğer yandan somatizasyon, depresyon ve anksiyete belirtilerini maskeleyerek doğru tanı koymayı güçleştirebilmekte ve tedavinin gecikmesine neden olabilmektedir. Bu sistematik olmayan gözden geçirme yazısında, somatizasyonun depresyon ve anksiyete bozukluklarının klinik görünümünü, tanı ve tedavi sürecini, prognozunu nasıl etkileyebileceği derlenen bilgiler ışığında değerlendirilmektedir.

Kaynakça

1. Sayar K. Tıbben açıklanamayan belirtiler. Türk Psikiyatri Dergisi 2002;13:222-231.

2. Spinhoven P, van der Does AJ. Somatization and somatosensory amplification in psychiatric outpatients: An explorative study. Compr Psychiatry 1997; 38:93-97.

3. Ford CV. The somatizing disorders. Psychosomatics 1986;27:335-337.

4. Lipowski ZJ. Somatization: Medicine’s unsolved problem. Psychosomatics 1987;28:294-297.

5. Kellner R. Somatization: Theories and research. J Nerv Ment Dis 1990; 178:150-160.

6. Buck R. Social and emotional functions in facial expression and communication: the readout hypothesis. Biol Psychol 1994; 38:95-115.

7. Lipowski ZJ. Somatization: The concept and its clinical application. Am J Psychiatry 1998; 145:1358-1368.

8. Sağduyu A. Somatizasyon nedir? Türk Psikiyatri Dergisi 1994; 5:257-264.

9. Kirmayer LJ, Young A. Culture and somatization: clinical, epidemiological and ethnographic perspectives. Psychosom Med 1998; 60:420-430.

10. Kesebir S. Depresyon ve somatizasyon. Klinik Psikiyatri 2004; (Ek 1):14-19.

11. Bitzer J. Somatization disorders in obstretics and gynecology. Arch Womens Ment Health 2003; 6: 99-107.

12. Fabrega H Jr. The concept of somatization as a cultural and historical product of Western medicine. Psychosom Med 1990; 52:653-672.

13. Terre L, Poston WS, Foreyt J, St Jeor ST. Do somatic complaints predict subsequent symptoms of depression? Psychother Psychosom 2003; 72:261-267.

14. Escobar JI, Rubio-Stipec M, Canino G, Karno M. Somatic Symptom Index (SSI): A new and abridged somatization construct. J Nerv Ment Dis 1989; 177:140-146.

15. Katon WJ, Walker EA. Medically unexplained symptoms in primary care. J Clin Psychiatry 1998; 50 (Suppl.10):15-21.

16. Simon GE, VonKorff M, Piccinelli M, Fullerton C, Ormel J. An international study of the relation between somatic symptoms and depression. N Engl J Med 1999; 341:1329-1335.

17. Lipowski ZJ. Somatization and depression. Psychosomatics 1990; 31:13-21.

18. Russo J, Katon W, Sullivan M, Clark M, Buchwald D. Severity of somatization and its relationship to psychiatric disorders and personality. Psychosomatics 1994; 35:546-556.

19. Katon W, Lin E, Von Korff M, Russo J, Lipscomb P, Bush T. Somatization: a spectrum of severity. Am J Psychiatry 1991; 148:34-40.

20. Akiskal HS. Diagnosis and classification of affective disorders: new insights from clinical and labaratory approaches. Psychiatr Dev 1983; 1:123-160.

21. Hagnell O, Rorsman B. Suicide and endogenous depression with somatic symptoms in the Lundby study. Neuropsychobiology 1978; 4:180-187.

22. Lobo A, Garcia-Campayo J, Campos R, Marcos G, Perez- Echeverria MJ. Somatisation in primary care in Spain: I. Estimates of prevalence and clinical characteristics. Working Group for the Study of the Psychiatric and Psychosomatic Morbidity in Zaragoza. Br J Psychiatry 1996;168:344-348.

23. Katon W. Depression: Relationship to somatization and chronic medical illness. J Clin Psychiatry 1984; 45:4-12.

24. Guggenheim FG. Somatoform Disorders: In Sadock BJ, Sadock VA (Editors). Kaplan & Sadock’s Comprehensive Textbook of Psychiatry. Seventh Ed. Philadelphia: Lippincott Williams & Wilkins, 2000,1504-1533.

25. Köroğlu E. Major Depresyon: In Köroğlu E, Güleç C (Editors). Psikiyatri Temel Kitabı. 2. Basım. Ankara: Hekimler Yayın Birliği, 2007, 240-265.

26. Güleç H, Sayar K, Özkorumak E. Depresyonda bedensel belirtiler. Türk Psikiyatri Dergisi 2005; 16:90-96.

27. Köroğlu E. Major Depresif Bozukluk: In Güleç C, Köroğlu E (Editors). Psikiyatri Temel Kitabı. Cilt 1. Ankara: Hekimler Yayın Birliği, 1997, 390-421.

28. Barsky AJ. Amplification, somatization and the somatoform disorders. Psychosomatics 1992; 33:28-34.

29. Sayar K, Ak I. The predictors of somatization: a review. Psychopharmacol Bull 2001; 11:266-271.

30. Barsky AJ, Goodson JD, Lane RS, Cleary PD. The amplification of somatic symptoms. Psychosom Med 1988; 50:510-519.

31. Sayar K, Barsky JA, Güleç H. Does somatosensory amplification decrease with antidepressant treatment? Psychosomatics 2005; 46:340-344.

32. Noyes R Jr, Langbehn DR, Happel RL, Stout LR, Muller BA, Longley SL. Personality dysfunction among somatizing patients. Psychosomatics 2001; 42:320-329.

33. Baskak B, Çevik A. Somatizasyonun kültürel boyutları. Türkiye’de Psikiyatri 2007; 9:50-57.

34. Duddu SK, Chaturvedi MK, Isaac MK. Amplification and attribution styles in somatoform and depressive disorders, a study from Bangalore, India. Psychopathology 2003; 36:98-103.

35. Kara H, Sayar K, Saygılı S. Kültürel psikiyatri açısından depresyon kavramı. Klinik Psikofarmakoloji Bülteni 1997; 7:42-51.

36. Sayar K. Hüzün hastalığı. Depresyon: In Bekaroğlu M (Editor). III. Anadolu Psikiyatri Günleri Depresyon Kitabı. Trabzon, Karadeniz Ruh Sağlığı Derneği Yayınları 1995, 471.

37. Sayar K. Psikiyatri ve Kültür: Hastalık bize neyi anlatır? Yeni Symposium 1999; 37:46-51.

38. Bridges KW, Goldberg DP. Somatic presentation of DSM-III psychiatric disorders in primary care. J Psychosom Res 1985; 29:563-569.

39. Zwaigenbaum L, Szatmari P, Boyle M, Offord D. Highly somatizing young adolescents and the risk of depression. Pediatrics 1999;103:1203-1209

40. Amerikan Psikiyatri Birligi. Psikiyatride hastalıkların tanımlanması ve sınıflandırılması el kitabı, gözden geçirilmiş dördüncü baskı (DSM-4-TR). Köroglu E. (Çeviri Ed.) 2. Baskı, Ankara: Hekimler Yayın Birliği, 2001, 191-209.

41. Kirmayer LJ, Robbins JM, Dworkind M, Yaffe MJ. Somatization and the recognition of depression and anxiety in primary care. Am J Psychiatry 1993; 150:734-741.

42. Mumford DB, Devereux TA, Maddy PJ, Johnston JV. Factors leading to the reporting of ‘functional’ somatic symptoms by general practice attenders. Br J Gen Pract 1991; 41:454-458.

43. Kirmayer LJ. Culture, Affect and somatization. Transcult Psychiatr Res Rev 1984; 21:159-188.

44. Kirmayer LJ, Young A, Robbins JM. Symptom Attribution in cultural perspective. Can J Psychiatry 1994; 39:584-595.

45. Hamilton M. Frequency of symptoms in melancholia (depressive illness). Br J Psychiatry 1989; 154:201-206.

46. Lipowski ZJ. Somatization: a borderland between medicine psychiatry. CMAJ 1986; 135:609-614.

47. Gelenberg AJ. Psychiatric and somatic markers of anxiety: Identification and pharmacologic treatment. Prim Care Companion J Clin Psychiatry 2000;2:49-54.

Kaynak Göster

  • ISSN: 1018-8681
  • Yayın Aralığı: Yılda 4 Sayı
  • Başlangıç: 1984

5.8b 3.4b

Sayıdaki Diğer Makaleler

Kronik psikotik hastalarda taburculuk sonrası takip ve tedaviye uyum

Filiz ÇAKIR, Cem İLMEN, Ferhan YENER

Atlas ve aksisin nadir görülen kombine kırıkları: Olgu sunumu

A. Ender OFLUOĞLU, M. İlker YASSA, BEKİR TUĞCU, Halil TOPLAMAOĞLU

İnmelerde tekrarlayıcılığı etkileyen risk faktörleri

Sema DEMİRCİ, Betül Z. YALÇINER, Göksel BAKAÇ, Cengiz DAYAN, Fikret AYSAL

Ergenlerde bilişsel davranışçı yönelimli bir grup psikoterapisi uygulaması

Ahmet TÜRKCAN, Doğan YILMAZ, Neşe HATİBOĞLU

Tekrarlayan kronik subdural hematomlar önceden öngörülebilir mi? 136 olgunun retrospektif analizi

BEKİR TUĞCU, Osman TANRIVERDİ, ŞEVKİ SERHAT BAYDIN, ÖMÜR GÜNALDI, Ender OFLUOĞLU, Bülent T. DEMİRGİL

History of trauma and relationship with alexithymia, temperament and character dimensions in male alcohol dependent inpatients

ERCAN DALBUDAK, Cüneyt EVREN, Turan ÇETİN, Mine DURKAYA, Rabia ÇETİN

Aripiprazol tedavisine yanıt veren bir Tourette bozukluğu olgusu

Ceyhan Balcı ŞENGÜL, Cem ŞENGÜL

Uzmanlaşmış bir merkezde izlem iki uçlu depresyon belirti sayısını ve şiddetini etkiler mi?

Kürşat ALTINBAŞ, Sinan GÜLÖKSÜZ, Sera YİĞİTER, Erhan KURT, E. Timuçin ORAL

Panik bozukluğu hastalarında sosyodemografik özellikler ve komorbidite

Sefa SAYGILI, Oğuz KARAMUSTAFAOĞLU

Meperidin bağımlılığı ve kronik ağrı birlikteliğinde venlafaksin tedavisi: Bir olgu sunumu

ÜRÜN ÖZER ÇERİ, Ali SEVER, Turan ÇETİN, Cüneyt EVREN