Beliren ve Orta Yetişkinlik Dönemindeki Bireylerin Minnettarlık ile İlgili Görüşleri

Bu araştırmanın temel amacı, beliren ve orta yetişkinlik döneminde bulunan bireylerin minnettarlık ile ilgili görüşlerinin belirlenmesi ve bu iki grubun görüşleri arasındaki benzerliklerin ve farklılıkların ortaya konulmasıdır. Araştırmada, nitel araştırma desenlerinden olgubilim yöntemi kullanılmıştır. Bu çalışma 2019-2020 yılları arasında Türkiye’nin değişik bölgelerinde yaşayan, farklı yaşlarda, mesleklerde ve öğrenim düzeylerinde yer alan; 20 beliren (18-25 yaş arası) ve 20 orta yetişkinlik (26-45 yaş arası) döneminde bulunan 40 katılımcı ile yürütülmüştür. Bu araştırmanın katılımcıları amaçlı örnekleme yöntemleri içerisinde yer alan tabakalı amaçsal örnekleme yöntemine göre seçilmiştir. Veriler araştırmacılar tarafından hazırlanan kişisel bilgi formu ve yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla online olarak yapılan görüşmeler ile toplanmıştır. Verilerin analizinde içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Çalışmanın sonuçlarına göre beliren ve orta yetişkinlik döneminde bulunan bireylerin; minnettarlığın tanımı, minnettarlık hissedilen durumlar, minnettarlığın ifade edilmesi, minnettarlığın davranışsal ve duygusal karşılığı, sosyal yaşama katkısı ve önündeki engellere dair yaklaşımlarının büyük oranda benzer olduğu anlaşılmıştır. Ancak az da olsa bu iki grubun minnettarlığa bakış açılarının birbirlerinden ayrıldığı noktalar göze çarpmaktadır. Araştırmadan elde edilen bu bulgular, alanyazın ışığında tartışılmış ve sonuçlarla ilgili öneriler geliştirilmiştir.

The Opinions of Individuals in their Emerging and Middle Adulthood Periods about Thankfulness

The main purpose of the current study is to determine the opinions of individuals who are in their emerging and middle adulthood periods about thankfulness and to elicit the similarities and differences between the opinions of these two groups. The current study employed the phenomenological design, one of the qualitative research designs. The current study was conducted with the participation of 20 individuals who were in their emerging adulthood period (18-25 years old) and 20 individuals who were in their middle adulthood period (26-45 years old); thus, a total of 40 participants, in the years 2019 and 2020. The participants were of the different ages, professions and education levels and lived in different regions of Turkey. The participants of the current study were selected by using the stratified purposeful sampling method, one of the purposive sampling methods. The data were collected by using the personal information form prepared by the researchers and a semi-structured interview form administered online. In the analysis of the collected data, content analysis method was used. As a result of the analysis, it was concluded that the individuals who were in their emerging adulthood and middle adulthood periods have largely similar opinions about the definition of thankfulness, the situations where thankfulness is felt, expression of thankfulness, behavioural and emotional exhibition of thankfulness, its contribution to social life and obstacles to it. Yet, there are some points where the two groups of participants’ perceptions of thankfulness differ. These findings obtained in the current study were discussed in reference to the literature and suggestions were made in light of the findings.

Kaynakça

Adler, M. G. & Fagley, N. S. (2005). Appreciation: Individual differences in finding value and meaning as a unique predictor of subjective well‐being. Journal of Personality, 73(1), 79-114. doi:10.1111/j.1467-6494.2004.00305.x

Akın, A. & Yalnız, A. (2015). Yakın ilişkilerde minnettarlığı ifade etme ölçeği Türkçe formu: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 8(37), 539-544.

Algoe, S., Gable, S. & Maisel, N. (2010). It's the little things: Everyday gratitude as a booster shot for romantic relationships. Personal Relationships, 17(2), 217-233. doi:10.1111/j.1475-6811.2010.01273.x

Algoe, S. B. (2012). Find, remind, and bind: the functions of gratitude in everyday relationships. Social and Personality Psychology Compass, 6(6), 455-469. doi:10.1111/j.1751-9004.2012.00439.x

Altuntaş, S. (2018). Ergenlerde iyi oluşun yordayıcısı olarak yaşamda anlam, minnettarlık ve affedicilik. (Yayımlanmamış Doktora Tezi). İnönü Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Malatya.

Araz, A. & Erdugan, C. (2017). Minnettarlık dışavurum ölçeği geliştirme çalışması. Nesne Psikoloji Dergisi, 5(11), 404-425. doi:10.7816/nesne-05-11-04

Arslan, S. (2015). Anneye bağlanma ve örgütsel bağlılık arasındaki ilişkinin yaşam doyumu, öğrenilmiş çaresizlik ve minnettarlık aracı rolüyle incelenmesi. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Beykent Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.

Aşıcıoğlu-Önal, A. & Yalçın, İ. (2017). Forgiveness of others and self-forgiveness: The predictive role of cognitive distortions, empathy, and rumination. Eurasian Journal of Educational Research, 17(68), 97-120. doi:10.14689/ejer.2017.68.6

Baltacı, A. (2017). Nitel veri analizinde Miles-Huberman modeli. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 3(1), 1-15.

Bartlett, M. Y., Condon P., Cruz, J., Baumann, J. & Desteno, D. (2012). Gratitude: Prompting behaviours that build relationships. Cognition and Emotion, 26(1), 2-13. doi:10.1080/02699931.2011.561297

Başerer, Z. (2018). Üniversite öğrencilerinde minnettarlığın ve özgeci davranışın bazı değişkenlerle yordanması. (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.

Baumgarten-Tramer, F. (1938). “Gratefulness” in children and young people. The Pedagogical Seminary and Journal of Genetic Psychology, 53(1), 53-66. doi:10.1080/08856559.1938.10533797

Belen, H. & Barmanpek, U. (2020). Fear of happiness and subjective well-being: Mediating role of gratitude. Turkish Studies-Education, 15(3), 1561-1571. doi:10.29228/TurkishStudies.42067

Briggs, C. L. (1986). Learning how to ask: A sociolinguistic appraisal of the role of the interview in social science research (No. 1). Cambridge University Press.

Büyüköztürk, Ş., Kılıç-Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2016). Bilimsel araştırma yöntemleri (21.Basım). Ankara: Pegem Akademi.

Davis, D. E., Choe, E., Meyers, J., Wade, N., Varjas, K., Gifford, A., … Worthington, E. L. Jr. (2016). Thankful for the little things: A meta-analysis of gratitude interventions. Journal of Counseling Psychology, 63(1), 20-31. doi:10.1037/cou0000107

Demirbağ, T. (2016). “Teşekkür ederim” minnettarlık eğitimi programının (TEMEP) ilkokul öğretmenlerinin minnettarlık düzeyleri üzerindeki etkisi. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Uludağ Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bursa.

Emmons, R. A. & Shelton, C. S. (2002). Gratitude and the science of positive psychology. C. R. Snyder & S. J. Lopez (Ed.), Handbook of positive psychology içinde (ss. 459-471). New York: Oxford University Press.

Emmons, R. A. & McCullough, M. E. (2003). Counting blessings versus burdens: An experimental investigation of gratitude and subjective wellbeing in daily life. Journal of Personality and Social Psychology, 84(2), 377-389. doi:10.1037/0022-3514.84.2.377

Emmons, R. A. (2004). The psychology of gratitude: An introduction. R. A. Emmons & M. E. McCullough (Ed.), The psychology of gratitude içinde (ss. 3-16). New York, NY: Oxford University Press.

Emmons, R. A. (2009). Gratitude. S. J. Lopez (Ed.), The encyclopedia of positive psychology içinde (ss. 442-447). Hoboken, NJ, Wiley-Blackwell.

Erdugan, C. (2016). Yakın arkadaşlık ilişkisinde minnettarlığın bilişsel, duygusal ve davranışsal göstergeleri. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.

Erdugan, C. & Araz, A. (2019). The cognitive, emotional and behavioral indicators of dispositional gratitude in close friendship: The case of Turkey. Studies in Psychology, 39(2), 321-344. doi:10.26650/SP2019-0001

Fırıncı, C. (2019). Mediating roles of self-compassion, gratitude and forgiveness in the relationship between early maladaptive schemas and breakup adjustment: A mixed method study. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). TED Üniversitesi, Lisansüstü Programlar Enstitüsü, Ankara.

Fredrickson, B. L. (2004). Gratitude, like other positive emotions, broadens and builds. C. R. Snyder & S. J. Lopez (Ed.), Handbook of positive psychology içinde (ss. 145-166). New York: Oxford University Press.

Freitas, L. B. D. L., Pieta, M. A. M. & Tudge, J. R. H. (2011). Beyond politeness: The expression of gratitude in children and adolescents. Psicologia: Reflexão e Crítica, 24(4), 757-764. doi:10.1590/S0102-79722011000400016

Froh, J. J., Kashdan, T. B., Ozimkowski, K. M. & Miller, N. (2009). Who benefits the most from a gratitude intervention in children and adolescents? Examining positive affect as a moderator. The Journal of Positive Psychology, 4(5), 408-422. doi:10.1080/17439760902992464

Froh, J. J., Yurkewicz, C. & Kashdan, T. B. (2009). Gratitude and subjective well-being in early adolescence: Examining gender differences. Journal of Adolescence, 32(3), 633-650. doi:10.1016/j.adolescence.2008.06.006

Froh, J. J., Bono, G. & Emmons, R. (2010). Being grateful is beyond good manners: Gratitude and motivation to contribute to society among early adolescents. Motivation and Emotion, 34(2), 144-157. doi:10.1007/s11031-010-9163-z

Goei, R. & Boster, F. J. (2005). The roles of obligation and gratitude in explaining the effect of favors on compliance. Communication Monographs, 72(3), 284-300. doi:10.1080/03637750500206524

Göcen, G. (2015). 11-12 yaş grubundaki çocukların minnettarlıkları ve hayat memnuniyetlerine etki eden aile ile ilgili faktörler. Değerler Eğitimi Dergisi, 13(29), 83-116.

Göcen, G. (2016). Qualitatively exploring the relationship among gratitude, spirituality and life satisfaction in Turkish-Muslim children. Spiritual Psychology and Counseling, 1(2), 189-208. doi:10.12738/spc.2016.2.0010

Grant, A. & Gino, F. (2010). A little thanks goes a long way: Explaining why gratitude expressions motivate prosocial behavior. Journal of Personality and Social Psychology, 98(6), 946-955. doi:10.1037/a0017935

Gülmeriç, Ö. (2017). Cinsiyet ve sınıf değişkenlerinin minnettarlık ve duygusal zekâ üzerindeki etkisinin incelenmesi: Bir özel lise örneği. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Uludağ Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bursa.

Karataş, Z. & Uzun, K. (2020). Şükran mı duyuyoruz yoksa minnettar mıyız? Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, (56), 411-440. doi:10.21764/maeuefd.769436

Karataş, Z. & Tagay, Ö. (2021). The relationships between resilience of the adults affected by the covid pandemic in Turkey and Covid-19 fear, meaning in life, life satisfaction, intolerance of uncertainty and hope. Personality and Individual Differences, 172, 110592. doi:10.1016/j.paid.2020.110592

Karataş, Z. & Uzun, K. (2021). Ergenlerin kendilerini, başkalarını ve durumları affetme eğilimlerinin yordanmasında mükemmeliyetçilik, yalnızlık ve öz-şefkatin etkisi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, (58), 248-289. doi:10.21764/maeuefd.877884

Karataş, Z., Uzun, K. & Tagay, Ö. (2021). Relationships between the life satisfaction, meaning in life, hope and Covid-19 fear in Turkish adults during the Covid-19 outbreak. Frontiers in Psychology, 12, 633384. doi:10.3389/fpsyg.2021.633384

Kardaş, F. & Yalçın, İ. (2018). Şükran: Ruh sağlığı alanında güncel bir kavram. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 10(1), 1-18. doi:10.18863/pgy.334494

Kardaş, F. & Yalçın, İ. (2019). Şükran ölçeğinin geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 18(69), 13-31. doi:10.17755/esosder.406306

Kashdan, T. B., Uswatte, G. & Julian, T. (2006). Gratitude and hedonic and eudaimonic well-being in Vietnam war veterans. Behaviour Research and Therapy, 44(2), 177-199. doi:10.1016/j.brat.2005.01.005

Kubacka, K. E., Finkenauer, C., Rusbult, C. E. & Keijsers, L. (2011). Maintaining close relationships: Gratitude as a motivator and a detector of maintenance behavior. Personality and Social Psychology Bulletin, 37(10), 1362-1374. doi:10.1177/0146167211412196.

Lambert, N. M., Fincham, F. D., Stillman, T. F. & Dean, L. R. (2009). More gratitude, less materialism: The mediating role of life satisfaction. The Journal of Positive Psychology, 4(1), 32-42. doi:10.1080/17439760802216311

Lambert, N. M., Clark, M. S., Durtschi, J., Fincham, F. D. & Graham, S. M. (2010). Benefits of expressing gratitude: Expressing gratitude to a partner changes one’s view of the relationship. Psychological Science, 21(4), 574-580. doi:10.1177/0956797610364003

Lambert, N. M. & Fincham, F. D. (2011). Expressing gratitude to a partner leads to more relationship maintenance behavior. Emotion, 11(1), 52-60. doi:10.1037/a0021557

Le Compte, M. D. & Goetz, J. P. (1982). Problems of reliability and validity in ethnographic research. Review of Educational Research, 52(1), 31-60. doi:10.3102/00346543052001031

Lyubomirsky, S. (2008). The how of happiness: A scientific approach to getting life you want. New York: The Penguin Press.

McCullough, M. E., Kilpatrick, S., Emmons, R. A. & Larson, D. (2001). Is gratitude a moral affect? Psychological Bulletin, 127(2), 249-266. doi:10.1037//0033-2909.127.2.249

McCullough, M. E., Emmons, R. A. & Tsang, J. (2002). The grateful disposition: A conceptual and empirical topography. Journal of Personality and Social Psychology, 82(1), 112-127. doi:10.1037/0022-3514.82.1.112

McCullough, M. E. & Tsang, J. (2004). Parent of the virtues? The prosocial contours of gratitude. R. A. Emmons & M. E. McCullough (Ed.), The psychology of gratitude içinde (ss. 123-141). Oxford University Press.

Merriam, S. B. (2013). Nitel araştırma desen ve uygulama için bir rehber (S. Turan, Çev. Ed.). Ankara: Nobel Yayıncılık.

Meydan-Uygur, S. & Küçükergin, K. G. (2013). Fast-food restoranlarda bireyselleştirme, müşteri tatmini, minnettarlık ve tekrar satın alma eğilimi arasındaki ilişki: Tekrar satın alma eğiliminde ataletin farklılaştırıcı etkisi. Ege Akademik Bakış, 13(3), 383-392.

Miles, M. B. & Huberman, A. M. (1994). An expanded sourcebook qualitative data analysis. California: Sage Publication.

Nelson, S. K. & Lyubomirsky, S. (2016). Gratitude. H. S. Friedman (Ed.), Encyclopedia of mental health içinde (2.Basım) (ss. 277-280). Waltham, MA, Academic Press.

Oğuz-Duran, N. & Tan, Ş. (2013). Minnettarlık ve yaşam amaçları yazma çalışmalarının öznel iyi oluşa etkisi. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 5(40), 154-166.

Öngün, E. & Demirağ, A. (2018). Narsisistik kişilik envanteri açısından özçekim yapma tutumu üzerine bir araştırma. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20(2), 71-87. doi:10.26468/trakyasobed.415031

Özsoylar, Ö. (2019). Çalışanların minnettarlık algısı ile psikolojik sermaye algısı arasındaki ilişki üzerine görgül bir araştırma. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.

Patton, M. Q. (1987). How to use qualitative methods in evaluation. Newbury Park, CA: Sage.

Roberts, R. C. (2004). The blessings of gratitude: A conceptual analysis. R. A. Emmons & M. E. McCullough (Ed.), The psychology of gratitude içinde (ss. 58-78). Oxford University Press.

Schimmel, S. (1997). The seven deadly sins: Jewish, Christian and classical reflections on human psychology. New York: Oxford University Press.

Schimmel, S. (2004). Gratitude in judaism. R. A. Emmons & M. E. McCullough (Ed.), The psychology of gratitude içinde (ss. 37-57). Oxford University Press.

Seligman, M. E. P., Steen, T. A., Park, N. & Peterson, C. (2005). Positive psychology progress: Empirical validation of interventions. American Psychologist, 60(5), 410-421. doi:10.1037/0003-066X.60.5.410

Solomon, R. C. (2004). Foreword. R. A. Emmons & M. E. McCullough (Ed.), The psychology of gratitude içinde (ss. V-XI). Oxford University Press.

Stewart, C. J. & Cash, W. B. (1985). Interviewing: Principles and practices (4.Basım). Dubuque, IA: Wm. C. C. Brown Pub.

Strauss, A. & Corbin, J. (1990). Basics of qualitative research (15.Basım). Newbury Park, CA: Sage Publication.

Tavşancıl, E. & Aslan, A. E. (2001). Sözel, yazılı ve diğer materyaller için içerik analizi ve uygulama örnekleri. İstanbul: Epsilon Yayıncılık.

Topcu, M. (2016). The concept of gratitude and its relationship with posttraumatic growth: Roles of early maladaptive schemata and schema coping styles, locus of control and responsibility. (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.

Tsang, J. (2006). Gratitude and prosocial behaviour: An experimental test of gratitude. Cognition and Emotion, 20(1), 138-148. doi:10.1080/02699930500172341

Tsang, J. (2007). Gratitude for small and large favors: A behavioral test. The Journal of Positive Psychology, 2(3), 157-167. doi:10.1080/17439760701229019

Uz-Baş, A. (2019). Psikolojik danışman adaylarında psikolojik iyi-oluşun yordayıcıları olarak minnettarlık, yaşamın anlamı ve psikolojik farkındalık. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 8(1), 1-9.

Van Overwalle, F., Mervielde, I. & De Schuyter, J. (1995). Structural modeling of the relationships between attributional dimensions, emotions, and performance of college freshman. Cognition and Emotion, 9(1), 59-85. doi:10.1080/02699939508408965

Watkins, P. C., Woodward, K., Stone, T. & Kolts, R. L. (2003). Gratitude and happiness: Development of a measure of gratitude, and relationships with subjective wellbeing. Social Behavior and Personality, 31(5), 431-452. doi:10.2224/sbp.2003.31.5.431

Watkins, P. C. (2004). Gratitude and subjective well-being. R. A. Emmons & M. E. McCullough (Ed.), The psychology of gratitude içinde (ss. 167-192). Oxford University Press.

Williams, L. A. & Bartlett, M. Y. (2015). Warm thanks: Gratitude expression facilitates social affiliation in new relationships via perceived warmth. Emotion, 15(1), 1-5. doi:10.1037/emo0000017

Wood, A., Joseph, S. & Linley, A. (2007). Gratitude parent of all virtues. Psychologist Leicester, 20(1), 18-21.

Wood, A. M., Froh, J. J. & Geraghty, A. W. (2010). Gratitude and well-being: A review and theoretical ıntegration. Clinical Psychology Review, 30(7), 890-905. doi:10.1016/j.cpr.2010.03.005

Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2018). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (11.Basım). Ankara: Seçkin Yayıncılık.

Yüksel, A. & Oğuz-Duran, N. (2012a). Minnettarlık ölçeği’nin yetişkinlere uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışmaları. Çağdaş Eğitim Dergisi Akademik, 1(1), 31-40.

Yüksel, A. & Oğuz-Duran, N. (2012b). Turkish adaptation of the gratitude questionnaire. Eurasian Journal of Educational Research, 46, 199-215.

Kaynak Göster

APA Uzun, K. & Karataş, Z. (2021). Beliren ve Orta Yetişkinlik Dönemindeki Bireylerin Minnettarlık ile İlgili Görüşleri . Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi , 23 (3) , 1235-1269 . DOI: 10.16953/deusosbil.811831