Ergenlerde İntihar Davranışı

Amaç: Ergenlerde intihar, sosyokültürel etmenler, genetik ve biyolojik yatkınlıklar, psikiyatrik bozukluklar ve semptomlar, stres, güç yaşam şartları ile sosyal desteklerin yetersizliği gibi durumlardan etkilenen çok yönlü bir davranış biçimidir. İntihar davranışının temelinde kendine zarar verme amacı, ölüm isteği olmasına rağmen, ergenlerde ölüm kavramının olgunlaşmaması ya da değişkenlikler gösterebilmesi nedeniyle klinik değerlendirme güç olabilmektedir. Motivasyonların tanımlanması çerçevesinde ergenlerde intihar davranışı tartışılacaktır. Yöntem: Ergen intiharları ile ilgili yapılan araştırma ve gözden geçirme yazıları incelenerek, bu yayınların 43'ünden yararlanılmıştır. Ayrıca klasik kaynaklardan da faydalanılarak intihar örüntüsü araştırılmıştır. Bulgular: Engellenme, yoksun bırakılma ya da yanlış algılanmaya karşı yanıt olarak, öfke ve dürtüsel intihar girişimleri ergenlerde sıklıkla bildirilmektedir., Ateşli silahların günümüzde giderek yaygınlaşması, intihara ilişkin dikkat çekici medya sunumlarının artması intihar engelleme davranışında çeşitli toplum sağlığı modellerinin oluşturulmasını gerekli kılmakta ve eğitimin önemini artırmaktadır. Ergenlerde intihar sonucu ölümlerdeki en önemli yöntemin ateşli silah olduğu bildirilmektedir. Özellikle erkeklerde daha çok ateşli silahla intihar yönteminin sıklığının fazla olması ölüm oranlarını artırmaktadır. Tartışma: Son yıllarda ergenlerde intihar ile ilişkili mortalite insidansının artması, psikiyatrik ve sosyal morbiditeler ile öngörülebilirliğe ilişkin etmenlerin daha iyi tanımlanması, gelecek çalışmalarla risk etmenlerinin ortaya konmasını ve engelleyici yöntemlerin belirlenmesini gerekli kılmaktadır.
Anahtar Kelimeler:

risk faktörleri

Kaynakça

Beautrois AL, Joyce PR, Mulder RT (1996) Risk factors for serious suicide attempts among youths aged 13 through 24: years. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry Sep 35(9): 1174-82.

Brent DA (1987) Correlates of the medical lethality of suicide attempts in children and adolescents. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry Jan;26(1):87-91.

Brent DA, Perper J A, Kolka DJ ve ark. (1988) The psychological autopsy: methodological considerations for the study of adolescent suicide. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry May;27(3):362-6.

Brent DA, Perper J, Moritz G ve ark.(1992) Psychiatric effects of exposure to suicide among the friends and acquaintances of adolescent suicide victims. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry Jul;31(4):629-39.

Brent DA, Perper JA, Moruz G ve ark. (1993) Bereavement or depression? The impact of the loss of a friend to suicide. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry Nov;32(6): 1189-97.

Bergen HA, Martin G, Richardson AS ve ark. (2003) Sexual abuse and suicidal behavior: a model constructed from a large community sample of adolescents. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry Nov;42(11):1301-9.

Clark DB (2003) Serum tryptophan ratio and suicidal behavior in adolescents: a prospective study. Psychiatry Res Aug 1:119(3): 199-204.

Çuhadaroğlu F, Sonuvar B (1992) Adolesan intiharları: Risk faktörleri üzerine bir inceleme. Türk Psikiyatri Dergisi 3: 222-226

Çuhadaroğlu F, Sonuvar B (1993) Adolesan intiharları ve kendilik imgesi Türk Psikiyatri Dergisi 4(1):29-38

Dahl RE, Puig-Antich J, Ryan ND ve ark. (1990) EEG sleep in adolescents with major depression: the role of suicidality and inpatient status. J Affect Disord May; 19(1):63-75.

Davidson JR, Hughes DC, George LK ve ark. (1996) The association of sexual assault and attempted suicide within the community. Arch Gen Psychiatr Jun; 53(6): 550-5.

Garrison CZ, McKeown RE, Valois RF ve ark. (1993) Aggression, substance use, and suicidal behaviors in high school students. Am J Public Health Feb;83(2):179-84.

Goren S, Gurkan F, Tirasci Y ve ark. (2003) Suicide in children and adolescents at a province in Turkey. Am J Forensic Med Pathol Jun;24(2):214-7.

Gould MS, Shaffer D (1986) The impact of suicide in television movies. Evidence of imitation. N Engl J Med Sep 11;315(11):690-4.

Gould MS, King R, Greenwald S ve ark. (1998) Psychopathology associated with suicidal ideation and attempts among children and adolescents. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry Sep;37(9):915-23.

Greenhill LL, Setterberg S (1993) Pharmacotherapy of disorders of adolescents. Psychiatr Clin North Am Dec;16(4):793-814. Review.

Grilo CM, Sanislow CA, Fehon DC ve ark. (1999) Correlates of suicide risk in adolescent inpatients who report a history of childhood abuse. Compr Psychiatry Nov-Dec;40(6):422-8.

Grunbaum JA, Kann L, Kinchen S ve ark.(2002) Youth risk behavior surveillance-United States, 2001. MMWR Surveill Summ Jun 28;51 (4): 1 -62.

Haffner HT, Graw M, Besserer K (1989) Fatalities in drug dependent patients: suicide or accident. Versicherungsmedizin Nov 1;41 (6): 188-91.

Hazell P, Lewin T (1993) Friends of adolescent suicide attempters and completers. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry Jan;32(1):76-81.

Horesh N, Orbach I, Gothelf D ve ark. (2003) Comparison of the suicidal behavior of adolescent inpatients with borderline personality disorder and major depression. J Nerv Ment Dis Sep;191(9):582-8.

Lartglo SR, Ramberg M, Groholt B (2003) Suicidal adolescents what should clinicians look for. Tidsskr Nor Laegeforen Aug 28;123(16):2246-9.

Levinson DF, Mowry BJ, Sharpe L ve ark.(1996) Penetrance of schizophrenia-related disorders in multiplex families after correction for ascertainment. Genet Epidemiol 13(1): 11-21.

Lewinson W, Roter D (1993) The effects of two continuing medical education programs on communication skills of practicing primary care physicians. J Gen Intern Med Jun;8(6):318-24.

Lewis M (1996) Suicidal behavior in children and adolescents: causes and management. A Comprehensive Textbook. M Lewis (ed.). Williams and Wilkins, Baltimore, Maryland 666-672

Licanin I, Music E, Laslo E ve ark. (2003) Suicidal thoughts related to psychoactive substance abuse among adolescents. Med Arh 57(4):237-40.

Lipschitz DS, Winegar RK, Nicolau AL (1999) Perceived abuse and neglect as risk factors for suicidal behavior in adolescent inpatients. J Nerv Ment Dis Jan;187(1):32-9.

McKeown RE, Garrison CZ, Cuffe SP ve ark.(1998) Incidence and predictors of suicidal behauiors in a longitudinal sample of young adolescents. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry Jun;37(6):612-9.

Murphy KR, Barkley RA, Bush T (2002) Young adults with attention deficit disorder: subtype differences in comorbidity, educational and clinical history. J Nerv Ment Dis Mar;190(3):147-57.

Myers DP, McCauley, Calderon R ve ark. (1991) Risks for suicidality in major depressive disorder. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry 1991 Jan;30(1):86-94.

Olfson M, Marcus SC, Weissman MM ve ark.(2002) National trends in the use of psychotropic medications by children. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry May;41(5):514-21.

Pfeffer CR (1986) Suicide prevention. Current efficacy and future promise. Ann N Y Acad Sci 487:341 -50.

Pfeffer CR, Klerman GL, Hurt SW ve ark. (1991) Suicidal children grow up: demographic and clinical risk factors for adolescent suicide attempts. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry Jul;30(4):609-16.

Pfeffer CR, Normandin L, Kakuma T (1994) Suicidal children grow up: suicidal behavior and psychiatric disorders among relatives. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry Oct;33(8): 1087-97.

Phillips DP, Carstensen LL (1986) Clustering of teenage suicides after television news stories about suicide. N Engl J Med Sep 11 ;315(11):685-9.

Reinherz HZ, Giaconia RM, Silverman AB ve ark. (1995) Early psychosocial risks for adolescent suicidal ideation and attempts. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry May; 34(5): 599-611.

Renaud J, Brent DA, Birmaher B ve ark. (1999) Suicide in adolescents with disruptive disorders. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry Jul;38(7):846-51.

Salk L, Lipsitt LP, Stumer WQ ve ark. (1985) Relationship of maternal and perinatal conditions to eventual adolescent suicide. Lancet Mar 16:1(8429): 624-7.

Sayar M, Öztürk M, Acar B (2000) Aşın dozda ilaç alımıyla intihar girişiminde bulunan ergenlerde psikolojik etkenler. Klinik Psikofarmokoloji Bülteni 10:133-138

Sayıl I, Berksun OE, Palabiyikoğlu R ve ark. (1995) Attempted suicides in Ankara in 1995. Crisis 19(1):47-8.

Shaffer D, Gould MS, Rutter M ve ark. (1991) Reliability and validity of a psychosocial axis inpatients with child psychiatric disorder. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry Jan; 30(1): 109-15.

Shaffer D, Gould MS, Fisher P ve ark.(1996) Psychiatric diagnosis in child and adolescent suicide. Arch Gen Psychiatry Apr;53(4):339-48.

Spirito A, Valeri S, Boergers J ve ark. (2003) Predictors of continued suicidal behavior in adolescents following a suicide attempt. J Clin Child Adolesc Psychol Jun;32(2):284-9.

Vairo MC, Ruiz M, Blanco MF ve ark. (2003) Suicidal behavior in adolescents. Risk factors (bibliography review and descriptive-analytical study). Vertex Sep-Nov; 14(53): 179-89.

Kaynak Göster