Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’nda Yer Alan Hakların ve Yükümlülüklerin İş İlişkisindeki Yansımaları

Teknolojinin hızla ilerlemesiyle ve bilgi akışının oldukça kolaylaşmasıyla birlikte kişisel verilerin korunması da gittikçe daha çok önem kazanmaktadır. Üstelik kişisel verilerin işlenmesi hayatın her alanında sıkça rastlanan bir olgu haline gelmiş olup iş ilişkisi de kişisel verilerin korunması hakkının en çok ihlal edildiği alanlardan biridir. Ne var ki iş ilişkisinde veri işleme sürecinin adil ve hukuka uygun olması için veri koruma hukukunun temel ilkelerine uygunluğun yanı sıra tarafların veri koruma hukukundan doğan haklarının ve yükümlülüklerinin de göz ardı edilmemesi şarttır. Bu bağlamda 7 Nisan 2016 tarihinde yürürlüğe giren 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’nda düzenlenen ve Anayasal güvenceye de sahip hakların ve yükümlülüklerin iş ilişkisindeki yansımalarını somutlaştırmak, etkilerini vurgulamak ve kişisel verilerin korunmasına yönelik hem iş başvurusunda bulunan aday, hem işçi ve hem de işveren açısından farkındalığı arttırmak gerekmektedir. Söz konusu gerekliliğe katkı sağlamayı amaçlayan bu makalede, işverenin aydınlatma yükümlülüğü, veri güvenliğine ilişkin yükümlülükleri ve Veri Sorumluları Sicili’ne kayıt ve bildirim zorunluluğu kapsamındaki yükümlülükleri ile adayın ve işçinin kişisel veriye erişim hakkı, kişisel verinin düzeltilmesini, silinmesini, yok edilmesini veya anonim hale getirilmesini isteme hakkı, itiraz hakkı ve zararın giderilmesini talep etme hakkı uluslararası düzenlemeler de dikkate alınmak suretiyle incelenmiştir.

Reflections of the Rights and Obligations Derived from the Personal Data Protection Code in Employment Relationship

With the rapid advancement of technology and the flow of information becoming quite easier, the protection of personal data is increasingly gaining more importance. Moreover, employment relationship is one of the areas where the right to the protection of personal data is violated the most. However, in order to ensure that the data processing is fair and lawful, the rights and obligations of the parties arising from data protection law must not be ignored in addition to the compliance with its basic principles. In this context, it is necessary to concretize the reflections of rights and obligations prescribed under the Personal Data Protection Code in employment relationship, to emphasize their effects and to raise awareness of the protection of personal data for both the applicant and worker, and the employer. In this article, which aims to contribute to this necessity, employer's obligation to inform, obligations regarding data security, and obligations related to registration and notification to the Registry of Controllers as well as applicant’s and worker’s rights of access, to demand rectification, erasure, extermination or anonymization of personal data, to object and to claim the damage have been examined by taking into account international instruments.

Kaynakça

ARTICLE 29 DATA PROTECTION WORKING PARTY: “Guidelines on Automated Individual Decision-Making and Profiling for the Purposes of Regulation 2016/679”, https://ec.europa.eu/newsroom/article29/item-detail. cfm?item_id=612053.

AŞIKOĞLU, Şehriban İpek: Avrupa Birliği ve Türk Hukukunda Kişisel Verilerin Korunması ve Büyük Veri, İstanbul, On İki Levha Yayıncılık A.Ş., 2018.

AYÖZGER ÖNGÜN, A. Çiğdem: Kişisel Verilerin Korunması Hukuku- Elektronik Haberleşme Sektörüne İlişkin Özel Düzenlemeler Dahil, Genişletilmiş 2. Baskı, İstanbul, Beta Yayınları, 2019.

ÇEKİN, Mesut Serdar: “6698 Sayılı Kişisel Verilerin Korunması Hakkında Kanun’un Big Data (Büyük Veri) ve İrade Serbestisi Açısından Değerlendirilmesi”, İÜHFM, C. LXXIV, S.2, İstanbul, 2016, s. 629-644.

DE STEFANO, Valerio: “’Negotiating the Algorithm’: Automation, Artificial Intelligence and Labour Protection”, https://www.ilo.org/wcmsp5/ groups/public/--- ed_emp/---emp_policy/documents/publication/wcms_6341 57.pdf.

DÜLGER, Murat Volkan: Kişisel Verilerin Korunması Hukuku, 1. Baskı, İstanbul, Hukuk Akademisi Yayınları, 2019.

GÜRSEL, İlke: İşçinin Kişisel Verilerinin Korunması Hakkı, Ankara, Adalet Yayınevi, 2016.

KÜZECİ, Elif: Kişisel Verilerin Korunması, Yenilenmiş ve Gözden Geçirilmiş 2. Baskı, Ankara, Turhan Kitabevi Yayınları, 2018.

KVK KURUMU: Kişisel Veri Güvenliği Rehberi (Teknik ve İdari Tedbirler), https://kvkk.gov.tr/SharedFolderServer/CMSFiles/7512d0d4-f345-41cb-bc5b8d5cf125e3 a1.pdf.

KVK KURUMU: Kişisel Verilerin Silinmesi, Yok Edilmesi veya Anonim Hale Getirilmesi Rehberi, https://kvkk.gov.tr/SharedFolderServer/CMSFiles/ bc1cb353-ef85- 4e58-bb99-3bba31258508.pdf.

KVK KURUMU: Veri Sorumlusu ve Veri İşleyen Rehberi, https://kvkk.gov.tr/SharedFolderServer/CMSFiles/f63e88cd-e060-4424-b4b5-f6413 c602060.pdf.

KVK KURUMU: Aydınlatma Yükümlülüğünün Yerine Getirilmesi Rehberi, https://kvkk.gov.tr/SharedFolderServer/CMSFiles/a569a068-c079-4189-b134-f57 bc727af7d.pdf.

KVK KURUMU: Kişisel Veri İşleme Envanteri Hazırlama Rehberi, https://kvkk.gov.tr/SharedFolderServer/CMSFiles/14a17049-71da-4417-a07 b961f75a0070e.PDF.

MANAV, A. Eda: “İş İlişkisinde İşçinin Kişisel Verilerinin Korunması”, GÜHFD, C.XIX, S.2, Ankara, 2015, s. 95-136.

MOLLAMAHMUTOĞLU, Hamdi/ ASTARLI, Muhittin ve BAYSAL, Ulaş: İş Hukuku, 6. Bası, Ankara, Turhan Kitapevi, 2014.

SEVİMLİ, K. Ahmet: İşçinin Özel Yaşamına Müdahalenin Sınırları, İstanbul, Legal Yayıncılık, 2006.

SEVİMLİ, K. Ahmet: “Veri Koruma Hukuku İlkeleri Işığında Türk Borçlar Kanunu Madde 419”, Sicil İş Hukuku Dergisi, Yıl: 6, S.24, İstanbul, 2011, s. 120-139.

SÜZEK, Sarper: İş Hukuku, Yenilenmiş 14. Baskı, İstanbul, Beta Basım A.Ş., 2017.

TODOLI-SIGNES, Adrián: “Algorithms, Artificial Intelligence and Automated Decisions Concerning Workers and the Risks of Discrimination: The Necessary Collective Governance of Data Protection”, Transfer: European Review of Labour and Research, Vol: 25, Issue: 4, 2019, s. 465-481.

UNCULAR, Selen: Kişisel Verilerin Korunması Kanunu ve AB Genel Veri Koruma Tüzüğü Kapsamında İş İlişkisinde İşçinin Kişisel Verilerinin Korunması, Güncellenmiş ve Genişletilmiş 2. Baskı, Ankara, Seçkin Yayıncılık, 2018.

YÜCEDAĞ, Nafiye: “Kişisel Verilerin Korunması Kanunu Kapsamında Genel İlkeler”, Kişisel Verileri Koruma Dergisi, C.1, S.1, 2019, s. 47-63.

Kaynak Göster