Felsefenin Skandallı Sıradanlığı: Kinik Parrhesia ve Karşı-Tutum

Foucault’nun Collège de France’da verdiği dersleri, Kant’tan çıkan alternatif yol olarak gördüğü ve güncelliğimiz ve kendimiz üzerine eleştirel bir sorgulama olarak tarif ettiği “eleştirel tutum”un, günümüzde nasıl bir biçim alabileceğine yönelik oldukça zengin kaynaklar sağlamaktadır. Bu imkânı açığa vurmak üzere, Foucault’nun yönetimsellik çalışması çerçevesinde ortaya koyduğu, fakat geliştirmeye devam etmediği “karşı-tutum” kavramına (1978) ve Antik Yunan’da özel bir role sahip olmuş olan parrhesia pratiğine yönelik tarihsel incelemeleri bağlamında Kinikler üzerine yürüttüğü analizlerine (1984) odaklanılacaktır. Bu bağlamda, hakikatin dolaysız bir tezahürü olarak kurulan Kinik yaşam biçiminin, “başkalık” yaratmayı hedefleyen karşı-tutumun çok güçlü bir örneğini sunduğu ve böyle olmakla da günümüzde felsefenin farklı bir biçimde düşünme, eyleme ve var olma olanakları yaratmak üzere dünyayı dönüştürme pratiği olarak var olmasını destekleyecek araçlar sağladığı iddia edilecektir. Böyle bir okumanın hem Foucault’nun karşı-tutum kavrayışını zenginleştireceğini, hem de hakikatin bir skandal biçimi alan uygulanması olarak Kinik parrhesia’nın, güncelliğimiz ve kendimizle ilişki kurmanın yeni yollarına ışık tuttuğunu açığa vuracağını düşünmekteyiz.

Scandalous Banality of Philosophy: Cynic Parrhesia and Counter-Conduct

Foucault's lectures at the Collège de France provide very rich re-sources on how the “critical attitude”, which Foucault sees as an alternative way emerging out of Kant’s philosophy and which he describes as a critical ques-tioning on our actuality and ourselves, can take shape today. To reveal this op-portunity, we will first focus on the concept of the “counter-conduct” which Foucault puts forward within the framework of his study on governmentality (1978), but does not continue to develop, and then his analysis on the Cynics (1984), which he deals within the context of his historical studies on the con-cept of parrhesia, a concept that had a special role in Ancient Greek culture. We will claim that the mode of life peculiar to the Cynics, established as a di-rect manifestation of truth, provides a very powerful example of the counter-conduct that aims at creating "otherness," therefore grants tools to support the existence of philosophy today, as a practice of transforming the world and cre-ating possibilities for thinking, acting, and existing differently. We think that such a reading will both enrich Foucault's conception of counter-conduct and reveal that Cynic parrhesia, as a scandalous application of truth, sheds light on new ways of relating to our actuality and also to ourselves.

Kaynakça

Allen, A. (2008). The Politics of Our Selves. New York: Columbia University Press.

Branham, B. R. & Goulet-Cazé, M.-O. (1996a). Introduction. The Cynics: The Cynic Movement in Antiquity and Its Legacy. (Eds. B. R. Branham, & M.-O. Goulet-Cazé). California: University of California Press, 1-27.

Branham, B. R. (1996b). Defacing the Currency: Diogenes’ Rhetoric and the Invention of Cynicism. The Cynics: The Cynic Movement in Antiquity and Its Legacy. (Eds. B. R. Branham, & M.-O. Goulet-Cazé). California: University of California Press, 81-104.

Davidson, A. I. (2011). In Praise of Counter-Conduct. History of the Human Sciences, 24 (4), 25-41.

Desmond, W. (2008). Cynics. Stocksfield: Acumen Publishing.

Foucault, M. (2010). The Government of Self and Others: Lectures at the Collège de France 1982-1983. (Trans. G. Burchell). New York: Palgrave Macmillan.

Foucault, M. (2011). Özne ve İktidar: Seçme Yazılar 2. (Çev. O. Akınhay & I. Ergüden). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.

Foucault, M. (2012). Cinselliğin Tarihi. (H. U. Tanrıöver). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.

Foucault, M. (2014). Doğruyu Söylemek. (Çev. K. Eksen). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.

Foucault, M. (2016). Güvenlik, Toprak, Nüfus: Collège de France Dersleri 1977-1978. (Çev. F. Taylan). İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.

Foucault, M. (2017). Hermenötiğin Kökeni. (Çev. Ş. Çiltaş Solmaz). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.

Foucault, M. (2018). Hakikat Cesareti: Kendinin ve Başkalarının Yönetimi II. (Çev. A. Beyaz) İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.

Gros, F. (2018). Derslerin Bağlamı. M. Foucault, Hakikat Cesareti: Kendinin ve Başkalarının Yönetimi II. (Çev. A. Beyaz) İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, 299-312.

Hegel, G. (2018). Felsefe Tarihi 1: Thales’ten Platon’a Grek Felsefesi. (Çev. D. B. Kılınç). İstanbul: NotaBene Yayınları.

Kennedy, K. (1999). Cynic Rhetoric: The Ethics and Tactics of Resistance. Rhetoric Review, 18 (1), 26-45.

Keskin, F. (2011). Sunuş: Özne ve İktidar. M. Foucault, Özne ve İktidar: Seçme Yazılar 2. (Çev. O. Akınhay & I. Ergüden). İstanbul: Ayrıntı Yayınları, 11-24.

Laertius, D. (2017). Ünlü Filozofların Yaşamları ve Öğretileri. (Çev. C. Şentuna). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.

Lorenzini, D. (2016). From Counter-Conduct to Critical Attitude: Michel Foucault and the Art of Not Being Governed Quite So Much. Foucault Studies, 21, 7-21.

Lotz, C. (2005). From Nature to Culture? Diogenes and Philosophical Anthropology. Human Studies, 28 (1), 41-56.

Luxon, N. (2013). Crisis of Authority: Politics, Trust, and Truth-Telling in Freud and Foucault. Cambridge: Cambridge University Press.

Monoson, S. S. (2000). Plato’s Democratic Entanglements: Athenian Politics and the Practice of Philosophy. New Jersey: Princeton University Press.

Navia, L. E. (1996). Classical Cynicism: A Critical Study. Westport: Greenwood Press.

Navia, L. E. (1998). Diogenes of Sinope: The Man in the Tube. Westport: Greenwood Press.

Ober, J. (1989). Mass and Elite in Democratic Athens: Rhetoric, Ideology, and the Power of the People. New Jersey: Princeton University Press.

Prozorov, S. (2017). Foucault’s Affirmative Biopolitcs: Cynic Parrhesia and the Biopower of the Powerless. Political Theory, 45 (6), 801-823.

Shea, L. (2010). The Cynic Enlightenment: Diogenes in the Salon. Baltimore: The Johns Hopkins University Press.

Stanley, S. (2007). Retreat from Politics: The Cynic in Modern Times. Polity, 39 (3), 384-407.

Kaynak Göster