ANONİM ŞİRKETLERDE “İŞLETME KONUSU” BAĞLAMINDA KEFALET İŞLEMLERİ

Şirketi temsile yetkili olanlar, şirketin esas sözleşmesinde yer alan işletme konusuna giren her türlü işlemleri şirket adına yapabilirler. Bununla birlikte, şirket, işletme konusu dışında kalan işlemlerle de bağlıdır; meğerki, üçüncü kişinin, işlemin işletme konusuna girmediğini bildiğini veya durumun gereğinden, bilebilecek durumda bulunduğunu ispat etsin. Esas sözleşmenin ilan edilmiş olması, bu hususun ispatı açısından, tek başına yeterli değildir. Üçüncü kişinin ne zaman, işlemin işletme konusuna girmediğini durumun gereğinden bilebilecek durumda bulunduğu ve hangi işlemlerin işletme konusu dışında kaldığı hususları tartışmalıdır.İşletme konusuna girip girmediği öğreti ve uygulamada tartışmalı hususlardan bir tanesi kefalet sözleşmesidir. Bu çalışmanın konusunu, ne zaman, bir kefalet sözleşmesinin şirketin işletme konusu dışında kaldığını üçüncü kişinin bildiğinin ya da bilebilecek durumda bulunduğunun kabul edilebileceği oluşturmaktadır.

Guarantees in Stock Joint Company in Respect of Its Object

The company’s objects as defined in its articles of association determine the scope of the activities within which directors can represent the company. Nevertheless, the company is bound by the acts which do not correspond with the company’s object unless the company proves that the third party knew that the act was outside the object or could in view of the circumstances have known it. Disclosure of the articles of association shall not of itself be sufficient proof thereof. It is controversial when it could be deemed that a third party could have known that the act was outside the object as well as which acts could be seen outside the object. One of the acts which are discussed in doctrine and practice whether it falls in the scope of the company’s object is guarantee contract. It is the subject of this article when it could be assumed that the third party knew or could in view of the circumstances have known that the guarantee contract was outside the company’s object.

Kaynakça

Akkanat, Halil: Türk Medeni Hukukunda İyiniyetin Korunması, İstanbul 2010.

Akyazan, Sıtkı: Türk Ticaret Kanununun 137. Maddesinin Anlam ve Kapsamı Üzerine Bir İnceleme, Batider C. VII, 1974, s. 833.

Alışkan, Murat: İşletme Konusu ve 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununa Göre Ticaret Şirketlerinin Ehliyeti ve Temsili, Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi Özel Sayı, 6102 Sayılı Yeni Türk Ticaret Kanunu’nu Beklerken 10-11-12 Mayıs 2012 Sempozyum Cilt: 18 / Sayı: 2, İstanbul 2013, s. 207 vd.

Alper, Gizem: Türk Özel Hukukunda Ultra Vires İlkesi (Anlamı ve Kapsamı), İstanbul 2013.

Ansay, Tuğrul: Anonim Şirketler Hukuku, Altıncı Baskı, Ankara 1982.

Arslanlı, Halil: Anonim Şirketler I, Umumi Hükümler, 3. Bası, İstanbul 1960.

Ayan, Serkan: Kefalet Sözleşmesi, Ankara 2018.

Aydın, Alihan: Anonim Ortaklık Yönetim Kurulunun Temsil Yetkisinin Sınırları ve Temsil Yetkisinin/Gücünün Kötüye Kullanılması Sorunu, Batider C. XXX Sa. 1, 2014, s. 123 vd.

Bahtiyar, Mehmet: Ortaklıklar Hukuku, 12. Bası, İstanbul 2017.

Bahtiyar, Mehmet: Anonim Ortaklık Anasözleşmesi, İstanbul 2001.

Bartman, Steef M.: From Autonomy of Interests to Concurrence of Interests in Dutch Group Company Law, European Company Law, Volume 4, Issue 5, 2007, s. 207 vd.

Battal, Ahmet: Kefalet Ehliyeti Yönünden Şahıs ve Sermaye Şirketleri, Banka ve

Finans Hukuku Dergisi, Cilt: 1, Sayı: 2, 2012, s. 37 vd.

Çağlar, Hayrettin/Çalışkan, Esra: Anonim Şirketlere Ait Taşınmazların Satımında Ehliyet ve Temsil Sorunları, Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi C. XIV, Y. 2010, Sa. 1, s. 61 vd.

Demirel, Duygu: Ticaret Sicili, Ankara 2016.

Einmahl, Jürgen: Die erste gesellschaftsrechtliche Richtlinie des Rates der

Europäischen Gemeinschaften und ihre Bedeutung für das deutsche Aktienrecht (II), Die Aktiengesellschaft 1969, s. 167 vd.

Fischer-Zernin, Cornelius: Der Rechtsangleichungserfolg der Ersten gesellschaftsrechtlichen Richtlinie der EWG, Tübingen 1986.

Fleischer, Holger: Zur unbeschränkten Vertretungsmacht der Geschäftsleiter im Europäischen Gesellschaftsrecht und ihren nationalen Beschränkungen, Festschrift für Ulrich Huber zum siebzigsten Geburtstag, Tübingen 2006, s. 719 vd.

Gumpert (von), Tilman: Rechtsfolgen einer Überschreitung des Unternehmensgegenstandes im Gemeinschaftsprivatrecht, Baden-Baden 2002.

Günay, Yavuz Selim: Anonim Şirketlerin Temsili, İstanbul 2018.

Güney, Necla Akdağ: Yeni Türk Ticaret Kanunu ve Avrupa Birliği Mevzuatı Çerçevesinde Ticaret Sicili, İstanbul 2011.

Hacımahmutoğlu, Sibel: Anonim Ortaklıkta Ultra Vires Doktrini ve Ortaklığı Bağlamaya Yetkili Organın (Yönetim Kurulunun) Yetkilerinin Sınırlandırılamaması, Ankara 2016.

İmregün, Oğuz: Anonim Ortaklıklar, İstanbul 1989.

Kalss/Klampfl (Dauses/Ludwigs): Handbuch des EU-Wirtschaftsrechts, 44. Aufl. München 2018.

Karaahmetoğlu, İsmail Özgün: 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’na Göre Limited Şirketin Temsili, Ankara 2014.

Karmutoğlu, Başak: Anonim ve Limited Şirketlerin Kefalet Ehliyeti, Yüksek Lisans Tezi, Mersin 2016.

Kendigelen, Abuzer: Sermaye Şirketlerinde Ehliyet-Temsil-Butlan ve Kuruluştan Doğan Sorumluluk, Avrupa Birliği Konseyi’nin Şirketler Hukukuna İlişkin 9 Mart 1968 Tarihli Birinci Yönergesi (II. ve III. Bölümler), Makalelerim I, Cilt I, 1986-2001, İkinci Bası, İstanbul 2006, s. 509 vd.

Kendigelen, Abuzer: Türk Ticaret Kanunu Değişiklikler, Yenilikler ve İlk Tespitler, 3. Bası, İstanbul 2016.

Kırca, İsmail/Şehirali Çelik, Feyzan/Manavgat, Çağlar: Anonim Şirketler Hukuku, Cilt 1, Ankara 2013.

Kırca, İsmail: 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununa Göre Ticaret Şirketlerinin Ehliyeti ve Birleşmesi, Bankacılar Dergisi, Sayı 79, Aralık 2011, s. 71 vd.

Kırca, İsmail: Ticarî Mümessillik, Ankara 1996.

Kırca, İsmail: TTK m. 371 f. 7 Hakkında Bir İnceleme: AB’ye Üyelik Yolunda Geri Adım, Batider C. XXX Sa. 3, s. 22 vd.

Moroğlu, Erdoğan: Türk Ticaret Kanunu Tasarısı, Değerlendirmeler ve Öneriler, 3. Bası, Ankara 2005.

Oğuzman, Kemal/Barlas, Nami: Medenî Hukuk, Giriş, Kaynaklar, Temel Kavramlar, 20. Bası, İstanbul 2014.

Özen, Burak: Kefalet Sözleşmesi, 3. Bası, İstanbul 2014.

Poroy, Reha/Tekinalp, Ünal/Çamoğlu, Ersin: Ortaklıklar Hukuku I, 13. Bası, İstanbul 2014.

Reisoğlu, Seza: Türk Kefalet Hukuku, Ankara 2013.

Tekil, Fahiman: Anonim Şirketler Hukuku, İstanbul 1998.

Tekinalp, Ünal: Sermaye Ortaklıklarının Yeni Hukuku, 4. Bası, İstanbul 2015.

Tekinalp, Ünal: Yeni Anonim Limited Ortaklıklar Hukuku İle Tek Kişi Ortaklığının Esasları, 2. Bası, İstanbul 2011.

Topçuoğlu, Metin: Ticaret Şirketlerinde Konu Dışı İşlemler ve Sonuçları, Süleyman Demirel Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt: 2, Sayı 2, Yıl 2012 Vol: 2, No 2, Year 2012, s. 47 vd.

Turanlı, Hüsnü: Yeni TTK ve Ultra Vires İlkesi, Regesta Cilt: 2, Sayı: 3, 2012, s. 50 vd.

Uzunallı, Sevilay: Anonim Şirkette İşletme Konusu, Ankara 2013.

Yanlı, Veliye/Okutan Nilsson, Gül: Anonim ve Limited Şirketlerde Sınırlı Yetkili Temsilci Tayini, Batider C. XXX Sa. 4, s. 5 vd.

Yanlı, Veliye: Halka Açık Anonim Şirketler ve Bağlı Şirketlerinin Teminat İşlemleri, Seza Reisoğlu Armağanı, Ankara 2017, s. 353 vd.

Yıldız, Burçak: AT ve İngiliz Hukuk Sistemlerinde Şirketlerin Ehliyeti (“Ultra Vires İlkesi”), Batider C. XXIII Sa. 31, 2006, s. 185 vd.

Yıldız, Burçak: Şirketlerin Ehliyetine İlişkin Olarak Özellik Arz Eden Bazı Hukuki İşlem ve Sözleşmeler, Ankara Barosu Dergisi 2006/2, s. 55 vd.

Yıldız, Burçak: Ultra Vires İlkesinin Kaldırılmasının Ardından İşletme Konusu Unsuru ve Ticaret Şirketlerinin İşletme Konusu Dışındaki İşlemlerinin Hukukî Niteliği, Batider C. XXVII Sa. 3, s. 111vd.

Yongalık, Aynur: Türk Ticaret Kanunu Tasarısı’na (m. 124-133) Türk Ticaret Kanunu (m. 136-145) ile Karşılaştırmalı Bakış ve Değerlendirme, Batider C. XXVI Sa. 11, s. 81 vd.

Kaynak Göster