TÜRKİYE TARIMINDA YAŞANAN SORUNLAR VE ALTERNATİF TARIMSAL ÜRETİM ANLAYIŞLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

Türkiye’de çok boyutlu toplumsal değişim ve dönüşüme bağlı olarak tarımsal üretimin sorunları da her dönem değişmektedir. Bu değişim ve dönüşümler için 1950’lerden başlayarak, 1960, 1980 ve 1990’ların Türkiye tarımı için önemli dönüm noktaları olduğu kabul edilmektedir. 1950’lı yıllarda tarımsal üretimde başlayan makineleşme, 1960’lardan 1980’e kadar sürdürülen ithal ikameci ve sübvansiyon politikaların uygulanması ve bu tarihten sonra liberal politikalar çerçevesinde Türkiye tarımının yabancı yatırımcılara açılması, tarımsal sektörde önemli sorunları da beraberinde getirdi. Bu çalışmada, kırsal kesimin gittikçe yoksullaşması ve işsiz kalması, üretimin her aşamasında yabancı firmaların baskın etkileri ile yaşanan bağımlılık ilişkileri ve ileri endüstriyel üretim teknolojilerinin doğa ve insan sağlığı üzerindeki yıkıcı etkileri değerlendirilmiş olup, mevcut tarım politikaları ve konvansiyonel yaygın tarımsal üretimin sürdürülemez duruma geldiğinden hareketle bazı alternatifler çözümler değerlendirilmiştir. Değerlendirilen bu alternatif çözümler, doğal tarım Fukuoka tarımı ve kapitalist sistemin değiştirilmesidir

Evaluation of Current Problems of Agricultural Production in Turkey and The Alternative Approachs to Agricultural Production

The problems of agricultural production in Turkey vary by multidimensional social changes and transformations in different periods. It is considered that the changes and transformations in the 1950s, 1960s, 1980s and 1990s are very important milestones for Turkish agriculture. The effects of mechanization in agricultural production in the 1950s, and after the policies depending on import substitution and subsidies that implemented from 1960s to 1980s, the opening of the Turkish agriculture to foreign investment caused serious problems in agriculture sector. In this paper, firstly, it will be assessed the growing poverty and unemployment in rural areas, the dependency relationships experienced with the dominant effects of foreign companies at every stage of production and the devastating effects of advanced industrial production technologies on the nature and human health, and then it is aimed to offer some alternative solutions because of unsustainable of the existing agricultural policies and conventional common production. These alternatives are natural agriculture Fukuoka agricalture and changing capitalist system

___

Aydın, Z. (2001), Yapısal Uyum Politikaları Ve Kırsal Alanda Beka Stratejileri- nin Özelleştirilmesi: Söke’nin Turburgazı ve Sivrihisar’ın Kınık Köyleri Örneği, Toplum ve Bilim Dergisi, 88, 11-31.

Boratav, K. (1980) Tarımsal yapılar Ve Kapitalizm, Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Yayınları No: 454.

Ecevit, M. C. Karkıner, N. ve Büke, A. (2009), Köy Sosyolojisinin Daraltılmış Kapsamından, Tarım-Gıda-Köylülük İlişkilerine Yönelik Bazı Değer- lendirmeler, Mülkiye Dergisi, 33(262), 41-61

Erdem, N. (2011), Türkiye Ekonomisinde Dışa Bağımlılığın Değişen Bilançosu, Haz. Başer, E., Koçyiğit, N., Öziş, M., Bugüne Bakmak:1980 Sonrasında Türkiye’de Yaşanan Toplumsal Dönüşüm Süreçleri, 65-93, Ankara, Dipnot Yayınları.

Erzincanlı, H. O. (2013), Organik Ötesi Tarım, İstanbul, Yeni İnsan Yayınevi.

Fukuoka, M. (2006), Ekin Sapı Devrimi: Doğal Tarıma ve Doğal Hayata Giriş, İngi- lizceden Çeviren: Aykut İstanbullu, İstanbu, Kaos Yayınları.

Giddens, A. (2002), Sağ ve Solun Ötesinde, Çev. Müge Sözen- Sabir Yücesoy, İstanbul, Metis Yayınları.

Kaymak, M. (2011), 1980 Öncesinin Sorunsalından Hareketle 1980 Sonrası Tür- kiye Tarımı Haz. Başer, E., Koçyiğit, N., Öziş, M., Bugüne Bakmak:1980 Sonrasında Türkiye’de Yaşanan Toplumsal Dönüşüm Süreçleri, 123-141, An- kara, Dipnot Yayınları.

Keyder, Ç. ve Yenal, Z. (2011), Agrarian Change under Globalization: Mar- kets and Insecurity in Turkish Agriculture, Journal of Agrarian Change, 11 (1), 60–86.

Oral, N. (2009), Türkiye’de Tarım ve Gıda Sektöründe Yabancılaşma ve Tekel- leşme, Mülkiye Dergisi, Ankara, 33(262), 325-343.

Önder, İ. (2011), Emperyalizmin Türkiye’yi Dönüştürme Etkisi: 1980 Sonra- sı Politikalar, Bugüne Bakmak:1980 Sonrasında Türkiye’de Yaşanan Toplumsal Dönüşüm Süreçleri, Haz. Başer, E., Koçyiğit, N., Öziş, M., Bugüne Bakmak:1980 Sonrasında Türkiye’de Yaşanan Toplumsal Dönüşüm Süreçleri, 31-57, Ankara, Dipnot Yayınları.

Özkaya, T. (2009), Türkiye Tohumculuğu ve Tarım İşletmelerinin Tasfiyesi, Mülkiye Dergisi, Ankara, 33(262), 255-274.

Somel, C. (2011), Neoliberalizm Nedir? Basit Gerçeği Basitçe Açıklamanın Ge- reği, Bugüne Bakmak:1980 Sonrasında Türkiye’de Yaşanan Toplumsal Dönüşüm Süreçleri Haz. Başer, E., Koçyiğit, N., Öziş, M., Bugüne Bak- mak:1980 Sonrasında Türkiye’de Yaşanan Toplumsal Dönüşüm Süreçleri, 59- 63, Ankara, Dipnot Yayınları.

Stedile, J. P. (2009), Çokuluslu Şirketlerin Tarıma Karşı Saldırısı, Çev.: Ekin Kurtiç, Mülkiye Dergisi, 33(262), 99-105.

Teoman, Ö. (2001), Türkiye Tarımında Kapitalist Dönüşüm Tartışmalarına Bir Katkı, G.Ü.İ.İ.B.F, Dergisi, 3, 41-60.

Ulukan, U. (2011), Türkiye Tarımında Dönüşüm ve Sözleşmeli Çiftçilik, Haz. Başer, E., Koçyiğit, N., Öziş, M., Bugüne Bakmak:1980 Sonrasında Tür- kiye’de Yaşanan Toplumsal Dönüşüm Süreçleri, 142-169, Ankara, Dipnot Yayınları.

Wallerstein, I. (2006), Tarihsel Kapitalizm, 4. Basım, Çeviren: Necmiye Alpay, İstanbul Metis Yayınları.

Wallerstein, I. (2000) Bildiğimiz Dünyanın Sonu: Yirmi Birinci Yüzyılın Sosyal Bi- limi, Çeviren: Tuncay Birkan, İstanbul, Metis Yayınları.

Yenal, N. Z. (2001), Türkiye’de Tarım ve Gıda Üretiminin Yeniden Yapılanması ve Uluslararasılaşması. Toplum ve Bilim Dergisi, 88, 32–54.

___

APA Özkan, A. (2016). TÜRKİYE TARIMINDA YAŞANAN SORUNLAR VE ALTERNATİF TARIMSAL ÜRETİM ANLAYIŞLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ . Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi , 19 (35) , 411-430 . DOI: 10.31795/baunsobed.645310