Evliya Çelebi’nin Bandırma, Aydıncık Edincik ve Erdek İle İlgili Verdiği Bilgiler ve Bunların Değeri

Sultan IV. Mehmed ile birlikte çıktığı ve Üsküdar’dan hareketle Bursa’ya, buradan Çanakkale boğazına ulaşan, Gelibolu yoluyla da Edirne’de son bulan seyahatinde Evliya Çelebi, Mihaliç’ten kuzeye Bandırma yönüne saparak Erdek ve Aydıncık’ı da görür. Buralar hakkında tarihçesi, yapıları, insanları ve üretimleri başta olmak üzere bilgiler aktarır. Evliya Çelebi’nin Kapıdağı’nın anakarayla birleştiği yerde bulunan Bandırma, Aydıncık ve Erdek’e ait verdiği bu bilgiler, 1659 yıllarına ait bu bölge için oldukça önemli olmakla birlikte, diğer arşiv belgeleriyle kullanıldıklarında daha anlamlı ve güveniler olduğu söylenebilir

The Information About Bandırma, Aydıncık Edincik and Erdek That Evliya Çelebi Gave And Its Utility

In his journey that accompanied by Sultan Mehmed IV and following ÜsküdarBursa- the Dardanelles-Gallipoli-Edirne route, Evliya Çelebi visited Erdek and Aydıncık straying from Mihalıç to north, the Bandırma direction. He gave one piece of information about there mentioning the history, the buildings, the people and the products. It can be said that the information about Bandırma, Aydıncık and Erdek that Evliya Çelebi gave is important for this area of 1659 but it is more significant and reliable only when used with the other archival documents

___

Arşiv Vesikaları ve Kaynak Eserleri Başbakanlık Osmanlı Arşivi. Maliyeden Müdevver Defterler. Numara 2775.

Başbakanlık Osmanlı Arşivi. Tapu Defteri. Numara 111, 113, 166, 1091.

Başbakanlık Osmanlı Arşivi. Cevdet Dahiliye. Numara 5753, 7711.

Başbakanlık Osmanlı Arşivi. Cevdet Belediye. Numara 7383.

Başbakanlık Osmanlı Arşivi. Kâmil Kepeci, Ahkâm Defteri. Numara 63, 67 Başbakanlık Osmanlı Arşivi. Mühimme Defteri. Numara 41. Abdurrahman Abdi Paşa. (2008). Vekâyi‘nâme. Hazırlayan F. Ç. Derin. İstanbul

Ahmed Refik. (1988). Hicrî On İkinci Asırda İstanbul Hayatı (1100-1200). İstanbul.

Âşıkpaşa-zâde. (1332). Tevârih-i Âl-i Osman. Yayınlayan Âlî Bey. İstanbul.

Fındıklı Mehmed Ağa. (1928). Silahdar Tarihi, I. İstanbul.

Katip Çelebi. (1145). Cihânnumâ, Müteferrika tab‘ı. İstanbul.

Mehmed Neşrî. (1987). Kitâb-ı Cihan-nümâ, I, Yayınlayan F. R. Unat, M. A. Köy- men. Ankara.

Naîmî Mustafa Efendi. (2007). Târih-i Na‘îmâ, IV. Ankara.

Oruç bin Âdil. (1925). Tevârih-i Âl-i Osman. Yayınlayan F. Babinger. Hannover.

Texier, C. (1339). Küçük Asya, I. Çeviren Ali Suat. İstanbul.

Aktepe, M. M. (1953). XIV. ve XVI. Asırlarda Rumeli’nin Türkler Tarafında İskânına Dair. Türkiyat Mecmuası, X, 299-312

Baykara, T. (1989). Anadolu’nun Tarihi Coğrafyasına Giriş I. Ankara.

Dağlı, Y. (1999). Evliya Çelebi Hayatı ve Seyahatnâmesi. Osmanlı, VIII, 344-354.

Durusoy, O. (1946). Evliya Çelebi Seyahatnâmesi’ne Göre Bugünkü Türkiye’nin XVII. Asırda İdarî ve İktisadî Coğrafyası. Yayınlanmamış Tarih Zümresi Mezuniyet Tezi, İstanbul Üniversitesi: İstanbul.

___

APA Çelik, Ş. (2012). Evliya Çelebi’nin Bandırma, Aydıncık Edincik ve Erdek İle İlgili Verdiği Bilgiler ve Bunların Değeri . Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi , 20. Yıl Özel Sayı , 67-81 .