Ateşli silah kullanarak suç işleyen sanıkların sosyodemografik özellikleri ve psikiyatrik profilleri

Amaç: Çalışmada, ateşli silah ile suç işlediği iddia edilen bireylerin ceza sorumluluğu yönünden değerlendirilmesi ve bu tür suçların azaltılması yönünde alınabilecek önlemlerin tartışılması amaçlanmıştır. Yöntem: Bu amaçla hazırlanan anket formu, ateşli silahla suç işlediği iddia edilen ve mahkemeler tarafından Adli Tıp Kurumu 4. İhtisas Kurulu'na ceza sorumluluğunun olup olmadığının değerlendirilmesi amacıyla gönderilen olgulardan görüşmeyi kabul eden 50 olguya uygulanmıştır. Sonuçlar: Olguların 48'i (%96) erkek olup, 28'i (%56) 21-40 yaş arasında idi. Otuz altı olgu (%72) evli olup, 27 olgunun (%54) kısa namlulu silah kullanarak suç işlediği, 33 olgunun (%66) kullandığı ateşli silahın ruhsatsız olduğu belirlendi. Olguların 35'inin (%70) adam öldürme, dokuzunun (%18) adam yaralama veya adam öldürmeye girişim suçlarını işlediği iddia edilmekteydi. Cinayetlerin 12'sinin (%24) eş öldürme şeklinde olduğu, 12 olgunun (%24) sabıkalı olduğu görüldü. Kurulda yapılan değerlendirmede 22 olgunun (%44) ceza sorumluluğunun olmadığı kararına varıldı. Ceza sorumluluğu olmadığına karar verilen olgulardan altısının (%27.3) silah ruhsatının bulunduğu dikkati çekti. Tartışma: Ateşli silah kullanımı ile suç işleyen saldırganların profillerinin belirlenmesi, bu tip saldırıların önlenmesinde yol gösterici olacaktır. Ruhsat almak isteyen kişilerin psikiyatrik muayenesi, tehlikelilik ölçütlerinin değerlendirilmesi açısından önem taşımaktadır. Konunun diğer ayağını sivil toplum kuruluşları ve medyanın da desteği sağlanarak konu hakkında toplumun bilinçlenmesinin sağlanması, silahsızlanmanın özendirilmesi oluşturmaktadır. Diğer yönden, silah ruhsatının bu konuda özelleşmiş merkezlerde verilmesi, daha bilimsel ve standardize bir uygulamaya zemin hazırlayacaktır

The sociodemographic characteristics and psychiatric profiles of the accused persons who committed crime by means of firearms

Objective: In this study, it is aimed to evaluate the individuals who were accused of committing crime by means of firearms in terms of their competency to stand trial and to discuss preventive measures can be taken in order to reduce such crimes. Methods: The survey form that was prepared for this purpose applied to 50 subjects that der. It was observed that 12 of the murders (24%) occurred as spouse-killing, 12 of the subjects (24%) had criminal records. It was determined as a result of evaluation conducted by the Committee that 22 subjects (44%) did not have competency to stand trial. 6 of the subjects (27%) with no competence to stand trial possessed gun license. Discussion: Determining the profiles of perpetrators who commits crimes by using firearms will be instructive to prevent these kinds of assaults. Psychiatric examination of who applies for a gun license presents great importance in terms of evaluating riskiness criteria. Assuring societal awareness by ensuring support of Civil Society Organizations and mass media, and encouraging disarmament are other side of the issue. Furthermore, issuing firearm licenses in specialized agencies will lay the groundwork for more scientific and standardized

Kaynakça

Gök Ş. Adli Tıp. Dördüncü baskı, İstanbul: Filiz Kitabevi, 1980.

Alagözlü N. Dil ve cins: Türkçe atasözlerinde ve deyimlerde kadın üzerine eğretilemeler ve toplum-bilişsel yapı. IJCAS 2009; 13:37-48.

Balcıoğlu İ. Adli psikiyatri ve silah. Anadolu Psiki- yatri Derg 2006; 7(Ek sayı.1):10-17.

Özdemir A, Yavuz M, Candemir E, Göktepe F. Silah & Atış. Ankara: Başkent Matbaası, 1999.

Çetin G, Yorulmaz C. Ateşli silah yaraları. Z Soy sal, C Çakalır, (Eds.), Adli Tıp, Cilt. I, İstanbul: İstanbul Üniversitesi Basımevi ve Film Merkezi, 1999, s.561.

Myers GP, McGrady GA, Marrow C, Mueller CW. Weapon carrying among black adolescent: A social network perspective. Am J Public Health ; 87:1038-1040.

Stueve A, Link BG. Violence and psychiatric disorders: results from an epidemiological study of young adults in Israel. Psychiatr Q 1997; 4:327-342.

DuRant RH, Rich M, Emans SJ, Rom ES, Alfred E, Woods ER. Violence and weapon carrying in music videos. A content analysis. Arch Pediatr Adolesc Med 1997; 151:443-448.

Dönmezer S. Kriminoloji. Sekizinci baskı, İstan- bul: Beta Basım, 1994, s.53.

Feldman TB, Johnson PW. The self object of weapons: a self psychology examination. J Am Acad Psychoanal 1992; 4:561-576.

Miller M, Azrael D, Hemenway D. The epide miology of case fatality rates for suicide in the northeast. Ann Emerg Med 2004; 43:723-730.

12. Wintemute GJ, Teret SP, Wright MW. The choice of weapons in firearms suicides. Am J Public Health 1988; 7:824-826.

Kolburan G, Ziyalar N. Aile içi şiddet bağlamında eş öldürme. Adli Tıp Dergisi 2001; 15(2):19-27.

Boyd JH, Moscicki EK. Firearms and youth sui- cide. Am J Public Health 1986; 76:1240-1242.

Norton R, Langley J. Firearms related deaths in New Zealand 1978-87. N Z Med J 1993; (967):463-465.

Ertürk S, Ege B, Karaali E. Adli tıpta karın trav- maları ile ilgili inceleme. Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 1989; 28:1499-1504.

Kır MZ, Ketenci HÇ, Başbulut AZ, Özsoy S. Erzurum'da ateşli silah yaralanmasına bağlı ölümlerin değerlendirilmesi. Adli Tıp Dergisi ; 26(1):27-37.

Cantürk N, Cantürk G, Doğan B. Ankara'da 2005 yılında ateşli silah yaralanması sonucu ölüm olgularının değerlendirilmesi. Adli Bilimler Dergisi ; 7(3):16-23.

19. Aydın B, Çolak B. Samsun'da ateşli silahlara bağlı ölümler: 1999-2003. Adli Tıp Dergisi 2005; 19(3):11-16.

20. Çoltu A, Durak D. Adli otopsi yapılmış 141 ateşli silah yaralanmasına bağlı ölüm olgusunun retros pektif incelenmesi. Adli Tıp Dergisi 1992; 8(1- 4):49-51.

21. Matejkowski JC, Cullen SW, Solomon PL. Char acteristics of persons with severe mental illness who have been incarcerated for murder. J Am Acad Psychiatry Law 2008; 36(1):74-86.

22. Nee C, Witt C. Public perceptions of risk in crimi nality: The effects of mental illness and social disadvantage. Psychiatry Res doi: 1016/j.psychres.2013.02.013.

23. Khalifeh H, Howard LM, Osborn D, Moran P, Johnson S. Violence against people with disabi lity in England and Wales: findings from a natio nal cross-sectional survey. PLoS One 2013; 8(2):e55952.

24. Behera C, Rautji R, Dogra TD. Appointed bullet-a premeditated murder followed by suicide: a case report. Med Sci Law 2009; 49(1):69-71.

25. Saleva O, Putkonen H, Kiviruusu O, Lönnqvist J. Homicide-suicide - an event hard to prevent and separate from homicide or suicide. Forensic Sci Int 2007; 166(2-3):204-208.

26. Şengül HA, Cantürk N, Cantürk G, Dağalp R. Evaluation of the children on trial in the Ankara st Children's High Criminal Court for Peer A buse. Türk Pediatri Arşivi 2012; 909(47):283-289.

27. Özdemir SF. Adli Psikiyatri Açısından Homicidal Davranışlar. Yayımlanmamış Uzmanlık Tezi, İstanbul, Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi, 1992.

28. Özdemir D, Oral G. Investigation of the crimino logical sociodemographical data of homicide criminals in Turkey. American Academic of Forensic Sciences, 2000, poster.

29. Akcan A, Engin F, Samancı A, Balcıoğlu İ. Ruhsatlı silah bulunduran veya taşıyan 2518 olguda sosyodemografik özellikler. 36. Ulusal Psikiyatri Kongresi, Antalya, 2000.

Akcan A, Akcan FE, Samancı A, Balcıoğlu İ, Çamlıca H. Ruhsatlı silah bulunduranlarda veya taşıyanlarda kişilik. 9. Anadolu Psikiyatri Günleri, , Edirne, s.555-561.

Rodriguez MA, Gorovitz E. The politics and prevention of gun violence. West J Med 1999; (5-6):296-297.

Kellermann AL, Rivara FP, Rushforth NB, Banton JG, Reay DT, Francisco JT, et al. Gun ownership as a risk factor for homicide in the home. N Engl J Med 1993; 329(15):1084-1091.

el-Guebaly N, Lee M. Alcoholism and gun cont rol. Can Psychiatr Assoc J 1977; 22(5):243-251.

Atılgan M, Karagöz YM, Berktaş S, Gürbüz M. İntihar orjinli ateşli silah yaralanmasına bağlı ölümler; retrospektif bir çalışma. Yıllık Adli Tıp Toplantıları, İstanbul, 2001, s.277.

Erkol Z. Gaziantep ilinde ateşli silah yaralanma- larının analizi. 1. Ulusal Adli Tıp Günleri, İstanbul, , s.267-272.

Bailey JM Maccılloch M. Characteristics of 112 cases discharged directly to the community from a new special hospital and some comparison of performance. J Foren Psychiatry 1992; 3:91-112.

37. Gülnar M. Düzce Ağır Ceza Mahkemesine 1990 Yılından İtibaren İntikal Eden Kasten Adam Öldürme Suçlarına İlişkin Dosyaların İstatistiksel İncelenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi Adli Tıp Enstitüsü, İstanbul, 1999.

38. Akcan A, Balcıoğlu İ. Ruhsatlı silah bulunduran veya taşıyan 1650 kişide öfke düzeyi. 9. Ulusal Sosyal Psikiyatri Kongresi Kitabı, Malatya, 2001, s.455-460.

39. Biçer Ü, Bilgili M, Kurtaş Ö. Aile içinde işlenen suçlar. 1. Adli Bilimler Kongresi Kitapçığı, Adana, , s.373-375.

40. Salaçin S, Gülmen MK, Çekin N, Şen F. Ada- na'da kaza cinayet ve intiharlarda ölüm nedenleri ve rastlanma sıklığı. 7. Ulusal Adli Tıp Günleri, Antalya, 1993, s.327-331.

41. Azmak D. TÜ Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalınca yapılan adli otopsilerin değerlendirilmesi. Yıllık Adli Tıp Toplantıları, Antalya, 2002, s.202- 205.

42. Albek E, Yorulmaz C, Özaslan A, Koç S, Ağır G, Çetin G. İntihar orijini açısından ateşli silah yaralanmasına bağlı ölümler. 8. Ulusal Adli Tıp Günleri, Antalya, 1995, s.277-282.

43. Gürpınar SS, Gündüz M, Özoran YY. Adli tıp kurumu Trabzon grup başkanlığı otopsilerinin retrospektif değerlendirilmesi. 7. Ulusal Adli Tıp Günleri, Antalya, 1993, s.143-146.

44. Akcan A, Akcan FE, Samancı A, Balcıoğlu İ. Ruhsatlı silah bulunduram veya taşıyanlar 724 olguda narsistik kişilik yapılanması. 10. Anadolu Psikiyatri Günleri, Abant, 2001, s.254.

45. Bouchard JP, Brulin-Solignac D. Paranoid delu sions and homicides inside or outside the family. Soins Psychiatr 2012; 278:23-27.

46. Katsavdakis KA, Meloy JR, White SG. A female mass murder. J Forensic Sci 2011; 56(3):813- 818.

47. Ural C, Oncü F, Belli H, Soysal H. Violent behavior variables among patients with schizo phrenia under forensic psychiatric process: a case-control study. Turk Psikiyatri Derg 2013; 24(1):17-24.

48. Bourget D, Labelle A. Managing pathologic aggression in people with psychotic disorders. J Psychiatry Neurosci 2012; 37(2):E3-4.

49. Krakowski M, Czobar P, Chou JC. Course of violence in patients with schizophrenia: Relation ship to clinical symptoms. Schizoph Bull 1999; 25:505-517.

50. Gu Y, Hu Z. More attention should be paid to schizophrenic patients with risk of violent offences. Psychiatry Clin Neurosci 2009; (4):592-593.

Cantürk G, Cantürk N. Suçlu profili. Adli Tıp Dergisi 2004; 18(2):27-37.

Turla A, Yaycı N. Adli Tıp Kurumu Trabzon Grup Başkanlığı'ndaki ateşli silah ile ölüm olgularının değerlendirilmesi. Adli Tıp Dergisi 2001; 15(2):15-30.

Çoltu A, Durak D. Adli otopsi yapılmış 141 ateşli silah yaralanmasına bağlı ölüm olgusunun retros pektif incelenmesi. Adli Tıp Dergisi 1992; 8:49.

Yemişçigil A. Ateşli silah yaralanmaları. 8. Ulusal Adli Tıp Günleri, Antalya, 1995, s.179-181.

Rodriguez MA, Gorovitz E. The politics and prevention of gun violence. West J Med 1999; (5-6):296-297.

Öncü F, Soysal H, Uygur N, Özdemir F, Türkcan S, Yeşilbursa D, et al. Zorunlu klinik tedavi sonra sı yineleyici suç işleyen adli psikiyatri olgularının tanı ve suç niteliği açısından değerlendirilmesi. Düşünen Adam 2002; 15(3):132-148.

Akcan A. Silahlanma... Diğer ülkelerde neler olu- yor? Anadolu Psikiyatri Derg 2006; 7(Ek sayı.1):5-9.

Kaynak Göster