Anne ve Çocuk Duygu Düzenleme Arasındaki İlişkide Annenin Kişilik Özelliklerinin ve Bağlanma Stillerinin Aracı Rolü

Amaç: Duygu düzenleme güçlüğü hem çocukluk, hem de yetişkinlik döneminde ortaya çıkan psikopatolojiyle ilişkili bir kavramdır ve erken çocukluk döneminde anne-babalarla ve özellikle anneyle çocuğun etkileşimi aracılığıyla gelişim gösterir. Bu çalışmada annenin duygu düzenlemesi ile çocuğun duygu düzenlemesi arasındaki ilişkide annenin sahip olduğu bağlanma stilleri ve kişilik özelliklerinin aracı rolünün incelenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Çalışmanın örneklemi, 3-6 yaşları arasındaki 148 kız (%52.9) ve 129 erkek (%46.1) çocuğa sahip, 24-50 yaşları arasındaki (35.92±5.14) 280 anneden oluşmuştur. Katılımcılara Sosyodemografik Veri Formu, çocuklara yönelik Duygu Düzenleme Ölçeği (DDÖ), annelere yönelik Duygu Düzenleme Güçlükleri Ölçeği-Kısa Form, Temel Kişilik Özellikleri Envanteri ve İlişki Ölçekleri Anketi uygulanmıştır. Bulgular: Sosyodemografik değişkenlerde sadece çocuk cinsiyet değişkenine göre DDÖ-olumsuzluk alt ölçeğinde erkek çocuklar lehine anlamlı düzeyde bir farklılık olduğu bulunmuştur. Korelasyon analizine göre çocukların DDÖ-olumsuzluk alt boyutu ile annenin duygu düzenleme güçlüğü, kayıtsız ve korkulu bağlanma stilleri, nevrotiklik ve olumsuz değerlik kişilik özellikleri arasında pozitif yönde anlamlı korelasyonlar; dışa dönüklük ve sorumluluk özellikleriyle negatif yönde anlamlı korelasyon saptanmıştır. Aracılık analizine göre, çocuğun duygu düzenlemesi ile annenin duygu düzenlemesi arasındaki ilişkide annenin nevrotiklik, olumsuz değerlik ve korkulu bağlanma stilinin kısmi aracılık etkisinin olduğu bulunmuştur. Sonuç: Çalışmamızda çocuğun duygu düzenleme becerisinden çok, duygu düzenleme güçlüğünün annenin duygu düzenleme güçlüğü ile ilişkili olduğu ve çocuğun duygu düzenleme güçlüğünde annenin bağlanma stilinin ve bazı kişilik özelliklerinin etkili unsurlar olduğu görülmüştür. Çocuk duygu düzenleme güçlüğüyle ilgili olarak aile kaynaklı diğer etkenlerin de araştırılması duygu düzenleme sürecinin anlaşılmasına katkı sağlayacaktır. (Anadolu Psikiyatri Derg 2020; 21(3):310-318)

Mediator Role of Mother's Personality Traits and Attachment Styles in the Relationship Between Mother and Child Emotion Regulation

Objective: Difficulty in regulating emotions is a concept related to psychopathology that occurs not only in childhood but also in adulthood. This emotion develops in early childhood via the interaction of the child with the parents, especially the mother. The aim of this study is to examine the role of attachment styles and personality traits of the mother in the relationship between emotion regulation of the mother and her child. Methods: This study comprised of 280 mothers, 24-50 years (35.92±5.14), 148 girls (52.9%) and 129 boys (46.1%) in the age range of 3-6 years. Sociodemographic Data Form, Emotion Regulation Checklist (ERC), Difficulties in the Emotion Regulation ScaleBrief Form, Basic Personality Traits Inventory and Relationship Scales Questionnaire were applied to the participants. Results: Significant difference in sociodemographic variables was found in boy's favor in the ERC-negative subscale compared to child sex variables only. Positive correlations were found between the children's ERC-negative subscale and maternal emotion regulation difficulties, indifferent and fearful affiliation neuroticism and negative valence personality traits; and negative correlations were found with extraversion and responsibility characteristics according to the Pearson's correlation analysis. According to the mediation analysis, neuroticism, negative valence and fearful attachment style of the mother had a partial mediating effect on the relationship between the emotion regulation of the child and the emotion regulation of the mother. Conclusion: In our study, it was observed that the difficulty of regulating emotion was related to the difficulty of regulating emotion of the mother rather than the ability of the child to regulate emotion and some personality traits were effective factors in the emotion regulation difficulty of the child. Investigating other family-related factors correlated with child emotion regulation difficulties will contribute to the understanding of emotion regulation process. (Anatolian Journal of Psychiatry 2020; 21(3):310-318)

Kaynakça

Southam-Gerow MA. Emotion Regulation in Children and Adolescents: A Practitioner's Guide. New York: The Guilford Press, 2013, pp.85-99.

Denollet J, Nyklìček I, Vingerhoets AJ. Emotion regulation. J Denollet, I Nyklìček, AJ Vingerhoets (Eds.), New York: Springer, 2008, pp.3-11.

Gross JJ, Thompson RA. Emotion regulation: Conceptual foundations. JJ Gross (Ed.), New York: The Guilford Press, 2007, pp.3-27.

Friedlmeier W, Trommsdorff G. Emotion regulation in early childhood: A cross-cultural comparison between German and Japanese toddlers. J Cross Cult Psychol 1999; 30(6):684-711.

Morris AS, Silk JS, Steinberg L, Myers SS, Robin-son LR. The role of the family context in the development of emotion regulation. Social Development 2007; 16(2): 361-388.

Garner PW, Power TG. Preschoolers' emotional control in the disappointment paradigm and its relation to temperament, emotional knowledge, and family expressiveness. Child Dev 1996; 67(4):1406-1419.

Belsky J, Hsieh KH, Crnic K. Mothering, fathering, and infant negativity as antecedents of boys’ externalizing problems and inhibition at age 3 years: differential susceptibility to rearing experi-ence? Dev Psychopathol 1998; 10:301-319.

Buschgens CJM, Swinkels SHN, Van Aken MAG, Ormel J, Verhulst FC, Buitelaar JK. Externalizing behaviors in preadolescents: familial risk to externalizing behavior, prenatal and perinatal risks, and their interactions. Eur Child Adolesc Psychiatry 2009; 18:65-74.

Gross JJ. Emotion regulation: Conceptual and empirical foundations. JJ Gross (Ed.) Handbook of Emotion Regulation. New York, NY: Guilford Press, 2014, pp.3-20.

Bowlby J. Attachment. TV Soylu (Çeviren), Bağlanma. İstanbul: Pinhan Yayıncılık, 2012, s.3-25.

Ruppert F. Trauma, Bonding & Family Constellations. F Zengin (Çeviren), İstanbul: Kaknüs Yayınları, 2011, s.32-70.

Bowlby J. A Secure Base: Clinical Applications of Attachment Theory (collected papers). London: Tavistock, 1988, pp.134-155.

Friedlmeier W, Trommsdorff G. Emotion regula-tion in early childhood: A cross-cultural comparison between German and Japanese toddlers. J Cross Cult Psychol 1999; 30(6):684-711.

Yükçü ŞB, Demircioğlu H. Okul öncesi dönem çocuklarının duygu düzenleme becerilerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 2017; (44):442-466.

Şahin G, Arı R. Okul öncesi çocukların duygu düzenleme becerilerinin bağlanma örüntüleri açısından incelenmesi. Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi 2015; 2(5):1-12.

Ural O, Güven G, Sezer T, Azkeskin KE, Yılmaz E. Okul öncesi dönemdeki çocukların bağlanma biçimleri ile Sosyal yetkinlik ve Duygu Düzenleme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Derg 2015; 1(2):589-598.

Carlson SM, Wang TS. Inhibitory control and emotion regulation in preschool children. Cogn Dev 2007; 22(4):489-510.

Furman W, Buhrmester D. Children's perceptions of the personal relationships in their social networks. Dev Psychol 1985; 21:1016-1024.

Zeanah CH Jr., Larrieu JA, Heller SS, Valliere J. Infantparent relationship assessment. CH Zeanah Jr. (Ed.), New York: The Guilford Press, 2000, pp.222-235.

Ainsworth MDS, Bowlby J. An ethological approach to personality development. Am Psychol 1991; 46:333-341.

Belsky J, Barends N. Personality and parenting. MH Bornstein (Ed.), Mahwah NJ, US: Lawrence Erlbaum, 2002, pp.415-438.

Bornstein MH, Hendricks C, Haynes OM, Painter KM. Maternal sensitivity and child responsiveness: Associations with social context, maternal characteristics, and child characteristics in a multivariate analysis. Infancy 2007; 12(2):189-223.

Prinzie P, Stams GJ, Deković M, Reijntjes AHA, Belsky J. The relation between parent personality and parenting: A meta-analytic review. J Pers Soc Psychol 2009; 97:351-362.

Cumberland-Li A, Eisenberg N, Champion C, Gershoff E, Fabes RA. The relation of parental emotionality and related dispositional traits to parental expression of emotion and children’s social functioning. Motiv Emot 2003; 27:27-56.

Smith CL, Spinrad TL, Eisenberg N, Payne TK, Gaertner BM, Maxon E. Maternal personality: Longitudinal relations to parenting behavior and maternal emotional expressions toward toddlers. Parenting: Science and Practice 2007; 7:305-329.

Neal J, Frick-Horbury D. The effects of parenting styles and childhood attachment patterns on intimate relationships. Journal of Instructional Psychology 2001; 28:178-184.

Izard CE. Translating emotion theory and research into preventive interventions. Psych Bull 2002; 128(5):796-824.

Gottman JM. Raising an Emotionally Intelligent Child: the Heart of Parenting. New York: Simon & Schuster, 1997.

Eisenberg N, Cumberland A, Spinrad TL, Fabes RA, Shepard SA, Reiser M, ET AL. The relations of regulation and emotionality to children's externalizing and internalizing problem behavior. Child Dev 2001; 72:1112-1134.

Campbell-Sills L, Barlow DH, Brown TA, Hofmann SG. Acceptability and suppression of negative emotion in anxiety and mood disorders. Emotion 2006; 6:587-595.

Berking M, Margraf M, Ebert D. Emotion regulation skills as a predictor of relapse during and after treatment of alcohol dependence. J Consult Clin Psych 2011; 79:307-318.

Altan Ö. The Effects of Maternal Socialization and Temperament on Children’s Emotion Regulation. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul, Koç Üniversitesi, 2006.

Yiğit İ, Yiğit MG. Psychometric properties of Turkish Version of Difficulties in Emotion Regulation Scale-Brief Form (DERS-16). Curr Psychol 2017; 1-9.

Gençöz T, Öncül Ö. Development of basic personality traits inventory: psychometric characteristics in a Turkish sample. J Gen Psychol 2012; 139(3):194-216.

Sümer N, Güngör D. Yetişkin bağlanma stilleri ölçeklerinin Türk örneklemi üzerinde psikometrik değerlendirmesi ve kültürler arası bir karşılaştırma. Türk Psikoloji Derg 1999; 14(43):71-106.

Hayes AF. Introduction to Mediation, Moderation, and Conditional Process Analysis: A Regression-Based Approach. New York: Guilford Publications, 2017.

Eisenberg N The core and correlates of affective social competence. Social Development 2001; 10:120-124.

Keenan K. Emotion dysregulation as a risk factor for child psychopathology. Clinical Psychology: Science and Practice 2007; 418-434.

Chaplin TM, Aldao A. Gender differences in emotion expression in children: a meta-analytic review. Psychol Bull 2013; 139:735-765.

Çorapçı F, Aksan N, Yalçın D, Yağmurlu B. Okul öncesi dönemde duygusal, davranışsal ve sosyal uyum taraması: Sosyal Yetkinlik ve Davranış Değerlendirme-30 Ölçeği. Çocuk ve Gençlik Ruh Sağlığı Derg 2010; 17:63-74.

Walker S, Irving K, Berthelsen D. Gender influences on preschool children's social problem-solving strategies. J Gen Psychol 2002; 163(2):197-209.

Eisenberg N, Pidada S, Liew J. The relations of Regulation and negative emotionality to Indonesian children's social functioning. Child Dev 2001; 72(6):1747-1763.

Carlson SM, Wang TS. Inhibitory control and emotion regulation in preschool children. Cogn Dev 2007; 22:489-510.

Morris AS, Silk JS, Morris MD, Steinberg L, Aucoin KJ, Keyes AW. The influence of mother-child emotion regulation strategies on children's expression of anger and sadness. Dev Psychol 2011; 47(1):213-224.

Karaaslan ÜK. Okul Öncesi Eğitimin ve Diğer Değişkenlerin İlköğretim 1. Sınıf Öğrencilerinin Duyguları Tanıma ve İfade Etme Becerilerine Etkisi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Konya, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2012.

Bandura A. Social Learning Theory. Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall, 1977.

Ciarrochi JV, Chan AY, Caputi P. A critical evaluation of the emotional intelligence construct. Pers Individ Dif 2000; 28(3):539-561.

Leland AJ. Preschoolers’ Emotion Regulation: Maternal Perspectives on Tantrums and Emotion Regulation. Master's Theses University of Connecticut, 2014.

Cole PM, Smith-Simon KE, Dennis TA, Cohen LH. Preschoolers' Emotion Regulation Strategy Understanding: Relations with Emotion Socialization and Child Selfregulation. Social Dev 2009; 18(2):324-352.

Kalpidou MD, Power TG, Cherry KE, Gottfried NW. Regulation of emotion and Behavior among 3- and 5-year-olds. J Gen Psychol 2004; 131:159-178.

Thompson RA, Lewis MD, Calkins SD. Reassessing emotion regulation. Child Development Perspectives 2008; 2(3):124-131.

Harris RC, Robinson JB, Chang F, Burns BM. Characterizing preschool children's attention regulation in parent–child interactions: The roles of effortful control and motivation. J Appl Dev Psychol 2007; 28(1):25-39.

Eisenberg N, Cumberland A, Spinrad TL. Parental socialization of emotion. Psychological Inquiry 1998; 9(4):241-273.

Melnick SM, Hinshaw SP. Emotion Regulation and parenting in ADHD and comparison boys: link ages with social behaviors and peer preference. J Abnorm Child Psychol 2000; 28(1):73-86.

Carson JL, Parke RD, Reciprocal negative affect in parent-child interactions and children's peer competency. Child Dev 1996; 67(5):2217-26.

Berlin LJ, Cassidy J. Mothers’ self-reported control of their preschool children’s emotional expressiveness: A longitudinal study of associations within fant-mother attachment and children’s emotion regulation. Social Development 2003; 12:477-495.

Kaynak Göster

447 235

Arşiv
Sayıdaki Diğer Makaleler

Aidiyet Duygusu Kentlerin Algılanmasında Etkili Etkenlerden Birisi Midir? Bir Pilot Çalışma

Gözde KIRLI ÖZER, Arzu ÇAHANTİMUR, Selçuk KIRLI

COVID-19 Salgını ve Sağlık Çalışanları

Filiz İZCİ

Anne ve Çocuk Duygu Düzenleme Arasındaki İlişkide Annenin Kişilik Özelliklerinin ve Bağlanma Stillerinin Aracı Rolü

Yıldız BİLGE, Esin SEZGİN

Antidepresan Kullanan ve Kullanmayan Obez Kadınlarda Bilişsel Davranışçı Grup Terapisinin Etkisi

Mehmet Emrah KARADERE, Ece YAZLA, Hüseyin Şehit BURHAN, Ebru TURGAL, Tacettin KURU, Mehmet Hakan TÜRKÇARPAR

Erişkin Obezitesinde Çocukluk Çağı Travmalarının Rolü

Talat Soner YILMAZ, Abdülhalik GÜLÜCÜ, Hüseyin DEMİRCİ

Low HO-1 and High KEAP1 Serum Levels in Children with Attention Deficit Hyperactivity Disorder: The First Clinical Study

Hamza AYAYDIN, İsmail KOYUNCU, Hakim ÇELİK, Adnan KİRMİT, İsmail AKALTUN, Hatice TAKATAK

Bipolar Bozukluğu Olan Evli Kadın Hastalarda İçselleştirilmiş Damgalanma Düzeyinin Evlilik Uyumu ve Aile İçi Süreçler ile İlişkisi

Neslihan Gülşah HANÇER, Nurgül ÖZDEMİR, Sengul SAHİN

Şizofreni Hastalarında D Tipi Kişilik Özellikleri ve Klinik Parametrelerle İlişkisi

Filiz OZSOY, Şüheda KAYA

Bipolar Bozukluk Hastalarında Metabolik Sendrom ve Dürtüsellik İlişkisi

Nevlin ÖZKAN DEMİR, Cengiz TUĞLU

The Prevalence and Risk Factors of Facebook Addiction: Does Facebook Addiction is Related with Depression and PTSD?

Mehmet ÇAKICI, Asra BABAYİĞİT, Meryem KARAAZİZ, Özlem CUMHUR