F1Hibrit Sebze Tohumu Üretiminde Kendine Uyuşmazlık Sisteminin Kullanılması

F1hibrit sebze çeşitlerinin geliştirilmesi bilgi birikimi; sermaye ve ileri teknoloji ile büyük emekisteyen bir uğraşın sonunda ortaya çıkmaktadır. F1hibrit sebze çeşitleri pahalı olmalarına rağmenkullanım oranları her geçen gün artmaktadır. Günümüzde F1hibrit tohumluk üretiminin genişalanlarda daha kolay ve ucuz yapılmasını sağlamak için çeşitli tozlama kontrol yöntemlerikullanılmaktadır. Bu yöntemlerden birisi ise kendine uyuşmazlık(Brassicaceae) familyasına ait bazı sebze türlerinin geniş ölçekli tohum üretimlerinde kendineuyuşmazlık tozlama kontrol sistemi yoğun olarak kullanılmaktadır. Bunun yanında Asteraceaefamilyasına ait bazı sebze türlerinin tohumluk üretiminde de kullanılabilirliği araştırılmaktadır. Buderlemede sebze türlerinde bulunan kendine uyuşmazlık sistemleri ile bu sistemlerin F1hibrit tohumüretiminde nasıl kullanıldığı tartışılmıştır

Using Self-Incompatibility System for F1Hybrid Vegetable Seed Production

The development of hybrid vegatables of vegetables requires important capital investment knowledge,advanced technology, fairly large labor and time. Usage rates of F1 hybrid vegetable varieties areincreasing day by day despite the high prices. Today several pollination control methods are used toproduce easier and cheaper F1 hybrid seed in large areas. One of these methods is self-incompatibilitysystem. Self-incompatibility systems are used extensively in large-scale seed production of somevegetable species belonging to the Brassicacea family. Besides usability of self-compatibilty in sometypes of vegetable seeds production in Asteraceae family is investigated. In this review selfincompatibility system that found in vegetable and use of these systems in F1 hybrid seed productionwas discussed

Kaynakça

TTSM, 2015. Standart Tohumluk Sebze Kayıt Listesi. T.C. Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, http://www.tarim.gov.tr/BUGEM/TTSM/Sayfalar/Detay.aspx?SayfaId=86.

Tescil ve Sertifikasyon Merkezi Müdürlüğü Yayınları.

Balkaya, A., 2009. Türk tarımında tohumculuk. Türk Tarım Dergisi, Sayı:188, Temmuz- Ağustos, 39-45s.

Brace, J., King, G.J., Ockendon, D.J., 1994a. A molecular approach to the identification of S- alleles in Brassica oleracea. Sex. Plant Reprod., 7, 201-208.

Branca, F., 2008. Cauliflower and Broccoli. Handbook of Plant Breeding. Vegetables I: Asteraceae, Brassicaceae, Chenopodicaceae, and Cucurbitaceae. 1, 426.

Chiang, M.S., Chong, C., Landry, L.S., Crête, R., 1993. Cabbage, in: Genetic improvement of vegetable crops, K. Kalloo, and Bergh, B.O., eds, Pergamon Press, Oxford, UK, 113- 155.

Doğu, K., 2003. Beyaz Baş Lahanada (Brassica oleracea var. capitata sub. var. alba cv. Yalova 1) Kendine Uyuşmazlık Mekanizmasının İncelenmesi. Master Tezi. Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü. s. 26.

Fang, Z., Liu, Y., Lou, P., Liu, G., 2005. Current Trends in Cabbage Breeding, Journal of New Seeds, 6: (2) 75-107.

Farnham, M.W., Harrison, F.H., 2003. Using self-compatible inbreds of broccoli as seed producers. Hortscience, 38 (1), 85-87.

Franklin-Tong, V.E., Franklin, F.C., 2003. Gametophytic self-incompatibility inhibits pollen tube growth using different mechanisms. Trends Plant Sci, 8:598-605.

Fu, T., Si, P., Yang, X., Yang, G., 1992. Overcoming self-incompatibility of Brassica napus by salt (NaC1) spray. Plant Breeding, 109 (3), 255-258.

Gaude, T., Friry, A., Heizmann, P., Mariac, C., Rougier, M., Fobis, I., Dumas, C., 1993. Expression of a self-incompatibility gene in a self-compatible line of Brassica oleracea. Plant Cell, 5, 75-86.

Goring, D.R., 2000. The search for components of the self-incompatibility signalling pathway(s) in Brassica napus. Annals of Botany, 85 (Supplement A), 171-179.

Haring, V., Gray, J.E., McClure, B.A., Anderson, M.A., Clarke, A.E., 1990. Self- incompatibility: a self-recognition system in plants. Science, 250, 937-941.

Hawlader, M.S.H., Mian, M.A.K., 1997. Self-incompatibility studies in local cultivars of radish (Raphanus sativus L.) grown in Bangladesh. Euphytica, 96, 311-315.

Kandasamy, M.K., Paolillo, D.J., Nasrallah, J.B., Nasrallah, J.B., Nasrallah, M.E., 1989. The S- locus specific glycoproteins of Brassica accumulate in the cell wall of developing stigma papillae. Dev. Biol., 136, 462-472.

Kar, H., 2004. Bitkilerde uyuşmazlık ve kısırlık. TAGEM Islah Kursu Notları (Basılmamış).

Karaağaç, O., Balkaya, A., 2009. Sebzelerde erkek kısırlığı mekanizmasından yararlanılarak F1 hibrit tohum üretimi, Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi, 24(2):114-123.

Karaağaç, O., Kar, H., Kibar, B., Apaydın, A., 2007. Beyaz baş lahanada kendine uyuşmazlığın kırılması üzerine tomurcuk tozlaması ve farklı oranlarda NaCI uygulamalarının etkinliğinin araştırılması. V. Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi, s. 25-39. 4-7 Eylül 2007, Erzurum.

Kumar, S., Sing, P.K., 2004. Mechanisms for Hybrid Development in Vegetables. Hybrid Vegetable Development (Edit: Singh, P.K., Dasgupta, S.K., Tripathi, S.K). p. 383-410.

Lucchin, M., Varotto, S., Barcaccia, G., Parrini, P., 2008. Chicory and Endive. Handbook of Plant Breeding. Vegetables I: Asteraceae, Brassicaceae, Chenopodicaceae, and Cucurbitaceae. Volume 1, 3-49.

Nasrallah, J.B., Yu, S.D., Nasrallah, M.E., 1988. Self-incompatibility genes of Brassica oleracea: expression, isolation and structure. Proc. Natl. Acad. Sci., 85, 5551-5555.

Nasrallah, J.B., Nasrallah, M.E., 1993. Pollen-stigma signaling in the sporophytic self- incompatibility response. Plant Cell, 5, 1325-1335.

Nasrallah, J.B., 2000. Cell-cell signalling in the self-incompatibility response. Curr. Opin. Plant. Biol., 3, 368-373.

Niikura, S., 2002. Self-incompatibility in vegetable seed breeding. Technical Bulletin-Food and Fertilizer Technology Center, 157, 1-8.

Nishi, S., 1967. F1 seed production in Japan. Proc. XVIII Int. Hort. Cong. 3, 231-257.

Ockendon, D.J., 2000. The S-allele collection of B. oleraceae. Acta Hort. (ISHS), 539, 25-30.

Onus, N., Pickersgill, B., 2004. Unilateral incompatibility in Capsicum (Solanaceae): occurrence and taxonomic distribution. Annals of Botany, 94: 289-295.

Ordás, A., Cartea, M.E., 2008. Cabbage and Kale. Handbook of Plant Breeding. Vegetables I: Asteraceae, Brassicaceae, Chenopodicaceae, and Cucurbitaceae. 1, 119-150.

Putivoranat, M., Chimongkol, C., Tunsuwan, T., Nikonpun, M., 2001. Hybrid improvement of Chinese radish. Kasetsart J. (Nat. Sci.), 35: 251-258.

Rahman, M.H., 2005. Resynthesis of Brassica napus L. for self-incompatibility: self- incompatibility reaction, inheritance and breeding potential. Plant Breeding, 124, 13-- 19.

Roggen, R., Van Dijk, A.J., 1973. Electric aided and bud pollination: which method to use for self-seed production in cole crops (Brassica oleracea L.). Euphytica, 22(2) 260-263.

Roggen, R., Van Dijk, A.J., 1976. 'Thermally aided pollination': A new method of breaking self-incompatibility in Brassica oleracea L. Euphytica, 25(1) 643-646.

Ruffio-Chable, V., Herve, Y., Dumas, C., Gaude, T., 1997. Distribution of S-haplotypes and its relationship with self-incompatibility in Brassica oleracea. Part 1. In inbred lines of cauliflower (B. oleracea var botrytis). Theor. Appl. Genet., 94, 338-346.

Scutt, C., Fordhamskelton, A., Croy, R., 1993. Okadaic acid causes breakdown of self- incompatibility in Brassica oleracea - evidence for the involvement of protein phosphatases in the incompatible response. Sexual Plant Reproduction, 6, 282-285.

Singh, P.K., Sharma, Y., Sharma, R., Singh, G., 2010.Studies on self-incompatibility in local Indian cultivars of radish(Raphanus sativus L.), Acta Agronomica Hungarica, 58(2), 179-184.

Silva N.F., Goring, D.R., 2001. Mechanisms of self-incompatibility in flowering plants. CMLS, Cell. Mol. Life Sci., 58, 1988-2007.

Stein, J.C., Howlett, B.H., Boyes, D.C., Nasrallah, M.E., Nasrallah, J.B., 1991. Molecular cloning of a putative receptor protein kinase gene encoded at the self-incompatibility locus of Brassica oleracea. Proc. Natl Acad. Sci., USA 88, 8816--8820.

Tatlıoğlu, T., 2008. Hibrit çeşit ıslahı ve hibrit çeşit ıslahında kullanılan genetik mekanizmalar (sitoplazmik erkek kısırlık, cinsiyet kalıtımı, kendine uyuşmazlık. VII. Sebze Tarım Sempozyumu. 26-29 Ağustos 2008, Yalova. s.83-99.

Taylor, J.P., 1982. Carbon dioxide treatment as an effective aid to the production of selfed seed in kale and Brussels sprouts. Euphytica, 31(3) 957-964.

Tian, L., Miao, W., Liu, J., Fang, Z., Liu, Y., Yang, L., Zhang, Y., Zhuang, M., 2013. Identification of S haplotypes in cabbage inbred lines (Brassica oleracea var. capitata L.), Scientia Horticulturae, 164, 400-408.

Troyer, A.F., 2004. Background of U.S. hybrid corn II. breeding, climate, and food. Crop Sci., 44, 370-380.

Varotto, S., Pizzoli, L., Lucchin, M., Parrini, P., 1995. The incompatibility system in italian red chicory (Cichorium intybus L.), Plant Breeding, 114, 535-538.

Wallace, J.H., 1979. Procedure for identifying S-allele genotypes of Brassica. Theor. Appl. Genet., 54, 249-265.

Watanabe, M., Hinata, K., 1999. In Biology of Brassica Coenospecies. (Edited by Gomez- Campo, C.), p. 49-183, Elsevier, Amsterdam.

Watanabe, M., Suzuki, G., Takayama, S., 2008. "Milestones identifying self-incompatibility genes in Brassica species: From old stories to new findings". Chapter 7. In "Self- incompatibility in Flowering Plants - Evolution, Diversity, and Mechanisms" (Ed.: V. E. Franklin-Tong), p 151-172.

Zur, I., Klein, M., Dubert, F., Samek, L., Walligorska, H., Zuradzka, I., Zawislak, E., 2003. Environmental factors and genotypic variation of self-incompatibility in Brassica oleracea var. capitata. Acta Biologica Cracoviensia Series Botanica, 45/1: 49-52.

Kaynak Göster