Bazı tritikale hat ve F1 melezlerinin sera koşullarında tarımsal özelliklerinin belirlenmesi

Yüksek adaptasyon kabiliyeti ve diğer tahıl türlerine göre marjinal alanlarda daha yüksek verim vermesi sebebi ile öne çıkan bir serin iklim tahılı olan tritikale, özellikle yem bitkisi olarak kuru ot ve tane ürün olarak kullanılmaktadır. Artan yem ihtiyacı ve değişen iklim koşulları göz önüne alındığında tritikalenin bu yem açığını kapatmadaki rolünün gün geçtikçe artacağı öngörülmektedir. Bu çalışma, Dicle Üniversitesi Ziraat Fakültesi Araştırma ve Uygulama Serasında tesadüf parselleri deneme desenine göre yürütülmüştür. Çalışmada 9 adet F1 kademesinde melez hat ve 4 adet ileri hat ana materyal olarak kullanılmıştır. Varyans analizi sonucuna göre çalışmada incelenen tüm özellikler bakımından genotiplerin istatistiksel olarak farklılık gösterdiği belirlenmiştir. Başaklanma gün sayısı 52.00-63.00 gün, SPAD değeri 46.53-56.57, bitki boyu 77.67-102.75 cm, sararma gün sayısı 89.00-94.67 gün, başak uzunluğu 5.96-8.93 cm, başakta başakçık sayısı 15.38-24.42 adet, başakta tane sayısı 19.79-46.56 adet, başakta tane ağırlığı 0.69-1.74 g ve bin tane ağırlığı 34.61-40.11 g arasında değişmiştir. Özellikler arası ilişkiler incelendiğinde SPAD değerinin bin tane ağırlığı ve bitki boyu ile, bitki boyunun başak uzunluğu, başakta tane sayısı ve başakta tane ağırlığı değerleri ile olumlu ve önemli ilişki içerisinde olduğu tespit edilmiştir. Çalışma sonucunda; T1 hattı erkencilik, T7 hattı bitki boyu bakımından ön plana çıkarken, tane verimi bakımından T6, T7, T8 ve T12 hatları ön plana çıkmaktadır.

Kaynakça

Akgün, İ., Altındal, D., 2011. Bazı tritikale genotiplerinde tane verimi ve stabilite analizi. Ziraat Fakültesi Dergisi, 6(1), 7-14.

Akgün, İ., Kaya, M., Altındal, D., 2007. Isparta ekolojik koşullarında bazı tritikale hat/çeşitlerinin verim ve verim unsurlarının belirlenmesi. Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 20(2), 171-182.

Akıncı, C., Yıldırım, M., Sönmez, N. 2001. Diyarbakır koşullarına uygun tritikale çeşit ve hatlarının belirlenmesi. Türkiye 4. Tarla Bitkileri Kongresi. 17-21 Eylül 2001, Cilt 1, 237-242, Tekirdağ.

Alp, A., 2009. Diyarbakır kuru koşullarında bazı tescilli tritikale (XTriticosecale Wittmack) çeşitlerinin tarımsal özelliklerinin belirlenmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi, 19(2), 61-70.

Atak, M., 2004. Farklı triticale hatlarının morfolojik ve DNA markörleriyle genetik karakterizasyonu. Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarla Bitkileri Anabilim Dalı, Ankara. Doktora tezi, 106 syf.

Bezabih, A., Girmay, G., Lakewu, A., 2019. Performance of triticale varieties for the marginal highlands of Wag-Lasta, Ethiopia. Cogent Food & Agriculture, 5(1), 1574109.

Biberdzic, M., Lalevic, D., Barac, S., Stojkovic, S., 2017. Productive traits of triticale depending on sowing rate and meteorological conditions in tested years. Poljoprivreda i Sumarstvo, 63(1), 129.

Boeven, P. H., Würschum, T., Weissmann, S., Miedaner, T., Maurer, H. P., 2016. Prediction of hybrid performance for Fusarium head blight resistance in triticale (× Triticosecale Wittmack). Euphytica, 207(3), 475-490.

Boru, K., 2020. Bazı ileri kademe tritikale hatalarının Bursa ekolojik koşullarında verim ve kalite yönünde araştırılması. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Bursa Uludağ Üniversitesi Fen Bilimler Enstitüsü.

Djekić, V., Milovanović, M., Staletić, M., Perišić, V., 2010. Investigation of yield components Kragujevac varieties winter triticale. Zbornik naučnih radova instituta PKB Agroekonomik 16, 1-2, 35-41.

Dolgun, C., Çifci, E. A., 2019. Bursa ekolojik koşullarında yetiştirilen bazı tritikale çeşitlerinin verim ve kalite özelliklerinin belirlenmesi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 22(5), 664-670.

Giunta, F., Motzo, R., Deidda, M., 2002. SPAD readings and associated leaf traits in durum wheat, barley and triticale cultivars. Euphytica, 125(2), 197-205.

Gülmezoğlu, N., Özer, E., Taner, S., Kınacı, E., 2007. Orta Anadolu Bölgesi koşullarında kışlık tritikale çeşitlerinin tane verimi ve verim öğelerinin belirlenmesi. Selcuk Journal of Agriculture and Food Sciences, 21(43), 53-60.

Janusauskaite, D., Feiziene, D., Feiza, V., 2017. Nitrogen-induced variations in leaf gas exchange of spring triticale under field conditions. Acta Physiologiae Plantarum, 39(9), 1-12.

Kızılgeçi, F., Akıncı, C., Albayrak, Ö., Yıldırım, M. 2017. Tritikale hatlarında bazı fizyolojik parametrelerin verim ve kalite özellikleriyle ilişkilerinin belirlenmesi. Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 7(1), 337-344.

Kutlu, İ., Kınacı, G., 2011. Sulu ve kuru koşullara uygun tritikale genotiplerinde tarımsal özelliklerin belirlenmesi. Anadolu University of Sciences & Technology-C: Life Sciences & Biotechnology, 1(1), 71-82.

Losert, D., Maurer, H. P., Marulanda, J. J., Würschum, T., 2017. Phenotypic and genotypic analyses of diversity and breeding progress in European triticale (× Triticosecale Wittmack). Plant Breeding, 136(1), 18-27.

Mohammed, I. M., 2020. Evaluation of the performance and study stabilization parameters traits for triticale genotypes (X Triticosecale wittmack). Journal of Biochemical and Cellular Archives, 20(2).

Mut, Z., Köse, Ö. D. E., 2018. Tritikale genotiplerinin tane verimi ve bazı kalite özellikleri. Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi, 33(1), 47-57.

Rajičić, V., Popović, V., Perišić, V., Biberdžić, M., Jovović, Z., Gudžić, N., ... & Terzić, D., 2020. Impact of nitrogen and phosphorus on grain yield in winter triticale grown on degraded Vertisol. Agronomy, 10(6), 757.

Singh A.P., Srivastava V.K., Behl R.K., Bishnoi O.P., 2017. Genotypic Variability in Triticale (Triticale hexaploide Lart.) for Response of Azotobacter Inoculation in Semi Arid Conditions. Ekin J. 3(1):79-81.

Sirat, A., Bahar, B., Bahar, N., 2020. Doğu karadeniz bölgesi karasal iklim ve kuru tarım koşullarında tritikale (x Triticosecale Wittmack) çeşitlerinin tane verimi ve verim unsurları üzerinde bir araştırma. Bahri Dağdaş Bitkisel Araştırma Dergisi, 9(2), 134-146.

Tayyar, Ş., Kahrıman, F., 2016. Biga şartlarında yetiştirilen tritikale genotiplerinin verim ve bazı kalite özelliklerinin belirlenmesi. Adnan Menderes Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 13(2), 23-31.

Yanbeyi, S., Sezer, İ., 2006. Samsun koşullarında bazı tritikale hatlarının verim ve verim öğeleri üzerine bir araştırma. Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi, 21(1), 33-39.

Yildirim, M., Gezginc, H., Paksoy, A. H., 2014. Hybrid performance and heterosis in F1 offspring of triticale (× Triticosecale Wittm.). Turkish Journal of Agriculture and Forestry, 38(6), 877-886.

Kaynak Göster

APA Albayrak, Ö. , Özkan, R. , Bayhan, M. & Akıncı, P. D. C. (2021). Bazı tritikale hat ve F1 melezlerinin sera koşullarında tarımsal özelliklerinin belirlenmesi . Akademik Ziraat Dergisi , 10 (2) , 397-404 . DOI: 10.29278/azd.916557
Akademik Ziraat Dergisi
  • ISSN: 2147-6403
  • Yayın Aralığı: Yılda 2 Sayı
  • Yayıncı: Ordu Üniversitesi

10.8b3.1b

Sayıdaki Diğer Makaleler

Bazı kekik yağlarının Tribolium confusum Duv (Coleoptera: Tenebrionidae) ‘a karşı etkilerinin araştırılması

Şeyma YİĞİT, Ali Kaan AŞKIN, İslam SARUHAN, İzzet AKÇA, Eda BUDAK, Erol BAYHAN, Selime ÖLMEZ BAYHAN, Fethullah TEKİN

Simental ırkı ineklerde bazı verim özellikleri ve sağlık sorunları arasındaki ilişkinin belirlenmesi

Nurcan KARSLIOĞLU KARA, Aşkın GALİÇ, Samet ÇEVİK

Farklı yetiştiricilik ortamlarının maitake mantarı (Grifola frondosa) yetiştiriciliğinde verim ve kalite üzerine etkisi

Ecem KARA, Gökhan BAKTEMUR, Mahmut YARAR, Hatıra TAŞKIN

Ateş dikeni meyvesinin bazı biyo-teknolojik özelliklerinin belirlenmesi

Esra Nur GÜL, Ebubekir ALTUNTAŞ

Kilis keçilerinde somatik hücre sayısı üzerine meme tiplerinin etkisi

Ali KAYGISIZ, İsa YILMAZ

Mavi ladinin (Picea pungens Engelm) aşı ile üretimi üzerine bir araştırma

Damla ALKANOĞLU, Kenan YILDIZ, Güzella YILMAZ

Mentha piperita L. hidrosolünün Echinacea purpurea (L.) Moench’nın çimlenme performansına etkisi

Meryem YEŞİL

Ordu ili koyunculuk işletmelerinde görülen önemli hastalıkların ve sorunların belirlenmesi

Sezai ALKAN, Zeki TÜRKMEN

The essential oil yield and compositions of Lemon Verbena (Lippia citriodora Kunth.) cultivated in Ordu ecological conditions

İrem AYRAN, Sadiye Ayşe ÇELİK, Mehmet Muharrem ÖZCAN, Ayşegül KIRLI, Özbay DEDE, Cevahir ÇİÇEK, Yüksel KAN

Farklı fosfor dozlarının kişniş (Coriandrum sativum L.) bitkisinde verim, verim özellikleri ve uçucu yağ oranı üzerine etkileri

Güler KAPLAN, Belgin COŞGE ŞENKAL